หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

"จิตมีพลังงาน ไม่ใช่ไม่มี พลังงานนี้ร้ายกาจ พาเราไปลงนรกก็ได้ พาเราไปขึ้นสวรรค์ก็ได้ พาเราไปนิพพานก็ได้ อยู่ที่ฝึกเอา จะต้องการพลังชนิดไหน พลังของศีล พลังของสมาธิ พลังของปัญญา จะพาเราพ้นทุกข์ไป พลังของกิเลสตัณหา ก็พาเราเสื่อม ฉะนั้น เราฝึกตัวเอง สร้างพลังของจิตขึ้นมา" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๘ กรกฎาคม ๒๕๖๑ ไฟล์ 610708B ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"การภาวนาไม่ใช่เรื่องยาก พูดเรื่อยๆ ว่าไม่ยาก แต่ต้องทน อันแรก ทนเรียนให้รู้ก่อน อย่าใจร้อน รีบปฏิบัติ ยังปฏิบัติไม่เป็น ไม่รู้หลักของการปฏิบัติ แล้วขยัน ไปคนละโลกเลย" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม ๘ กรกฎาคม ๒๕๖๑ ไฟล์ 610708A ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"เป็นนักปฏิบัติต้องมีความเมตตา อย่าเห็นแก่ตัว คนเราไม่เมตตาเพราะเราเห็นแก่ตัว เห็นแก่ตัวภาวนาลำบาก เพราะฉะนั้น มองคนอื่น มองสิ่งอื่น มองสัตว์อื่น ด้วยความรู้สึกเป็นมิตรบ้าง อย่ามองว่าเป็นคู่ต่อสู้เสมอไป แล้วใจเราจะร่มเย็น ใจเราเย็น สบาย มีความสุข ภาวนาง่าย หายใจ ๒ ทีก็สงบแล้ว มีความสุข สุขอย่างเดียวไม่พอ พักผ่อนให้จิตใจมีกำลัง แล้วมาเจริญวิปัสสนา มาเรียนรู้ความจริงของรูป นาม กาย ใจ" -- หลวงพ่อปราโ...

"เราสังเกตตัวเอง อย่างเราภาวนาตั้งนานแล้ว จิตเหมือนเดิม นิ่งๆ ว่างๆ เหมือนเดิม มันต้องมีอะไรผิดแล้ว เพราะความนิ่งๆ ว่างๆ คงที่นั้น มันขัดกับอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ของควรจะไม่นิ่ง ก็นิ่งๆ ของควรจะเป็นทุกข์ ก็รู้สึกสงบสุขสบายเพลินๆ ของควรบังคับไม่ได้ กลับรู้สึกว่าทำได้ ทุกวันทำจิตแบบนี้ได้ ถ้าเราฉลาด เราก็รู้ว่าต้องมีอะไรผิดแล้ว แล้วสังเกตเอา ว่าผิดตรงไหน" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม...

"ทำกรรมฐานสักอย่างหนึ่ง จิตไหลไปแล้วรู้ๆ เราจะได้ตัวจิตผู้รู้ขึ้นมา จะได้สติ ได้ศีล ได้สมาธิ ได้ปัญญาไปเรื่อยๆ สะสมไป ต้องมีเครื่องอยู่ให้จิตอยู่ ไม่อย่างนั้นจะหลงยาว ไปเลือกเอา แล้วก็ต้องใส่ใจ มนสิการ ใส่ใจ สนใจในเครื่องอยู่ของเราเนืองๆ ไม่ใช่วันละครั้ง หรือเดือนละครั้ง วันพระที่หนึ่ง รู้สึกที่หนึ่ง ไม่ได้กินหรอก ไปฝึกเอา สอนหลักก็สอนแล้ว นี่เป็น tactic เป็นอุบาย" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ป...

"หลักของการดูจิตข้อแรก คือ ให้ความรู้สึกเกิดก่อน แล้วค่อยรู้เอา บางคนงง ก็บอกให้ดูจิต แล้วทำไมไปบอกให้ดูความรู้สึก จิตไม่มีรูปร่างให้ดู ไม่มีอะไรให้ดูเลย จิตนี้ว่างเปล่าโดยตัวของมันเอง มันเป็นธรรมชาติที่รู้อารมณ์ ตัวมันนั้นว่าง ไม่มีอะไรเลย แต่ว่าจิตมีความพิสดาร มีจิตชนิดนั้น ชนิดนี้ เพราะเจตสิก หรือ สภาวธรรมที่เกิดร่วมกับจิต" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๑ กรกฎาค...

"รู้อย่างที่มันเป็น จิตใจของเรามันเป็นยังไงก็รู้ไป ร่างกายเรามันเป็นยังไงก็รู้ไป ดีก็ได้ ชั่วก็ได้ สุขก็ได้ ทุกข์ก็ได้ สงบก็ได้ ฟุ้งซ่านก็ได้ รู้อย่างที่เป็น" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๓๐ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610630B ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"อาศัยก้าวขึ้นไป อย่ากลัวผิด ที่ภาวนา ยังไงก็ผิด ไม่ต้องกลัวหรอก ถ้าถูกเมื่อไหร่ ก็เป็นพระอรหันต์เมื่อนั้น นอกนั้นผิดหมด" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๓๐ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610630A ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"ทุกครั้งที่หายใจออก ทุกครั้งที่หายใจเข้า โอกาสที่จะหายใจก็ลดลงไปหนึ่งครั้ง ชีวิตสั้นลงเรื่อยๆ อย่าหายใจทิ้งเปล่าๆ ไม่เกิดประโยชน์ ไหนๆ หายใจแล้ว ก็ตายไปเรื่อยๆ แล้ว ชีวิตสั้นลงทุกครั้งที่หายใจแล้ว เรียนรู้ไป รู้กาย รู้ใจ" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒๔ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610624B ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"พระพุทธเจ้าบอก ทุกข์ให้รู้ ไม่ใช่ทุกข์ให้ละ ไม่ใช่ทุกข์ให้หนี มีสติอยู่ในร่างกาย แล้วจะเห็นทุกข์ในร่างกาย แล้วถ้าเราพัฒนาไป เรามีความรู้สึก มีสติ รู้สึกจิตใจตัวเอง เราจะเห็นความทุกข์ในจิตใจ ทุกคราวที่ใจมีอยากเกิดขึ้น ความทุกข์จะเกิดขึ้น ทุกคราวที่ใจมีความดิ้นรน ปรุงแต่ง ความทุกข์จะเกิดขึ้น" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒๔ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610624A ซีดีแผ่นที่ ๗๗

"จิตหยุดความปรุงแต่ง เพราะจิตเป็นกลางต่อสภาวะที่เป็นคู่ๆ ทั้งหลาย มันเป็นกลางต่อสภาวะที่เป็นคู่ๆ ได้ เพราะมันตามรู้ตามเห็นสภาวะอันนั้นซ้ำแล้วซ้ำอีก จนรู้ความจริง ว่าสภาวะทั้งหลายนั้น ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา เสมอกัน เท่าเทียมกัน จิตก็จะหยุดความปรุงแต่ง กว่าจะถึงจุดนี้ได้ ต้องดูแล้วดูอีก ดูเนืองๆ ซ้ำแล้วซ้ำอีกไปเรื่อยๆ ถึงจุดที่พอ เขาก็พอของเขาเอง" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม...

"การภาวนา ต้องใช้หลักน้ำขึ้นให้รีบตัก มีแรงก็รีบภาวนา อย่ารอให้แก่ อย่ารอให้เจ็บ บางคนรอจนถึงตาย พอใกล้จะตาย ญาติจะมาบอก มาบอกหลวงพ่ออย่างนี้ ว่าคนนี้ใกล้จะตายแล้ว ถามว่า เคยภาวนาไหม บอกว่า ไม่เคย อยากจะขอธรรมะจากหลวงพ่อไปช่วยหน่อย ช่วยไม่ได้หรอก เหมือนคล้ายๆ คนตกน้ำไปแล้ว กำลังจะจมน้ำตายแล้วมาถามหาวิธีว่ายน้ำ ไม่รอดหรอก เพราะฉะนั้นเราไม่ประมาท ยังมีเรี่ยวมีแรง รีบภาวนา" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโ...

"ธรรมวินัยของพระพุทธเจ้าสมบูรณ์มากนะ งดงาม อย่างพระวินัย ท่านไม่กำหนดให้ย่อหย่อนเกินไป จนพระใช้ไม่ได้ เพราะพระย่อหย่อน ท่านไม่ตึงเกินไป จนพระอยู่ไม่ได้ นี่คือปัญญาตรัสรู้ของท่าน คนรุ่นเรา ไม่ค่อยรู้เรื่องศาสนา ไม่รู้เรื่องวัด ไม่รู้เรื่องพระ แต่คิดจะปฏิรูปตามใจชอบ ไม่รู้ ว่าระบบที่พระพุทธเจ้าวางไว้นั้นมี บังคับใช้ให้ได้แล้วกัน" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม ๑๗ มิถุนายน ๒๕...

"ภาวนา ต้องทำ เรียนแล้วไม่ทำ ไม่ได้อะไร จะได้ความหลงผิดไป สะสมกิเลสมากกว่าเก่าอีก คนเข้าวัดไม่ใช่กิเลสเบาบาง ถ้าไม่ได้ภาวนา ยิ่งเข้าวัด กิเลสยิ่งหนา จะไปดูถูกคนที่ไม่เข้าวัด นึกว่าฉันเป็นคนดี เพราะภาวนาไม่เป็น นึกว่าฉันดีกว่าคนอื่น การเดินเข้ามาในวัด กิเลสไม่ได้กระทบกระเทือนเลย กิเลสจะกระทบกระเทือน เมื่อเราฝึกตัวเอง มีสติ มีศีล มีสมาธิ มีปัญญา กิเลสถึงจะกระทบกระเทือน" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย...

"ใจที่เมตตา มันภาวนาง่าย ใจร้ายใจดำ ภาวนาไม่ขึ้นหรอก ใจอ่อนโยนเมตตา เหมาะสำหรับธรรมะ อย่างเราใจมีเมตตา ศีลเราก็มาแล้ว ไม่ฆ่าสัตว์ ไม่ทำร้ายสัตว์ ไม่ทำร้ายคน ถ้าเรามีความเมตตา เราก็ไม่ไปขโมยของใคร เดี๋ยวเขาเป็นทุกข์ เรามีเมตตา เราก็ไม่ไปเป็นชู้กับเมียชาวบ้าน เดี๋ยวเขาเป็นทุกข์ ไม่โกหกหลอกลวง เขาเข้าใจผิด เดี๋ยวเขาเป็นทุกข์ เจริญเมตตาไว้ ศีลมาตั้งเยอะ และถ้าเมตตาตัวเองด้วย ก็จะไม่ไปกินเหล้า ไม่ไปติด...

"ค่อยๆ เรียนรู้ไปเรื่อยๆ ดูกาย ดูใจ "มีสติ รู้กาย รู้ใจ ตามความเป็นจริง ด้วยจิตที่ตั้งมั่นและเป็นกลาง" ถ้าจำประโยคนี้ของหลวงพ่อได้ แล้วเข้าใจได้ เวลาจะคลำทางไป ตรงนี้เป็นกุญแจ ที่จะไขความลับของจิตออกมาได้ ไขความลับของกายออกไปก่อน จะได้พระอนาคามี แล้วไขความลับของจิตได้ ที่สุดของทุกข์อยู่ตรงนั้น มันจะทำลายเชื้อเกิดในจิตลงไป" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๑๖ มิถุนายน...

"ขั้นแรกเลย คือ พยายามรู้เนื้อรู้ตัวไว้ก่อน ให้จิตใจอยู่กับเนื้อกับตัว อย่าฟุ้งซ่าน อย่าใจลอย ถ้าเราใจลอย มีกายก็ลืมกาย มีใจก็ลืมใจ เพราะฉะนั้น ขั้นแรกเลย รู้สึกตัวให้เป็นก่อน พอรู้สึกตัวเป็น แล้วค่อยเจริญปัญญา วิธีเจริญปัญญาของพวกดูจิต คือ มีตาก็ดู มีหูก็ฟัง มีจมูกก็ดมกลิ่น มีลิ้นก็รู้รส มีกายก็กระทบสัมผัส ความเย็น ความร้อน ความอ่อน ความแข็ง ความตึง ความไหว รู้สึกไป เวลามีอะไรมากระทบในร่างกาย แล้...

"เส้นทางนี้ เส้นทางของคนต้องอดทน ต้องไปด้วยตัวเอง พึ่งตัวเอง ใครจะมาสู้กิเลสให้เรา เราต้องสู้ของเราเอง สู้ได้แล้ว ผลตอบแทนที่เราได้รับมหาศาล เราได้พบความสุขที่ไม่นึกไม่ฝัน ว่าความสุขอย่างนี้ก็มีในโลก" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๙ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610609B ซีดีแผ่นที่ ๗๖

"พวกเราอยากได้มรรคผลนิพพาน ธรรมะของพระพุทธเจ้านั้นดีจริง แต่เราต้องดีด้วย ให้พอดีกับธรรมะของท่าน มันถึงจะได้ดี เกิดมาในแผ่นดินที่พระพุทธศาสนายังมีอยู่ แล้วเราไม่ได้ภาวนาให้เต็มฝีมือเรา เปรียบเหมือนมีโอกาส ไปเจอเหมืองเพชร แต่เอาไว้ก่อน เดี๋ยวขอเดินเล่นก่อน" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรทม วันที่ ๙ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610609A ซีดีแผ่นที่ ๗๖

"พวกเราภาวนา อยู่ที่ตัวเอง เรารู้ไหม เรามีอุดมการณ์ไหม ว่าเราจะปฏิบัติเพื่อความพ้นทุกข์ หรือเราต้องการ ลาภ ยศ สรรเสริญ สุข อยากไปสวรรค์ ก็คืออยากได้ลาภ ยศ สรรเสริญ สุข วัดใจตัวเอง แล้วจะตอบได้ว่า ใจมันมีแรงที่จะเอามรรคผลนิพพานไหม หรือจะทำเพื่อจะเอาบุญ เพื่อจะไปอยู่กับโลกอย่างมีความสุข" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๓ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610603B ซีดีแผ่นที่ ๗๖ 

"งานฝึกจิตมี ๒ อัน คือ ทำสมถะ กับทำวิปัสสนา แต่ถ้าความชั่วไม่ละ ความดีอื่นก็ไม่เจริญเลย มุ่งแต่ทำสมถะ วิปัสสนาอย่างเดียว ลำบากเหมือนกัน ยิ่งถ้าความชั่วไม่ละ ไม่ทางบรรลุมรรคผลหรอก" -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๓ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610603A ซีดีแผ่นที่ ๗๖ 

"ลักษณะของคนดี เรียกว่าสัปปุริสธรรม ๗ ประการ รู้เหตุ รู้ผล รู้ตน รู้ประมาณ รู้กาล รู้สถานที่ รู้บุคคลประชุมชน ต้องรู้จัก ไม่อย่างนั้นไม่ถือว่าเป็นคนดี แต่เวลาเราปฏิบัติ เราซื่อตรง ซื่อตรงกับความรู้สึกของตัวเอง แต่ไม่ได้จะแสดงตามที่รู้สึกทุกครั้งไป ต้องดูสัปปุริสธรรม ดูธรรมะตัวอื่นประกอบด้วย" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610602B ซีดีแผ่นที่ ๗๖

"เป็นพระ ต้องรักษาพระวินัย ต้องรักษาข้อวัตร ข้อวัตรมีหลายอย่าง ธุดงควัตร เป็นข้อวัตรอย่างหนึ่ง ข้อวัตรอย่างอื่น ถ้าไม่รักษานั้นอาบัติ ธุดงควัตรนี้แล้วแต่สมัครใจ ไม่รักษาก็ไม่อาบัติ เรื่องของพระวินัย มีความประณีต พอดีๆ ไม่ทำให้เราเครียดเกินไป" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒ มิถุนายน ๒๕๖๑ ไฟล์ 610602A ซีดีแผ่นที่ ๗๖

"เรียนบางอย่าง เรียนบางแง่ เรียนบางมุม เวลาเข้าใจแล้ว มันเข้าใจทั้งหมด" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒๙ พฤษภาคม ๒๕๖๑ (วันวิสาขบูชา) ไฟล์ 610529C ซีดีแผ่นที่ ๗๖

"ต้องฉลาดในการทำบุญ อย่าทำอะไรแล้วก่อปัญหา เบียดเบียนตัวเอง เบียดเบียนคนอื่นทีหลัง ทำแล้วใจต้องโปร่งโล่งเบา เป็นอิสระมากขึ้น ไม่ใช่เป็นทาสมากขึ้น" -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๒๙ พฤษภาคม ๒๕๖๑ ไฟล์ 610529B ซีดีแผ่นที่ ๗๖