جهان آرمانی | پادکستی دربارۀ فلسفه، کتاب صوتی و شعر فارسی | با نیما شهسواری

«آفکینش» تنها یک شعر نیست؛ مانیفست بیداری جانی است که علیه زنجیرهای کهن طغیان کرده است. در بخش اول این اثر، نیما شهسواری با زبانی حماسی و عریان، ریشه‌های خلقت را نه در عشق، که در «تنهایی و ملال قدرت» می‌جوید. آیا ما برای ستایش خلق شده‌ایم یا برای آگاهی؟ این اثر، مرز میان جبر الهی و اراده‌ی انسانی را به چالش می‌کشد و دعوتی است برای گذار از وهم به حقیقت. شنیدن و مطالعه کامل اثر در وب‌سایت جهان آرمان...

در قسمت چهارم از ویژه‌برنامه «برساخت‌های انسانی»، نیما شهسواری به سراغ ستون فقرات نظم اجتماعی یعنی «قوانین و حقوق» می‌رود. چرا در بسیاری از جوامع، قانون به جای ابزاری برای آزادی، به سلاحی برای انتقام و وحشی‌گری تبدیل شده است؟ در این قسمت واکاوی می‌شود: - تبارشناسی قوانین؛ از نیاز به نظم جمعی تا انحراف به سمت کینه‌توزی شخصی. - نقد گره‌خوردگی مفهوم «عدالت» با «مجازات» و نفی انتقام‌جویی در لوای قصاص....

«شکر»؛ نقدی تند بر وجدان‌های خفته‌ای است که از کنار رنجِ دیگران با «سپاسگزاریِ کاذب» عبور می‌کنند. نیما شهسواری در این اثر از کتاب «قیام»، تصویرگرِ طفلی مسکین در معبرِ شهر است که شاهدِ نگاه‌های طعنه‌آمیز و سپاس‌هایِ خودخواهانه عابران است. او می‌پرسد: چگونه می‌توان خدا را شکر گفت، در حالی که دستی برای یاری دراز نمی‌شود؟ این کلام، دعوتی است برای بیداریِ دنیا و احیایِ جان از طریقِ مددِ واقعی، نه شکره...

«آیا این تن، شرم‌گاه است یا منبع عشق؟» در قسمت پایانی کتاب صوتی «آلت‌پرستان»، نیما شهسواری ما را به تماشای پنج سرنوشت می‌برد: «آرام» که خود را به آتش می‌کشد تا ننگ جهان را پاک کند؛ «آوا» که در بازار بردگی دریده می‌شود؛ «آیدا» که به لجاجت با دنیا، هرزگی پیشه می‌کند؛ «آلما» که در تنهایی زنده به گور می‌شود؛ و سرانجام «آنا»... زنی که یوغ‌ها را پاره می‌کند، تنش را مقدس می‌شمارد و جهان را به «مهر» فرامی...

در قسمت سوم از ویژه‌برنامه «برساخت‌های انسانی»، نیما شهسواری نقاب از چهره «حکومت» برمی‌دارد. نهادی که قرار بود ابزاری برای رفاه جمعی باشد، چگونه به جولانگاهی برای امیال شخصی و بازتولید استبداد تبدیل شد؟ در این قسمت واکاوی می‌شود: - ریشه شکل‌گیری حکومت در تلاقی با نیازهای ذاتی انسان به زیست اجتماعی. - وام‌گیری حکومت از مفهوم «خدا» برای تقدیس خودکامگی و استبداد. - تضاد میان وعده رفاه جمعی و واقعیتِ...

«این چه دشوار است دنیا را ندیدن، یا که دیدن با دل و وجدان شنیدن»؛ نیما شهسواری در شعر «روح پرواز» از کتاب رزم‌نامه، تمایز میان نگریستن و فهمیدن را آشکار می‌کند. او ندیدنِ رنجِ حیوان، زیباییِ جنگل و زشتیِ ظلم را نوعی وهم و سختیِ بزرگ می‌داند. این اثر، ستایشِ روحی است که فراتر از زمان و مکان، به پرواز درآمده و دستِ دیگران را برای رسیدن به «تکریمِ جان» و آزادگی می‌گیرد. واکاویِ این سفر از جسم به رهای...

«بنگرید؛ هرزه‌ای با تن عورش به رؤیایتان آمده است...» در بخش ششم کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، راوی از «مهر» می‌گوید؛ از تنها گناهش که فشردنِ دستی از سرِ عاطفه بود. او در دنیایی که همه چیز را در «بکارت» و «زیپ شلوار» می‌بیند، به دنبال راهی برای نفس کشیدن می‌گردد. روایتی تلخ از پدری که برای شستنِ ننگ، دستِ مردانِ زن‌مرده را می‌بوسد و مادری که مالکیتِ تنِ دخترش را به حراج می‌گذارد. نسخه کا...

در قسمت دوم از ویژه‌برنامه «برساخت‌های انسانی»، نیما شهسواری به سراغ یکی از ریشه‌ای‌ترین مفاهیم برساخته ذهن بشر یعنی «خدا» می‌رود. این قسمت، فراتر از یک بحث کلامی، واکاوی فرهنگی است که خداوندی در دل خود پدید آورده؛ فرهنگی سرشار از استبداد، بردگی و سلسله‌مراتب صلب. در این قسمت واکاوی می‌شود: - ریشه ترس و نادانی انسان در آفرینش قدرت‌های ماورایی. - نقش ادیان در نظام‌مند کردن مفهوم خدا و تبدیل آن به ا...

«سیل انسان در دل شرم است و در این شرمگاه...» در اثر «شرمگاه» از مجموعه «طغیان»، نیما شهسواری با نگاهی بی‌پرده به نقد جمعیتی می‌پردازد که از روی تهدید، مکر یا نیاز به نان، سیاهی‌لشکرِ قدرت‌های مستبد می‌شوند. این شعر، فریادی علیه «تقیه» و «تزویر» است؛ واکاویِ لحظه‌ای که انسان‌ها برخلاف میل درونی‌شان، به مشروعیت‌بخشیِ بیداد تن می‌دهند. آیا سکوت و حضورِ اجباری ما، بازارِ غولان کاه را گرم نمی‌کند؟ شنید...

«تمام دنیا آلت شد، تمام دنیا عورت شد...» در بخش پنجم کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، راوی از زندانِ خانه به زندانِ مدرسه و خیابان می‌گریزد؛ جایی که چادر نه یک پوشش، بلکه تابلویی است که بلوغ را فریاد می‌زند. روایتی از دست‌های گرمی که زیر نیمکت‌ها فشرده شدند تا در برابر سرمایِ تهمت‌های «محبوب‌خاتون‌ها» دوام بیاورند. مانیفستی علیه جهانی که حتی آغوشِ دوستانه را هم نجس می‌بیند. نسخه کامل صوتی...

در اولین قسمت از ویژه‌برنامه «برساخت‌های انسانی» از پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری به واکاوی مفاهیمی می‌پردازد که جهان ما را شکل داده‌اند؛ از خدا و دین تا حکومت و اقتصاد. آیا این ساختارها در خدمت رفاه ما هستند یا ابزاری برای سلطه و خفقان؟ در این قسمت می‌شنوید: - تعریف دقیق برساخت‌های انسانی و تفاوت آن‌ها با ذات طبیعت. - چرا انسان برای فرار از ترس و ناتوانی، قدرت‌های ماورایی و ساختارهای صلب خلق...

«سوختن در جهنم»؛ نقدی سهمگین بر ساختارِ قدرتی است که بر پایه‌ی ترس و شکنجه بنا شده است. نیما شهسواری در این اثر از کتاب «قیام»، تضاد میان «خدای رحیم» و «شکنجه‌گاه دوزخ» را به چالش می‌کشد. او با ترسیمِ دیوانگیِ نهفته در رویاهایِ قهرآمیز، مسیرِ «شاهِ آزادی» را از «شاهِ قدرت» جدا می‌کند. این کلام، شیپورِ جنگ تا روزِ رهاییِ کامل از تمامِ بت‌ها و ترس‌هاست. برای شنیدن و مطالعه تحلیل‌های صریح این اثر به...

«من محبوب‌خاتونم؛ جنازه‌ی تو را در همان اتاق یافته‌ام...» در بخش چهارم کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، با هولناک‌ترین وجهِ استبداد روبرو می‌شویم: مادری که حسرتِ «مردی تنومند» را در دل دارد، اما خشمِ این ناکامی را با مشت و لگدِ پسرش بر پیکر دخترش خالی می‌کند. روایتی از «سیب‌زمینی‌صفتانی» که سکوت می‌کنند و «انورخاتون‌هایی» که تئوریسینِ خشونت‌اند. شنیدن نسخه کامل در وب‌سایت جهان آرمانی: http...

پایانِ یک سفرِ فکری؛ آزادی بیان، مطلق یا مشروط؟ نیما شهسواری در قسمت نهایی ویژه‌برنامه «آزادی بیان»، تمامیِ رشته‌هایِ بحث را به هم گره می‌زند. او معتقد است علیرغم تمامِ زشتی‌هایی که می‌تواند از دلِ بیانِ آزاد بیرون بیاید (از اخبار جعلی تا بطلانِ فرهنگی)، ما راهی جز ایمان به «آزادی مطلق» نداریم. در این اپیزودِ پایانی می‌شنوید: - عبور از تاریخِ زشتی‌ها؛ چگونه روحیه پرسشگری و بیان، ما را از عصرِ تاری...

«تو نباید در چنین دنیای زشتی، پا نهی ای مرد...» در اثر «دنیا» از مجموعه «طغیان»، نیما شهسواری با نگاهی پدرانه و سرشار از شفقت، به واکاوی رنجِ زیستن در جهانی پر از نامردمی می‌پردازد. این شعر، نه تنها نامه‌ای به یک کودک، بلکه مانیفستی است برای تمام کسانی که به دنبال ساختن جهانی پاک‌تر هستند. تعهدی برای آنکه «جانِ کودک و حیوان» محترم شمرده شود و شادی نه برای یک تن، که برای تمام فرزندان زمین باشد. شنی...

«این تن عور من است، نه شرم است و نه مایه هرزگی...» در بخش سوم کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، راوی از میان خون، درد و نجاستِ تحمیلی، علیه واژگانی چون «شیء شیطانی» و «انجاس» می‌شورید. این اپیزود، واکاویِ بی‌پرده‌ی بلوغی است که به جای جشن، با ننگ و خفقان آغاز شد. روایتی از تقابلِ زنی درشت‌هیکل که فقه را علیه جانِ زنان به کار می‌گیرد. نسخه کامل صوتی در وب‌سایت جهان آرمانی: https://idealistic...

آزادی بیان؛ دارویِ شفابخش یا تیغِ جراحیِ آسیب‌رسان؟ نیما شهسواری در قسمت پنجم ویژه‌برنامه «آزادی بیان»، به سنجشِ سود و زیان این مفهوم می‌پردازد. او معتقد است که آزادی بیان از سویی ما را از عصرِ تاریکِ «فرمان‌برداری» رها کرده، اما از سوی دیگر در جهان مدرن، ما را در اقیانوسی از «صداهای بی‌معنا» غرق نموده است. در این اپیزود می‌شنوید: - سودِ بنیادین؛ چگونه نگاهِ نقادانه و شک‌گرایی، بشریت را از یوغِ بر...

«شعری که علیل است از گفتن این رنج!»؛ نیما شهسواری در شعر «رنج» از کتاب رزم‌نامه، تصویری هولناک از جهانی ترسیم می‌کند که در آن انسان‌ها خونابه می‌مکند و خدایان بر تختِ عرش، سرگرمِ شهوت و حوریان‌اند. او با نقدِ صریحِ «یزدانِ دل‌سنگ» که عاملِ این ننگ و ویرانی است، رزمِ جان‌هایِ بی‌باک را تنها راهِ پاک کردنِ جهان از لوثِ مریدانِ خداوندانِ زمینی می‌داند. واکاویِ این نبرد میانِ خون و قدرت را در جهان آرم...

«اگر فریاد می‌زدم، آبروی چه کسی به مخاطره می‌افتاد؟» در بخش دوم کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، وارد ذهن تاریک محبوب‌خاتون می‌شویم. جایی که قربانی، خود به شکنجه‌گر تبدیل می‌شود و شرمِ ناشی از تعرض را با تنبیه دخترش و برچسب «هرزگی» به دیگران، فرافکنی می‌کند. این اثر، کالبدشکافی دقیقِ چگونگی بقای استبداد در لایه‌های پنهان خانواده است. شنیدن این اثر در وب‌سایت جهان آرمانی: https://idealistic...

آیا آزادی بیان می‌تواند ابزاری برای نابودیِ فرهنگ باشد؟ نیما شهسواری در این اپیزود، از «مضراتِ آزادی بیان» پرده برمی‌دارد. او با نگاهی به جامعه‌یِ امروز ایران و جهان، هشدار می‌دهد که آزادیِ بدونِ مسئولیت، چگونه به منجلابِ توهین، خشونت و دروغ بدل گشته است. در این قسمت می‌شنوید: - اخبار جعلی و انفجار اطلاعات؛ چگونه آزادی بیان در فضای مجازی، حقیقت را در میان خروارها دروغ مدفون کرده است؟ - ترویجِ نفرت...

«سنگ صبور»؛ حدیثِ نفسِ جانی است که مأمنِ رنج‌هایِ تمامِ بشریت گشته، اما خود در تنهایی مطلق به سر می‌برد. نیما شهسواری در این اثر از کتاب «قیام»، تصویرگرِ «بارکشِ دردِ همه انسان‌ها» است؛ کسی که اشک‌هایش از فریاد به صدا آمده‌اند. در جهانی که «خدا به دردِ انسان می‌خندد»، این جانِ آگاه است که باید هم سنگِ صبور باشد و هم آینه‌ای برای شنیدنِ غصه‌هایِ مکتوم. برای درک این تجربه‌یِ عمیقِ انسانی و شنیدن کلا...

«دختر که پشت پنجره نمی‌نشیند... دختر که نباید ببیند...» در بخش اول کتاب صوتی «آلت‌پرستان» اثر نیما شهسواری، با واکاوی ذهنی زنی روبرو می‌شویم که در حصار دیوارهای نمور یک خانه و نگاه‌های سنگین «محبوب خاتون»، معنای پاکی و هرزگی را در آلت و عورت جستجو می‌کند. این اثر، مانیفستی است علیه ساختارهای قدرتی که شرم را بر پیکر زن حک می‌کنند. شنیدن این اثر در وب‌سایت جهان آرمانی: https://idealistic-world.com/a...

آیا سانسور فقط بریدنِ زبان و بستنِ روزنامه است؟ نیما شهسواری در قسمت سوم ویژه‌برنامه «آزادی بیان»، پرده از چهره‌های متفاوت سانسور در جهان امروز برمی‌دارد. او معتقد است که خفقان در حکومت‌های استبدادی با «ترس و شکنجه» اعمال می‌شود، اما در جوامع دموکراتیک، با «انباشتِ لودگی و تولیداتِ پوچ»، حقیقت را دفن می‌کنند. در این اپیزود می‌شنوید: - ذاتِ استبداد؛ چرا وجودِ جمهوری اسلامی و حکومت‌های توتالیتر، در...

«بگو بشکن به فریادم بپاخیز / به روییدن همه غم‌ها به جا ریز» در اثر «پژمرد» از مجموعه «طغیان»، نیما شهسواری بر لبه‌ی باریك میان «تسلیم در برابر پوچی» و «قیام برای رهایی» قدم می‌زند. این شعر، کالبدشکافیِ جانی است که در محاصره‌ی غم و وهم پژمرده شده، اما شاعر با فریادی رسا یادآور می‌شود که غصه‌ خوردن تنها به سودِ قدرت‌های مستبد است. برای عبور از زشتیِ جهان و رسیدن به آزادی، راهی جز بیداری و شکفتن دوبا...

«زمین دید که روحانیان و قدرت‌پرستان چگونه اکثریت را خاموش می‌کنند؛ باری به فدیه و باری به جزا...» داستان «دوار»، تیر خلاصِ نیما شهسواری به خوش‌بینی‌های ساده‌انگارانه‌ی تاریخی است. روایتی از اولین انسانی که از ترسِ رعد، «خدا» را ساخت تا خود «خلیفه» شود، تا امروز که مغزهای متفکر، سربازانِ مسخ‌شده را به قربانگاه می‌فرستند. در این دایره‌ی بی‌انتها، آیا ما واقعاً تغییر کرده‌ایم یا فقط جای «جلاد» و «قرب...