Instytut Europy Środkowej

Rozmowa IEŚ nr 314 W oczekiwaniu na ofensywę militarną – ukraińska ofensywa dyplomatyczna Ukraina prowadzi intensywne działania dyplomatyczne, które mają wspomóc jej wysiłki w walce z Rosją. W ostatnim czasie prezydent Wołodymyr Zełenski odwiedził Finlandię i Holandię. Wizyta w państwie, które niedawno zostało przyjęte do NATO, oraz wizyta w Hadze miały istotne znaczenie polityczne. O ukraińskich...

Rozmowa IEŚ nr 313 Serbowie zbojkotowali wybory w północnym Kosowie Niespełna 3,5 procent mieszkańców północnego Kosowa wzięło udział w wyborach uzupełniających do tamtejszych rad gmin. Głosowanie prawie całkowicie zbojkotowała ludność serbska, nie godząc się na działania władz w Prisztinie. Jest to efekt ubiegłorocznego sporu o samochodowe tablice rejestracyjne. Miejscowa ludność serbska korzysta...

Rozmowa IEŚ nr 312 Wzrost poparcia dla opozycji na Słowacji. Co dalej z pomocą dla Ukrainy? Na Słowacji powoli rozpoczyna się kampania wyborcza. Co prawda wybory parlamentarne odbędą się dopiero jesienią, ale już teraz partie polityczne zapowiadają szereg programów wsparcia adresowanych do obywateli. Ostatnie sondaże wskazują na wzrost poparcia dla opozycji, która nie chce dalej militarnie wspiera...

Rozmowa IEŚ nr 311 Serbska amunicja dla ukraińskiego wojska – wyjaśnienie mechanizmu dostaw W ciągu minionego roku pojawiały się informacje o dostawach serbskiej broni i amunicji dla ukraińskiego wojska. Oficjalnie władze w Belgradzie zaprzeczają tym doniesieniom, jednak przypadki dostaw amunicji były potwierdzane przez inne źródła. Serbia niejednokrotnie określana bywa jako tradycyjny sojusznik R...

Rozmowa IEŚ nr 310 Alaksandr Łukaszenka domaga się gwarancji bezpieczeństwa od Rosji i nasila antypolską retorykę Przywódca Białorusi Alaksandr Łukaszenka domaga się dalszych gwarancji bezpieczeństwa ze strony Rosji. Komentatorzy zastanawiają się, czemu mają one służyć, skoro Rosja wielokrotnie takie deklaracje składała. Jednocześnie w ostatnich tygodniach zauważalny jest wzrost antypolskiej i sze...

Rozmowa IEŚ nr 307 Porażka socjaldemokratów w wyborach parlamentarnych i wejście Finlandii do NATO Partia Socjaldemokratyczna premier Sanny Marin przegrała wybory parlamentarne w Finlandii. Głosowanie wygrała centroprawicowa Partia Koalicji Narodowej, na drugim miejscu znalazła się narodowo-konserwatywna Partii Finów, a na trzecim uplasowali się socjaldemokraci. Różnice pomiędzy pierwszą trójką ni...

Rozmowa IEŚ nr 308 Jakov Milatović reprezentujący Ruch Europa Teraz nowym prezydentem Czarnogóry Ekonomista Jakov Milatović z Ruchu Europa Teraz zostanie nowym prezydentem Czarnogóry. W drugiej turze wyborów pokonał urzędującego prezydenta Milo Đukanovicia, będącego jednocześnie liderem Demokratycznej Partii Socjalistów. Co oznacza wybór Milatovicia i czy jego zwycięstwo spowoduje przejście Milo Đ...

Rozmowa IEŚ nr 309 Przełom czy bez przełomu po wyborach w Bułgarii? Bojko Borisow ponownie rozdaje karty Ugrupowanie GERB Bojko Borisowa wygrywa wybory parlamentarne w Bułgarii. Były to piąte wybory w ciągu ostatnich dwóch lat. Do tej pory zwycięskie ugrupowania nie były w stanie zbudować stabilnej większości. Jednak tym razem wszystko wskazuje na to, że do władzy wrócą politycy – z Bojko Borisowe...

Rozmowa IEŚ nr 306 Ambitne plany nowego prezydenta Czech Petra Pavla Nowy prezydent Czech Petr Pavel bardzo dynamicznie rozpoczął swoje urzędowanie. Odwiedził Słowację, Polskę i Niemcy, skupił się na problematyce bezpieczeństwa i dezinformacji oraz zapowiedział działania mające na celu zmianę wizerunku urzędu prezydenckiego. Regularnie mają być organizowane spotkania z dziennikarzami i ma być rozs...

Rozmowa IEŚ nr 305 Prezydent Serbii tworzy ponadpartyjny Ruch Ogólnonarodowy na rzecz Państwa Prezydent Serbii Aleksandar Vučić ogłosił utworzenie ponadpartyjnego bloku politycznego o nazwie Ruch Ogólnonarodowy na rzecz Państwa. Nowa inicjatywa ma mieć charakter integracyjny, ogólnonarodowy, propaństwowy i ponadpartyjny. Przed obozem władzy w Serbii stoją obecnie poważne wyzwania, związane z uznan...

Rozmowa IEŚ nr 304 Kolejne sankcje ograniczają możliwości Rosji. Na jak długo? W najnowszym odcinku „Rozmów IEŚ” zastanawiamy się nad skutecznością sankcji nakładanych na Rosję. Na ile mogą się one okazać efektywne i w jaki sposób Rosja próbuje je obchodzić? O istocie sankcji, zarówno w wymiarze politycznym, jak i ekonomicznym, rozmawiamy z dr hab. Anną Moraczewską z Wydziału Politologii i Dzienni...

Rozmowa IEŚ nr 303 Aleksander Łukaszenka liczy na gospodarcze wsparcie Chin Aleksander Łukaszenka liczy na wsparcie gospodarki swojego państwa przez Chiny. Rosyjska agresja na Ukrainę dramatycznie osłabiła Białoruś. Po udostępnieniu swojego terytorium rosyjskiemu agresorowi, na Mińsk nałożono sankcje. Dodatkowo eksport białoruskich towarów przez ukraińskie porty stał się niemożliwy. Zagadnienia go...

Rozmowa IEŚ nr 301 Coraz bliżej do historycznego serbsko-kosowskiego porozumienia Serbia i Kosowo są coraz bliżej podpisania historycznego porozumienia o normalizacji relacji. Zostało ono już przyjęte przez obie strony, ale jeszcze nie doszło do jego podpisania. Negocjacje prowadzili prezydent Serbii Aleksandar Vučić i premier Kosowa Albin Kurti. Obecnie trwają prace nad aneksem do porozumienia, k...

Rozmowa IEŚ nr 302 Rosyjskie próby destabilizacji Mołdawii Rosja nie ma realnych możliwości, by zająć Mołdawię, jednak prowadzi szereg działań dezinformacyjnych oraz wspiera środowiska przeciwne obecnym, prozachodnim władzom w Kiszyniowie. Takie wnioski nasuwają się po analizie ostatnich wydarzeń w Mołdawii, w tym antyrządowych demonstracji organizowanych przez opozycyjną partię Şor. Jak działania...

Rozmowa IEŚ nr 300 Ukraina nigdy nie będzie zwycięstwem Rosji. Prezydent Joe Biden w Kijowie i Warszawie

Rozmowa IEŚ nr 298 Państwa Grupy Wyszehradzkiej podzielone w sprawie wojny na wschodzie Europy Rok od rozpoczęcia rosyjskiego ataku na Ukrainę podsumowujemy politykę państw Grupy Wyszehradzkiej. Zauważamy tutaj duże różnice pomiędzy poszczególnymi państwami, a także zmianę nastrojów społecznych. O szczegółach mówi kierownik Zespołu Wyszehradzkiego IEŚ dr Agata Tatarenko.

Rozmowa IEŚ nr 299 Podsumowanie polityki państw bałkańskich w rocznicę rosyjskiej agresji na Ukrainę Zdecydowana większość państw bałkańskich popiera sankcje nakładane na Rosję za zaatakowanie Ukrainy. Wyjątkiem jest Serbia. Nie oznacza to jednak, że w innych państwach tego regionu nie ma środowisk wpisujących się w rosyjską retorykę. Mijający rok na Bałkanach, w kontekście wojny na Ukrainie, ocen...

Rozmowa IEŚ nr 297 Prozachodnia polityka Mołdawii niezagrożona pomimo dymisji rządu Gavrilițy Pomimo dymisji rządu Natalii Gavrilițy prozachodnia polityka Mołdawii jest niezagrożona. Nowym premierem ma być Dorin Recean. Przyczyny dymisji to spadające poparcie dla partii rządzącej, zbyt wolne tempo reform oraz problemy z komunikacją pomiędzy rządem, parlamentem a społeczeństwem. O mołdawskiej polit...

Rozmowa IEŚ nr 296 Coraz większe komplikacje w relacjach szwedzko-tureckich utrudniają rozszerzenie NATO Szwecja wciąż nie może znaleźć wspólnego języka z Turcją w sprawie zgody na członkostwo w NATO. Strona turecka domaga się, między innymi, wydania jej osób podejrzanych o terroryzm. Chodzi o kilkadziesiąt osób kurdyjskiego pochodzenia, które otrzymały w Szwecji azyl. Zdaniem władz w Sztokholmie,...

Rozmowa IEŚ nr 294 Daleka droga do zakończenia wojny – analiza sytuacji Ukrainy i Rosji Choć minął prawie rok od rozpoczęcia pełnej agresji Rosji na Ukrainę, na razie nie widać możliwości szybkiego zakończenia wojny. Ukraina stawia zacięty opór przy wsparciu społeczności międzynarodowej. Rosja także jest zdeterminowana do prowadzenia dalszych działań ofensywnych. W obecnej sytuacji nie ma miejsca...

Rozmowa IEŚ nr 295 Rosyjska agresja na Ukrainę w świetle prawa międzynarodowego Atakując Ukrainę i prowadząc niezwykle brutalne działania wobec ludności cywilnej, Rosja złamała szereg zapisów prawa międzynarodowego. W powszechnym odczuciu społecznym agresor pozostaje bezkarny, a sprawcy zbrodni nie przejmują się jakimikolwiek zarzutami. Jednak wiele wskazuje na to, że rosyjska agresja przyczyni si...

Rozmowa IEŚ nr 293 Czy ukraińskie władze wprowadzą zakaz działalności UKP PM? Co dalej z działalnością Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego? Część duchownych, w tym także hierarchów, podjęła współpracę z rosyjskim agresorem na terenach okupowanych. Kilkudziesięciu oskarżono o przekazywanie rosyjskiej armii pozycji wojsk ukraińskich, szerzenie rosyjskiej propagandy czy też...

Rozmowa IEŚ nr 292 Priorytety nowego prezydenta Czech Petra Pavla Petr Pavel będzie nowym prezydentem Czech. W drugiej turze wyborów uzyskał ponad 58% głosów, a jego konkurent Andrej Babiš około 42%. W polityce wewnętrznej prezydenta Petra Pavla można się spodziewać dobrej współpracy z rządem, a w polityce zewnętrznej – dalszego wsparcia dla Ukrainy. Priorytety nowego prezydenta omawia Szczepan Cz...

Rozmowa IEŚ nr 290 Węgry konsekwentnie sprzeciwiają się dalszym sankcjom wobec Rosji Wynik narodowych konsultacji przeprowadzonych na Węgrzech wskazuje, że obywatele tego państwa są przeciwni sankcjom nakładanym na Rosję. Taką opinię wyraziło 97% z 1,4 mln osób, które wzięły udział w konsultacjach. Dodajmy, że na Węgrzech mieszka około 9,7 mln osób. Rząd Viktora Orbána nie chce dalszych sankcji, p...

Rozmowa IEŚ nr 290 Ukraina potrzebuje znacznie więcej ciężkiego sprzętu niż zapowiadane wsparcie Niemcy wyrażają zgodę na przekazanie Ukrainie czołgów Leopard 2. Dzięki temu będą je mogły wysłać zainteresowane państwa, takie jak na przykład Polska. Dodatkowo Stany Zjednoczone przekażą 31 czołgów typu Abrams. To ważne wsparcie, jednak Ukraina potrzebuje znacznie więcej, między innymi systemów artyl...