رادیو جامعه (پادکست اجتماعی)

در کنار نقش‌آفرینی احمد شاه مسعود به‌عنوان یک چریک و فرمانده نظامی موفق، او از هوش سیاسی بالایی برخوردار بود. طی دوره جنگ با طالبان، احمدشاه مسعود بارها تلاش کرد از طریق مذاکره، جامعه جهانی متوجه ضرورت تغییر حکومت طالبان شود. برخی معتقدند همین تلاش‌های دیپلماتیک مقدمه ترور مسعود شدند. مسعود سال ۱۳۸۰ با سفر به مقر پارلمان اروپا در شهر استراسبورگ، مجموعه مذاکراتی را انجام داد که  تداوم آن می‌توانست...

حسن نصرالله مردی است که بی‌وقفه اسرائیل را تهدید می‌کند و رویای خود را شهادت اعلام کرده است. اما مدت‌ها است که حاضر نیست جز از طریق دوربین تلویزیونی با پیروانش دیدار کند. نصرالله که امروز مرد اول حزب‌الله لبنان است در ۳۱ اوت سال ۱۹۶۰ در شهرک البازوریه از محله‌های فقیرنشین شرق صور در جنوب لبنان به دنیا آمد. مادرش مهدیه صفی‌الدین و پدرش سید عبدالکریم شهروندانی ساده در لبنانی بودند. رهبر حزب‌الله لبن...

آلن دلون، بازیگر سرشناس فرانسوی، چهره‌ای که برای دهه‌ها نماد جذابیت و زیبایی بود، سرانجام در سن ۸۸ سالگی درگذشت.  او سوم بهمن‌ماه سال ۱۳۴۸ در فرودگاه مهرآباد تهران مورد استقبال تعداد زیادی از دختران و پسران جوان ایرانی و طرف‌داران خود قرار گرفت و برای بیش از نیم‌قرن یکی از محبوب‌ترین چهره‌های سینمای جهان در ایران بود. پسر خوش‌چهره سینمای فرانسه، سال ۱۹۶۰ ، در سن ۲۵ سالگی با بازی در فیلم «ظهر بنفش»...

هگمتانه مجموعه‌ای باستانی، باقی‌مانده از دوران حکومت مادها بر ایران است که از گزند حوادث عبور کرده و به ما، یادگار رسیده است.  مجموعه تاریخی «هگمتانه» در چهل و ششمین اجلاس میراث جهانی یونسکو به‌عنوان بیست و هشتمین اثر جهانی ایران در یونسکو ثبت شد.  در جلسه دهلی‌نو پس از انجام اصلاحات درخواستی، هگمتانه به فهرست آثار ثبت شده جهانی ایران اضافه شد.  اصلاحات برای ثبت هگمتانه که در جلسه سال ۲۰۲۳ به خواس...

مردی که در نوار غزه مشهور به ابوالعبد بود، در آخرین سفرش به تهران زندگی‌اش در خط پایان متوقف شد. اسماعیل عبدالسلام هنیه رئیس‌دفتر سیاسی جنبش مقاومت اسلامی که حماس نامیده می‌شود، از رهبران سرشناس فلسطینی بود. هنیه متولد سال ۱۹۶۲ میلادی در اردوگاه الشاطی غزه است. اردوگاهی که در آن سال تحت نظارت دولت مصر قرار داشت.  والدین هنیه طی جنگ مشهور از شهر اشکلون خارج شدند. جنگی که اعراب نام آن را مصیبت یا نک...

انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده آمریکا برای اکثر شهروندان جهان حائز اهمیت است. به همین دلیل روند برگزاری و نتایج آن به صورت گسترده دنبال می‌شود.  رقابت انتخاب ریاست جمهوری ایالات متحده آمریکا در شرایطی با کناره‌گیری جو بایدن از نامزدی حزب دموکرات حساس‌تر شده است که شکل برگزاری و شمارش آرا آن همچنان برای بسیاری از مردم جهان روشن نیست.  سال ۲۰۱۶ زمانی که دونالد ترامپ با شکست هیلاری کلینتون، پیروز...

دانشگاه تهران بنای کهن‌سالی که نماد تحول عرصه فرهنگ و آموزش در ایران است ۹۰ساله شد.  دانشگاه تهران به دلیل وسعت و تنوع دانشکده‌هایش، شهرت به «دانشگاه مادر» در ایران دارد.  همچنین به این دانشگاه «شهر کوچک دانش در دل پایتخت» هم می‌گویند. دانشگاه تهران نه‌تنها کماکان قلب تپنده ساختار آموزش عالی در ایران است که راوی لحظه‌های مهم تاریخی و جنبش دانشجویی است.  سال ۱۳۱۰ رضاشاه که به دنبال تبدیل ایران به ک...

دیده‌بان ۲۱ ساله تیپ ۲۱ امام رضا استان خراسان که دی ماه سال ۱۳۶۵ در جریان عملیات کربلای ۵، به دلیل نبود امکانات کافی در بیمارستان صحرایی منطقه شلمچه پای راست خود را از دست داد، در انتخابات شکست خورد اما گفت عزم ما بر مشارکت است. جلیلی که بعد از شکست در سال ۹۲ مقابل روحانی و در سال ۱۴۰۰ مقابل رئیسی اعلام کرده بود که قصد دارد «دولت سایه» تشکیل دهد، امروز می‌گوید اگر کسی از گفتمان دولت سایه احساس خطر...

مردی که مدعی است به دلیل پیشینه خانوادگی و کارنامه مسئولیت‌هایش نمایندگی اقوام ایران را بر عهده دارد و با خواسته‌های آنان آشناست، سرانجام نامش به‌عنوان نهمین رئیس‌جمهوری اسلامی ایران اعلام شد. پزشکیان با پایین‌ترین میزان مشارکت مردمی در انتخابات ریاست‌جمهوری بر مسند دولت چهاردهم خواهد نشست. موفقیت او در انتخابات بیش از آنکه حاصل توافق مردم ایران با تداوم سیاست‌های جمهوری اسلامی باشد، نتیجه شکل‌گرف...

طراح و برنامه‌ریز اصلی حمله هفتم اکتبر به اسرائیل مشهور به ابو ابراهیم است. او سال ۱۹۶۲ در اردوگاه پناهندگان خان‌یونس متولد شده و گفته می‌شود مغز متفکر حماس است. یحیی سنوار رهبر شاخه سیاسی حماس که به باور مقام‌های اسرائیلی طراح اصلی حمله خونین ۷ اکتبر است، به اعمال نظم آهنین در ساختار زیرمجموعه خود شهرت دارد.  ایهود یاری، پژوهشگر «مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک» که تجربه انجام چهار مصاحبه با...

در آخرین روز از مذاکرات هسته‌ای در سال ۱۳۹۵ یک عکس از دست علی خامنه‌‌ای با خودکاری در دست در اینستاگرام عباس عراقچی منتشر شد. همین عکس ساعاتی پیش از اعلام دستیابی به توافق برجام نشان می‌داد که نماینده مستقیم خامنه‌ای در مذاکرات هسته‌ای چه کسی است. ‌ دیپلمات ۶۱ ساله نظام در سال های اخیر یکی از چهره‌های اصلی سیاست خارجی جمهوری اسلامی بوده است. ‌ او هم رابطه نزدیکی با خامنه‌ای و سپاه دارد و هم با چهر...

Translator شیراز شهر همیشه اردیبهشت است. چه آن زمان که از کوچه‌های عفیف آباد می‌گذری و چه وقتی که در باغهای ارم، دلگشا، جهان نما، و باغ‌های همیشه سبز نارنجش به گشت و گذار می‌پردازی و می‌گذاری که احساست هوایی بخورد.  گویی پیشینیان فرزانه ما خوب می‌دانستند که دقیقا درخت‌های نارنج را باید در شیراز کاشت.  درست‌ترین نقطه اقلیمی که طول سال سرسبزی به دنیای اطرافش هدیه دهد و چشم‌ها را سرشوق آورد.

رابطه ایران با اسرائیل از زمان تأسیس این کشور در سال ۱۹۴۸ میلادی یا ۱۳۲۷ شمسی رابطه‌ای پر فراز و نشیب بوده است. تشکیل کشور اسرائیل در سال‌های آغازین سلطنت شاه جوان ایران محمدرضا شاه پهلوی رخ داد. وضعیت در فلسطین پس از جنگ جهانی دوم و در فوریه ۱۹۴۷ به طور فزاینده‌ای غیرقابل کنترل شد. بریتانیا قصد خود را برای پایان دادن به قیمومت اعلام کرد. در ماه مه ۱۹۴۷، یک ماه پس از اینکه بریتانیا رسماً پرونده فل...

شاخص‌های مهم اقتصادی در ایران از جمله قیمت ارز با کوچک‌ترین تحولی در گوشه‌کنار جهان این روزها تغییر می‌کنند، تا ریال عملا مبدل به بی‌ارزش‌ترین پول جهان شود.  برای جمهوری اسلامی شرایط اقتصادی و سیاسی امروز ایران پرچم تحقیر برابر شعار «آمریکا هیچ غلطی نمی‌تواند بکند» است. هنوز تعطیلات نوروزی پایان نیافته بود که شلیک موشک به ساختمان مجاور کنسولگری ایران در دمشق، بار دیگر قیمت دلار را در بازارهای ایرا...

نخستین روزهای بهار سال ۱۴۰۳ پیام‌آورعلاقه ایرانیان به تاریخ و هویتی بود که طی چند دهه گذشته به اشکال مختلف جمهوری اسلامی تلاش داشته، نادیده گرفته شود.  قرارگرفتن نام مجموعه‌های فرهنگی و تاریخی تخت‌جمشید، کاخ‌های سعدآباد و گلستان، باغ فین، کاخ‌موزه چهلستون، پاسارگاد، عمارت عالی‌قاپو، ارگ کریم‌خانی، حافظیه و سعدیه در صدر فهرست اماکن و موزه‌هایی که بازدید از آن‌ها با استقبال گسترده مردم مواجه شده نشا...

Translator سال ۱۴۰۲ با فاش شدن پرونده‌های متعدد فساد اقتصادی، بارها جامعه درگیر فقر و فلاکت ملتهب شد.  آخرین روزهای این سال انتشار خبر زمین خواری ۱۰۰۰ میلیارد تومانی نماینده ولی فقیه در تهران، افکار عمومی را متوجه خود کرد.  پرونده زمین خواری کاظم صدیقی امام جمعه موقت تهران و رییس ستاد امر به معروف و نهی از منکر، تنها نمونه افشا شده از این دست در تاریخ حکومت اسلامی نیست.  اما ابعاد ماجرای زمین خوار...

تحولات سیاسی و اجتماعی ایران در سال ۱۴۰۲ حتی حال و هوای فصول را هم تحت تاثیر قرار داد و سرما و بارش‌هایی که به طور معمول در اواخر پاییز و ابتدای زمستان از راه می‌رسید، در آخرین روزهای سال از راه رسیدند. سال ۱۴۰۲ در شرایطی به آخرین برگ‌های تقویم رسیده که از روزهای نخست آن، اوضاع سیاسی ایران آرام نبود، شرایط معیشت و اقتصادی سخت‌تر شده و سرکوب ها و‌ اعدام معترضین و مخالفین حکومت ادامه داشته است.   اب...

اسفندماه برای زنان ایران ماهی ویژه است. در این تاریخ محمدرضا شاه پهلوی حق رای، انتخاب‌شدن و مدیریت زنان را برای نخستین‌بار به رسمیت شناخت. سالروز اعطای حق رای تا روز جهانی زن که هر دو در اسفندماه قرار دارند، فرصتی برای بازخوانی سرنوشت زنان ایران است. زنان ایرانی از زمان سلسله قاجار تلاش برای تغییر نگاه سنتی به جایگاه خود را آغاز کردند و با تشکیل انجمن‌های مختلف به مقابله با سنت‌های مردسالار پرداخت...

ضرب سکه‌هایی که بعد از روی کار آمدن جمهوری اسلامی با نام بهارآزادی شناخته شد به دوره قاجار برمی‌گردد. رضاشاه پهلوی برای نخستین‌بار در ایران سازوکاری مشخص برای ضرب سکه طلا ایجاد کرد. رضاشاه با ضرب سکه‌ طلای پهلوی، آن را جایگزین سکه‌ قاجاری کرد. سکه‌ یک، دو و پنج‌تومانی قاجار که وزن طلای آنها به ترتیب ۲/۸۵، ۵/۷ و ۱۴/۲۵ گرم بود، به سکه‌های یک، دو و پنج‌تومانی پهلوی تغییر نام داد و وزن طلای خالص به‌کا...

نکوداشت عشق و عاشقی در ایران، قدمتی به درازای تاریخِ این کهن بوم و بر دارد. سپندارمذگان، روز زمین و زن در مقام بنیان‌های آفرینش و زایایی است. این روز در ایران باستان، روز عشاق بوده است. در دهه‌های پایانی قرن بیستم، این جشن فراموش شده باستانی، جای خود را به سنت ولنتاین داد. روز جهانی عشق از تقویم مسیحی کاتولیک، وارد فرهنگ عامی جهانی شد. ایرانیان و به‌ویژه جوانان در سه دهه گذشته و با وجود مخالفت شدی...

درخواست فسخ معامله‌ای که ۱۵۷ سال از عمر آن می‌گذرد بهانه تازه‌ترین تقابل بین دو کشور روسیه و ایالات متحده آمریکا شده است. ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور روسیه با صدور فرمانی برای آغاز تحقیقات مرتبط با ثبت اموال روسیه در خارج از این کشور، به نظر بخشی از قلمرو کنونی ایالات متحده آمریکا را هدف قرار داده است. محدوده‌ای که امروز با نام آلاسکا شناخته می‌شود. آلاسکا روزگاری بخشی از مستعمرات امپراتوری روسیه بو...

تصاویر این روزهای دریاچه ارومیه به تصاویر خشک‌شدن کره زمین در فیلم‌های آخرالزمانی هالیوود شباهت دارد. دریاچه پر آبی که زیستگاه پرندگان بود و یکی از نقاط پررونق گردشگری ایران محسوب می‌شد، این روزها به نمکزاری بدل شده که ذره‌ای شباهت به روزگار گذشته ندارد. آنچه طی نزدیک به سه دهه دریاچه ارومیه را به نمکزار بدل کرده بحران بهره‌برداری بی‌رویه از ورودی آب دریاچه و مجموعه تصمیم‌های غیرکارشناسی است که با...

Translator شناخت ریشه‌های مذهبی و سیاسی مؤثر بر قدرت‌گرفتن شبهه نظامیان انصارالله در کشور یمن می‌تواند روشنگر بسیاری از ابعاد فعالیت این گروه باشد که اخیراً دولت امریکا از نو آن‌ها را در لیست گروه‌های تروریستی خود قرار داده است. حوثی‌ها شیعیانی هستند که اگرچه خود را پیرو روح‌الله خمینی می‌دانند؛ اما از فرقه زیدیه هستند و برخلاف شیعیان دوازده‌امامی، اعتقاد دارند زید بن علی به‌جای برادرش محمدباقر ام...

نتیجه ۱۷ سال رهاشدن منطقه تاریخی و باستانی «کنار صندل» در جیرفت، ویرانی بخش‌های مهمی از گنجینه تاریخی‌ ایران و جهان است. ابتدای دی‌ماه سال ۱۴۰۲ رسانه‌ها اعلام کردند، عملیات کاوش در منطقه باستانی کنار صندل بعد از ۱۷ سال وقفه با نظارت دکتر سید سجادی باستان‌شناس نامدار ایرانی ازسرگرفته می‌شود. نخستین کاوش‌ها در منطقه کنار صندلی فصل تازه‌ای از شناخت تاریخ ایران بود و نام جیرفت را به مناطق دارای یافته‌...

دولت برای سال آینده ناچار به اتخاذ تصمیمی بزرگ است. جراحی دردناک که ساختمان آن بر زمینی به نام گرانی حامل‌های انرژی، به‌خصوص بنزین پی‌ریزی شده است. حواشی بررسی برنامه بودجه سال ۱۴۰۳ که منجر به تنش میان برخی اعضای کمیسیون تلفیق و رئیس سازمان برنامه‌وبودجه شد و مقام‌های دولت سیزدهم شد، نشان داد مسئله گرانی حامل‌های انرژی محل اختلاف مجلس و دولت است. اختلافی که ظاهراً نه بر سرگرانی سوخت که بر سر پذیرش...