Paseando por Compostela con mulleres

A gota do leite foi un organismo de beneficencia para facerlle fronte á inmensa mortalidade infantil que había a final do século XIX e principios do XX. En Compostela, estaba situada a carón do Museo do Pobo Galego e onde hoxe está o CGAC.

Hoxe toca falar do leite, alimento básico e fundamental na capital de Galicia e na súa comarca. En Santiago había moito consumo e produción de leite, con moitas granxas e vacas.

Compostela é terra de pan. Os seus mercados, fornos e muíños fixérona terra do pan. Hoxe paseamos para descubrir as orixes deste alimento.

Seguimos coa serie de produtos de tempada, falando da verdura agora que chega o tempo de Coresma.

Xa chegou o tempo de inverno e o corpo agradece xa cousas quentes, como é beber unha taza de chocolate, algo que é tradicional en Compostela.

Hoxe adentrámonos no Nadal, falando dun dos alimentos máis típicos: o bacallau con coliflor

O outono é a época na que se recollen os alimentos, se pagan as rendas e tamén na que se transforman os alimentos para conservalos mellor, especialmente aqueles que eran importantes en ocasións especiais, como os figos, as uvas ou o poroco.

Hoxe facemos un percorrido polas terras compostelás, vendo o que hai nas súas hortas e o que houbo nas súas casas nestes días de outono. Castañas, marmelo, cabazas...

Imos empezar unha nova etapa paseando con mulleres, pero sendo o seu traballo como protagonista. As mulleres alimentaron e alimentan a vida. Sacharon, cultivaron, deron de xantar...

Hoxe visitamos a vida de María Luísa Villaverde Regueiro, «a praceira rebelde». Dende San Lourenzo á Praza de Abastos e ao Sar, unha historia de resistencia, coidado e solidariedade fronte á represión do 36. Un paseo para amosar nomes, voces e memoria da cidade.

Hoxe imos coñecer a figura de Aurichu Pereira, deseñadora, pintora e alma da tenda Xanela, auténtico foco cultural e creativo da cidade. Dende a súa infancia no Patio de Madres ata o seu legado artístico e vital, reivindicaremos a súa condición de muller galega, feminista e pioneira da moda de proximidade.

Lola Ferreiro estudou Medicina en Santiago, onde tamén se doutorou e se especializou en Psiquiatría e na saúde mental infantil e na adolescencia, moi especialmente a das rapazas. Ela denunciou sempre que a medicina discrimina ás mulleres en moitos dos seus apartados.

Continuamos falando do Concello de Conxo, concretamente pasando por San Cristovo do Eixo, un dos primeiros lugares cunha escola de indianos, que aínda existe hoxe, montada por Domingo Cepeda Raíces.

Hoxe seguimos lembrando o Concello de Conxo no 100 aniversario da súa anexión a Compostela, dando un paseo polo seu Manicomio e coñecendo como a Igrexa se fixo con este ben que era público e estaba desamortizado.

Hoxe adicamos unha serie de episodios dedicados ao Concello de Conxo, que este ano cumpre 100 anos da súa anexión ao de Compostela. Conxo foi tamén territorio de cociñeiras e taberneiras e lugar natal de Rosalía de Castro.

Continuamos o percorrido por Compostela da man de Ruth Matilda Anderson seguindo o diario da fotógrafa.

Hoxe iniciamos un paseo polas rúas de Compostela da man da fotógrafa Ruth Matilda Anderson.

Hoxe imos andar moitísimo, dende o barrio de Sar e do Ensanche a América e a Francia, para despois volver a Compostela. Hoxe con este paseo imos coñecer a Luz Fandiño.

Hoxe entramos nun comercio que se converteu nun ágora, na rúa da Caldeirería. Falamos da Colchonería, negocio das irmás Vicenta e Ánxela Artime.

Continuando con mulleres que traballaron na radio, hoxe falamos de Pilar Pereira Carballo, vinculada durante uns anos á radio, aínda que cunha traxectoria moito máis diversa e plural

Isabel Carou traballou 40 anos na radio, dende 1947 ata que se xubilou en 1986. Estudou Químicas en Santiago e traballou dende nova para axuda á familia, cando se enterou de que na radio había unha praza de locutora, onde empezou a traballar.

Nesta nova andaina, imos camiñar por calquera lugar de Santiago xa que, esta camiñata é a través da radio, un medio que ten unha difusión inmesa co elemento engadido de que unha gran parte das ouvintes son mulleres. 

O pasado 2023 foi o centenario do Seminario de Estudos Galegos. Mulleres como Carmiña Sierra ou Pura Lorenzana son só algúns exemplos das mulleres progresistas e galeguistas que realizaron os seus estudos no Seminario.

Falamos da valentía e a ousadía das mulleres compostelanas que se arriscaron a abrir un negocio na cidade de Santiago.

As mulleres invisíbeis —chamadas tamén de arrepentidas ou Oblatas— tiñan como finalidade acompañar e reeducar ás mulleres que non cumprían co patrón ou norma da sociedade patriarcal e machista na época do franquismo. Repasamos estes espazos de represión na cidade de Santiago de Compostela.