نیک‌اندیشی Nik Andishi

We used to complain that our models couldn’t explain themselves. Now we have the opposite problem: systems that can generate endless explanations on demand—confident, fluent, and often unearned. This podcast is about that flip. We explore what “explanation” should mean in the age of large language models, why hallucination isn’t just a quirky LLM bug, and why the real risk is what happens downstre...

در این قسمت پایانی از مجموعهٔ علیت، مسیر فکری از مدل استنتاجی–قانونی (DN) تا نظریه‌های معاصر علیت را مرور می‌کنم. در این اپیزود به این پرسش‌ها می‌پردازم: چرا DN علیت را به استنتاج فروکاست؟ مسئلهٔ پیش‌دستی (preemption) و مشکل جهت‌مندی چه بود؟ لوئیس چگونه با شرطی‌های خلاف‌واقع علیت را بازگرداند؟ پرل چگونه مداخله را قابل محاسبه کرد؟ و در نهایت، چه چیزی پس از کنار گذاشتن «زور» و «ضرورت» باقی می‌ماند؟...

در این اپیزود، پرسش بنیادینی را بررسی می‌کنم که برتراند راسل را به این نتیجه رساند که «علیت یادگاری از دوران گذشته است». با دنبال‌کردن مسیر سؤال‌ها—نه فقط پاسخ‌ها—نشان می‌دهم راسل دقیقاً چه چیزی را نقد می‌کند، چرا فیزیک مدرن علیت را کنار می‌گذارد، و چه چیزی پس از این حذف باقی می‌ماند. این گفت‌وگو مقدمه‌ای است برای فهم عمیق‌تر علیت، ساختار، و نقش آن‌ها در علم، فلسفه، و هوش مصنوعی. In this episode,...

در این اپیزود، نقد معروف دیوید هیوم دربارهٔ علیت را بررسی می‌کنم و آن را با چارچوب نظری خودم، یعنی «علیت دنبالهٔ بی‌نهایت» یا ISC مقایسه می‌کنم. در مورد بخش‌هایی که با هیوم موافقم، بخش‌هایی که با او اختلاف دارم، و این‌که چرا برخی از مفروضات او با شناخت امروز ما از مغز سازگار نیست، قدم‌به‌قدم صحبت می‌کنم. سه نقد اصلی را باز می‌کنم: • چرا ادراک و استنتاج دو فرآیند جدا نیستند • چرا پیدا کردن «رویداد...

در این ویدیو دیدگاه علیتِ ارسطو—علت مادی، صوری، فاعلی و غایی—را با نظریهٔ «علیتِ سریِ بی‌نهایت» که اخیراً معرفی کرده‌ام مقایسه می‌کنم. در این جلسه می‌بینیم ارسطو در کجا شگفت‌انگیز پیش‌بینی کرده بود، نظریه‌اش در کجا برای دنیای پیچیدهٔ امروز کافی نیست، و چگونه نگاهِ «سری بی‌نهایت» جهت‌مندی، ساختار، پراکسی‌ها و رفتارهای برآمده را بازتفسیر می‌کند. این ویدیو بخشی از پروژهٔ بزرگ‌تر من دربارهٔ علیت، اراد...

در این جلسه، به مجموعه‌ای از چالش‌های بنیادی در فهم «علیت»، «اختیار»، و «تبیین‌پذیری هوش مصنوعی» می‌پردازم—چالش‌هایی که از ناهماهنگی در XAI و مسئلهٔ پروکسی‌ها، تا تنش میان علوم اعصاب و ارادهٔ آزاد، و همچنین پرسش‌های حقوقی و فلسفی دربارهٔ مسئولیت، گسترده شده‌اند. این جلسه مقدمه‌ای است برای مجموعه‌ای از مباحث عمیق‌تر که در هفته‌های آینده ادامه خواهند یافت. لینک مقالات و نوشته‌ها در مدیوم: 👉 لینک  ...

در این جلسه به موضوع «اخلاق باور در هوش مصنوعی» می‌پردازم؛ جایی که پیش‌بینی، سوگیری، پروکسی‌ها و لایه‌های پنهان اطلاعات با پرسش‌های اخلاقی تلاقی پیدا می‌کنند. آیا ممکن است یک سیستم هوشمند قبل از هرگونه عمل، از نظر اخلاقی «اشتباه» باشد؟ آیا حذف متغیرهای حساس، به‌معنای حذف سوگیری است؟ و آیا باور بدون عمل، مسئولیت اخلاقی دارد؟ این ویدیو بخشی از مسیر هفتگی من برای خواندن مقاله‌های علمی، تفکر عمیق، نوش...

در این قسمت، فرزان به مقاله‌ی مهم نیک باستروم  «اراده‌ی اَبَرشعور: انگیزه و عقلانیت ابزاری در عامل‌های هوشمند پیشرفته»  می‌پردازد و مفاهیم پیچیده‌ی آن را با زبانی ساده و قابل‌فهم باز می‌کند: چرا هوش و انگیزه می‌توانند از هم مستقل باشند نقش «هدف نهایی ثابت» در شکل‌گیری تمام رفتارهای ابزاری خطاهای انسانی در تصور کردن انگیزه‌های هوش مصنوعی اینکه چرا سیستم‌های بسیار هوشمند شبیه انسان فکر نمی‌کنند و پی...