Instytut Europy Środkowej

Rozmowa IEŚ nr 139 Słowne starcie prezydentów Rosji i Stanów Zjednoczonych z Chinami w tle Nazwanie przez jednego przywódcę państwa drugiego przywódcy mordercą może mieć bardzo negatywne konsekwencje. Skierowanie przez prezydenta Stanów Zjednoczonych takiego określenia pod adresem prezydenta Rosji rodzi niepokój o relacje między państwami, które posiadają największy na świecie arsenał atomowy. Jak...

Rozmowa IEŚ nr 138 Rozwój gospodarczy i demografia to główne tematy kampanii wyborczej w Albanii Albańscy politycy prześcigają się w pomysłach związanych z rozwojem gospodarczym i zatrzymaniem spadku populacji kraju. W kwietniu mają się odbyć wybory parlamentarne, w których największe szanse na zwycięstwo mają: Partia Demokratyczna i Partia Socjalistyczna. Albańczycy mają nadzieję na zdynamizowani...

Rozmowa IEŚ nr 137 Państwa Morza Bałtyckiego dynamicznie rozwijają projekty energetyczne Pandemia COVID-19 nie spowodowała opóźnień w rozwoju projektów energetycznych, które mają na celu uniezależnienie się od Rosji. Trwają prace nad rozbudową infrastruktury w Świnoujściu oraz nad gazociągiem Baltic Pipe. Wszelkie prognozy oraz plany przedsiębiorstw energetycznych przewidują dalszy wzrost zapotrze...

Rozmowa IEŚ nr 136 Pandemia pozytywnie wpływa na rozwój cyfryzacji na Ukrainie Jednym z niewielu pozytywnych efektów pandemii COVID-19 na Ukrainie jest rozwój cyfryzacji. Obecna sytuacja spowodowała dynamiczną rozbudowę tego typu przedsięwzięć realizowanych w ostatnich latach. Dotyczą one praktycznie każdego obszaru życia społecznego na Ukrainie. Systemowe rozwiązania w zakresie cyfryzacji są real...

Rozmowa IEŚ nr 135 Wzrost napięcia na wschodzie Ukrainy to efekt konsekwentnej polityki Kijowa wobec terenów okupowanych W ostatnim czasie dochodzi do wzrostu aktywności prorosyjskich sił zbrojnych na wschodzie Ukrainy. Rosja zapowiada też kroki prawne wobec tego państwa za blokowanie dostępu do wody dla Krymu. Większa liczba incydentów zbrojnych i zapowiedzi działań prawnych nie są przypadkowe. Z...

Rozmowa IEŚ nr 134 Koalicja rządowa na Słowacji zagrożona. Niestosowny żart premiera Matoviča przyczyną kryzysu w relacjach z Ukrainą Koalicja rządowa na Słowacji coraz bardziej podzielona. Przyczyną takiego stanu rzeczy są decyzje podejmowane przez premiera Igora Matoviča w sprawie pandemii, a dokładnie zakup w Rosji szczepionki na COVID-19. Część koalicjantów jest temu przeciwna i w konsekwencji...

Rozmowa IEŚ nr 133 Pogłębia się współpraca wojskowa pomiędzy Białorusią a Rosją Coraz słabsza pozycja Alaksandra Łukaszenki wpływa na większą militarną obecność Rosji na Białorusi. Powstaną nowe, wspólne ośrodki szkoleniowe, przeprowadzone zostaną kolejne ćwiczenia sił zbrojnych, planuje się też zakup rosyjskiego sprzętu wojskowego. Białoruski przywódca zdaje sobie sprawę, że po sfałszowanych wybo...

Rozmowa IEŚ nr 131 Auta elektryczne nie zdominują szybko światowych rynków W ostatnim czasie segment pojazdów o napędzie elektrycznym rozwija się bardzo dynamicznie. Jednak nie należy się spodziewać, że w najbliższych latach auta elektryczne wyprą pojazdy o napędzie tradycyjnym. Główne powody to wciąż wysokie ceny pojazdów elektrycznych i stosunkowo niewielka liczba punktów ładowania. Zdecydowanie...

Rozmowa IEŚ nr 132 Węgry stawiają na współpracę z Chinami. Jakie będą tego efekty? Węgry liczą na coraz większe inwestycje Chin w swojej gospodarce. W odróżnieniu od większości państw naszej części Europy władze w Budapeszcie zdecydowały się na szeroką współpracę z Chinami, m.in. w sektorze motoryzacyjnym czy energetycznym. Dodatkowo podjęto decyzję o sprowadzeniu chińskich szczepionek stosowanych...

Rozmowa IEŚ nr 130 Pandemia pogłębi obszary ubóstwa w Europie Pandemia COVID-19 pogłębi obszary ubóstwa w Europie, zwłaszcza w południowej części kontynentu. Przed pandemią problem ten dotyczył około 22 milionów osób z tzw. nowych państw Unii Europejskiej. Trudno na razie wskazać, jak bardzo ta liczba wzrośnie. Należy przy tym pamiętać, że ubóstwo w poszczególnych państwach wygląda w różny sposób....

Rozmowa IEŚ nr 129 Broń chemiczna na dnie Bałtyku ogromnym wyzwaniem dla wspólnoty międzynarodowej Zalegająca na dnie Morza Bałtyckiego broń chemiczna, pochodząca z II wojny światowej, staje się coraz większym wyzwaniem dla wspólnoty międzynarodowej i przede wszystkim dla państw regionu bałtyckiego. Od czasu do czasu jest ona odnajdowana na plażach, pojawia się też w sieciach rybackich, co powoduj...

Rozmowa IEŚ nr 128 Białoruskie dylematy gospodarcze W kolejnym odcinku naszych rozmów analizujemy zaangażowanie Chin w Europie Środkowej i Wschodniej. Omawialiśmy już relacje tego państwa z Litwą, Łotwą i Estonią oraz z państwami bałkańskimi. Tym razem powiemy o chińskiej obecności na Białorusi. Z pewnością azjatyckie mocarstwo liczyło tu na więcej korzyści, podobnie jak sama Białoruś. Co utrudnia...

Rozmowa IEŚ nr 127 Trudne miesiące przed europejskimi rafineriami Miniony rok był niezwykle trudny dla branży naftowej na całym świecie. Problemy miały i nadal mają przede wszystkim mniejsze rafinerie, którym z powodu spadku zapotrzebowania na paliwa grozi zamknięcie lub które już zostały zamknięte. Problem ten dotyczy także firm w naszej części Europy. O tym, kto ma największe trudności, a kto na...

Rozmowa IEŚ nr 126 Coraz mocniejsza pozycja Chin na Bałkanach W kolejnym odcinku analizujemy politykę Chin wobec poszczególnych państw naszego regionu. Tym razem skoncentrujemy się na Bałkanach. Niedawny szczyt Chiny – Europa Środkowa (17+1) nie przyniósł przełomowych decyzji, przede wszystkim dotyczących gospodarki. Większość państw coraz sceptyczniej podchodzi do tej inicjatywy. Jednak pewne nad...

Rozmowa IEŚ nr 125 Państwa bałtyckie ostrożne w relacjach z Chinami Niedawny szczyt Chiny – Europa Środkowa (17+1) nie okazał się wydarzeniem przełomowym. Dotychczasowe propozycje składane przez azjatyckie mocarstwo nie są atrakcyjne dla większości państw regionu i nie przekładają się na rozwój współpracy gospodarczej. Dodatkowo państwa bałtyckie i Polska podnoszą kwestie praw człowieka i skrytyko...

Rozmowa IEŚ nr 122 - Ukraińscy medycy łatwiej znajdą zatrudnienie w Polsce – plusy i minusy nowych możliwości Obowiązujące od początku tego roku nowe przepisy umożliwiają zatrudnianie w Polsce medyków spoza Unii Europejskiej. Rozwiązania te mogą być szczególnie atrakcyjne dla specjalistów z Ukrainy. Biorąc pod uwagę spore braki kadrowe w naszym kraju, możliwość zatrudniania osób z innych państw wy...

Rozmowa IEŚ nr 123 - Chaotyczna kampania informacyjna dotycząca pandemii powodem coraz niższych notowań łotewskich polityków Łotewskie władze są coraz gorzej oceniane przez obywateli. Główny powód to chaotyczne działania związane z zapobieganiem pandemii oraz brak odpowiednich informacji na ten temat. Mieszkańcy Łotwy sprzeciwiają się kolejnym ograniczeniom, a dodatkowo połowa z nich sceptycznie p...

Rozmowa IEŚ nr 124 Historyczne zwycięstwo partii Vetëvendosje w Kosowie Przytłaczającym, prawie 50-procentowym zwycięstwem partii Vetëvendosje zakończyły się wybory parlamentarne w Kosowie. Do władzy dochodzi ugrupowanie, na którego czele stoi charyzmatyczny lider Albin Kurti, ostro krytykujący dotychczasowych kosowskich liderów politycznych. Ze sceny politycznej odchodzą stopniowo działacze, któr...

Rozmowa IEŚ nr 121 30 lat Grupy Wyszehradzkiej – podsumowania i nowe wyzwania Minęło 30 lat od utworzenia Grupy Wyszehradzkiej. Przez ten czas udało się zrealizować szereg projektów, w tym przede wszystkim wstąpić do NATO i Unii Europejskiej. Państwa współtworzące Grupę mają zazwyczaj wspólne cele, jednak w niektórych zagadnieniach – związanych chociażby z polityką wobec partnerów ze wschodniej Eu...

Rozmowa IEŚ nr 120 Międzynarodowy Fundusz Walutowy ma pomóc w podniesieniu wiarygodności systemu bankowego w państwach bałtyckich Seria skandali związanych z działalnością banków w państwach bałtyckich znacznie osłabiła ich wiarygodność. Niektóre z nich były pralnią brudnych pieniędzy, napływających przede wszystkim z Rosji. Proceder ten był prowadzony przez banki działające na Łotwie i w Estonii....

Rozmowa IEŚ nr 119 Co dalej z Nord Stream 2 i amerykańską obecnością w Europie? Administracja Joe Bidena powoli odkrywa karty Nowa amerykańska administracja powoli odkrywa karty w sprawie relacji z państwami europejskimi. Ważą się, między innymi, losy gazociągu Nord Stream 2 oraz kwestia obecności wojsk amerykańskich w Niemczech. W sprawie pierwszego tematu pojawiają się sprzeczne informacje dotyc...

Rozmowa IEŚ nr 118 Ukraińcy mają coraz większe zaufanie do polityków prorosyjskich i do Alaksandra Łukaszenki Platforma Opozycyjna – Za Życie cieszy się na Ukrainie największym poparciem. Tak wynika z ostatnich sondaży przeprowadzonych przez Kijowski Międzynarodowy Instytut Socjologii. Ugrupowanie to wywodzi się z dawnej Partii Regionów byłego prezydenta Wiktora Janukowycza. Spada natomiast poparc...

Rozmowa IEŚ nr 117 Długa droga do reaktywacji sektora lotniczego po pandemii Sektor lotniczy w ostatnich miesiącach przechodzi trudne chwile. Ograniczenia ruchu pasażerskiego związane z rozwojem pandemii COVID-19 spowodowały, że wiele przedsiębiorstw stanęło przed widmem bankructwa. W podobnej sytuacji są firmy z Europy Środkowo-Wschodniej. Z opracowań starszego analityka Zespołu Bałtyckiego IEŚ d...

Rozmowa IEŚ nr 116 Państwa nordyckie odbudowują osłabione relacje Ostatnie miesiące pandemii mocno odbiły się na relacjach pomiędzy państwami nordyckimi. Wprowadzono szereg nieskoordynowanych działań, które osłabiły wzajemne zaufanie, a kryzys ukazał słabe strony relacji. Wcześniej zakładano, że do 2030 r. region nordycki stanie się najbardziej zintegrowaną i zrównoważoną przestrzenią. Co wobec te...

Rozmowa IEŚ nr 115 Rośnie grono sympatyków Aleksieja Nawalnego, jednak do sukcesu wyborczego daleka droga Wielotysięczne demonstracje w całej Rosji, wspierające opozycjonistę Aleksieja Nawalnego, pokazują, że powiększa się grono przeciwników polityki prezydenta Władimira Putina. Nie jest to na razie ruch, który może zagrozić władzy, ale – jak mówią nasi eksperci – kropla drąży skałę. Opublikowanie...