Plik tekstowy

"Świat przed nami nie istniał. Jak wojna została w naszych domach” to psychologiczno-historyczny reportaż Katarzyny Surmiak-Domańska, badający zjawisko transgeneracyjnej traumy wojennej we współczesnych polskich rodzinach. Nieprzepracowane cierpienia ocalałych z II wojny światowej - ukryte pod maską milczenia, lęku lub emocjonalnego chłodu, ukształtowały kolejne pokolenia dzieci i wnuków. Poprzez...

To pierwszy raz, gdy w "Pliku Tekstowym" pojawia się powieść graficzna - komiks. "Szczęściarz" to historia o PTSD czyli zespole stresu pourazowego, który bardzo często spotyka żołnierzy. Bohaterem komiksu jest Fortune Gluckmann - fotoreporter wojenny. Przeżył front i zyskał międzynarodową sławę dzięki swoim zdjęciom, co z zewnątrz może wyglądać jak wielkie szczęście. Rzeczywistość jest jednak całk...

Książka jest krytyką pomysłu, że ze wszystkim musimy radzić sobie sami. Autorka pokazuje, że dzisiejszy świat wmawia nam, że sukces, szczęście, a nawet radzenie sobie ze stresem to wyłącznie nasza prywatna sprawa. Jeśli czujesz się zmęczony lub nieszczęśliwy - to rzekomo Twoja wina, bo za mało ćwiczysz, źle zarządzasz czasem albo zbyt mało o siebie dbasz. Agata Sikora sprzeciwia się takiemu widzen...

Gościem Maxa Cegielskiego był eseista, fotograf, antropolog kultury Tomasz Szerszeń. Jego najnowsza książka "Atlantyk-trans", opowiada o podróży, ale i o pisaniu, gdzie autor z rozmachem i dezynwolturą bada granice - języka, ale i swoje własne jako pisarza i obserwatora - jednocześnie zagłębiając się zarówno w inne teksty, obrazy i historie, jak i w przestrzenie własnej biografii i pamięci. Tomasz...

Książka "Tobiasz i wielki liść" autorstwa Ingi Iwasiów to powieść przenikliwa, zmysłowa, pełna emocji, również tych niełatwych i ambiwalentnych, które opisywane są z melancholią, ale też z humorem. Bohaterkę poznajemy w momencie, gdy osiąga wiek emerytalny. Ma dość uczelni, studentów i kolegów, zdecydowanie dość tego, czym stała się akademia w efekcie kolejnych reform. Na zakończenie kariery symul...

Mela Muter malowała wybitnych ludzi swoich czasów - Żeromskiego, Sienkiewicza, Ravela i Rollanda - dlatego jej obrazy są dziś uznawane nie tylko za wspaniałe dzieła sztuki, lecz także niezwykłe portrety całej epoki. Z kolei jej życie prywatne było pełne namiętnych relacji i dramatycznych wydarzeń. Po burzliwym romansie ze Staffem pocieszał ją Reymont, a z Gottliebem dzieliła nie tylko pracownię. M...

"Słowa kłamią albo wszystko było kłamstwem" - to słowa Liny Fischman, głównej bohaterki nowej książki autorstwa Agnieszki Daukszy. Autorka pisze o uwikłaniu postaci w strategie przetrwania, asymilacji i awansu. Docieka, co w ich losach jest najbardziej prawdopodobne, zestawia sprzeczne racje, nie rozstrzyga cudzych i własnych wątpliwości. Pyta, jak określać status pogubionych dzieci i matek, jak m...

Po II wojnie światowej jedną z najważniejszych obietnic nowej władzy było wprowadzenie powszechnej opieki zdrowotnej. Medycyna - tak jak prąd i oświata - miała dotrzeć do wszystkich. Wykształceni w dużych miastach, jechali leczyć do miasteczek, osad, osiedli, wsi. Czasem z poczucia misji, czasem z nakazu pracy. Przywozili ze sobą wiedzę, nowoczesne rozwiązania techniczne i nowe standardy higieny....

Co nas drażni po stracie bliskiej osoby, a co daje nam siłę? Czemu parskamy śmiechem w domu pogrzebowym? Jak zachwycać się światem w pojedynkę? W swojej najbardziej osobistej książce Agnieszka Taborska - pisarka, historyczka sztuki i specjalistka od surrealizmu, kreuje erudycyjną autofikcję, dołączając do takich twórców jak Joan Didion czy Roland Barthes. "Bez skóry.." wyrasta z bólu, jednak zamia...

Kim był Homer? Czy w ogóle istniał? I dlaczego, po upływie trzech tysięcy lat, wciąż czytamy "Iliadę" i "Odyseję"? Przez stulecia uczeni spierali się o niego, spekulowali na jego temat i popadali w obsesje. Szukali go starożytni filologowie i romantyczni nacjonaliści, którzy widzieli w nim duszę narodu. Mickiewicz i Tołstoj czerpali z niego garściami, pisząc swoje epokowe dzieła. Psychiatrzy leczy...

W sierpniu 1944 roku, podczas Powstania Warszawskiego, Niemcy przekształcili teren hali targowej przy ulicy Grójeckiej w Warszawie w obóz przejściowy. Przez Zieleniak, otoczony ceglaną ścianą i nadzorowany przez żołnierzy SS RONA, przeszło kilkadziesiąt tysięcy cywilów wypędzonych z domów. Książka oddaje głos kobietom, które do tej pory pozostawały w cieniu w oficjalnej narracji o Powstaniu Warsza...

Panorama burzliwej historii Śląska opowiedziana przez silne kobiety. Powieść Agnieszki Głębickiej prowadzi nas przez dzieje śląskich rodzin, nierzadko rozdartych między tym, co polskie, a tym, co niemieckie. "Śląszczyki" są wielowarstwową powieścią o ludziach i miejscach, które jak w soczewce skupiają wielką i małą historię. A przede wszystkim o kobietach, które potrafią zawalczyć o swoje. Gościni...

Gruppa - szóstka studentów i absolwentów warszawskiej ASP postanowiła tworzyć razem i odpowiedzieć na brutalność politycznej rzeczywistości dziką, bezczelną sztuką: figuratywną, ironiczną, czasem obsceniczną, operującą groteską i śmiechem, który bywa jedyną możliwą reakcją na absurd. Ryszard Grzyb, Paweł Kowalewski, Jarosław Modzelewski, Włodzimierz Pawlak, Marek Sobczyk i Ryszard Woźniak nie miel...

Lata osiemdziesiąte. Warszawa, Gdańsk, Wrocław. Podziemna scena muzyczna pulsuje, buntownicza i niepokorna. Zakazane teksty, małe kluby, a w nich chłopaki z gitarami, przy mikrofonach, w świetle reflektorów. A gdzie są dziewczyny? Ich śladem ruszyła Magdalena Czubaszek, laureatka Konkursu Reporterskiego Wydawnictwa Poznańskiego i Autorka reportażu pt. "Będziesz wrzeszczeć".

Autor kryminałów Robert Małecki odwiedza Maxa Cegielskiego. Pisarz opowiada o swojej drodze do pisania kryminałów, literackich wyzwaniach, ostatniej książce, spotkaniach z czytelnikami oraz osobistym stosunku do bohaterów swoich książek. Jego ostatnia książka to opowieść o duecie brawurowych funkcjonariuszy, Wiesława Świrskiego i Mirosława Cichonia, którzy na początku lat 90. badając sprawę zagini...

Gościnią Maxa Cegielskiego jest Joanna Czeczott. Autorka reportażu pt. "Cisza nad stepem. Kazachstan i pamięć o Rosji" odwiedza miejsca, gdzie znajdowały się łagry, poszukuje ich śladów w przestrzeni i w pamięci mieszkańców Kazachstanu. Stara się pokonać ciszę, która unosi się nad kazachskim stepem. Choć dziś Kazachstan jest niepodległym państwem, wydaje się jednak, że jego pamięć wciąż pętają nie...

Czy dramaty Szekspira mogą być kluczem do zrozumienia współczesnego świata - bezwzględnego dążenia ludzi do władzy i bogactwa, fatalnej skłonności do przemocy? Maciej Gdula przekonuje, że tak. W jego odczytaniu Szekspir, świadomy destrukcyjnych sił człowieka, uczy nas jednak przede wszystkim, jak uniknąć tragedii. Największy pisarz wszech czasów sprzeciwia się sceptycyzmowi i podejrzliwości, by pr...

Świadomość społeczna dotycząca ADHD u dorosłych nadal jest niewielka. Jak oceniamy ludzi, którzy nieustannie odkładają wszystko na potem, zapominają o ważnych wydarzeniach, zostawiają po sobie bałagan, są niestabilni emocjonalnie? Zazwyczaj uważamy, że sami są sobie winni. Oni także często się o to obwiniają. Książka Anety Pawłowskiej-Krać pokazuje, jak krzywdzące jest takie podejście. O tym, z ja...

Rozmowa z Anną Brzezińską - autorką książki "Cierpliwe Genowefy, bezwstydne Magdaleny. Przewodnik po średniowieczu zwykłych kobiet". Bankierki i niewolnice, ladacznice i urzędniczki, żebraczki i położne, czarownice i mistyczki. W średniowieczu niewiasty uważano za grzeszne córki Ewy, moralnie i intelektualnie ustępujące mężczyznom. Prawa i zwyczaje poddawały je władzy ojców, mężów i braci - dla ic...

Początek XX wieku. Pograniczny świat Polaków i Niemców chwieje się w posadach. Galopuje postęp, rozkwita popkultura, a zaraz za wolnością idą niebezpieczne idee. Kasperl i Margit zostają wrzuceni w wir zdarzeń, w których człowiek jest jedynie marionetką w rękach znacznie potężniejszych sił. Powieść Macieja Płazy ukazuje panoramę epoki w jej nieustannym fermencie: od wielkiej wojny, przez powstanie...

Adam Robiński zabiera nas w podróż dookoła Bałtyku, wędrując wzdłuż wybrzeży dziewięciu krajów Litwy, Łotwy, Estonii, Rosji, Finlandii, Szwecji, Danii, Niemiec i Polski. W rezultacie, wzorem poety Tomasa Tranströmera, opisuje nie jeden, lecz wiele Bałtyków. Widzi mozaikę siedlisk i krajobrazów: słonawych lagun, piaszczystych plaż, wydm, klifów oraz skalistych archipelagów. Podąża wzrokiem za klucz...

Brutalna i ironiczna historia o Europie i Polsce - bezlitosna wobec mitów, historii i polityki. "Baciary z piekła rodem" to druga powieść kryminalna Ziemowita Szczerka, która rozgrywa się w alternatywnej rzeczywistości, a bohaterem jest prywatny detektyw Franc Kary. I właśnie o tej książce, ale także fascynacji alternatywną historią Polski Max Cegielski rozmawiał z pisarzem w tym odcinku naszego c...

Książka Moniki Borys - "Bezwstydne obrazy" opowiada o popkulturowych reprezentacjach klas ludowych w odniesieniu do przemian społecznych, politycznych i medialnych, jakie dokonały się i dokonują w ostatnich trzech dekadach w polskiej przestrzeni publicznej. Tytułowe bezwstydne obrazy to obrazy niskiej jakości, których moc opiera się na umiejętności szybkiej i szerokiej cyrkulacji w mediach. Udaje...

Jak to jest być złą matką? Dokąd mogą zaprowadzić kobietę rozpacz i nuda? A co, jeśli własne dzieci zaczynają przypominać spełnienie przepowiedni? "Mamuna" to mroczna kronika rozpadu rodziny - niepokojąca opowieść o macierzyństwie, zaniedbaniu i sile mitu, który wciąż potrafi pochłaniać żywych. Gościnią Maxa Cegielskiego w Pliku Tekstowym była autorka "Mamuny" Helena Piecuch.

W dzisiejszym odcinku Max Cegielski rozmawia z Patrykiem Mogilnickim, autorem książki "Conan sp. z o.o. Polscy ilustratorzy i projektanci okładek książek fantastycznych w Polsce okresu transformacji (1985-1995)”.