Fularsız Entellik

Vakıf serisini, dizi uyarlamasının güzel yönlerini inceleyerek bitiriyoruz. Bilimkurgu sevmeseniz bile, diziyi izlemeyecekseniz bile, hikayecilik açısından faydalı bir bölüm olacağını umuyorum. Konular: (00:00) Alaçatı Kitap Günleri (01:52) Fikir enflasyonu (02:42) Sihir enflasyonu (04:18) Empire: Devlet benim (06:16) Asimovun ruhu (07:10) Genetik hanedan (10:09) Erkeğin Üç Yüzü (14:29) Demerzel (...

Selam fularsızlar. Vakıf serimizin son iki bölümünü, 2021'de başlayan dizi uyarlamasına adıyorum. Hem çok iyi hem de çok kötü bir uyarlama. Çünkü birbiriyle pek alakası olmayan en az iki farklı diziden oluşuyor. İşin komik tarafı, Asimov’dan esinlendikleri kısımları zayıfken, kendi uydurdukları orjinal kısımları onun vizyonunu daha iyi yansıtıyor. Bugün dizinin "kötü" kısmını anlatacağım. Ama esas...

Bugünün konusu, Asimov’a doğrudan bir cevap olarak yazıldığı düşünülen -ve benim de en çok sevdiğim bilimkurgu romanı olan- Dune. Sistemler, kahramanlar, din, teknoloji, kehanet gibi birçok konuda örtüşüyorlar. Karşılaştırmalı bir analiz yapalım. (Dune hakkında biraz spoiler içerir) Konular: (00:00) Epstein serisi notu (02:08) Hangisi daha iyi (03:37) Roma vs Feodalizm (07:52) Tekno-iyimserlik (10...

Serinin son bölümü. Üç perdeden oluşuyor: İlk perde tutuklanmaya giden yol, ikincisi şüpheli ölümü, son olarak da belgelerin yayınlanma süreci. Kapakta bir adamın ismi geçiyor olabilir ama esas başrol sistemin kendisi. Konular: (00:00) Milyarder vs Devlet (01:23) Yıl 2018: Durum Özeti (05:40) Araştırmacı gazeteciliğin önemi (06:25) Perversion of Justice (09:25) MAGA kurucusunun yardımı (11:48) İst...

Önce biraz gündem (İran Savaşı) sonra da Epstein'in 2008-2019 arası dönemi. Yani aldığı akıl almaz federal dokunulmazlık, tatil gibi bir hapis cezası, bitmek bilmeyen tazminat davaları, İngiliz kraliyet ailesine uzanan mesele ve sonun başlangıcı. Haftasonu da düşüş kısmı geliyor (son dava, intihar, belgelerin yayınlanma macerası). Konular: (00:00) Kimse savaş ilan etmiyor (04:19) Özet (07:24) Fede...

Selam fularsızlar, yayın akışımıza kısa bir ara vereceğiz. Sponsorlu bir bölüm girecek araya, fakat merak etmeyin, konu gayet ilginç: Modern insan olmanın gizli maliyeti olarak "karar yükü". Gün boyunca verdiğiniz binlerce karar azar azar pilinizi bitiriyor. Eskiye göre bu iş nasıl değişti ve muhakeme gücünüzü nasıl koruyacaksınız? Konular: (00:00) Kahve sipariş edememek (03:37) 35 bin karar (05:2...

Geldik Epstein meselesine. Asimov üstadım kusura bakma seni şöyle köşeye alıcaz birazcık Geçtiğimiz günlerde, en az 20 senedir devam eden bir dizi soruşturmayla ilgili milyonlarca belge lap diye önümüze kondu, ve Epstein Dosyaları yeniden herkesin gündemine oturdu. Fakat bence işin yanlış kısımları gündeme oturdu. Bugünkü amacım dosyalara derinlemesine dalıp sapla samanı ayırmak değil; ben dosyala...

Selam fularsızlar. Bugün, Vakıf üçlemesini noktalıyoruz. Serinin temel fikrini çökerten Katır hikayesini, ve üçüncü kitabı tek oturuşta bitireceğiz. Yetmeyecek, 1980lerde yazılan dört devam kitabını da jet hızıyla özetleyeceğiz. Ha, bunca zamandır boş durmuyordum, yeni bir podcastim var, hafif muhabbetler: Fularsız ile Kuralsız. Kafa dağıtmak isterseniz... Konular: 00:00 Nükleer Çağ: Solution Unsa...

Neden örneğin bir Harley Davidson dövmesi normal karşılanır da, başka bir kar amacı güden şirket dövmesi anormaldir? Siz tamamen gönüllü olarak, bir markanın dövmesini yaptırır mıydınız? Selam Fularsızlar, Vakıf serisine birazcık ara verip, bugün sponsorlu bir bölümle dünyaya dönüyoruz. Lovemark kavramını konuşacağız. Konular: 00:00 Dövme testi 02:55 Lovemark 03:52 iphone kuyrukları 05:18 Saygı-se...

Vakıf serisinin ikinci kitabı, toplam iki hikayeden oluşuyor. Birbirinden çok farklı olduklarından bugünün konusu ilki: General. "Son Romalı" lakaplı Bizans generali Belisarius'tan esinlenilmiş Bel Riose karakterini takip edeceğiz. Arada Asimov'a da yükleneceğim biraz. Bir sonraki bölümde de serinin kırılım noktası olan Katır hikayesini, tek parça halinde ele alacağız. Konular: 00:00 Bir dakikalık...

Bilimkurgu neden önyargılarla boğuşuyor, neden sinema uyarlamaları aksiyondan ibaret? Bu soruyla başladıktan sonra, Asimov'un Vakıf Serisine dalıyoruz. Dergilerde çıkan orijinal hikayeleri esas alarak, ilk kitabın tamamını tartışacağız. (Psikotarihçiler, Ansiklopediciler, Başkanlar, Tüccar Prensler). Bonus olarak "My Name is Legion" isimli bir hikaye ve her zamanki entel kuntel eklemeler var. Kayn...

Roma İmparatorluğu'nun Gerileyiş ve Çöküş Tarihi'den (Gibbon) esinlenen genç bir yazar, daha önce kimsenin cesaret edemediği kadar büyük ölçekte bir hikaye hayal etti. Onbinlerce yıla ve milyonlarca gezegene yayılan bir imparatorluğun çöküşünü ve ardından gelecek karanlık çağları önceden görebilseydiniz, ne yapardınız? Bilimkurgu tarihinin en önemli eserlerinden biri hakkında, o bahaneyle de bilim...

Rutinlerimizin biyolojik temelleri, toplumsal izleri, belirsizliğe karşı birer silah olmaları ve bağımlılığa dönüşmeleri üstüne. Konular: (00:00) Kontrollü Kaos (01:38) Çikolata Peşindeki Fareler (05:57) Habitus (09:28) Fasty Mesajı (10:57) Saflık ve Kutsallık (13:39) Liminalite (14:38) Bağımlılık Kaynaklar: Yazı: Brain researchers explain why old habits die hard Yazı: Why we do what we do (Ann Gr...

Selam fularsızlar. Önceki bölümlerde, şu hayatta hiç başka derdimiz yokmuş gibi, tenis dünyasındaki politik mücadeleleri ve herkesin çektiği maddi zorlukları ele almıştık. Görünürde para konuşuyoruz da aslında rekabetin felsefesini yapıyoruz. Sporun temel vaadi, adalet. Öte yandan, elitlerin sistematik olarak korundukları bir yapı gözlemiştik. O yüzden hep tanıdık simalar görüyoruz ve kolayca satı...

Tenis öyle bir spor ki, aynı elit turnuvadaki oyuncuların bir kısmı oraya ortaklaşa minivanla gelmişler, bir kısmı trenle, bir kısmı ekonomi uçarak, birkaç tanesi de ise özel jetle. Ama ismi adil rekabet. Bu kadar çok elit oyuncunun bu kadar süründüğü başka bir spor yok. . Yeni Kitap: ⁠⁠⁠⁠Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele⁠⁠⁠⁠ . Konular: (00:04) Tenis zengin sporudur (01:02) İlk 150 (02:31) Geçe...

Tenis oynamaktan daha zor bir şey varsa, o da tenis oynayarak geçinmek olmalı. Dünyanın en popüler sporlarından biri, 100 milyondan fazla insan oynuyor, ve eğer en iyi 100, bilemedin en iyi 200 arasına giremezseniz, geçinmeniz zor. Bakın zengin olmaktan bahsetmiyorum, geçinmekten bahsediyorum. Profesyonel tenisçilerin çoğu, resmen para kaybediyorlar. Böyle bir şey nasıl olabilir, onca para nereye...

Selam Fularsızlar. Bugün iki film birden. İlk kısımda mantık bulmacaları, içgörü problemleri, Apple'ın "düşünme illüzyonu" makalesi, ve insan ile makinaların akıl yürütmelerinin kıyası var. İkinci kısımsa aylar önce devamını getirmek istediğim bir konu: Deepseek'in getirdiği teknik yenilikler, Nvidia'nın neden bu kadar önemli olduğu ve Stargate Projesi. Umarım hepiniz iyisinizdir. . Yeni Kitap: ⁠⁠...

Modern dinimiz der ki: Cahiliye döneminde insanlar gümrük putlarına tapıyorlardı. Sonra Hazreti Adem Smith İskoç yaylalarından indi, putları kırıp ticareti serbestlestirdi. O günden beridir piyasaya inanan, ona sığınan toplumlara bereket yağdı, diğerlerine lanet. Peki madem öyle, binlerce yıldır ticaret yapılmasına rağmen alt tarafı iki asır öncesine kadar, serbest ticareti kimse akıl edememiş mi?...

“Bu işler anca 100 yılda bir yapılıyor çünkü bir daha yapılabilmesi için geçen sefer ne olduğunu hatırlayan herkesin ölmesi gerekiyor” Geçen bölümün ölçeği biraz küçüktü: Bir yasal göçmenlik tartışması üstünden, yerel-küresel çekişmesini görmüştük. Bugün işi büyüteceğiz, aynı çekişmeyi dünya ticareti üstünden işleteceğiz. Bir yandan, serinin temasına uygun olarak, her şeyin ne kaddddar aptalca yön...

Bir ülke, ekonomiden, piyasadan mı ibarettir? Geçici çalışma vizesi (H1B) tartışmaları üstünden, MAGA hareketi ile sağcı teknoloji elitleri arasındaki kapanmayacak uçurumu inceleyelim. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele (bu seferki normal insan boyutunda, 200 sayfa) . Konular: (01:00) NSA şefini kovduran troll (05:00) Green Card (07:55) H1B vizesinin saçmalıkları (13:43) Amerikan kül...

ABD merkezli üç perdelik bir oyun: Bugünün konusu, bir hatalar komedisine dönüşen bir istihbarat skandalı Sonra MAGA hareketi ile sağcı teknoloji elitleri arasındaki gerilim Son olarak da dünyayı altüst eden gümrük vergileri “Bir bildikleri vardır” diyeceğimiz gelişmelerin ardında, aslında ne yaptıklarını pek de bilmeyen insanlar var. . Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele (bu seferki...

Gündem bölümü. Rejimin iyice otokrasiye kayması, bunun gizli ve açık maliyetleri, eski Osmanlı bölgelerine kıyasla halkın mutluluğındaki değişim, vatandaşlık bilinci ve boykot hakkında. Kendinize mukayet olunuz. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele  . Konular: (00:04) Gelecektekiler için gündem özeti (01:20) Rekabetçi olamayan otoriterizm (05:40) What about whataboutism (07:54) Tek ada...

Bu bölümde, akıl yürütmeye dayanan yeni yapay zeka modellerinin tam olarak ne yaptıklarını, kısa zamanda kaydettikleri ilerlemeleri, eğitimlerini ve Deepseek’in neden meşhur olduğunu anlayacağız. İyi Pazarlar. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele (önsatış) . Konular: (00:04) Sansasyonel giriş (02:11) Yapay zekaya kibar davranmak (03:08) Eski modellerin aptallığı (05:41) Chain of Though...

Bir ay önce Los Angeles’ta birkaç büyük yangın çıkmış, yaklaşık 4 tane Kadıköy büyüklüğünde yer yanmıştı. Sosyal medyada, sigorta şirketlerinin dahil olduğu birtakım komplo teorileri yayıldı ama bence işin altında daha ilginç bir şey var: Zamanında halk adına, halk için alınmış bir kararın, iklim değişikliğinin de ittirmesiyle, tamamen geri tepmesi. Konular: (00:00) Kitap: Dört Önemli Mesele (01:2...

21 Ocak günü Kartalkaya'daki Grand Kartal Otel yangınında kaybettiğim eski bir dostumun anısına bazı rastgele düşünceler. Bölümün ikinci yarısı da zırt pırt getirilen yayın yasakları hakkında. O kısımda bahsi geçen fotoğrafın adı: Falling Man. 11 Eylül ses kaydı da buradan alıntı. Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠'u ziyaret et! ----- Podbee Sunar ------- Bu podcast reklam içerm...