Gesondheid

Nuwe tegnologie is vandeesweek die eerste keer in Afrika ingespan om ’n pasiënt met artriale fibrillasie, die algemeenste hartritme-defek in mense ouer as 60 jaar, te herstel. ’n Reeks pasiënte word dan ook die eerste reeks in Afrika, en dit word deur ’n Suid-Afrikaanse hartritmespesialis in Panorama Mediclinic gedoen. Wat behels dié tegnologie, wat beskryf word as revolusionêr?

Ons gesels oor ’n heilige onderwerp - die dood. Is daar herkenbare fases en tekens dat die liggaam begin afskakel? Wat beteken dit? Is daar iets soos ’n opflikkering kort voordat ’n mens sterf?

Masels mag ’n kindersiekte wees, maar wanneer komplikasies soos breinontsteking, breinskade, erge diarree of ernstige longontsteking intree, is dit alles behalwe kinderspeletjies. Dis hoogs aansteeklik. Kinders wat nie ingeënt is nie, kan ander kinders en grootmense aansteek, wat tot ernstige siekte en sterfte kan lei.

Hoekom word mens geel as jy geelsug het? Is geelsug en hepatitis dieselfde ding? Word alle gevalle van lewerontsteking deur virusse veroorsaak? Is daar meer as een hepatitisvirus?

’n Leweroorplanting is tegnies ’n baie moeilike operasie, en om ’n stukkie van ’n lewende skenker se lewer oor te plant, is nog moeiliker. En dit onder tyddruk, want die lewer kan nie lank sonder bloedvoorsiening wees nie. Nie net moet die chirurg baie bedrewe wees nie, maar die narkotiseur moet uiters vaardig wees. Een van Suid-Afrika se vaardige oorplantingchirurge vertel hoe ’n volle lewer en ’...

Sowat 50 babas en kleuters wag tans op ’n leweroorplanting. Die meeste is gebore met ’n siekte wat die lewergalwëe beskadig. Ander is te veel parasetamol toegedien, en ander het ’n diaree-virus opgedoen wat lewerskade aangerig het. ’n Oorplantingchirurg vertel meer.

Sowat 9 000 Suid-Afrikaners sterf jaarliks weens selfdood. Te veel mense wat aan depressie ly, kry nie noodsaaklike chroniese langtermyn behandeling nie. Selfs ligte depressie MOET behandel word, en geen uiting van selfdoodgedagtes mag ooit ligtelik opgeneem word nie. Leer meer oor die kliniese en persoonlike aspekte van depressie en selfdood in die laaste aflwering van die reeks, LAAT DIE LIG IN.

Depressie hoef nie die einde van jou lewe, of ’n uitsiglose bestaan in ’n aanneenlopende donker tonnel te wees nie. Willemien Brümmer, bekende joernalis van Netwerk24, vertel hoe sy die lig inlaat.

Verskeie gevalle van bosluisbytkoors, hondsdolheid en baie gevalle van masels is die afgelope tyd in Suid-Afrika aangemeld. Wat is hierdie siektes, hoekom is hondsdolheid byna altyd dodelik vir die mens, en hoekom moet maselsuitbrekings ten alle koste voorkom word deur vaksineringsprogramme?

Laat net die lig in, sê iemand wat al self ’n einde aan haar lewe probeer maak het. As jy in hierdie tyd nie kans sien vir die slae van die lewe nie, kry hulp, want daar wag nog ’n wonderlike, onvoorspelbare avontuur met die naam ‘lewe’ op jou. Laat net die lig in.

Dis vakansie- en feestyd, maar pleks van vreugde, het baie mense donker gedagtes van selfdood, sien nie meer kans vir die lewe nie, en ervaar al weke lank ongediagnoseerde depressie of angstigheid. Drie formidabele en talentvolle vroue wat regstreeks gekonfronteer is met angs, depressie en selfdood, deel enkele insigtige.

Is daar nuwe verwikkelings in gewigsverlies? ’n Endokrinoloog gee vyf wenke wat jou kan help om nie die feestyd te veel gewig op te tel nie, maar steeds die tyd te geniet. Daar is ook raad oor versoeters en die anakonda om jou middellyf.

Die jongste gesondheidsgier is om ’n vitamienkroeg te besoek om ’n mengsel van vitamiene, anti-oksidante of aminosure binne-aars te ontvang. Hou dit voordele vir jou gesondheid in? Wat moet jy weet voordat jy toelaat dat iemand ’n mengsel regstreeks in jou bloedstroom indrup? Marí Hudson praat hieroor met ’n endokrinoloog van Pretoria.

Baie mans ouer as 50 ondervind erektiele disfunksie. Dis nie iets waaroor mans wil praat nie. Daar is natuurlik die blou pilletjie, maar daar is ook baie méér hulp as dié pil.

Daar is oral swendelaars – diegene wat mense oortuig om hulle geld in piramiedeskemas of sakkies diamante te belê, of die karakters in Steinheist, of die liefdeswendelaars wat vroue oortuig om duisende rande in sy rekening in te betaal. Is daar tipiese slagoffers? Hoe lyk die profiel van ’n swendelaar wat maklik lieg en bedrieg? ’n Psigiater vertel meer.

Het jy geweet die insekdoder, DDT, en afvalprodukte van sekere plastiek dra by tot testikulêre kanker by jong mans? Of dat selfs verspreide testikulêre kanker genees kan word? Of dat nuwer (maar baie duur) middels beskikbaar is om prostaatkanker te behandel? Marí Hudson gesels met ‘n uroloog van Pretoria.

’n Onkoloog beantwoord luisteraarsvrae oor warmgloede, biologiese middels, borskanker wat versprei het, en nuwe middels.

‘n Kankerchirurg beantwoord luisteraarsvrae oor ’n dubbele mastektomie, limfdreinering, mammogramme en meer.

“My reis met borskanker was nie altyd maklik of sonder pyn nie, maar dit was goed.” Só gesels Lana Ehlers oor haar belewenis met  borskanker. Sy vertel eerlik van die skok van die diagnose, hoe dinge aan haar en binne haar verander het. ‘n Onkoloog dui ook aan of jaarlikse opvolg pet- of CT-skanderings ’n goeie ding is of nie.

Dit is van groot belang dat pasiënte wat met borskanker gediagnoseer word, diep asemhaal en nie in ’n radikale mastektomie injaag nie. Goeie en deeglike ondersoeke en toetse kan die soort borskanker, die stadium en die behandeling bepaal, jou moontlik chemoterapie spaar, en jou kans op 10 jaar oorlewing verbeter. Maar alles begin met gereelde mammogramme, want een uit agt vroue sal borskanker ontw...

Die dae van haastige en verminkende mastektomieë is verby. As jou kankerspan nie vir jou die opsie aanbied om in een operasie die kanker te verwyder en die bors dan te rekonstrueer nie, soek ’n ander span kankerdokters. Marí Hudson gesels met ‘n kankerchirurg oor die chirurgiese deel van die behandeling.

Die Whipple-operasie is een van die groot operasies wat gedoen word om ’n deel van die pankreas weg te sny, meestal in die geval van pankreaskanker. ’n Chirurg verduidelik hoe die operasie gedoen word, en waarom dele van ander organe ook weggesny moet word.

Het jy geweet dat selfs aggressiewe klierkanker (limfoom) nou met nuwe middels goed behandel kan word, mits dit vroeg gediagnoseer word? Of dat die kliergeswel van limfoom dikwels met tuberkulose verwar word? Of dat limfoom eintlik net met ’n biopsie gediagnoseer kan word? Mari Hudson praat met ’n kliniese hematoloog oor hierdie soort bloedkanker.

Het jy geweet dat as ’n weerligstraal jou tref, of jy aan ‘n hoogspanningskabel raak, die straal eers binne-in jou lyf rondbons en skade veroorsaak voordat dit jou lyf verlaat? In ons gesprek oor ernstige brandwonde kyk ons na die klassifikasie van brandwonde, hoekom dit so pynlik is, veloorplantings, velkwekings, longskade en besef ons ook dat nie alle pasiënte gered word nie. Mari Hudson gesels...

Verstommende vooruitgang is gemaak in die behandeling van miëloom, een van die drie vorms van bloedkanker. Danksy die nuwe middels het die oorlewingsyfer van vroeggediagnoseerde miëloom, wat beskryf kan word as bloedplasma-kanker, die afgelope 15 jaar verbeter van sowat 2 jaar tot 10 jaar plus. Mari Hudson gesels met ’n kliniese hematoloog.