O Zmierzchu

W pierwszym odcinku wakacyjnej serii Cyfrowa Hydra rozmawiam z prezeską Fundacji Panoptykon, Katarzyną Szymielewicz, sprawdzając moje intuicje co do zmian, jakie wydarzyły się od naszej ostatniej rozmowy, prawie trzy lata temu. Ja czuję, że jest dużo gorzej - z naszym stosunkiem do technologii, który jest coraz bardziej bezrefleksyjny, z podejściem do informacji, do prywatności i rządu dusz. Katar...

Co robi polityk racjonalista z dominikaninem teologiem, spacerując po Rzymie? Dyskutują o węzłowych problemach naszego świata oraz przyglądają się przekształcającym się systemom wartości z dwóch kompletnie odmiennych perspektyw. Teolog jest tu w uprzywilejowanej pozycji, bo dysponuje systemem odniesień opartym o wiarę, ale do racjonalisty należy zadawanie trudnych pytań. O książce "Rozmowy Rz...

Trzecia fala feminizmu, a w raz z nią i moja rozmówczyni i ja, wierzyłyśmy, że można subwersywnie używać symboli z popkultury, odzyskiwać język i uwalniać żeńską s*ksualność. Wydawało nam się, że można odzyskać to, co nasze: ciała, s*ks, wybory prokreacyjne, żeby korzystać z nich na własnych warunkach. Minęło trochę czasu i młode feministki czwartej fali zadają pytania na czyich warunkach tak napr...

Pieniądz nigdy nie był naturalny, apolityczny i zawsze istniał w związku z jakimiś założeniami. Nie ma nic oczywistego w istnieniu pieniądza, ani w założeniach gospodarki monetarnej, to wszystko jest umowa, która w jakiś sposób harmonizuje z kulturą, w której istnieje. To te dobre wiadomości, a złe są takie, że nie dość, że was źle uczyli w szkole i pieniądze nie wynikają z przekształcenia gospoda...

Oprócz szlagieru Alanis Morissette skojarzenia z ironią są najczęściej nieprzyjemne - coś co rośnie na grząskim podłożu pasywnej agresji. Może dlatego podejścia miewamy dwa: albo zasadzamy się na ironię, kiedy chcemy być wredni, albo stronimy od niej niczym od wirusów. Tymczasem w ironii jest potencjał na emancypację i przygodę intelektualną oraz kawał historii naszej kultury. I pokazuję, że można...

Końcówka kwietnia to czas w którym chcę wyciągnąć was z domów w ramach Wyzwania Sportowego SGB. Dlatego rozmawiam z mistrzynią kolarstwa górskiego Mają Włoszczowską o tym jak się dobrze mobilizować do ruchu. Dochodzimy do wniosku, że są potrzebne dwie rzeczy: znalezienie tego, co sprawia nam radość oraz systematyczność w działaniu. Możecie też sprawdzić, że nawet mistrzowie czasem mają z tym trudn...

Dla osób nieśmiałych i z zaburzeniami lękowymi są dwie najbardziej przerażające aktywności społeczne: wystąpienia publiczne i poznawanie nowych osób. To wszystko mogłoby być nieco łatwiejsze, gdyby skalibrować nasze nastawienie i nieco zmienić sposób interpretacji tych sytuacji. Jak to zrobić? Rozmawiam z Tomaszem Kammelem, od wielu lat uczącym ludzi sztuki wystąpień publicznych. Celem tych ćwicze...

Nie jest introwersją, choć często się nakładają. Może mieć coś wspólnego z neuroatypowością, ale nie zawsze ma. Kultura ją praktycznie wygumkowała, bo nie wspiera żadnej z kulturowo promowanych postaw: ekspansywności, dążenia do sukcesu, ekstrawersji. Nieśmiałość. Czym tak naprawdę jest, co ją rożni od lęków społecznych, co ma wspólnego ze wstydem i czy można coś z nią zrobić? Spoiler - można, ale...

Rodziny większe niż 2+2 były oczywistością jeszcze trzydzieści lat temu. Dzisiaj stanowią tylko 12,6% rodzin w Europie i 8,6% w Polsce. O realiach życia w rodzinie wielodzietnej, wychowaniu i codzienności rozmawiam z Agą Rogalą, która sama jest mamą czwórki dzieci i terapeutką rodzinną. Jest wesoło, konkretnie i bez cukrowania, ale po wysłuchaniu tej rozmowy możecie zatęsknić za dużym stadem. 🔴Sł...

Upchnijmy trochę gruzu, póki trwa zima i zmierzmy się z wyjątkowo obciążonym tematem, jakim jest brak sympatii do własnych dzieci. Czy aby wolno nie lubić własnej progenitury? Kultura krzyknie - Zgroza i abominacja! Zabraniam! Ale z perspektywy psychologii sprawy wyglądają inaczej. Tym bardziej, że do akcji wkracza uczucie na "n" które słabo tolerujemy i nie chcemy się nim interesować. O...

Jeśli ci się wydaje, że to nie twój problem, to mam kiepskie wieści. Dezinformacja w przeróżnych formach otacza nas i zmienia sposób w jaki reagujemy i podejmujemy decyzje. Niestety żadna wiedza, ani ideologia nie chroni przed jej wpływem.  Rozmawiam z Anną Pruszyńską, socjolożką z Fundacji Pole Dialogu, współautorką raportu: Wiem, że to manipulacja, ale i tak się denerwuję”. Polacy w epoce dezinf...

Odcinek kaloryczny, wymagający spokojnego przyswojenia. Udajemy się z wizytą do trójki filozofów, żeby zapytać o co, do diaska chodzi z tą wolnością? Z jakiego powodu problemy z nią wracają do nas z uporem - zarówno w naszym życiu osobistym, jak i społecznym. Może istnieć wrażenie, że jest to problem teoretyczny lub slogan polityczny, ale okazuje się że jest bardzo realnym problemem. Nie tylko w k...

Odcinek gęsty i pożywny, zakończony nieoczekiwanie słodkim akcentem, który ma szansę zmienić sposób waszego podchodzenia do cierpliwości. Czym ona jest, z punktu widzenia psychologii i do czego służy ludziom, jeśli nie do samoudręczenia. Dlaczego Niemcy wcale nie są najbardziej cierpliwym narodem w Europie i dlaczego nie jest prostą antytezą niecierpliwości. Partnerem odcinka są Banki Spółdzielcze...

Odcinek zajmuje się jedną, mocną zmianą, którą możemy wdrożyć, żeby naprawdę było nam lepiej w nowym roku. Ta niewinna sugestia obejmuje wzmocnienie naszych decyzji o element, którego nikt się nie spodziewa. W tym odcinku piekło zamarza i mówię o zjawisku na "o”, którego nazwy się nie nadużywa, a które może się okazać kluczowe dla waszego zdrowia psychicznego. Wnioski są zaskakujące, choć bar...

Na chwilę przed Świętami rozmawiam z Tomaszem Stawiszyńskim oswajając paradoksy i sprzeczności, które obserwujemy w świecie i w ludziach. Jest o bezradności, poszukiwaniu sensów, duchowości i religii, a na koniec udaje nam się namierzyć biblijnego anty-bohatera, który ma być zwiastunem końca dziejów. Chociaż potem dowiedzieliśmy się, że twórcy South Park zrobili to przed nami. Rozmowa (mamy nadzie...

Miłość jest jak cebula i to nie jest jedyna trudna wiadomość, jaką przekazuję w tym odcinku. Spotykają się w nim rycerze na białych rumakach, księżniczki z romantycznych opowieści oraz Erich Fromm idący ramię w ramię z bell hooks. Próbując zbliżyć się do fenomenu miłości, jako zjawiska psychicznego, kwestionuję kilka głównych założeń jakie wokół niej mamy, mnożę pytania i - co zadziwiające - docho...

Jak wygląda miłość z perspektywy socjologicznej? Co zmieniły aplikacje, a co zmieniła emancypacja? Rozmawiam z prof. Tomaszem Szlendakiem o nierealistycznych oczekiwaniach wobec związków, o trudnościach z ich budowaniem skutkujących osamotnieniem, uzależnieniem od pornografii i o zmianach wzorców kulturowych związanych z intymnością i związkami. Choć różnią nas perspektywy, to zgadzamy się, co do...

Taki kryzys, który nie bierze jeńców. Przychodzi, zmiata to, co było, to jak siebie widzimy, jak działamy, do czego dążymy. Zawsze coś zabiera, ale czasem może z tego wyrosnąć rzecz zupełnie nowa. Przejście takiego kryzysu proste nie jest, a do tego my od nich uciekamy, bo wydaje nam się, że tam na pewno nie znajdziemy nic cennego. Jest dokładnie odwrotnie. Opowiadam o paradoksalnej naturze kryzys...

Odcinek o umieraniu, śmierci i zmarłych oraz żywych, którzy muszą nauczyć sobie radzić z tymi zjawiskami. Z dr. n. med Agatą Malendą z Instytutu Dobrej Śmierci rozmawiam o tym, czego o śmierci i umieraniu nie wiemy i czy mamy rację, że nas przeraża. Od medykalizacji śmierci, przez jej romantyzowanie, nowe koncepcje naszego przeżywania odchodzenia, aż do realnych doświadczeń osób objętych opieką pa...

Czy jest coś gorszego od wewnętrznego krytyka? O tak! Naprawdę może być gorzej, jeśli w centrum waszej psychiki zainstaluje się prywatna mafia. Kiedy tak się dzieje nie da się uciec od wrogości wobec siebie, innych, podejrzliwości, załatwiania wszystkiego przymusem czy agresją. Rozrost wewnętrznej mafii zależy oczywiście od wielu czynników, ale (podobnie do mafii prawdziwej) wynika z czegoś ważneg...

Chwytając ostatnie ciepłe dni rozmawiam o wakacjach, odpoczynków i zmianach stylu podróżowania, które stają się coraz bardziej wyraźne po pandemii. Coraz ważniejsze jest dla nas poszukiwanie autentycznych doświadczeń, ekologia i nowe podejście do odpoczywania. Najbardziej wyraźne trendy to: ekoturystyka, turystyka doznań, workation (praca połączona z podróżą), a także set-jetting (podróże śladami...

Czy ambicja to na pewno coś jednoznacznie dobrego? Skąd się wzięła i jak zawojowała nasze umysły na tyle, że nie kwestionujemy tego, co z nami wyprawia? W odcinku mówię, co antyczni mędrcy mieli do powiedzenia na jej temat, pokazuję skąd się wzięła, jak na nas działa i jakie sprzeczności w sobie zawiera. Sprawdzam też, czy można mieć napęd i cele w życiu omijając pułapki maksymalizacji osiągnięć....

Startowy epizod mini podkastu Trzepak poświęcony wyjaśnieniu czym były trzepaki i o co w tym wszystkim chodzi.

Znacie? No to posłuchajcie! Wakacyjna powtórka wybranych odcinków. Dziś "Fosy i fortyfikacje". Kiedyś chroniły, dziś to już zabytek albo nawet przeszkoda w rozwoju. Niezbyt trafiona nazwa "mechanizmy obronne" przylgnęła do pewnego typu zjawisk psychicznych na dobre i zbyt mocno oraz jednostronnie kształtuje ich rozumienie. Mechanizmy obronne pełniły co prawda funkcje naszych os...

Znacie? No to posłuchajcie! Wakacyjna powtórka wybranych odcinków. Dziś "Parentyfikacja - trzy wielkie straty". O parentyfikacji, czyli przejmowaniu rodzicielskich funkcji przez dzieci, napisano wiele tomów, jednak w tym odcinku posłuży nam ona do zrozumienia w jaki sposób odpinamy się od ciała i własnych emocji. Będzie o ranach, które się nie zabliźniają same, o tym co leży u nas w piwnicach i w...