ትኩረት በአፍሪቃ | Deutsche Welle

ሩሲያ ከአራት ዓመታት በፊት ዩክሬንን በመውረሯ ከምዕራባውያኑ ያስከተለው መቃቃር ፊቷን ወደ አፍሪካ እንድታዞር አድርጓታል። በሊቢያ ሰዎች ማዘዋወር፣ ሥልጣን እና ትርፍ ማጋበስ አንዳቸው ከሌላቸው ተሣሥረዋል። የዕለቱ የትኩረት በአፍሪካ መሰናዶ በሁለቱ ጉዳዮች ላይ ያተኩራል።

ከፍተኛ የሆነ አጣዳፊ የምግብ ዋስትና እጦት ካጋጠማቸው ሰዎች ቁጥር አንጻር፣ በዓለም ላይ ብዙ ሰዎችን የያዙት አስር ሀገራት ዝርዝር በአብዛኛው የአፍሪቃ ሀገራትን ያካተተ ነው። ናይጄሪያ፣ ኮንጎ እና ሱዳን ግንባር ቀደም ናቸው። ደቡብ ሱዳንም ለመጀመርያ ጊዜ ተካታለች። ከህዝቧ ከ80 በመቶ በላይ የሚሆነው የሰብአዊ እርዳታ ጥገኛ ነዉ።

ከፍተኛ የሆነ አጣዳፊ የምግብ ዋስትና እጦት ካጋጠማቸው ሰዎች ቁጥር አንጻር፣ በዓለም ላይ ብዙ ሰዎችን የያዙት አስር ሀገራት ዝርዝር በአብዛኛው የአፍሪቃ ሀገራትን ያካተተ ነው። ናይጄሪያ፣ ኮንጎ እና ሱዳን ግንባር ቀደም ናቸው። ደቡብ ሱዳንም ለመጀመርያ ጊዜ ተካታለች። ከህዝቧ ከ80 በመቶ በላይ የሚሆነው የሰብአዊ እርዳታ ጥገኛ ነዉ።

ኬንያ ራይላ ኦዲንጋ የታገሉለትን ዴሞክራሲያዊ ምህዳር ማስጠበቅ ትችል ይሆን? ውጊያ ያባባሰው ሰብአዊ ቀውስ በሱዳን

ከጠቅላላ ጉባኤው ጎን ለጎን በሱዳኑ ግጭት ላይ በከፍተኛ ባለሥልጣናት ደረጃ ውይይት ሊካካሄድ እንደሚችልም ዲፕሎማቶች ከወዲሁ ጠቁመዋል። ይሁንና ዲፕሎማቶችን ጠቅሶ ጉዳዩን የዘገበው AFP ግን በሱዳኑ ግጭት ላይ ከጉባኤው ጎን ለጎን ውይይት ሊካሄድ ይችላል ከማለት ውጭ እነማን እንደሚነጋገሩ አልገለጸም።

ሁቲዎች ባብ ኤል ማንዴብ የመርከቦች እንቅስቃሴን ሙሉ በሙሉ የማቆም እቅድ እንደሌላቸው ምልክት ማሳየት የፈለጉ ይመስላል። ሆኖም በቀይ ባህር ላይ የሚጓጓዙ መርከቦች ቁጥር መቀነስ ለግብጽ እጅግ አስፈላጊ ከሆኑት የሀገር ውስጥ የገቢ ምንጮች አንዱ በሆነው የሱዌዝ ቦይ ላይ ተጽዕኖ ያሳድራል።

ዩናይትድ ስቴትስ በሱዳን ዳርፉር ግዛት ተጥሎ የቆየው የመሳሪያ ማዕቀብ በመላው ሀገሪቱ የሚተገበር ሆኖ እንዲሻሻል ለፀጥታው ጥበቃ ምክር ቤት የውሳኔ ሐሳብ ያቀረበችው ሰሞኑን ነው።

የሱዳን ጦር ተጻራሪውን ፈጥኖ ደራሽ ኃይል በያዝነው ጎርጎሪዮሳዊ ዓመት ማለቂያ ድረስ ድል አደርጋለሁ ሲል ዝቷል። የሱዳን ጦር ኃይል እንደዛተው የተቀናቃኙን ኃይሎች ለማጥፋትን በተለያዩ ግንባሮች በእርምጃው እየገፋ መሆኑን የጦሩ አዛዥ ለዘጋቢዎች ተናግረዋል። ዴሞክራቲክ ሪፑብሊክ ኮንጎ ምሥራቃዊ ክፍል የተከሰተው የኢቦላ ወረርሽኝ በፍጥነት እየተሰራጨ መሆኑ እየተነገረ ነው።

በቀን 700ሺህ በርሜል የተጣራ ነዳጅ ዘይት እንደሚያቀርብ የተነገረው ተቋሙ ኬንያን ብቻ ሳይሆን መላውን የምሥራቅ አፍሪቃ አካባቢ ይለውጣል የሚል ተስፋ ተጥሎበታል። ተቋሙ በአፍሪካ ሁለተኛው ትልቁ የነዳጅ ማጣሪያ ይሆናል ተብሎ ይጠበቃል። በምስራቅ አፍሪቃ የነዳጅ አቅርቦትን፣ ንግድን እና የኢኮኖሚ እድገትን እንደገና ሊቀርጽ ይችላልም ተብሏል።

ደቡብ አፍሪቃ፤ ስደተኛ ጠል ጥቃቶችን ሸሽተዉ የወጡ አፍሪቃዉያን፤ አፍሪቃን ለድርቅ እና ለጎርፍ የሚያጋልጠዉ የኤል ኒኞ

በደቡብ አፍሪቃ የተከሰተዉን የመጤ ጥላቻ ጥቃት ተከትሎ ብዙዎች ህይወታቸውን እንደገና ለመገንባት እየታገሉ ቢሆንም፤ በአፍሪቃ ውስጥ ፍልሰትን የሚያባብሱ ጥልቅ የአስተዳደር እና የኢኮኖሚ ችግሮች መኖራቸዉን የሚጠቁም ነዉ። በደቡብ አፍሪቃ ውጭ ዜጋ እስከሆንክ ድረስ እዚያ እንድትኖር አይፈልጉም።

የደቡብ አፍሪቃ የመጤ ጠል እንቅስቃሴ አብዛኞቹን የአፍሪቃ ሃገራት መንግሥታት አስቆጥቷል። ናይጀሪያ እና ኬንያን ጨምሮ በርካቶቹ ዜጎቻቸውን ለማውጣት እንቅስቃሴ ጀምረዋል። ደቡብ አፍሪቃ ውስጥ ደክመው ያፈሩት ሀብት ለተዘረፈ ለወደመባቸውም ካሣ እንደሚጠይቁ እየገለጹ ነው። በዚህ መሀል እዚያ ያሉ ወገኖች ሰቀቀን ከፍቷል።

ከዚሕ ዉስጥ ከ14 ሚሊዮን የሚበልጠዉ አንድም ተፈናቃይ ሁለትም ሥደተኛ ነዉ።የዓለም ምግብ ድርጅት (WFP) እና የዓለም የምግብና የእርሻ ድርጅት (FAO) ባለሥልጣናት ባገባደድነዉ ሳምንት አጋማሽ እንዳሉት በዓለም በርካታ ሕዝብ ለረሐብ ከተጋለጠባቸዉ 13 ሐገራት ወይም ግዛቶች ግንባር ቀደሟ ሱዳን ናት።

የደቡብ አፍሪቃ መንግሥት «ሕገ ወጥ» ያላቸው ስደተኞች ላይ ቁጥጥሩን እንደሚያጠብቅ ዝቷል ። ስደተኞቹ እንዲወጡ የሚያስተባብሩ የደቡብ አፍሪቃ ሰልፈኞች ግን የአገሪቱን መንግሥት ዕቅድ የመስማት ፍላጎቱም ያላቸው አይመስሉም ።

ቱርክ በሶማሊያ የባህር ዳርቻ ነዳጅ ለማውጣት ዝግጅት ላይ ነች፡። ለነዳጅ ፍለጋው ባለፈው ሳምንት የአገሪቱ ትልቅ መርከብ ካግሪ ቤይ፤ ከሞቃዲሾ የባህር ዳርቻ ደርሳለች። በጎርጎሪያኑ በ2024 ሁለቱ ሀገራት የመከላከያ እና የኢኮኖሚ ትብብር ማዕቀፍ ስምምነት ተፈራርመዋል። ትብሩ አሁን ወደ ነዳጅ ፍለጋ አድጓል።

የግል የኒኩሌር ተቋም፦ ደቡብ አፍሪቃ የራሷ የኑክሌር ኃይል ማመንጫ አላት፣ ግብፅ በግንባታ ላይ ነች፣ ኬንያ፣ ጋና እና አንዳንድ ሌሎች አገራት እናም ቢኖረን ሲሉ ያልማሉ ። ስኬቱ ለየቅል ቢሆንም፤ የሕዝቡ ስጋት ግን ተመሳሳይ ነው ። ሙሉ ዘገባውን በድምጽ እና በጽሑፍ ከገናኛው ማግኘት ይቻላል።

ምዕራብ አፍሪቃዊቷ ናይጄሪያ፦ ከአንድ ክፍለ ዘመን በፊት የብሪታንያ ቅኝ ግዛት በነበረችበት ጊዜ የተገነባው የአገሪቱ ዋነኛ የንግድ ማሳለጪያ አፓፓን ጨምሮ የቲንካን ደሴት ወደቦችን ለማሻሻልም ከፍተኛ ተስፋ ሰንቃለች ። ሙሉ ዘገባውን በድምጽ እና በጽሑፍ ከገናኛው ማግኘት ይቻላል።

ናይጀሪያዊው ተንታኝ አዮዴሌ ኦኒ ከአፍሪቃ ነዳጅ ዘይት አምራቾች ናይጀሪያ ብዙ ነዳጅ ዘይት የማምረት አቅም እንዳላት ገልጸዋል። ይሁንና በርሳቸው አስተያየት በአሠራር ችግርና በነዳጅ ክምችት ማነስ ምክንያት ለአሁኑ የነዳጅ ዘይት ዋጋ ቀውስ ግን መድረስ አትችልም