හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero)

රූප නිරෝධය පිණිස කුසල් ශක්තිය අවදි කිරීම රූප නිරෝධය පිණිස කුසල් ශක්තිය අවදි කරගන්නා ආකාරය සහ සංසාරික දුකින් මිදීම සඳහා චතුරාර්ය සත්‍ය අවබෝධ කරගැනීමේ මාර්ගය පැහැදිලි කෙරෙන ධර්ම දේශනාවකි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු: ආධ්‍යාත්මික ශක්තිය දියුණු කරගනිමින් ධර්මාවබෝධය කරා යොමුවන ආකාරය. මෙනෙහි කිරීම (මනසිකාරය) තුළින් 'මම' යන හැඟීම උපදින සහ නිරුද්ධ වන ස්වභාවය. මනෝ ප්‍රවාහය සහ සිතේ ඉපදී බිඳී යන අ...

විතක්කයන්ගේ මුළයන් දැකීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සිත තුළ හටගන්නා අකුසල විතක්කයන්ගේ මුල් හඳුනාගනිමින් කෙලෙස් දුරුකර ගන්නා ආකාරය සහ නිවන් මග සකසා ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ඛේමා බිසවගේ රූප මදය දුරුකරමින් බුදුරජාණන් වහන්සේ දහම් පසක් කළ ආකාරය. බාහිර ලෝකයේ වෙනස්වීම් සහ අනිත්‍යතාව තමාගේ ජීවිතයට ගලපා ගනිමින් විදර්ශනා කිරීම. මරණානුස්සතිය නිවැරදිව ප්‍රායෝගික ජීවිතයට එකතු ක...

සෝතාපන්න මාර්ගයට පත්වීම පිළිබඳ ධර්ම දේශනාව පෘථග්ජන සිත තුළ පවතින සංඥා, චිත්ත සහ දිට්ඨි යන ත්‍රිවිධ විපල්ලාසයන් හේතුවෙන් මෝහය ගොඩනැගෙන ආකාරයත්, එමගින් කෙලෙස් විතක්ක, විචාර සහ කෙලෙස් සහගත ඒකාග්‍රතාවයක් නිර්මාණය වන ආකාරයත් මෙම ධර්ම දේශනාවේදී පැහැදිලි කෙරේ. එමෙන්ම මෙම මුලාවෙන් මිදී සෝතාපන්න මාර්ගයට අවතීර්ණ වීම සඳහා ආතාපී, සම්පජාන, සතිමා සහ උපේක්ෂා යන ගුණාංගයන් පෙරදැරි කරගනිමින් ප්‍රතිපත්තියෙහි යෙදෙන ආ...

අස්සද්ධාවේ අනතුර මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් අස්සද්ධාව හෙවත් ශ්‍රද්ධාවෙන් තොරවීමේ අනතුර සහ එහි ප්‍රතිඵල පිළිබඳව පැහැදිලි කෙරේ. සංසාරික ජීවිතයේ පවතින දුක්ඛිත ස්වභාවය, මිනිසුන්ගේ ගුණධර්ම පිරිහී යාම සහ එමගින් සමාජයේ ඇතිවන නොසංසුන් බව පිළිබඳව මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: සංසාරික ජීවිතයේ වෙහෙසකර ස්වභාවය සහ දුක හඳුනා ගැනීම. මිනිසුන් තුළ ගුණධර්ම පිරිහී යාම සහ අස්සද්ධාව (ශ්‍රද්ධාව නැතිකම...

සම්මා දිට්ඨිය සහ එහි විවිධ මට්ටම් අවබෝධ කර ගැනීම ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ පළමු අංගය වන සම්මා දිට්ඨිය (සම්මා දිට්ඨිය) සංසාරික පැවැත්මෙන් මිදීම සඳහා කෙතරම් වැදගත් වන්නේද යන්නත්, එය ප්‍රගුණ කරන ආකාරයත් මෙම ධර්ම දේශනාවේදී පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: තණ්හා නිමිති සහ සිත තුළ සංස්කාර හටගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කිරීම. නාමරූප ධර්මයන්ගේ ක්‍රියාකාරීත්වය සහ රහතන් වහන්සේලාගේ නිරෝධය පිළිබඳ අවබෝ...

ආරම්භ නිරෝධාය පිණිස වීර්යය වැඩීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් දුක නිමා කරගැනීම සඳහා සතර සම්මප්පධාන වීර්යය සහ වීර්ය ඉද්ධිපාදයන් ප්‍රායෝගිකව ජීවිතයට එක්කර ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: බුද්ධෝත්පාද කාලයකදී උදාවන දුර්ලභ අවස්ථාවෙන් ප්‍රයෝජන ගෙන සංසාර දුක කෙළවර කිරීමේ වටිනාකම. නිවැරදි ධර්ම මාර්ගය හඳුනා නොගැනීම නිසා කෙලෙස් දුරුකිරීමට ගොස් නැවතත් කෙලෙස්වලටම හසුවන ආකාරය දක්වන කතා පුවත. ත...

කෙලෙස් නිරුද්ධ කරගැනීම සහ විසුද්ධි මාර්ගය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සිත තුළ හටගන්නා කෙලෙස් නිරුද්ධ කරගනිමින් නිවන් මගට පිවිසෙන ආකාරය දීර්ඝ ලෙස පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: කෙලෙස් වලට අවස්ථාව නොදීම සහ කෙලෙස් නිරුද්ධ කිරීමට අවශ්‍ය ශක්තිය සිත තුළ ගොඩනගා ගැනීම. අතීතය හෝ අනාගතය පිළිබඳ තැවීමෙන් තොරව වර්තමාන ඉන්ද්‍රිය අත්දැකීම් තුළ කෙලෙස් හටනොගන්නා ලෙස කටයුතු කිරීම. බාහිය දාරුචීරිය තෙරු...

පංචස්කන්ධය විදර්ශනා කිරීම හා ප්‍රඥාව දියුණු කිරීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ශ්‍රද්ධාවට අනුකූලව ප්‍රඥාව වර්ධනය කරගන්නා ආකාරයත්, පංච උපාදානස්කන්ධය දුකක් ලෙස හඳුනාගෙන විදර්ශනා වඩන ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමෙන් හා ප්‍රගුණ කිරීමෙන් ජීවිතයේ ඇතිවන නොසන්සුන්කම් දුරුකර සැනසීම ලබාගැනීම. ශ්‍රද්ධාවෙන් පමණක් නතර නොවී පංච ඉන්ද්‍රිය ධර්ම (ශ්‍රද්ධා, වීර්ය, සති, සමාධි, ප්‍ර...

ආහාරයේ ප්‍රමාණය ධර්මයෙන් දැකීම සහ වීර්යය වැඩීම ආහාර පරිභෝජනයේදී ධර්මානුකූලව සිහිය සහ වීර්යය පවත්වා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳව මෙහිදී දීර්ඝ වශයෙන් පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: මිනිසුන් තුළ පවතින ප්‍රෝඪාකාරී බව සහ නියම වීර්යයේ අඩුව. රස තණ්හාව, රස මතකය සහ එයින් භවය නිර්මාණය වන ආකාරය. චක්ခုපාල තෙරුන්ගේ පූර්ව කර්ම පුවත ඇසුරෙන් සංසාරික විපාක පැහැදිලි කිරීම. අන් අයට පාඩම් ඉගැන්වීමේ චේතනාවෙන් ව...

පටිච්ච සමුප්පාදය හා ශ්‍රද්ධාවේ වැදගත්කම පූජ්‍ය හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ විසින් පවත්වන ලද උතුම් ධර්ම දේශනාව. මෙහිදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: සංසාරික දුකෙහි ස්වභාවය සහ එය හේතු-ඵල ධර්මතාවයකට (පටිච්ච සමුප්පාදයට) අනුව සිදුවන ආකාරය. පටිච්ච සමුප්පාද ධර්මය අවබෝධ කරගැනීම සඳහා ශ්‍රද්ධාව සහ ප්‍රඥාව එක හා සමානව පැවැතීමේ වැදගත්කම. පටිච්ච සමුප්පාදයේ අංග 12 පිළිබඳ මූලික විග්‍රහය. අන්ධ පුද්ගලයාගේ හා වැරහැලි...

මනායතනය අනුව වැඩෙන ආකාරය සහ බුදුගුණ විමසීම මනායතනය පදනම් කරගනිමින් ධර්මයේ හැසිරීම, ශ්‍රද්ධා ඉන්ද්‍රිය සහ ප්‍රඥා ඉන්ද්‍රියන් බල ධර්ම බවට පත්කරගන්නා ආකාරය මෙන්ම චතුරාර්ය සත්‍යය සහ බුද්ධ ගුණ මනායතනය ඇසුරින් විමසා බලන ආකාරය පිළිබඳව මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ශ්‍රද්ධා ඉන්ද්‍රියට සමගාමීව ප්‍රඥා ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම. දුක්ඛුපනිසා ශ්‍රද්ධාව තුළින් මනසේ පවතින යථාර්ථය වටහා ගැනීම...

සිත මැදහත් කර ගැනීම පූජ්‍ය පූජලියාපිටියේ විමලබුද්ධි හිමියන් විසින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් සිත මැදහත් කරගන්නේ කෙසේද යන්නත්, බුදුදහමේ දැක්වෙන ගැඹුරු යථාර්ථය සහ ජීවිතයේ අනිත්‍ය ස්වභාවය පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරනු ලබයි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන මාතෘකා: ජීවිතයේ යථාර්ථය සහ මනසේ මායාව වටහා ගැනීම අන්ත දෙකට නොවැටී සිත මැදහත්ව පවත්වා ගැනීමේ බෞද්ධ ශිල්පීය ක්‍රමය කර්මය, චිත්තජ රූප සහ හේතුඵල ධර්මයේ ක්‍රියාක...

ධර්ම මාර්ගයේ ප්‍රගතිය උදෙසා ප්‍රගුණ කළ යුතු කරුණු කෙලෙස් බහුල වර්තමාන සමාජය තුළ ධර්ම මාර්ගයේ නිරත වන පින්වතුන් හට මුහුණ දීමට සිදු වන අභියෝග සහ ඒවාට ධර්මානුකූලව මුහුණ දෙන ආකාරය පිළිබඳව මෙම දේශනාවේදී පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ශ්‍රද්ධාව, ප්‍රඥාව සහ සමාධිය යන ඉන්ද්‍රිය ධර්මයන් සමබරව පවත්වා ගැනීමේ වැදගත්කම. අතීත හෝ අනාගත ස්කන්ධයන්ට නොබැඳී වර්තමාන මොහොත තුළ හටගන්නා පංචස්කන්ධයේ ය...

සංසාරික පැවැත්මෙන් මිදීම සහ ප්‍රඥාවෙන් සිත දෙස බැලීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ප්‍රඥාවෙන් අභ්‍යන්තරය දෙස බලා සංසාරික දුකෙන් මිදෙන ආකාරය සහ බුද්ධ ශාසනයේ සැබෑ අර්ථය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය ප්‍රායෝගිකව භාවිත කිරීම: ධර්මය මුණගැසුණු පසු එය තමන්ගේ ජීවිතයට ගලපාගෙන ප්‍රායෝගිකව භාවිතා කිරීමේ අවශ්‍යතාව. අභ්‍යන්තර පාරිශුද්ධිය: බාහිර ක්‍රියාකාරකම්වලට වඩා සිත තුළ ඇති වන රාග, දෝස, ම...

සුගතිගාමී වීම සහ සිතේ විදර්ශනාත්මක හැකියාව බෞද්ධ රූපවාහිනිය ඔස්සේ විකාශය වූ මෙම සජීවී ධර්ම දේශනාව මගින් සංසාර ගමනේ යථාර්ථය, සුගතිගාමී වීමේ ඇති දුෂ්කරතාව සහ සිත තුළ ඇතිවන විචිකිච්ඡා හා ක්ලේෂයන් නිරුද්ධ කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: සංසාර ගමන හා ඉලක්කය: ගමනාන්තයක් නොමැතිව සංසාරයේ සැරිසරන සත්වයාගේ ස්වභාවය සහ පැහැදිලි ධර්ම මාර්ගයක් තෝරාගැනීමේ වැදගත්කම. කුසල හා අකුසල...

එදිනෙදා ජීවිතයට විපස්සනාව හා ලෝකවිදූ බුදුගුණය එදිනෙදා ජීවිතය තුළ විපස්සනාව වඩමින් සන්සුන්ව හා ප්‍රඥාවෙන් යුතුව කටයුතු කරන ආකාරය පිළිබඳව මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ. සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: එදිනෙදා ජීවිතයේදී ලෝකයට මුලා නොවී ප්‍රඥාවෙන් යුතුව කටයුතු කිරීමේ වැදගත්කම. කරණීයමෙත්ත සූත්‍රයට අනුව සතර ඉරියව්වෙහිම සිහිය පවත්වා ගැනීම සැබෑ මෛත්‍රිය වන ආකාරය. සෝවාන් මාර්ගයට පිවිසීම, සක්කායදිට්ඨිය දුරු කිරීම සහ අතහැර...

ශ්‍රද්ධාව සහ ප්‍රඥාව දියුණු කොට සත්‍යාවබෝධය ලබන මඟ මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ශ්‍රද්ධාව, ප්‍රඥාව සහ සමාධිය පදනම් කරගනිමින් නිවන් මාර්ගය වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. සංසාරික දුකෙන් මිදීම සඳහා බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මය නිවැරදිව අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කම මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: ශ්‍රද්ධාවිමුත්ත, දිට්ඨප්පත්ත සහ කායසක්ඛි යන මාර්ගයන්හි වෙනස ආයතන හය (ඇස, කන, නාසය, දිව, කය,...

බුදු දහමට අනුව ස්වාධීනත්වය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදු දහමට අනුව සැබෑ ස්වාධීනත්වය යනු කුමක්දැයි පැහැදිලි කරනු ලබයි. බාහිර ලෝකය, සංස්කෘතික රාමු හෝ අන්‍යයන්ගේ මත මත යැපෙන්නේ නැතුව තම සිත අභ්‍යන්තරයෙන් නිදහස් වීම සහ ස්වාධීන වීම පිළිබඳව මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය යනු අභ්‍යන්තරයෙන් දියුණු විය යුතු තත්ත්වයක් බවත්, එය බාහිරින් ප්‍රකට වන්නක් නොවන බවත් පැහැදිලි කිරීම. තමන්ගේ...

ප්‍රඥාව අවදි කරමින් සිත අවබෝධ කර ගැනීම ප්‍රඥාව අවදි කරමින් සිතේ පවතින අස්වාභාවික බවින් මිදී දුකෙන් අත්මිදෙන ආකාරය පිළිබඳව කරනු ලබන ගැඹුරු ධර්ම දේශනාවකි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ජීවිතයේ දුක සහ බලාපොරොත්තු කඩවීම් මනසේ පවතින තත්ත්වයන් ලෙස හඳුනා ගැනීම මනස, ධර්ම සහ මනෝවිඤ්ඤාණ එකතුවෙන් සිතේ රිද්මය නිර්මාණය වන ආකාරය ඉන්ද්‍රියයන්ගේ පවතින සීමාසහිත බව සහ වර්තමාන මොහොතේ ජීවත් වීමේ වැදගත්කම බාහිර දේව...

බුද්ධ ධර්මයේ වීර්යය වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුද්ධ ධර්මයට අනුව වීර්යය වර්ධනය කරගන්නා ආකාරයත්, ආත්ම සංඥාව දුරු කිරීම තුළින් සිතේ පැවැත්ම සහ කෙනෙකුගේ ක්‍රියාකාරකම් පාලනය කරගන්නා ආකාරයත් පැහැදිලි කරදෙයි. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: ලෝකය ස්වභාවිකත්වයෙන් දැකීම සහ පුද්ගල භවයෙන් මිදීම. දෝමනස්ස සහ පටිඝ සහගත තත්ත්වයන්ගෙන් තොරව කටයුතු කිරීම. බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශාසනික විනය සහ ප්‍රතිචාර දැ...

ආධ්‍යාත්මික ශක්තිය අවදිකිරීම මෙම ධර්ම දේශනාව තුළින් සංසාර දුකෙන් මිදීම පිණිස අවශ්‍ය වන ආධ්‍යාත්මික ශක්තිය අවදිකර ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. බොහෝ දෙනා දුක වෙනුවට සැප සෙවීමට උත්සාහ කළද, සැබෑ විමුක්තිය උදෙසා දුක පිළිබඳ අවබෝධයත්, නිවීම සෙවීමත් අත්‍යවශ්‍ය වන බව පෙන්වා දෙයි. එහිදී බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන්ට අනුව වී මංසීර්ධිපාදය, පටිච්චසමුප්පාදය අනුලෝම ප්‍රතිලෝම වශයෙන් විමසා බැලීම, ධම්මානුපස්සනාව, මනසිකාරය සහ...

ධනිය සූත්‍රය ඇසුරින් ප්‍රඥාව සහ නොඇලීම මෙම ධර්ම දේශනාව තුළින් බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ගැඹුරු ශ්‍රී සද්ධර්මය ඇසුරින් සැබෑ මානසික සහනය ලබාගන්නා ආකාරය සහ ප්‍රඥාව වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මයේ ඇති ගැඹුරු බව සහ සාමාන්‍ය චින්තනයෙන් ඔබ්බට ගිය ප්‍රතිවිරුද්ධ චින්තනය ප්‍රගුණ කිරීම. ලෞකික ඇලීම්, අතීත ස්මරණ සහ පුද්ගල බැඳීම් තුළින් සැබෑ සහනයක් නොලැබෙන බව. සිදුවීම...

සීහි නුවණ තුළින් සතතින් විමුක්තිය කරා මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් සති සම්පජඤ්ඤය, හිරි-ඔත්තප්ප, ඉන්ද්‍රිය සංවරය සහ කුසල සීලය අතර පවතින හේතුඵල සබඳතාව දීර්ඝ ලෙස පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: සාත්ථක, සප්පාය, ගෝචර සහ අසම්මෝහ යන චතුර්විධ සම්පජඤ්ඤය පැහැදිලි කිරීම. සති සම්පජඤ්ඤය පිරිහීමෙන් හිරි-ඔත්තප්ප නැතිවී යන ආකාරය සහ හිරි-ඔත්තප්ප යන්නෙහි සැබෑ ධාර්මික අර්ථය. නන්දති, අභිනන්දති, අභිවදති, අජ්ඣෝසා...

සෝතාපන්න මාර්ගයේදී වීර්යය වඩන ආකාරය සෝතාපන්න මාර්ගයට අවතීර්ණ වන පින්වතුන් සඳහා සත්තිස් බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන්ට අනුව වීර්යය වඩන ආකාරය පිළිබඳව කරනු ලබන ගැඹුරු ධර්ම විශ්ලේෂණයකි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: සත්තිස් බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන්හි වීර්යය යෙදෙන විවිධ අවස්ථා. සතර සම්මප්පධානයන්හි උප්පන්න සහ අනුප්පන්න කුසල අකුසල කළමනාකරණය සහ යෝනිසෝ මනසිකාරය. සතර ඉද්ධිපාදයන්හි වීර්ය ඉද්ධිපාදය සෝතාපන්න වීමට පෙර පූර්...

චතුරාර්ය සත්‍යය සහ දුක්ඛ නිරෝධය පිළිබඳ දේශනාව මෙම ධර්ම දේශනාවේදී චතුරාර්ය සත්‍යය සහ දුක නැති කිරීමේ මාර්ගය පිළිබඳව සාකච්ඡා කරනු ලබයි. මෙහිදී සාකච්ඡාවට ලක්වූ ප්‍රධාන කරුණු: දුක්ඛ ආර්ය සත්‍යය යනු කුමක්දැයි හඳුනා ගැනීම දුක හටගැනීමට හේතුව වන සමුදය සත්‍යය පිළිබඳ විග්‍රහය දුක නැති කිරීමේ නිරෝධ සත්‍යය සහ ඊට අදාළ මාර්ග සත්‍යය 📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා: (00:00:00) ආරම්භය සහ චතුරාර්ය සත්‍යය හැඳින්වීම - දේශන...