Nārāyaṇīyaṃ - Learn to Chant

अमुनैव सर्वदुर्गं तरितास्थ कृतास्थमत्र तिष्ठध्वम् । हरिरेवेत्यनभिलपन्नित्यादि त्वामवर्णयत् स मुनि: ॥९॥ अमुना-एव by him alone सर्व-दुर्गम् तरितास्थ all obstacles (you) will cross कृत-आस्थम्-अत्र placing your faith here तिष्ठध्वम् remain हरि:-एव-इति- Hari only is this अनभिलपन्- not saying इत्यादि in this manner त्वाम्-अवर्णयत् Thee described स मुनि: that sage By his help alone you will be able to ov...

जेष्यति बहुतरदैत्यान् नेष्यति निजबन्धुलोकममलपदम् । श्रोष्यसि सुविमलकीर्तीरस्येति भवद्विभूतिमृषिरूचे ॥८॥ जेष्यति बहुतर-दैत्यान् will conquer many Asuras नेष्यति निजबन्धु-लोकम्- will take his own people अमल-पदम् to the pure realm श्रोष्यसि will make you hear सुविमल-कीर्ती:-अस्य- very pure fame, his इति भवत्-विभूतिम्- thus Thy greatness ऋषि:-ऊचे the sage spoke He will conquer many Asuras and will tak...

स्निह्यति यस्तव पुत्रे मुह्यति स न मायिकै: पुन: शोकै: । द्रुह्यति य: स तु नश्येदित्यवदत्ते महत्त्वमृषिवर्य: ॥७॥ स्निह्यति य:-तव पुत्रे whoever loves your son मुह्यति स न मायिकै: he will not be deluded by Maayaa पुन: शोकै: (and) again by sorrows द्रुह्यति य: he who goes against him स तु नश्येत्- he certainly will be destroyed इति-अवदत्- thus said ते महत्त्वम्- Thy glory ऋषिवर्य: the great sage Who...

अन्यांश्च नामभेदान् व्याकुर्वन्नग्रजे च रामादीन् । अतिमानुषानुभावं न्यगदत्त्वामप्रकाशयन् पित्रे ॥६॥ अन्यान्-च नाम-भेदान् and other different names व्याकुर्वन्- giving (like Vaasudeva) अग्रजे च राम-आदीन् and to Thy elder brother Raama etc (calling thus) अतिमानुष-अनुभावं (of a) superhuman disposition न्यगदत्- told (indicated) त्वाम्-अप्रकाशयन् Thee not revealing पित्रे to (Thy) father The sage also...

कृषिधातुणकाराभ्यां सत्तानन्दात्मतां किलाभिलपत् । जगदघकर्षित्वं वा कथयदृषि: कृष्णनाम ते व्यतनोत् ॥५॥ कृषि-धातु- Krish, the root (verb) ण-काराभ्याम् and with N suffix (by putting the two together) सत्ता-आनन्द-आत्मताम् Existence Bliss (being Thy) real nature किल-अभिलपत् indeed denoting जगत्-अघ-कर्षित्वं वा or of (the people of) the world, the sins, drawing away कथयत्-ऋषि: declaring, the sage कृष्ण-ना...

कथमस्य नाम कुर्वे सहस्रनाम्नो ह्यनन्तनाम्नो वा । इति नूनं गर्गमुनिश्चक्रे तव नाम नाम रहसि विभो ॥४॥ कथम्-अस्य how, for this (child) नाम कुर्वे naming should I do सहस्र-नाम्न: हि- (who) having a thousand names indeed अनन्त-नाम्न: वा or rather having endless names इति नूनं thus surely (thinking) गर्ग-मुनि:- Garga Muni चक्रे तव नाम performed Thy naming नाम रहसि in great secrecy विभो O Lord! How should...

यदुवंशाचार्यत्वात् सुनिभृतमिदमार्य कार्यमिति कथयन् । गर्गो निर्गतपुलकश्चक्रे तव साग्रजस्य नामानि ॥३॥ यदुवंश- of the Yadu clan आचार्यत्वात् being the priest सुनिभृतम्-इदम्- very secretly this आर्य कार्यम्-इति O Respected One (Nanda), should be done, thus कथयन् गर्ग: saying, sage Garga निर्गत-पुलक:- with horripilation चक्रे तव performed, Thy with Thy elder brother's साग्रजस्य नामानि naming (ceremony...

नन्दोऽथ नन्दितात्मा वृन्दिष्टं मानयन्नमुं यमिनाम् । मन्दस्मितार्द्रमूचे त्वत्संस्कारान् विधातुमुत्सुकधी: ॥२॥ नन्द:-अथ Nanda, then नन्दित-आत्मा delightfully वृन्दिष्टम् the greatest of all मानयन्-अमुम् honouring, this (Garga Muni) यमिनाम् (greatest) of all the sages मन्द्-स्मित-आर्द्रम्-ऊचे with a gentle smile said (requested) त्वत्-संस्कारन् sacraments for Thee विधातुम्-उत्सुक-धी: to perform (who)...

गूढं वसुदेवगिरा कर्तुं ते निष्क्रियस्य संस्कारान् । हृद्गतहोरातत्त्वो गर्गमुनिस्त्वत् गृहं विभो गतवान् ॥१॥ गूढम् secretly (said) वसुदेव-गिरा the words of Vasudeva (directed by that) कर्तुम् ते to do (perform) Thy निष्क्रियस्य who are above all rites and rituals संस्कारान् (Thy) sacraments हृद्-गत-होरा-तत्व: an expert in astrology गर्ग-मुनि: Garga Muni त्वत्-गृहम् to Thy house विभो O Lord! गतवान् w...

वातात्मकं दनुजमेवमयि प्रधून्वन् वातोद्भवान् मम गदान् किमु नो धुनोषि । किं वा करोमि पुनरप्यनिलालयेश निश्शेषरोगशमनं मुहुरर्थये त्वाम् ॥१०॥ वातात्मकं दनुजम्- in the form of wind, the Asura एवम्-अयि thus O Thou! प्रधून्वन् having killed वात-उद्भवान् arising from the winds मम गदान् my ailments किमु नो धुनोषि why do you not kill (eradicate) किं वा करोमि what else can I do पुन:-अपि- yet again अनिलालयेश O...

भूयोऽपि किन्नु कृणुम: प्रणतार्तिहारी गोविन्द एव परिपालयतात् सुतं न: । इत्यादि मातरपितृप्रमुखैस्तदानीं सम्प्रार्थितस्त्वदवनाय विभो त्वमेव ॥९॥ भूय:-अपि again and again किम्-नु कृणुम: what should we do' प्रणतार्तिहारी The redeemer of the devotees गोविन्द एव Govinda only परिपालयतात् may protect सुतं न: our son इति-आदि thus etc., मात:-पितृ- by mother father प्रमुखै:-तदानीम् and by others at that time स...

एकैकमाशु परिगृह्य निकामनन्द- न्नन्दादिगोपपरिरब्धविचुम्बिताङ्गम् । आदातुकामपरिशङ्कितगोपनारी- हस्ताम्बुजप्रपतितं प्रणुमो भवन्तम् ॥८॥ एक-एकम्-आशु one by one quickly परिगृह्य taking hold of निकाम-नन्दन् very much rejoicing नन्द-आदि-गोप- Nanda and other Gopaas परिरब्ध-विचुम्बित- embracing (and) kissing अङ्गम् the limbs आदातु-काम- desiring to take (but) परिशङ्कित-गोपनारी- hesitating (due to shyness) the...

ग्रावप्रपातपरिपिष्टगरिष्ठदेह- भ्रष्टासुदुष्टदनुजोपरि धृष्टहासम् । आघ्नानमम्बुजकरेण भवन्तमेत्य गोपा दधुर्गिरिवरादिव नीलरत्नम् ॥७॥ ग्राव-प्रपात (on) the rock (by) falling परिपिष्ट-गरिष्ठ-देह- (being) smashed the huge bodied (Asura) भ्रष्टासु-दुष्ट-दनुज- (having) died the wicked demon, उपरि धृष्ट-हासम् on it, wearing a smile (Thee) आघ्नानम्- beating (about, with) अम्बुकरेण (Thy) lotus like hands भवन्...

रोदाकुलास्तदनु गोपगणा बहिष्ठ- पाषाणपृष्ठभुवि देहमतिस्थविष्ठम् । प्रैक्षन्त हन्त निपतन्तममुष्य वक्ष- स्यक्षीणमेव च भवन्तमलं हसन्तम् ॥६॥ रोदाकुला:-तत्-अनु wailing and exhausted, thereafter गोपगणा बहिष्ठ- the gopas and gopikas, outside (the house) पाषाण-पृष्ठ-भुवि on the rocky land's back (upon it) देहम्-अतिस्थविष्ठम् the body, very huge and heavy प्रैक्षन्त हन्त saw, what a wonder निपतन्तम्- falling...

रोदोपकर्णनवशादुपगम्य गेहं क्रन्दत्सु नन्दमुखगोपकुलेषु दीन: । त्वां दानवस्त्वखिलमुक्तिकरं मुमुक्षु- स्त्वय्यप्रमुञ्चति पपात वियत्प्रदेशात् ॥५॥ रोद-उपकर्णन-वशात्- hearing the wailing and prompted by it उपगम्य गेहं reaching the house क्रन्दत्सु crying नन्द-मुख-गोपकुलेषु (when) Nanda and other gopas and gopis दीन: weakened (the Asura) त्वाम् दानव:-तु Thee, the Asura अखिल-मुक्तिकरम् (Thee) who releases...

तावत् स दानववरोऽपि च दीनमूर्ति- र्भावत्कभारपरिधारणलूनवेग: । सङ्कोचमाप तदनु क्षतपांसुघोषे घोषे व्यतायत भवज्जननीनिनाद: ॥४॥ तावत् स दानववर:- then the great demon अपि च दीनमूर्ति:- also and weakened by भावत्क-भार-परिधारण- Thy weight (which he was) carrying लून-वेग: (because of which his) speed diminished सङ्कोचम्-आप (and he) got shrunk तत्-अनु thereafter क्षत-पांसु-घोषे subsided the dust and the noise...

उद्दामपांसुतिमिराहतदृष्टिपाते द्रष्टुं किमप्यकुशले पशुपाललोके । हा बालकस्य किमिति त्वदुपान्तमाप्ता माता भवन्तमविलोक्य भृशं रुरोद ॥३॥ उद्दाम-पांसु- intense dust (causing) तिमिर-आहत- darkness and so obstructing दृष्टि-पाते the vision (when it was so) द्रष्टुम् किम्-अपि- to see anything at all अकुशले unable पशुपाल-लोके (when) the cowherds were हा बालकस्य किम्- O what has happened to the child इति thu...

तावद्विदूरमुपकर्णितघोरघोष- व्याजृम्भिपांसुपटलीपरिपूरिताश: । वात्यावपुस्स किल दैत्यवरस्तृणाव- र्ताख्यो जहार जनमानसहारिणं त्वाम् ॥२॥ तावत्-विदूरम्- then at a distance उपकर्णित-घोर-घोष- was heard a terrific sound व्याजृम्भि-पांसुपटली- (with the) rising and spreading of a thick dust परिपूरित-आश: filling the quarters वात्या-वपु:-स in the form of a whirl wind, he किल दैत्यवर:- indeed, the famous Asura त...

त्वामेकदा गुरुमरुत्पुरनाथ वोढुं गाढाधिरूढगरिमाणमपारयन्ती । माता निधाय शयने किमिदं बतेति ध्यायन्त्यचेष्टत गृहेषु निविष्टशङ्का ॥१॥ त्वाम्-एकदा Thee, once, गुरुमरुत्पुरनाथ O Lord of Guruvaayur! वोढुं to carry (Thee, who) गाढ-अधिरूढ-गरिमाणम्- had very much increased in weight अपारयन्ती माता not being able (to carry), Thy mother (Yashoda) निधाय शयने placing (Thee) on the bed किम्-इदं बत-इति what is it...

प्रपूजितैस्तत्र ततो द्विजातिभिर्विशेषतो लम्भितमङ्गलाशिष: । व्रजं निजैर्बाल्यरसैर्विमोहयन् मरुत्पुराधीश रुजां जहीहि मे ॥११॥ प्रपूजितै:-तत्र well honoured there तत: द्विजातिभि:- then by the Braahamins विशेषत: specially लम्भित-मङ्गल-आशिष: conferred with auspicious blessings व्रजं Gokul निजै:-बाल्य-रसै:- with Thy childish sweet ways विमोहयन् captivating (delighting) मरुत्पुराधीश O Lord of Guruvaayur!...

अनोनिलीन: किल हन्तुमागत: सुरारिरेवं भवता विहिंसित: । रजोऽपि नो दृष्टममुष्य तत्कथं स शुद्धसत्त्वे त्वयि लीनवान् ध्रुवम् ॥१०॥ अन:-निलीन: as a cart, disguised किल हन्तुम्-आगत: indeed, to kill, had come सुरारि:-एवं the Asura, was thus भवता विहिंसित: by Thee was killed रज:-अपि न: दृष्टम्-अमुष्य even a speck of him (of Rajo Guna) was not seen तत्-कथं स how can it be that he शुद्ध-सत्वे त्वयि who are pur...

अये सुतं देहि जगत्पते: कृपातरङ्गपातात्परिपातमद्य मे । इति स्म सङ्गृह्य पिता त्वदङ्गकं मुहुर्मुहु: श्लिष्यति जातकण्टक: ॥९॥ अये सुतं देहि O (Yashoda) give (me) my son जगत्पते: कृपातरङ्ग-पातात्- by the Lord's showers of mercy परिपातम्-अद्य मे (was) saved , today, my son इति स्म सङ्गृह्य thus collecting पिता त्वत्-अङ्गकम् (Thy) father , Thy body मुहु:-मुहु: श्लिष्यति again and again embraces जात-कण्टक...

प्रवालताम्रं किमिदं पदं क्षतं सरोजरम्यौ नु करौ विरोजितौ। इति प्रसर्पत्करुणातरङ्गितास्त्वदङ्गमापस्पृशुरङ्गनाजना: ॥८॥ प्रवाल-ताम्रं tender leaves like pink किम्-इदं पदं क्षतं is this (little) foot hurt सरोज-रम्यौ नु lotuses like charming indeed करौ विरोजितौ (these) hands, have (they) been hurt इति प्रसर्पत्-करुणा- thus with overflowing sympathy तरङ्गिता:-त्वत्-अङ्गम्- moved by (such concern), Thy bo...

भिया तदा किञ्चिदजानतामिदं कुमारकाणामतिदुर्घटं वच: । भवत्प्रभावाविदुरैरितीरितं मनागिवाशङ्क्यत दृष्टपूतनै: ॥७॥ भिया तदा out of fright , then किञ्चित्-अजानताम्- anything those who did not know (to them) इदम् कुमारकाणाम्- the children's अति-दुर्घटम् वच: (this was) a very improbable statement भवत्-प्रभाव-अविदुरै:- Thy prowess' those not knowing इति-ईरितं मनाक्-इव- this statement, a little bit अशङ्क्यत...

कुमारकस्यास्य पयोधरार्थिन: प्ररोदने लोलपदाम्बुजाहतम् । मया मया दृष्टमनो विपर्यगादितीश ते पालकबालका जगु: ॥६॥ कुमारकस्य-अस्य of this child पयोधर-अर्थिन: of being breast fed desirous प्ररोदने while crying लोल-पद-अम्बुज- by the movement of the lotus like legs आहतम् was hit (the cart) मया मया दृष्टम्- I saw, I saw अन: विपर्यगात्- the cart overturned इति-ईश thus O Lord ते पालक-बालका: the children who we...