Ecosofie: Succesvol samenleven

De circulaire economie komt moeizaam van de grond. Marnix Kluiters spreekt erover live op Springtij met Diederik Samsom (oud-PvdA-leider en een van de architecten van de Europese Green Deal) en Marieke Spijkerboer (directeur Duurzame Leefomgeving en Circulaire Economie bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat). Marieke mist vooral een verdienmodel voor circulaire bedrijven. Diederik ver...

Wat moet, vraagt moed: het thema van Springtij op Terschelling dit jaar. Hoe krijg je draagvlak voor verandering? Marnix spreekt erover met kunstenaar Lucas De Man en Maud Damme van NEN (Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut) tijdens deze bijzondere opname op Terschelling. Lucas De Man is oprichter van Nieuwe Helden en Biobased Creations. Hij bouwt onder meer paviljoens van natuur...

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst. In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien...

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst. In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien...

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst. In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien...

Het is volop zomer en normaal betekent dat een pauze voor de Ecosofie Podcast. Maar deze zomer deel ik met veel enthousiasme, een inspirerende podcastreeks met jullie die ik afgelopen maanden maakte in opdracht van het College van Rijksadviseurs, namelijk Ruimte voor de Economie van de Toekomst. In deze reeks onderzoek ik samen met verschillende denkers en experts hoe onze economie eruit kan zien...

Sinds 1976 is driekwart van alle gewervelde dieren en insecten verdwenen. Toch begint Sven Jense, oprichter van Climate Cleanup, niet bij het probleem, maar bij een doel: verdubbel het leven. Via systeemdenken, fractale patronen en de kracht van biochar laat hij zien hoe koolstofvastlegging niet alleen het klimaat redt, maar ook bodems, gebouwen en zelfs onze levensverwachting verbetert. Van een b...

Wat zou jij veranderen aan de wereld met een jaar de tijd? Ecoloog en filosoof Matthijs Schouten zou willen dat we écht voelen dat we deel zijn van een wonderlijke gemeenschap van leven, in plaats van erboven te staan. In dit gesprek onderzoeken we waarom klimaatcrisis, stikstofcrisis en biodiversiteitsverlies eigenlijk symptomen zijn van een dieperliggende vraag: wie denken wij dat we zijn op dez...

Schrijver en essayist Ilja Leonard Pfeijffer woont een groot deel van het jaar in Italië, onder een premier met neofascistische wortels. Zijn observatie: het leven gaat gewoon door. De pasta smaakt hetzelfde. En dat maakt de sluipende uitholling van de democratie zo gevaarlijk. In zijn essaybundel Absolute Democratie beschrijft Ilja hoe democratieën niet van buitenaf worden afgebroken, maar van bi...

Jan Rotmans is voor de tweede keer te gast bij Ecosofie, en ditmaal is het gesprek persoonlijker dan ooit. Op 23 augustus 2024 hoorde hij dat hij ongeneeslijk ziek is, hij heeft uitgezaaide prostaatkanker. In zijn nieuwe boek Kanteltijd schrijft hij over wat die diagnose met hem heeft gedaan: hoe de gewone dingen bijzonder worden en hoe spiritualiteit zijn wetenschappelijke blik aanvult. In deze a...

Stel dat je de economie opnieuw kon ontwerpen, net zoals Montesquieu ooit de politieke macht opsplitste. Dat is precies wat duurzaamheidsonderzoeker en auteur Babette Porcelijn voor ogen heeft met haar Trias Economica . In deze aflevering gaat Marnix Kluiters met haar in gesprek over de verborgen machtsstructuren in onze economie. Wie voelt de gevolgen, zonder ooit een stem te hebben gehad? Babett...

Hoe verander je blijvend de mening van mensen? Niet met een bombardement aan feiten, maar met een écht gesprek aan de deur. Ik spreek met Eefje Hendriks, antropoloog en mede-oprichter van Deep Canvassing Nederland, een beweging die de deur-aan-deur methode uit de VS naar Nederland heeft gebracht. Deep canvassing is geen gewone politieke campagnestrategie. Het zijn gesprekken van 15 tot 20 minuten...

Klimaatverandering draait niet alleen om CO₂. In deze aflevering gaat Marnix in gesprek met Leon Simons, klimaatwetenschapper en sociaal ondernemer, over een onderbelicht maar cruciaal mechanisme: de impact van zwaveluitstoot op de opwarming van de aarde. Sinds 2020 wordt zwaveluitstoot van de scheepvaart sterk beperkt. Goed voor de gezondheid en het milieu, maar mogelijk met een onverwacht effect...

We hebben het voortdurend over woningnood, klimaat, ongelijkheid en netcongestie. Stel dat die problemen niet los van elkaar staan? In deze aflevering van Ecosofie gaat Marnix Kluiters in gesprek met econoom en schrijver Jona van Loenen . Hij stelt een ongemakkelijke vraag: begrijpen we de economie eigenlijk wel, zelfs als we ervoor gestudeerd hebben? Van woningprijzen tot vermogensgroei, van stud...

Waarom verdienen sommige mensen veel geld en autonomie, terwijl anderen slecht worden betaald voor zwaar werk? En waarom hebben werknemers eigenlijk zo weinig invloed op beslissingen die hun dagelijks leven bepalen? In deze aflevering praat ik met politiek filosoof Lisa Herzog , hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen en auteur van De Democratische Markt . Zij onderzoekt hoe macht, ongelijkh...

Wat zou jij doen als je het een jaar voor het zeggen had in de wereld? Die vraag stel ik in elke aflevering van deze podcast, maar een antwoord zoals transitiepsycholoog Angela Stoof gaf, kreeg ik nog nooit.  Ze schreef een gedicht. Over spiegeling. Over verantwoordelijkheid. Over de verleiding om schuldigen aan te wijzen. En over de antwoorden die je vindt in de stilte, door te luisteren en stil...

Hoe maken we werk menswaardig in een tijd van krapte, burn-outs en groeiende ongelijkheid? In deze aflevering van EcoSofie gaat Marnix Kluiters in gesprek met Karen van Oudenhoven. Zij is directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau, hoogleraar aan de Vrije Universiteit, en ze zat jarenlang in het bestuur van de NSvP. Haar visie op menswaardig werk, veerkracht en betekenisvolle participatie s...

Soms heb je alles op orde. Je werk loopt, je maakt bewuste keuzes, je doet wat je kunt. En toch knaagt de vraag: is dit het nou? In deze aflevering praat Marnix Kluiters met Mark Siegenbeek van Heukelom over precies dat gevoel. Over invloed hebben in een wereld die groter is dan jij. Over hoe druk we zijn met dingen waar we nauwelijks grip op hebben. En hoe weinig aandacht we soms geven aan de pla...

Wat bedoelen we eigenlijk als we het over ongelijkheid hebben? Gaat het alleen over inkomen en vermogen – of over veel meer dan dat? In deze aflevering van Ecosofie gaat Marnix Kluiters in gesprek met Jeroen Boelhouwer , onderzoeker bij het Sociaal en Cultureel Planbureau . Al meer dan tien jaar doet het SCP onderzoek naar hoe het gaat met mensen in Nederland, voorbij economische cijfers alleen. B...

Hey luisteraar, dank je wel dat je ook dit jaar weer hebt geluisterd naar Ecosofie. Aan het einde van het jaar breng ik graag een ander project onder je aandacht. Samen met de Sociaal Economische Raad maak ik de podcast Impact in de Polder .  Het afgelopen seizoen stond volledig in het teken van brede welvaart –  een nieuwe manier van kijken naar het succes van onze samenleving, waarbij economie,...

Wat als onze democratie minder stuurkracht heeft dan we denken? In deze aflevering gaat Marnix in gesprek met NRC-journalist en denker Mark Lievisse Adriaanse , over zijn nieuwe boek Wat iedereen aangaat . We verkennen waarom zoveel mensen het gevoel hebben dat ze geen invloed meer hebben op de grote besluiten van deze tijd. Waarom kapitaal zo vaak sneller beweegt dan politiek. En waarom dat volge...

Avonturier en klimaatjournalist Bernice Notenboom stond op beide polen en zag met eigen ogen hoe het ijs verdwijnt. Wat doet dat met een mens als je de veranderingen van het klimaat niet in grafieken ziet, maar onder je voeten voelt? In deze aflevering van Ecosofie vertelt Bernice over de jaren die ze doorbracht in de kou, over de grootsheid en de stilte van de natuur, en over wat die ons kan lere...

Het klimaat verandert. Wat doet het weer eigenlijk met ons energiesysteem? Op Springtij gaat Marnix Kluiters in gesprek met Jan Vorrink (TenneT) en Bram van Duinen (KNMI) over hun samenwerking: van donkelflaute (ook wel ‘duisterluwte’) tot hittegolven en zonnestormen. Samen onderzoeken ze hoe we de leveringszekerheid van groene stroom kunnen bewaken in een wereld van extreem weer. Wat kun je bijvo...

Socioloog Quita Muis onderzocht hoe waarden en identiteit onze samenleving vormen en ontdekte iets verrassends: ondanks alle praat over polarisatie groeien we op veel vlakken juist naar elkaar toe.  Marnix praat met haar over sociale bubbels, waardering en de vraag waarom we toch zoveel afstand ervaren. Een aflevering over verbinding, identiteit en hoe we de wereld misschien weer een beetje bij el...

Geld lijkt neutraal. Maar dat is het niet. Elke euro bepaalt wat groeit en wat verdwijnt. In deze aflevering van Ecosofie onderzoekt Marnix Kluiters samen met Hans Stegeman , hoofdeconoom van Triodos Bank , hoe het financiële systeem zo is ingericht dat het ongelijkheid en vervuiling versterkt. Waarom levert bezit meer op dan werk? En wat zou er gebeuren als banken niet langer alleen sturen op ren...