Nārāyaṇīyaṃ - Learn to Chant

स्वेन स्थेम्ना दिव्यदेशत्वशक्त्या सोऽयं खेदानप्रजानन् कदाचित् । शैलप्रान्ते घर्मतान्त: सरस्यां यूथैस्सार्धं त्वत्प्रणुन्नोऽभिरेमे ॥४॥ स्वेन स्थेम्ना of his own strength दिव्य-देशत्व-शक्त्या (and) by the power of that divine region स:-अयं he this (elephant king) खेदान्-अप्रजानन् any difficulties of life not knowing कदाचित् one day शैल-प्रान्ते in the slopes of the hills (roaming about) घर्म-तान्त:...

दग्धाम्भोधेर्मध्यभाजि त्रिकूटे क्रीडञ्छैले यूथपोऽयं वशाभि: । सर्वान् जन्तूनत्यवर्तिष्ट शक्त्या त्वद्भक्तानां कुत्र नोत्कर्षलाभ: ॥३॥ दुग्ध-अम्भोधे:-मध्य-भाजि of the milk ocean's middle part त्रिकूटे क्रीडन्-शैले on the Trikoota mountain sporting यूथप:-अयं वशाभि: this leader of the elephants, with females (elephants) सर्वान् जन्तून्-अत्यवर्तिष्ट all creatures excelling शक्त्या in strength त्वत्-भक्त...

कुम्भोद्भूति: संभृतक्रोधभार: स्तब्धात्मा त्वं हस्तिभूयं भजेति । शप्त्वाऽथैनं प्रत्यगात् सोऽपि लेभे हस्तीन्द्रत्वं त्वत्स्मृतिव्यक्तिधन्यम् ॥२॥ कुम्भोद्भूति: Agastya संभृत-क्रोध-भार: (who was) overcome with anger (said) स्तब्ध-आत्मा त्वं you of such haughty nature हस्तिभूयं भज-इति be born as a elephant, thus शप्त्वा-अथ-एनं then cursing him प्रत्यगात् departed स्:-अपि लेभे he also got हस्ति-इन्द्रत्...

इन्द्रद्युम्न: पाण्ड्यखण्डाधिराज- स्त्वद्भक्तात्मा चन्दनाद्रौ कदाचित् । त्वत् सेवायां मग्नधीरालुलोके नैवागस्त्यं प्राप्तमातिथ्यकामम् ॥१॥ इन्द्रद्युम्न: Indradyumna पाण्ड्य-खण्ड-अधिराज:- of Paandya land, the king त्वत्-भक्त-आत्मा Thy great devotee चन्दन-आद्रौ on the Malayaa mountain कदाचित् once upon a time त्वत् सेवायां मग्न-धी: in Thy worship, entirely absorbed आलुलोके न-एव- did not even notice अ...

Sriman narayaniyam Dasakam 025

एवं नाटितरौद्रचेष्टित विभो श्रीतापनीयाभिध- श्रुत्यन्तस्फ़ुटगीतसर्वमहिमन्नत्यन्तशुद्धाकृते । तत्तादृङ्निखिलोत्तरं पुनरहो कस्त्वां परो लङ्घयेत् प्रह्लादप्रिय हे मरुत्पुरपते सर्वामयात्पाहि माम् ॥१०॥ एवं in this way नाटित-रौद्र-चेष्टित Thou enacted a drama of ferocity विभो O All Pervading Lord! श्रीतापनीय-अभिध-श्रुति-अन्तस्फ़ुट- as described in the Shruti named Shri Taapaneeya गीत-सर्व-महिमन्- and all t...

भूयोऽप्यक्षतरोषधाम्नि भवति ब्रह्माज्ञया बालके प्रह्लादे पदयोर्नमत्यपभये कारुण्यभाराकुल: । शान्तस्त्वं करमस्य मूर्ध्नि समधा: स्तोत्रैरथोद्गायत- स्तस्याकामधियोऽपि तेनिथ वरं लोकाय चानुग्रहम् ॥९॥ भूय:-अपि- even then अक्षत-रोष-धाम्नि still in an abode of unabated rage भवति (when) Thou were ब्रह्मा-आज्ञया by Brahmaa's instruction बालके प्रह्लादे पदयो:-नमति when the boy Prahlaada prostrated at Thy feet अ...

तावन्मांसवपाकरालवपुषं घोरान्त्रमालाधरं त्वां मध्येसभमिद्धकोपमुषितं दुर्वारगुर्वारवम् । अभ्येतुं न शशाक कोपि भुवने दूरे स्थिता भीरव: सर्वे शर्वविरिञ्चवासवमुखा: प्रत्येकमस्तोषत ॥८॥ तावत्- then मांस-वपा-कराल-वपुषम् (with Thy) body terrific being smeared with flesh and fat घोर-अन्त्र-माला-धरम् a frightening garland of intestines wearing त्वां मध्ये-सभम्- Thee in the midst of the assembly इद्ध-कोपम्-उष...

त्यक्त्वा तं हतमाशु रक्तलहरीसिक्तोन्नमद्वर्ष्मणि प्रत्युत्पत्य समस्तदैत्यपटलीं चाखाद्यमाने त्वयि । भ्राम्यद्भूमि विकम्पिताम्बुधिकुलं व्यालोलशैलोत्करं प्रोत्सर्पत्खचरं चराचरमहो दु:स्थामवस्थां दधौ ॥७॥ त्यक्त्वा तं हतम्- leaving him who had been killed आशु quickly रक्त-लहरी-सिक्त-उन्नमत्-वर्ष्मणि bathed in blood with (Thy) gigantic body प्रत्युत्पत्य leaping (and) समस्त-दैत्य-पटलीम् the entire host o...

भ्राम्यन्तं दितिजाधमं पुनरपि प्रोद्गृह्य दोर्भ्यां जवात् द्वारेऽथोरुयुगे निपात्य नखरान् व्युत्खाय वक्षोभुवि । निर्भिन्दन्नधिगर्भनिर्भरगलद्रक्ताम्बु बद्धोत्सवं पायं पायमुदैरयो बहु जगत्संहारिसिंहारवान् ॥६॥ भ्राम्यन्तम् दितिज-अधमम् the wicked Asura who was circling around पुन:-अपि once again प्रोद्गृह्य दोर्भ्यां जवात् catching with two hands quickly द्वारे-अथ-उरुयुगे निपात्य at the doorway, then,on...

नूनं विष्णुरयं निहन्म्यमुमिति भ्राम्यद्गदाभीषणं दैत्येन्द्रं समुपाद्रवन्तमधृथा दोर्भ्यां पृथुभ्याममुम् । वीरो निर्गलितोऽथ खड्गफलकौ गृह्णन्विचित्रश्रमान् व्यावृण्वन् पुनरापपात भुवनग्रासोद्यतं त्वामहो ॥५॥ नूनं विष्णु:-अयं He must indeed be Vishnu! निहन्मि-अमुम्-इति I will kill him saying so भ्राम्यत्-गदा-भीषणं whirling a formidable mace दैत्येन्द्रं समुपाद्रवन्तम्- the Asura king running towards The...

उत्सर्पद्वलिभङ्गभीषणहनु ह्रस्वस्थवीयस्तर- ग्रीवं पीवरदोश्शतोद्गतनखक्रूरांशुदूरोल्बणम् । व्योमोल्लङ्घि घनाघनोपमघनप्रध्वाननिर्धावित- स्पर्धालुप्रकरं नमामि भवतस्तन्नारसिंहं वपु: ॥४॥ उत्सर्पत्-वलिभङ्ग- the folds of the skin drawn upwards भीषण-हनु rendering the look of the chin fierce ह्रस्व-स्थवीय:-तर-ग्रीवं short and very stout neck पीवर-दोश्शत-उद्गत-नख- of the stout hundred hands' nails, emitting क्...

तप्तस्वर्णसवर्णघूर्णदतिरूक्षाक्षं सटाकेसर- प्रोत्कम्पप्रनिकुम्बितांबरमहो जीयात्तवेदं वपु: । व्यात्तव्याप्तमहादरीसखमुखं खड्गोग्रवल्गन्महा- जिह्वानिर्गमदृश्यमानसुमहादंष्ट्रायुगोड्डामरम् ॥३॥ तप्त-स्वर्ण-सवर्ण- of molten gold in colour घूर्णत्- rolling अति-रुक्ष-आक्षं and very fierce eyes सटाकेसर प्रोत्कम्प- the mane trembling प्रनिकुम्बित्-अम्बरम्- covering the skies अहो जीयत्- O Hail! To it तव-इदं व...

दैत्ये दिक्षु विसृष्टचक्षुषि महासंरम्भिणि स्तम्भत: सम्भूतं न मृगात्मकं न मनुजाकारं वपुस्ते विभो । किं किं भीषणमेतदद्भुतमिति व्युद्भ्रान्तचित्तेऽसुरे विस्फूर्ज्जद्धवलोग्ररोमविकसद्वर्ष्मा समाजृम्भथा: ॥२॥ दैत्ये दिक्षु विसृष्ट-चक्षुषि as the Asura with his eyes rolling all around महासंरम्भिणि in great excitement स्तम्भत: सम्भूतं emerging from the pillar न मृगात्मकं (a form) neither of beast न मनुजाका...

स्तंभे घट्टयतो हिरण्यकशिपो: कर्णौ समाचूर्णय-न्नाघूर्णज्जगदण्डकुण्डकुहरो घोरस्तवाभूद्रव: ।श्रुत्वा यं किल दैत्यराजहृदये पूर्वं कदाप्यश्रुतंकम्प: कश्चन संपपात चलितोऽप्यम्भोजभूर्विष्टरात् ॥१॥ स्तम्भे घट्टयत: (as he) was striking at the pillar हिरण्यकशिपो: of Hiranyakashipu कर्णौ समाचूर्णयन्- splitting the ears आघूर्णत्-जगत्-अण्ड-कुण्ड-कुहर: making everything inside the vessel of Brahmaanda tremble घो...

Dasakam 024

अरे क्वासौ क्वासौ सकलजगदात्मा हरिरिति प्रभिन्ते स्म स्तंभं चलितकरवालो दितिसुत: । अत: पश्चाद्विष्णो न हि वदितुमीशोऽस्मि सहसा कृपात्मन् विश्वात्मन् पवनपुरवासिन् मृडय माम् ॥१०॥ अरे क्व-असौ क्व-असौ Oh where is he? Where is he?' सकल-जगत-आत्मा हरि:- the soul of all the worlds', that Hari इति thus (saying) प्रभिन्ते स्म स्तंभं struck at a pillar चलित-करवाल: brandishing his sword दिति-सुत: the son of Diti...

पिता शृण्वन् बालप्रकरमखिलं त्वत्स्तुतिपरं रुषान्ध: प्राहैनं कुलहतक कस्ते बलमिति । बलं मे वैकुण्ठस्तव च जगतां चापि स बलं स एव त्रैलोक्यं सकलमिति धीरोऽयमगदीत् ॥९॥ पिता शृण्वन् (the) father on hearing बाल-प्रकरम्-अखिलं (that) all the groups of boys त्वत्-स्तुति-परं are intent on singing Thy praise रुषान्ध: blinded by rage प्राह-एनं asked him कुलहतक क:-ते बलम्-इति O traitor of our race, who is your st...

तत: शङ्काविष्ट: स पुनरतिदुष्टोऽस्य जनको गुरूक्त्या तद्गेहे किल वरुणपाशैस्तमरुणत् । गुरोश्चासान्निध्ये स पुनरनुगान् दैत्यतनयान् भवद्भक्तेस्तत्त्वं परममपि विज्ञानमशिषत् ॥८॥ तत: शङ्का-आविष्ट: स: पुन:- then being frightened, he again अति-दुष्ट:-अस्य जनक: very cruel, his father, गुरु-उक्त्या following the advice of the teacher तत्-गेहे किल in his (teacher's) house, it appears वरुण-पाशै:- with ropes तम्...

स शूलैराविद्ध: सुबहु मथितो दिग्गजगणै- र्महासर्पैर्दष्टोऽप्यनशनगराहारविधुत: । गिरीन्द्रवक्षिप्तोऽप्यहह! परमात्मन्नयि विभो त्वयि न्यस्तात्मत्वात् किमपि न निपीडामभजत ॥७॥ स: he (Prahlaad), शूलै:-आविद्ध: सुबहु pierced by tridents, many times मथित: दिग्गज-गणै:- trampled upon by herds of huge elephants महा-सर्पै:-दष्ट:- bitten by huge snakes अपि-अनशन- and also going without food (starving) गर-आहार-विधुत:...

अधीतेषु श्रेष्ठं किमिति परिपृष्टेऽथ तनये भवद्भक्तिं वर्यामभिगदति पर्याकुलधृति: । गुरुभ्यो रोषित्वा सहजमतिरस्येत्यभिविदन् वधोपायानस्मिन् व्यतनुत भवत्पादशरणे ॥६॥ अधीतेषु श्रेष्ठं किम्- among what (you have) learned, what is the best?' इति परिपृष्टे- thus when asked अथ तनये then the son, भवत्-भक्तिं वर्याम्- devotion to Thee as the greatest अभिगदति replied पर्याकुल-धृति: (He, hiranyakashipu) agitatio...

सुरारीणां हास्यं तव चरणदास्यं निजसुते स दृष्ट्वा दुष्टात्मा गुरुभिरशिशिक्षच्चिरममुम् । गुरुप्रोक्तं चासाविदमिदमभद्राय दृढमि- त्यपाकुर्वन् सर्वं तव चरणभक्त्यैव ववृधे ॥ ५ ॥ सुरारीणां हास्यं the ridicule of the Asuras तव चरण-दास्यं (and) devotion to Thy feet निज-सुते स दृष्ट्वा of his son, he seeing दुष्टात्मा the evil minded (Hiranyakashipu) गुरुभि:-अशिशिक्षत्- by the teachers made (him) learn चिरम्...

ततोऽस्य प्रह्लाद: समजनि सुतो गर्भवसतौ मुनेर्वीणापाणेरधिगतभवद्भक्तिमहिमा । स वै जात्या दैत्य: शिशुरपि समेत्य त्वयि रतिं गतस्त्वद्भक्तानां वरद परमोदाहरणताम् ॥४॥ तत:-अस्य then, to him प्रह्लाद: समजनि सुत: Prahlaad was born as a son गर्भवसतौ while still in the womb मुने:-वीणा-पाणे:- from the sage Naarada अधिगत- learning भवत्-भक्ति-महिमा the glory of devotion to Thee स वै जात्या दैत्य: though he was by...

निहन्तुं त्वां भूयस्तव पदमवाप्तस्य च रिपो- र्बहिर्दृष्टेरन्तर्दधिथ हृदये सूक्ष्मवपुषा । नदन्नुच्चैस्तत्राप्यखिलभुवनान्ते च मृगयन् भिया यातं मत्वा स खलु जितकाशी निववृते ॥३॥ निहन्तुं त्वां भूय:- to kill Thee then तव पदम्-अवाप्तस्य who had reached Thy abode च रिपो:-बहिर्दृष्टे:- and from (this) enemy's physical eyes अन्तर्दधिथ (Thou) disappeared हृदये सूक्ष्म-वपुषा into the heart, in a subtle form नन...

विधातारं घोरं स खलु तपसित्वा नचिरत: पुर: साक्षात्कुर्वन् सुरनरमृगाद्यैरनिधनम् । वरं लब्ध्वा दृप्तो जगदिह भवन्नायकमिदं परिक्षुन्दन्निन्द्रादहरत दिवं त्वामगणयन् ॥२॥ विधातारं घोरं to Brahmaa, with intensity स खलु तपसित्वा he, indeed, performed austerities न-चिरत: पुर: साक्षात्-कुर्वन् soon, caused him to appear सुर-नर-मृग-आद्यै:- by god, man, beast etc अनिधनं वरं लब्ध्वा of not being killed, the boon...