Süper Panoptikon

Yılın büyük bölümünü bir yerlere yetişmeye çalışarak geçiriyoruz. Peki ya durmak? Bu bölümde hız çağında yaşamak, dinlenmenin anlamı, yaz mevsimi, gösteri toplumu, toplumsal hızlanma ve gerçekten önemli olan ilişkilere zaman ayırmak üzerine konuşuyoruz. Belki de bazen ihtiyacımız olan şey daha hızlı hareket etmek değil, biraz beklemektir. Belki de ruhumuzun bize yetişmesine izin vermektir. #Yavaşl...

Son günlerde yeniden dolaşıma giren bir şirket videosu üzerinden başlayan tartışma, aslında çok daha derin bir soruyu tartışmaya açıyor: İnsanlar neden 18 saat çalışmayı bir başarı hikâyesi olarak görmeye başladı? Bu bölümde, “optimize edilmiş yaşam” fikrinin çalışma rejimine nasıl dönüştüğünü, çalışmanın artık bir zorunluluk değil bir arzu haline nasıl geldiğini ve bunun arkasındaki ideolojik yap...

Bu bölümde, Kahramanmaraş ve Şanlıurfa’da yaşanan olayların ardından ortaya çıkan “suçlu içerikler mi?” tartışmalarını ele alıyorum. Medya gerçekten belirleyici bir etken mi, yoksa daha derin yapısal sorunları mı gözden kaçırıyoruz?

Sinema gerçekten politik midir? Yoksa biz sinemayı hala “tarafsız” bir alan olarak düşünmeye mi devam ediyoruz? Bu bölümde, Berlinale’de ortaya çıkan “sanatçılar politik konuşmalı mı?” tartışması ve İranlı sinemacıların Nuri Bilge Ceylan’a yaptığı çağrı üzerinden şu soruya yanıt arıyorum: Sanat politik olmak zorunda mı? Yoksa zaten her zaman politik miydi? Lumiere’den Sergei Eisenstein’a, ideoloji...

Bu bölümde Anthropic’in yeni raporundan yola çıkarak yapay zekanın emek dünyasını nasıl dönüştürdüğünü tartışmaya çalışıyorum. Sanayi devriminde makineler kol emeğini devralmıştı. Bugün ise otomasyon giderek zihinsel emeğin alanına doğru ilerlediği tarihsel bir süreci yaşıyoruz. Sosyal medyada yazılan bir çok şeyin idddia ettiği gibi yapay zeka gerçekten işleri mi yok ediyor mu? Yoksa emeğin tarih...

Bu bölümde Pluribus dizisini yalnızca bir bilimkurgu olarak değil, aynı zamanda kolektif bilinç, yapay zekâ metaforu ve neoliberal özne bağlamında ele almaya çalışıyorum. Özellikle içinden geçtiğimiz şu günlerde mutluluk bir ilerleme mi, yoksa yeni bir tahakküm biçimi mi oluşturuyor? Özgürlük neden hep huzursuzlukla eşleştiriliyor? Risk almayan insan hâlâ “insan” mıdır? Sorularına Pluribus'un...

Bu bölümde, Google’ın Gemini App içine entegre ettiği tam kapsamlı SAT deneme sınavlarından yola çıkarak, yapay zekânın eğitim alanında nasıl bir pedagojik aktöre dönüştüğünü tartışıyorum. İçeriğin The Princeton Review iş birliğiyle hazırlanmış olması, bu dönüşümün yalnızca teknik değil, kurumsal ve epistemolojik bir eşik olduğunu gösteriyor. Süre tutan, performans analiz eden, zayıf alanları beli...

7/24’ten Atıl Pratiğe: Optimizasyon, Uyku ve Kurulan Dünyanın Özne Üzerindeki Tahakkümü Bu bölümde, Jonathan Crary’nin 7/24: Geç Kapitalizm ve Uykuların Sonu kitabından yola çıkarak, geç kapitalizmin zamanı nasıl kesintisiz bir üretim rejimine dönüştürdüğünü tartışmaya çalışıyoruz. Aydınlatmadan panoptizme, “uyku modu” söyleminden bedenin aygıt diliyle yeniden tanımlanmasına uzanan bu hatta, uykun...

Bu bölümde “her şeyi doğru yaptığınızı düşündüğünüzde ama hala yetmediğinde ne olur?” sorusunu soruyoruz. Optimizasyonun bir araç olmaktan çıkıp ahlaki bir ölçüte dönüştüğü, zamanın artık bize ait olmadığı , yorgunluğun kişisel bir sorun gibi yaşandığı bir çağdayız. Fredric Jameson’ın “geç kapitalizmin kültürel mantığı” kavramından yola çıkarak, bu yapının gündelik hayatımızı, benlik algımızı ve y...

Bu bölümde, zamanın artık bize ait olmadığı bir yaşam rejimini tartışmaya açıyoruz. Sanayi kapitalizminin en azından tanımlı bir “çalışma zamanı” sunduğu bir evreden, bugün zamanın çözüldüğü ve hayatın tamamının optimizasyon mantığına eklemlendiği bir döneme geçişi yaşıyoruz. Claude’un Cowork duyurusundan yola çıkarak, emeğin sınırlarının nasıl silindiğini iş, boş zaman, dinlenme ve kendilik hâlle...

Bu bölümde yapay zekânın duyguları gerçekten “anlayıp anlayamayacağı” sorusunun izini sürmeye çalıştık. Empatinin bir yazılım özelliğine dönüşmesi, duyguların veri olarak işlenmesi ve insanların kendi duygusal dünyalarını giderek algoritmaların diline çevirmesi üzerine düşünmeye çalıştık. Rosalind Picard’ın affective computing kavramından Arlie Hochschild’in duygusal emek teorisine, Haraway ve Sim...

Cumhuriyet’in 102. yılında bu bölümde, kameranın gözünden “yurttaş olma” fikrine bakmaya çalıştık. Erken dönem sinemadan bugünün dijital ekranlarına uzanan bir çizgide, modernlik, temsil ve aidiyet kavramlarını sinemanın diliyle ve cumhuriyetin ilk dönemi üzerinden değerlendirdik. Görsel Yurttaşlık ve Cumhuriyet , Süper Panoptikon’un 29 Ekim özel bölümü. #cumhuriyet #panoptikon #teknoloji #sinema...

“DeFi Devrimi: Paranın Yeni Ekonomisi” bölümünde merkeziyetsiz finansın (DeFi) ortaya çıkışını, merkezi sistemlere getirdiği meydan okumayı ve gözetim kapitalizmiyle kurduğu çelişkili ilişkiyi inceliyoruz. CBDC’lerden zincir üstü şeffaflığa kadar hayatımızdaki tüm bu yeni şeyler özgürlük mü, yeni bir denetim mi? #Bankacılık #DeFi #Fintech #Blockchain #Teknoloji

Gözetim Kapitalizmi ve Panoptikon: Kuram, Kültür ve Ekranlar Süper Panoptikon’un yeni sezonunun ilk bölümünde Foucault’nun panoptikon kavramını ve Shoshana Zuboff’un gözetim kapitalizmi tezini mercek altına alıyoruz. Dikey gözetimden yatay gözetime, algoritmaların görünmez gücünden bireylerin birbirini denetlemesine uzanan bu tartışmada, Black Mirror’ın Nosedive bölümü üzerinden günümüz dijital to...

Süper Panoptikon 3. Sezon Başlıyor! Yarın, 22 Eylül’de ilk bölüm yayında. Gözetim, kapitalizm ve ekranların dünyasını birlikte çözümlemeye kaldığımız yerden devam ediyoruz. Takipte kalın.

Süper Panoptikon'un bu bölümünde, üniversite tercih sürecine dair merak edilen birçok soruyu masaya yatırıyoruz. Üniversite ne demek? Hangi bölümleri, neden tercih etmeliyiz? Hangi şehir ya da fakülte seçimlerini neye göre yapmalıyız? Bölüm tercihlerinde öncelikli olarak düşünmemiz gereken noktalar neler? Öğrenciler ve veliler için büyük önem taşıyan bu kritik dönemde, tercihlerinizde size yen...

🎙️ Yeni Bölümümüz Yayında! The Platform Filmi Üzerine 🎙️ Bu hafta Süper Panoptikon'da, 2019 yapımı "The Platform" filmini ideolojik ve politik açıdan ele alıyoruz. Yüzeyde kapitalizm eleştirisi gibi görünen bu filmde, aslında yanlış taraftan daha derin toplumsal mesajlar bulunuyor. Filmin sembollerini, karakterlerini ve temalarını tartışarak, yaygın kapitalizm eleştirisi yaptığı iddi...

🚀 Yeni Bölümümüz Yayında! 🚀 "DAO'lar: Geleceğin İş ve Yönetim Modeli" Merkezi olmayan özerk organizasyonlar (DAO'lar) hakkında merak ettiğiniz her şey bu bölümde! 🌐✨ Bu bölümde, DAO'ların ne olduğundan, nasıl çalıştıklarına, avantajlarından zorluklarına kadar geniş bir yelpazede değerlendiriyoruz. Ayrıca, gerçek dünyadan örneklerle, DAO'ların iş dünyasını nasıl dönüşt...

Bu bölümde Süper Panoptikon'da "İşçi Çocukları Akademi Pavyonun'da Harcanıyor mu?" sorusunu tartıştık. Bir Instagram hesabının Akademi'yi işçi çocuklarını ve orta sınıfı oyalayan bir yer olarak değerlendirmesiyle tartışmalara başladık. Üniversitelerin günümüzdeki rolü, sınıf atlama gibi işlevlerinin azalması ve meslek edindirme yeri olup olmadığı üzerinden konuyu ele almaya ç...

Bu bölümde Orson Welles'in unutulmaz başyapıtı "Yurttaş Kane"i masaya yatırıyoruz. Welles'in yönetmenlik ve oyunculuk performansıyla dikkat çeken bu filmini, sinema kuramcısı Robin Wood'un "Rosebud Sendromu" tanımlaması üzerinden analiz ediyoruz. Rosebud Sendromu'nu Welles'in Kane karakteri üzerindeki etkisini incelerken bu tanımlamayı detaylı bir şekilde ka...

Süper Panoptikon'un 2. sezonu yayında! 2. sezonun ilk bölümünde, "Yurtdışında Yaşamak: Hangi Avrupa Kenti?" konusuna odaklanıyoruz. Londra, Berlin, Paris gibi ünlü Avrupa şehirleri arasında hangisi daha ideal yaşam yeri olabilir ve kişisel olarak ben neden Londra'yı tercih ediyorum? Bu bölümde kültür, toplumsallık ve yaşam tarzı gibi faktörleri keşfederek kendi tercihlerinize yön...

Süper Panoptikon çok yakında 2. sezonu ile sizlerle birlikte!

Bu bölümde Süper Panoptikon'un ilk sezonunda gerçekleştirdiğimiz bölümlere ve genel olarak sezona bir bakış sunarak sezon finalini gerçekleştiriyor ve dinleyicilerimizden gelen sorulara yanıt vermeye çalışıyoruz.

Abuk Sabuk soruların bu bölümünde programımızın yürütücü yapımcılarından [Showrunner] Okan Halis'ten gelen şu ilginç soruyu yanıtlamaya çalışıyoruz: "Kaç Lisan Kaç İnsan?" Diller ile ilişkilerimiz gündelik deneyimlerimizi ne kadar etkiler? Farklı diller, farklı personalar içerisinde hissetmemize sebep olur mu? gibi sorulara yanıt aramaya çalışıyoruz.

Bu bölümde blokzincir serimizin daha önceki bölümü "Nedir bu NFT'ler?" sorusunun ikincisini sizlerle paylaşıyoruz. NFT tartışmasına daha çok onların sanat eseri niteliği üzerinden yapılan değerlendirmeleri hem felsefe hem de iktisadi açıdan ayrıntılı bir şekilde yanıt vererek ele almaya çalışıyoruz. "NFT'leri satın alma motivasyonlarımız altında sadece fiyatın yükselmesi bek...