හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero)

මරණය සහ ජීවිතය පිළිබඳ ධර්මානුකූල විමසුම මෙම ධර්ම දේශනාව තුළින් මරණය සහ ජීවිතය පිළිබඳව ධර්මානුකූලව අවබෝධ කරගන්නා ආකාරයත්, එදිනෙදා ජීවිතයේදී ප්‍රායෝගිකව ධර්මය ප්‍රගුණ කරන ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ. ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වූ කරුණු: මරණය යනු ජීවිතයේ ස්ථිර සිදුවීමක් බවත්, එය ඕනෑම මොහොතක සිදුවිය හැකි බවත් අවබෝධ කර ගැනීම. මරණ සතිය වැඩීම තුළින් සිතේ පවතින අසහනකාරී බව දුරු කර ගැනීම. එදිනෙදා ආහාර ගන්නා අවස්ථාවල...

ලෝකයේ ප්‍රවණතා සහ බුදුදහමේ හේතුඵලවාදී ප්‍රවේශය පූජ්‍ය හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ විසින් පවත්වන ලද මෙhum ධර්ම දේශනාව තුළින් ලෝකයේ පවතින විවිධ දාර්ශනික හා ආගමික ප්‍රවණතා සහ බුදුදහමේ ඇති හේතුඵලවාදී ස්වභාවය විග්‍රහ කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: මැවුම්වාදය, බුද්ධිවාදය, ආනුභූතිවාදය සහ සාන්දෘෂ්ටිකවාදය වැනි ලෝකයේ පවතින ප්‍රධාන ප්‍රවණතා. බුදුදහම තුළ පැහැදිලි කෙරෙන හේතුඵලවාදී ප්‍රවේශය සහ පටිච්...

බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන්හි වීර්යය යෙදෙන ආකාරය මෙම ධර්ම දේශනාවේ බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන්හි වීර්යය විවිධ අවස්ථාවලදී යෙදෙන ආකාරය සහ නිවන් මග උදෙසා වීර්යය නිවැරදිව පවත්වා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: සත්තිස් බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන් තුළ වීර්යය නැවත නැවතත් විවිධ අර්ථයන්ගෙන් යෙදෙන ආකාරය. ඉද්ධිපාද ධර්මයන්හි වීර්යය (වීර්ය ඉද්ධිපාදය) යෙදෙන ආකාරය සහ අනාගත කුසල් උපදවා ගැනීමේ ජ...

සබ්බ පාරිශුද්ධිය සහ සප්ත විසුද්ධි මාර්ගය සංසාර දුකින් මිදී අත්‍යන්ත පාරිශුද්ධිය ලබා ගැනීම සඳහා සප්ත විසුද්ධි මාර්ගය වඩන ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කෙරෙන ධර්ම දේශනාවකි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ජීවිතයේ ස්වභාවය සහ දුක අවබෝධ කරගැනීමේ අවශ්‍යතාවය. චූලනී බ්‍රහ්මදත්ත රජුගේ අගමෙහෙසියගේ පුවත ඇසුරින් සංසාරයේ අසාරබව පැහැදිලි කිරීම. සත්තානං සංකිලේසාය (සත්වයන් කිලිටි වීම) සහ සත්තානං විසුද්ධියා (සත්වයන් පිර...

වීරිය සහ එහි ප්‍රභේද මෙම ධර්ම දේශනාවේදී චතුරාර්ය සත්‍ය අවබෝධය සහ මාර්ගඵල ලාභය පිණිස වීරිය උපකාරී වන ආකාරය දීර්ඝ ලෙස පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: සත්තිස් බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන් තුළ වීරිය විවිධ සන්දර්භයන්හි (සම්මප්පධාන, ඉද්ධිපාද, ඉන්ද්‍රිය, බල, බොජ්ඣංග, ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය) යෙදෙන ආකාරය. සතිපට්ඨාන භාවනාවේදී කෙලෙස් තවන වීරිය හෙවත් 'ආතාපී' ගුණය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය. සන්දර්භගත...

ගිහි ජීවිතයේ ධර්මාවබෝධය සහ සැබෑ සහනය ලබන මඟ පූජ්‍ය හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ විසින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් ගිහි ජීවිතය තුළ සැබෑ සහනය ලබාගන්නා ආකාරය සහ ධර්මාවබෝධය පිණිස සිත හැඩගස්වා ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: බාහිර අරමුණු හඹායාමෙන් සැබෑ සහනයක් නොලැබෙන බවත්, සියලු නොසන්සුන්තාවන් සිත තුළම පවතින බවත් වටහා ගැනීම. ලෝකයේ දේවල්වලට පවතින වටිනාකම සිතින් ආරූඪ කරගැ...

සම්මා දිට්ඨිය සහ මරණාසන්න මොහොතේ ස්වභාවය මෙම ධර්ම දේශනාව තුළින් සංසාරික දුක, අනත්ත ස්වභාවය සහ මරණාසන්න මොහොතට මුහුණ දෙන ආකාරය පිළිබඳව ධර්මානුකූලව පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමෙන් සිතෙහි හටගන්නා ශෝකය සහ කැලඹිලි ස්වභාවය පාලනය කරගන්නා ආකාරය. නාම රූප සහ චිත්ත වීථිවල ක්‍රියාකාරිත්වය තුළින් අනත්ත ස්වභාවය වටහා ගැනීම. ලෝකය යථාපරිදි නොපෙනීමට බලපාන සන්තති ප්‍රඥප්තිය සහ...

චතුරාර්ය සත්‍යය සහ දුකෙන් මිදීමේ මාවත මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදුදහමේ මූලික ඉගැන්වීමක් වන චතුරාර්ය සත්‍යය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදුකෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා කරනු ලබන ප්‍රධාන කරුණු පහත දැක්වේ. දුක්ඛ ආර්ය සත්‍යය සහ එහි විවිධ ස්වරූප. දුක ඇතිවීමට බලපාන හේතු සාධක හෙවත් සමුදය සත්‍යය. දුක නැති කිරීමේ මාර්ගය වන ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම. නිවන අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය මූලික පියවර. 📌 දේශ...

ජීවිතයේ සැබෑ තත්ත්වය සහ අප්‍රමාදී වීමේ වැදගත්කම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ජීවිතයේ යථාර්ථය සහ අප්‍රමාදීව ධර්මයේ හැසිරීමේ වැදගත්කම පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් දේවදූත සූත්‍රය ඇසුරින් උපත, ලෙඩ වීම, මහලු වීම, මරණය සහ කර්ම විපාක යන කරුණු පහ දේවදූතයන් ලෙස හඳුන්වා දෙමින්, ඒවා අපට ලබා දෙන පණිවිඩය පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි. ලෞකික බැඳීම්වල පවතින අස්ථිර බව සහ කෙලෙස් සහිත ලෝකයේ ස්වභාවය....

සිත දමනය කරගැනීම සහ භාවනාව පිළිබඳ දේශනාව මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සිත දමනය කරගැනීම සහ ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන මූලික කරුණු පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි. මෙහි අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: සිතේ ස්වභාවය සහ එහි ක්‍රියාකාරිත්වය හඳුනාගැනීම. සිත දමනය කිරීම සඳහා භාවනාවේ ඇති වැදගත්කම සහ එහි ප්‍රායෝගික භාවිතය. සිතේ දියුණුවට බාධා පමුණුවන නීවරණ ධර්මයන් පාලනය කරගන්නා ආකාරය. එදිනෙදා කාර්යබහුල ජීවිතයේදී සිතේ සාමය සහ එකඟතාවය පවත්වා ගැන...

කුසලය උපදවා ගැනීම සහ සතිපට්ඨාන භාවනා මාර්ගය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් කුසලය යනු කුමක්ද සහ එය නිවැරදිව වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් අවධානය යොමු කරන කරුණු පහත පරිදි වේ: කුසලය යනු හුදෙක් බාහිර ක්‍රියාවක් නොව සිත තුළ ඇති කරගන්නා යහපත් තත්ත්වයක් බව පැහැදිලි කිරීම. උපන් කුසලයන් රැකගැනීම සහ නූපන් කුසලයන් උපදවා ගැනීම (විදර්ශනා ඥානය) පිළිබඳව සාකච්ඡා කිරීම. අග්...

ජීවිතය යථාර්ථයෙන් දකින්නේ කෙසේද? මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ජීවිතය යථාර්ථවාදීව අවබෝධ කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා කරනු ලබන කරුණු පහත දැක්වේ: මනස ක්‍රියාකරන ආකාරය සහ අවිද්‍යාව හේතුවෙන් ලෝකය වැරදි ලෙස දකින ආකාරය. පෘථග්ජන පුද්ගලයාගේ මානසික ස්වභාවය සහ නොපවතින දේවල් පවතින බවට මවාගැනීම. වස්තූන් සඳහා වටිනාකම් ආරෝපණය කිරීම මගින් පුද්ගලයා පීඩාවට පත්වන ආකාර...

දුක් ප්‍රතිපදාවෙන් අවබෝධය කරා යන්නේ කෙසේද? මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් දුක් ප්‍රතිපදාව ඔස්සේ ධර්මාවබෝධය ලබා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ: මනසේ ස්වභාවය සහ යථාර්ථය පිළිගැනීමට ඇති අකමැත්ත පිළිබඳ විග්‍රහය. අවිද්‍යාව නිසා සත්‍යය යටපත් වී අසම්මතය සහ අසත්‍යය පසුපස හඹා යන ආකාරය. දුක් ප්‍රතිපදාව යනු කුමක්ද සහ එහි ප්‍රභේද වන දුක්ඛා පටිපදා ඛිප්පාභිඤ්...

ධර්මාවබෝධය සඳහා සූදානම් වීම සහ ප්‍රතිපදා හතර මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ධර්මාවබෝධය සඳහා පුද්ගලයෙකු සතු විය යුතු මූලික සූදානම සහ ඒ සඳහා බලපාන විවිධ සාධක පිළිබඳව ගැඹුරින් විග්‍රහ කෙරේ. විශේෂයෙන්ම සූත, ධත, වචසා පරිචිත, මනසානුපෙක්ඛිත සහ දිට්ඨියා සුප්පටිවිද්ධ යන කරුණු පහ ධර්මය අවබෝධ කර ගැනීමට මනස සකස් කර ගන්නා ආකාරය මෙහිදී පැහැදිලි කරයි. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මාවබෝධය සඳහා මනස කළමනාකරණය කර ගැනීම...

කුසල් සිත පුබුදුවීම සහ කුසල් සිත් වැඩීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් කුසල් සිතක් උපදවා ගන්නා ආකාරය සහ එය දියුණු කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ: ලෝකය දෙස පෙනෙන මට්ටමින් නොව පවතින මට්ටමින් (යථාභූත ඥානයෙන්) බැලීමේ වැදගත්කම. ස්වභාවධර්මයේ රිද්මය හඳුනාගෙන ස්වභාවිකව ජීවත් වීම තුළින් දුක නිවාගැනීම. අකුසල් සිත් පාලනය කිරීමේදී බුදුන් වහන්ස...

මධුපිණ්ඩික සූත්‍රය ඇසුරින් ප්‍රපංචකරණය සහ පටිච්චසමුප්පාදය විග්‍රහය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් මධුපිණ්ඩික සූත්‍රය පදනම් කරගනිමින් ප්‍රපංචකරණය සහ පටිච්චසමුප්පාදය පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ: අනිත්‍යතාවය අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කම සහ ලෝකය ස්ථිර යැයි ගැනීම නිසා ඇතිවන දුක. දුක යනු ලෝකයේ පවතින දෙයක් නොව පුද්ගලයා ලෝකය දෙස බලන ආකාරය අනුව ඇතිවන්නක් බව...

ධර්මයේ ප්‍රායෝගිකත්වය සහ අධ්‍යාත්මික දියුණුව මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදු දහම ප්‍රායෝගික ජීවිතයට සම්බන්ධ කර ගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු හතරක් අවධාරණය කෙරේ: පවතින බැඳීම් පවත්වා ගනිමින්, අලුතින් ලෝකයට නොබැඳී සිටීමට උත්සාහ කිරීම. දෛනික ජීවිතයේදී දරුවන් හෝ වෙනත් බැඳීම් වෙනුවෙන් තමාගේ සැප පහසුව අත්හැරීම (පටිනිස්සග්ගය) හඳුනාගෙන එය කුසලයක් ලෙස මෙනෙහි කිර...

ස්වභාවධර්මය සහ ජීවිතයේ සැබෑ ස්වභාවය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ස්වභාවධර්මයේ විවිධ සංසිද්ධීන් උපයෝගී කරගනිමින් ජීවිතයේ සැබෑ ස්වභාවය සහ ධර්මාවබෝධය ලබා ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරයි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ජීවිතය සුළඟ සහ සාගර රළ වැනි අනිත්‍ය වූ රිද්මයකට අනුව ගලා යන ආකාරය. සිත කැළඹී ඇති විට ජීවිතයේ ගැඹුර දැකීමට ඇති අපහසුව සහ සමාධිය මගින් සිත තැන්පත් කර ගැනීමේ වැදගත්කම. අතීතය සහ අනාගතය පිළිබඳව විදර්ශන...

මාන්නය දුරු කිරීම පිණිස මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් මාන්නය හෙවත් මමත්වය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. එහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ: මාන්නය යනු ලෝකයට සාපේක්ෂව තමන්ව මැනීම බවත්, එය නිවනට බාධාවක් වන ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ. ඇස, කන වැනි ඉන්ද්‍රියයන් මගින් රූප සහ ශබ්ද ග්‍රහණය කරගන්නා විට මනස ක්‍රියා කරන ආකාරය සහ එහිදී ඇතිවන සංඥා පිළිබඳව විස්තර කෙරේ. තණ්හාව ඇතිවීමට වේදනාව ප්‍රත්‍ය වන ආකාරය...

කාම භූමියෙන් මිදීම සහ සෝවාන් මාර්ගය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් කාම භූමිය තුළ සත්වයාගේ හැසිරීම සහ ඉන් මිදීමට ඇති මාර්ගය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. විවිධ ලෝකවල වෙසෙන සත්වයන් (තිරිසන්, මනුෂ්‍ය, දිව්‍ය) තම තමන්ගේ මට්ටමට අනුව ලෝකය දකින ආකාරයත්, මනුෂ්‍යයා කාම භූමියට ඇති ඇලීම නිසා සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීමට ඇති බාධාවන් මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාව තුළ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: විවිධ භූමිවල වෙසෙන සත්වයන්ගේ...

සිගාලෝවාද සූත්‍රය සහ ගිහි විනය පිළිබඳ විග්‍රහය ගිහි විනය නමින් හැඳින්වෙන සිගාලෝවාද සූත්‍රය ඇසුරින් ගිහි ජීවිතය සාර්ථක කරගන්නා ආකාරය මෙම දේශනයෙන් පැහැදිලි කෙරේ. මෙහි අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ: සතර අගතියෙන් වැළකීම සහ එහි වැදගත්කම. ධනය විනාශ වීමට බලපාන කරුණු හය පිළිබඳ විස්තරය. කල්‍යාණ මිත්‍රයන් සහ පාප මිත්‍රයන් වෙන්කර හඳුනා ගන්නා ආකාරය. සදිසා නමස්කාරය සහ සමාජීය යුතුකම් ඉටු කිරීම. 📌 දේශනාවේ...

සීතිභාව සූත්‍රය ඇසුරින් සිත දමනය කරගන්නා ආකාරය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සීතිභාව සූත්‍රය පදනම් කරගනිමින් සිත දමනය කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. එහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු කිහිපයක් සාකච්ඡා වේ: මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේ ලක්දිවට බුදු දහම හඳුන්වා දීම සහ ලාංකික ජනතාවට සිදුකළ අපරිමිත සේවය පිළිබඳ ඓතිහාසික පසුබිම. සීතිභාව සූත්‍රයේ සඳහන් වන සිත දමනය කිරීමේ පියවර හතර වන නිග්ගහේතබ්බං (නිග්‍රහ ක...

භව නිරෝධය පිණිස උපදෙස් මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් භව නිරෝධය පිණිස අවශ්‍ය වන මූලික කරුණු සහ ප්‍රායෝගික උපදෙස් සාකච්ඡා කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු තුනක් කෙරෙහි අවධානය යොමු කරයි: පග්ගහ නිමිත්ත: කුසල් උපදවා ගැනීම සඳහා නිරන්තරයෙන් උත්සාහ කිරීම. සමාධි නිමිත්ත: සිතේ ඒකාග්‍රතාවය පවත්වා ගැනීම සහ අනවශ්‍ය විතර්ක නැවැත්වීම. උපේක්ඛා නිමිත්ත: සිදුවීම් දෙස මධ්‍යස්ථව බැලීම සහ උපේක්ෂාව පුරුදු කිරීම. මීට අමතරව, සි...

නිවන් දැකීමට බාධා වන කරුණු සහ ප්‍රඥාවේ ස්වභාවය මෙම දේශනාව මගින් පුද්ගලයෙකුට සත්‍ය අවබෝධ කර ගැනීමට හෙවත් නිවන් දැකීමට බාධා පමුණුවන මූලික කරුණු හතක් පිළිබඳව ගැඹුරින් විග්‍රහ කෙරේ. ලෝකය පිළිබඳව අප තුළ පවතින වැරදි සහගත දෘෂ්ටීන් සංසාර දුක නිර්මාණය කරන ආකාරය මෙහිදී පැහැදිලි කර දෙයි. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: නිවන් දැකීමට බාධා වන කරුණු හත: ලෝකය ස්ථිරසාර ලෙස පිළිගැනීම, සැපදායක ලෙස අරමුණු කිරීම, තමාට...

චිත්ත සංස්කාරයන්ගේ ප්‍රධාන ප්‍රවාහයන් හඳුනා ගැනීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් පුද්ගලයෙකුගේ අභ්‍යන්තරයේ ක්‍රියාත්මක වන කෙලෙස් සහ චිත්ත සංස්කාරයන්ගේ ස්වභාවය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. විශේෂයෙන්ම ස්කන්ධ, ආයතන සහ ධාතු යන කොටස් තුළ කෙලෙස් හටගන්නා ආකාරයත්, ඒවා විග්‍රහ කර ගැනීමේ අපහසුව නිසා සත්‍යාවබෝධය ප්‍රමාද වන ආකාරයත් මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාවේ ප්‍රධාන කරුණු: චිත්ත සංස්කාරයන්ගේ ප්‍රධාන ප්‍රව...