Szturm sztuk

Jak działa instytucjonalna kolekcja sztuki, w znacznej części malarska? Czy kurator wybiera z niej prace jak z restauracyjnego menu? A może sam daje się zaskoczyć temu, co znajduje się w zbiorach? O intelektualnej, zarządczej, kuratorskiej pracy ze zbiorami sztuki opowiada Paulina Olszewska z galerii Studio.

Młode malarstwo biegu przyspiesza i mknie coraz prędzej. Warto w tym czasie wnikliwie przyjrzeć się rynkowi sztuki i spróbować osądzić, co jest sezonową igraszką, co spekulacją, a co trendem. Kiedy spoglądać w stronę świeżych płócien, a kiedy szukać prac klasyków? Na te pytania odpowiada galerzystka Hania Wołoszańska-Bailly.

Rama to miejsce w którym kończy się obraz, a zaczyna prawdziwa rzeczywistość. A może wcale nie? Dlaczego malarze, filozofowie, teoretycy sztuki zastanawiali się nad kwestią obramowania obrazu i jak dziś myśleć o ramie (oraz oprawiać swoje domowe kolekcje) opowiada dr hab. Anna Szyjkowska-Piotrowska.

Kiedy płótno to już za mało, pędzle wędrują na formy 3D. Albo inaczej – w duszy każdego malarza drzemie ukryty designer, wystarczy tylko wywabić go z ukrycia. O nowych malarskich zjawiskach, o popularności sztuki na płótnie i o wielkich malarzach, którzy zapuszczali się w ceramiczne eksperymenty opowiada królowa wazonów i form użytkowych Malwina Konopacka.

2022 - czegóż nie przyniósł nam w sztuce ten rok! Najgorętsze wystawy, najciekawsze zjawiska i wydarzeniach w instytucjach i galeriach podsumowuje dla nas krytyk sztuki i dziennikarz Alek Hudzik.

Na co może pozwolić sobie dziś krytyk sztuki, żeby odbiorcy sztuki i artyści nie wywieźli go na taczkach? Kto tak naprawdę sprawuje rząd dusz w obiegu sztuki – ekspert czy użytkownicy internetowych aplikacji dający lajki? O zmianach w krytyce sztuki opowiada Karolina Plinta, redaktorka naczelna magazynu „Szum”.

Świat sztuki szykuje się na cyfrową rewolucję. Czy już niedługo wszystkie targi sztuki będą odbywać się w wirtualnych pokojach, gdzie wzniesiemy toast wirtualnym prosecco? I czy muzea przeniosą się do metawersu? A może nowe technologie wcale nie otwierają świata sztuki na szersze grono odbiorców, tylko raczej ustawiają nowe progi wejścia, np. kompetencji cyfrowych? O digitalowych zasiekach i szans...

To nie nowa masoneria, ani nie kluby towarzyskie. Stowarzyszenia wspierające działalność muzeów to część obiegu sztuki i ważna forma mecenatu. Kiedyś liczona w rublach, dziś w złotówkach i zaangażowaniu. Gościem odcinka jest Małgorzata Wandzel ze Stowarzyszenia Przyjaciół Muzeum Narodowego w Warszawie.

Kiedy kultura i sztuka sprawia, że przedstawiciele Korei Północnej i Południowej mogą publicznie podać sobie ręce? Czy barszcz ukraiński może być traktowany jako spuścizna, której niezbędna jest prawna ochrona? O niematerialnym dziedzictwie opowiada dr hab. Hanna Schreiber.

Choć jeszcze kilka lat temu wieszczono mu śmierć, w sztuce sprzedaje się dziś przede wszystkim malarstwo. Dlaczego kochamy oglądać na współczesnych obrazach motywy, które znamy z historii sztuki? Swoimi historiami dzielą się krytyczka sztuki i kuratorka Agnieszka Rayzacher oraz malarka Anna Orbaczewska.

Targi sztuki to ciekawa i ekskluzywna formuła obcowania z kulturą. Ale targowanie się podobno nie przystoi dżentelmenom. To jak to jest - na targach bywamy czy obcujemy ze sztuką? Jak nie pogubić się w blichtrze wielkich imprez radzi Justyna Wesołowska z Polana Institute, komentując nowy warszawski sezon kulturalny i udzielając rad na temat zwiedzania Warsaw Gallery Weekend.

Do niedawna kojarzyła się głównie z pocztówkami z Podhala i Nikiforem Krynickim. Ale w ostatnich dwóch latach bezszelestnie, bezkompromisowo i bardzo skutecznie znów weszła do galerii sztuki i znów zasiadła - jako temat gorących dyskusji - przy naszych stołach. O ludowości i miejscu sztuki ludowej we współczesnej kulturze opowiada Robert Zydel.

Z jednej strony młodzi artyści i możliwości polskiego obiegu sztuki, które nie są nieograniczone. Z drugiej kolekcjonerzy i miłośnicy sztuki, którzy jak na wyścigach obstawiają, kto ze świeżych absolwentów ma szansę w krótkim czasie wejść do panteonu polskiej sztuki. Tak kształtuje się rzeczywistość młodych twórców. O tym jak wygląda dziś ścieżka artysty i jak się w tym nie pogubić opowiada coach...

Czy kolekcjonowanie designu różni się od kolekcjonowania sztuki? Co dzisiejsze (i historyczne!) projektowanie pożyczyło sobie od świata sztuki? O unikatowości w designie, związku designu z rzeźbą oraz o tym, dlaczego wanna wymontowana z łazienki ciągle może kosztować miliony opowiada architekta wnętrz Anna Wojczyńska.

A gdyby tak zajrzeć za kotarę i obejrzeć artystę przy pracy, a jeszcze wcześniej artystę w procesie stawiania się artystą? Razem z Agnieszką Jankowską-Marzec przyglądamy się krakowskim pracowniom artystycznym.

Teoretycznie galerie sztuki to przestrzenie ciszy, skupienia i elementy „starego porządku”. Czy w szalonym czasie zmian w sztuce galerie też mogą przyspieszyć i działać w nowych formułach? O świecie galeryjnym opowiada Filip Rutkowski.

Co można zamówić u artysty i jakie są ryzyka? Na co można wpływać, zlecając tzw. commission work? O przykładach współczesnych, takich jak mural Flicińskiego w Hotelu Europejskim i dawnych zleceniach portretowych Dürera Anna Theiss rozmawia z Polą Dwurnik.

Wartość dzieła sztuki to liczba zapisana na metce doczepionej do obrazu? A może inaczej - suma wszystkich westchnień i poruszeń, które wywołał obraz, na końcu odmieniona na złotówki? Socjolog i badacz Feliks Tuszko opowiada o sposobie analizowania wartości dzieła, w którym liczą się ludzie obracający dziełami sztuki.

Najczęstsze pytanie kolekcjonerów i zbieraczy sztuki, które słyszę, brzmi: „Pani Anno, ja wiem, że to jest dobra sztuka, ale dlaczego to jest takie smutne / przygnębiające / brzydkie?”. Gdzie jest granica horrendum i ohydy w dobrej sztuce? O przykładach współczesnych i w sztuce średniowiecznej rozmawiają Anna Theiss i Katarzyna Wąs.

Jak można posiadać dzieło sztuki, nigdy nie mając go w ręce? Gdzie jest granica tego, za co jesteśmy w stanie zapłacić, żeby mieć kontakt z obrazem? Okazuje się, że wcale nie tak blisko! W pierwszym odcinku „Szturmu sztuk” przyglądam się ulotnym formom posiadania i kolekcjonowania – przede wszystkim współczesnemu fenomenowi tokenizacji dzieł sztuki. Tropiąc wątki ezoterycznych form obcowania ze sz...