Sterre en Planete

Suid-Afrika het 'n florerende satellietbouprogram. Dr. Sias Mostert van SCS Aerospace, wat satelliete vir kliënte regoor die wêreld bou, vertel van die verskillende soorte satelliete wat daar is, en wat gelei het tot die verkleining van satelliete dat daar nou gepraat word van nanosatelliete. Prof. Matie Hofmann en Willie Koorts gesels ook oor ruimteteleskope en hoeveel daar is - selfs teleskope w...

Sal 'n kompas op die son werk? Kobus Olckers verduidelik wat die implikasies sal wees as jy poog om jou rigting met behulp van 'n kompas op die son te vind. Daar word ook gekyk na die gebeure wat daartoe aanleiding gegee het dat 'n Soyuz-lansering skeef geloop het, en hoe die bemanning uiteindelik veilig teruggekeer het aarde toe. En is daar so iets soos 'n tipiese sonnestelsel?

Wetenskaplikes het die eeste maan buite ons sterrestesel gevind, wat om 'n eksoplaneet wentel. Prof. Matie Hofmann en Willie Koorts vertel meer van hierdie ontdekking. Daar is ook inligting oor 'n planeet wat moontlik as die negende planeet in ons sonnestelsel beskou kan word. Dit staan voorlopig bekend as Planeet X. Daar is ook nou aanduidings dat Voyager 2 besig is om die interstellêre gebied te...

Die span vertel hoe moeilik dit is om 'n tuig op 'n asteroïed of komeet neer te sit. Die gebrek aan swaartekrag is die grootste probleem. Dr. Japie van Zyl doen ook verslag oor die welstand van Opportunity, wat steeds nie reageer ná die groot storm op Mars nie. Daar is ook 'n probleem met een van Curiosity se rekenaars, en die span by JPL is hard besig om die probleem op te los.

Japie van Zyl en Matie Hofmann gesels oor stof in die ruimte. Almal weet teen die tyd dat Mars baie stofstorms het, maar daar is onlangs waargeneem dat Saturnus se grootste maan, Titan, ook deur stofstorms geteister word. Hulle praat ook oor die werk wat Seti doen in hulle soeke na intelligente lewe.

Die span praat oor die verskil tussen sonne- en sterrestelsels. Daar word voortdurend nuwe stelsels ontdek en dit word nou aanvaar dat die sonne in sterrestelsels waarskynlik almal een of meer eksoplanete het. Daar word ook verwys na 'n planeet wat naby Proxima B gesien is. Proxima B is een van die naaste sterre aan die aarde.

Edwin Hubble se naam is sinoniem met die begrip van 'n uitdyende heelal. Daar is egter stemme wat opgaan dat 'n Belgiese priester, Lemaitre, ook deel van die eer moet kry. Hy het afsonderlik van Hubble gewerk aan die idee van 'n heelal wat groter word, die sogenaamde rooi verskuiwing. Prof. Matie Hofmann van die Digitale Planetarium en Willie Koorts van die SAAO praat oor hierdie twee groot geeste...

Ons ruimteweervoorspeller, Kobus Olckers, vertel of die nuwe sonsiklus al in sy beginstadium is. Hy praat ook oor die rekordtemperature wat in Engeland aangeteken is, en waarom dit gebeur. Die span gesels ook oor newels in die ruimte. Die bekendste is die Orionnewel en die Carinanewel naby die Suiderkruis. Dit is interessant om te hoor waaruit newels bestaan, en waar die lig vandaan kom wat ons to...

Daar is al hoe meer aanduidings dat daar volop water in die ruimte is. Dr. Japie van Zyl en prof. Matie Hofmann praat oor hierdie bevindings. Japie het al talle kere gesels oor die water wat onder die oppervlak van twee mane is - Enceladus naby Saturnus, en Europa by Jupiter. Daar is ook 'n opdatering van Insight se vlug na Mars, veral omdat dit lyk of die stofstorm op die rooi planet aan die beda...

Jupiter is sowat 4,5 astronomiese eenhede van die son af. Dit is 150 miljoen kilometer vermenigvuldig met 4,5. Die aarde se afstand van die son af is 150 miljoen kilometer. Dit is een astronomiese eenheid. Aangesien die rooi planeet veel verder van die son af is as die aarde, is dit ook 'n kouer plek. Die span praar oor 'n superwarm eksoplaneet wat by 'n ander ster gevind is. Daar is ook inligting...

Die span praat oor die SKA-projek, wat sy deure vir 'n groep belanghebbendes oopgemaak het. Prof. Matie Hoffman was een van die uitgenooide gaste, en hy vertel van die belewenis. Daar is ook 'n gesprek met Kathryn Rosie van SKA. Sy is die projekingenieur van die Hera-projek. Sy vertel wat die doel met die onderneming is en waarom hulle material gebruik wat by elke plaaslike hardeware winkel beskik...

Die span bespreek die Parker-satelliet se sending na die son. Dis 'n tuig wat uiteindelik binne in die son se korona werksaam sal wees. Daar baie uitdagings om die instrumentasie teen die son se hitte en bestraling te beskerm. Daar word ook gesels oor die meteorietreën wat elke nou en dan voorkom.

Japie van Zyl vertel van die water wat onder die oppervlak van Mars gekry is, en waarom dit waarskynlik soutwater is. Hy praat ook oor die rooi pleneet se stofstorm wat aan die bedaar is. En die span gesels oor die projek om asteroiedes op te spoor, wat nou 20 jaar oud is.

Die Satelliettoepassingsentrum by Hartebeeshoek, wes van Pretoria, doen belangrike werk oor die bestuur van satelliete. Die besturende direkteur van van die sentrum, Raoul Hodges, vertel hoe hoog die werk van die sentrum onder die ruimtegemeenskap geag word. Willie Koorts gesels ook oor die werk wat hy by die SAAO doen, en waarom hy so dikwels op Sutherland kuier.

Hoe weet mens waar om te begin kyk na sterre en planete? Magda Streicher van Limpopo verduidelik hoe jy te werk moet gaan. Daar is baie inligting beskikbaar op die internet en in boeke. Jy hoef ook nie 'n wafferse teleskoop te hê om die naghemel te begin ondersoek nie – 'n verkyker sal ook doen. En Willie Koorts verduidelik hoe mens sterkaarte gebruik om jou rigting in die swart gewelf te bepaal.

Die span gesels oor die maansverduidetring wat aan die einde van Julie plaasvind. Willie Koorts bespreek die verskillende stadiums van die verduistering, en wat die verskil is tussen 'n maansverduistering en 'n sonsverduistering. Daar is ook inligting oor 'n moontlike meteoor wat oor dele van Noordwes gesien is.

Hoekom kan ons son nie as 'n gemiddelde ster beskou word nie? Hoe lank kan die son aanhou brand? Hoe kan die son sonder suurstof brand? Hoe ver in die ruimte het die magnetiese uitstralings van die son 'n invloed? Wat sal met son gebeur aan die einde van sy lewe?

Dr. Japie van Zyl vertel dat Mars se rooi kleur te wyte is aan die dik laag stof, wat reg om die planeet voorkom. Hy sê die stof is op sommige plekke tot 40 km dik! Die span gesels ook oor 'n projek van Jaxa, die Japanese ruimte-agentskap, wat besoek gaan aflê by 'n asteroïede.

As jy saans na die ooste kyk, sal jy 'n helder rooi voorwerp sien. Dit is Mars wat so duidelik vertoon. Miskien is dit die stofstorm wat tans aan die gang is wat, die planeet so 'n ekstra rooi kleur gee. Die span praat oor die storm, hulle gesels met ywerige sterrekyker Lafras Smit, wat in die omgewing van Heilbron boer. Hy is tans besig om die sogenaamde analemma te bestudeer. Hy vertel wat dit i...

Kyk saam met RSG na die wonders van die hemelruim.

Het jy geweet dat die eerste kleurfoto van Mars geneem is met 'n teleksoop in Bloemfontein? Dawie van Jaarsveld vertel van die werk wat gedoen is met die teleskoop in die sterrewag op Naval Hill in Bloemfontein. Daar was ook onlangs 'n geleentheid waartydens die oorblyfsels van die bekende teleskoop 'n ereplek op Naval Hill gekry het. Die ou sterrewag huisves tans Suid-Afrika se eerste digitale pl...

Planne word gemaak om 'n satelliet gevaarlik naby aan die son te laat kom. Die Parker Solar Probe gaan 'n skrale sesmiljoen kilometer van ons ster af sy werk doen. Dr. Japie van Zyl gesels ook oor die koers korreksies wat aan Insight se trajek aangebring word om die tuig in November op die regte dag, uur en minuut op Mars te laat land. Daar is ook inligting oor atmosferiese riviere in die aarde se...

Planne word gemaak om 'n satelliet gevaarlik naby aan die son te laat kom. Die Parker Solar Probe gaan 'n skrale sesmiljoen kilometer van ons ster af sy werk doen. Dr. Japie van Zyl gesels ook oor die koers korreksies wat aan Insight se trajek aangebring word om die tuig in November op die regte dag, uur en minuut op Mars te laat land. Daar is ook inligting oor atmosferiese riviere in die aarde se...

Suid-Afrika het pas 'n nuwe teleskoop, die Meerlicht, in gebruik geneem. Dit sal in die optiese ligspektrum saam met die Meerkat-teleskope werk doen. Daar het onlangs in 'n berig inligting verskyn oor hoe verbasend min sonvlekke die son tot dusver vanjaar gehad het. Die aardkant van die son was 73 uit 128 dae vlekloos. Dit kan dui op die son wat op pad is na sy son-minimum. Dis egter onmoontlik om...

Hoe voel dit vir 'n Suid-Afrikaner uit die Bosveld om vir die eerste keer die Aurora Borealis te sien? Magda Streicher vertel van haar wedervaringe in Ysland, en 'n projek saam met Auke Slotegraaf om sterre in die Magelaanse wolk waar te neem. Daar is ook nuus oor die asteroïede wat 'n paar dae gelede rakelings verby die aarde geflits het.