හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero)

යථාභූත ඥානදස්සන පස්සනාව මාර්ගය සහ ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් තණ්හාව නිරුද්ධ කර ගැනීම සඳහා ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව සහ යථාභූත ඥානදස්සනානුපස්සනාව භාවිත කරන ආකාරය පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව: බාහිර ලෝකය දෙස නොබලා තමන්ගේ ඇතුළාන්තය දෙස බලමින් ස්වභාවය අවබෝධ කරගැනීම. ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කළ යුතු කරුණු 4: ජීවිතකාම (ජීවිතයට ඇති කැමැත්ත), අමරිතුකාම (මරණයට ඇති අකමැත්ත), සුඛකාම (...

සබ්බාසව සූත්‍රය ඇසුරින් ආශ්‍රව ක්ෂය කිරීම මජ්ක්‍ධිම නිකායට අයත් සබ්බාසව සූත්‍ර දේශනාව පදනම් කරගනිමින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාවේදී ආශ්‍රවයන් ප්‍රහීණ කිරීමේ නිවැරදි මාර්ගය සහ සත්‍ය අවබෝධ කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරනු ලැබේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: තමන්ගේ ජීවිතය නිරන්තරයෙන් ප්‍රත්‍යවේක්ෂණය කිරීමේ වැදගත්කම. ජීවිතය කර්ම හා කර්මඵල ඔස්සේ විමසා බැලීම සහ හේතු-ඵල දහමට අනුව යථාර්ථය වටහා ගැනීම. සබ්බ...

මිථ්‍යාව සහ විපස්සනාව මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් දෙවැන්නෙකු මත යැපීමෙන් මිදී තමා තුළම පෞරුෂය සහ සිහිනුවණ ගොඩනගා ගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. හුදෙකලාව සහ ඇතුළත සිහිය පිහිටුවා ගැනීම තුළින් නිවන් මගට පිවිසෙන ආකාරය මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: වේළුද්වාර සූත්‍රයට අනුව තමා තුළින්ම විමසා බැලිය යුතු කරුණු හතර (ජීවිතකාම, අමරිතුකාම, සුඛකාම, දුක්ඛ පටිකූල). එම කරුණු පදනම් කරගෙන මෛත්‍රිය ස...

සංසාර දුක සහ පටිච්චසමුප්පාද ධර්මය සංසාරයේ පවතින අනතුර සහ භයානක බව පිළිබඳව අවබෝධ කර දෙමින්, සත්ත්වයා සංසාරය තුළ නැවත නැවතත් දුකට පත්වන ආකාරය මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් පැහැදිලි කෙරේ. ලෝකයේ පවතින අනිත්‍ය ස්වභාවය සහ සංසාරික පැවැත්මේ ඇති අනාථ බව පෙන්වා දෙන අතරම, මනුෂ්‍ය ආත්මයක් ලැබීමේ දුර්ලභ බව ද මෙහිදී විස්තර වේ. එසේම, අචේල කස්සප පරිබ්‍රාජකයා බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් විමසූ දුක හටගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳ ප්‍රශ්නය...

දිට්ඨිසම්පන්න බව සහ යථාභූත ඥානදස්සනය පූජ්‍ය හසලක සීලවිමල හිමිපාණන් විසින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාවේදී දිට්ඨිසම්පන්න ශ්‍රාවකයෙකු බවට පත්වීම සහ දුකෙන් මිදීමේ මාර්ගය පිළිබඳව පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: ජීවිතයේ අනිත්‍ය ස්වභාවය සහ සංසාරික පැවැත්මේ දුක අවබෝධ කරගැනීම. තණ්හාව, භවරාග අනුශය සහ අවිද්‍යාව නිසා සසඳන මානසික ප්‍රවාහය. පුද්ගල භාවය පදනම් කරගෙන දුක හටගන්නා ආකාරය. දිට්ඨිසම්පන්න...

සංස්කාරයන්ගේ අනාදානය සහ නිරාමිස සුඛය ස්වාමීන් වහන්සේ විසින් සංස්කාරයන්හි නොඇලීම (අනාදානය), ස්වාභාවික පරිසරය හා මිනිසා අතර පවතින සබඳතාවය සහ සංසාරික දුකෙන් මිදීමේ මාර්ගය පිළිබඳව දේශනා කරනු ලබයි. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: කර්මය, ධර්මතාවය සහ ස්වභාවධර්මය හමුවේ මිනිසා මුහුණ දෙන අභියෝග. මිනිසාගේ අස්වාභාවික ක්‍රියාකාරකම් නිසා ස්වභාවධර්මයේ සිදුවන වෙනස්වීම් සහ ස්වාභාවික විපත්. ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය තු...

විපස්සනාවෙන් කෙලෙස් දුරු කිරීම පූජ්‍ය පහළ සිලූමින හිමියන් විසින් පවත්වන ලද ධර්ම දේශනාව. මෙම දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: කර්මය, කර්ම විපාකය සහ පිනේ බලගතු බව. ඛදිරවනිය රේවත රහතන් වහන්සේට හමු වූ ප්‍රේත ස්ත්‍රියගේ කතා පුවත සහ එමගින් ලැබෙන ධර්ම උපදෙස්. පුද්ගලයන් පහදින ආකාර 4 (රූපප්පමාණ, ගෝසප්පමාණ, ලූඛප්පමාණ, ධම්මප්පමාණ). බාහිර චර්යාවන් හෝ ස්වරූපයන්ට නොරැවටී සැබෑ ධර්මය සහ සංඝ රත්නය හඳුනාගැනීම. න...

ස්වාභාවික විපතක දී කෙසේ පිළිපැදිය යුතුද? ස්වාභාවික විපත් සහ අභියෝග හමුවේ බෞද්ධයෙකු ලෙස නිවැරදිව ක්‍රියා කළ යුත්තේ කෙසේදැයි මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: විදර්ශනා නුවණින් යුතුව පින අතහැරීම සහ මිත්‍යා දෘෂ්ටියෙන් වැළකීම. දස වස්තුක සම්මා දිට්ඨිය දිනපතා ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කම. අතීත මුතුන්මිත්තන්ගේ සිල්වත්කම සහ ස්වභාවධර්මය සමග පැවති සබඳතාව. අප මුහුණදෙන අත්දැක...

අභිනිවේසයන් දුරුකිරීම පිණිස සමාධිය වැඩීම මෙම ධර්ම දේශනාවේදී අභිනිවේසයන් දුරු කරගැනීම සඳහා සමාධිය සහ විදර්ශනාව වඩන ආකාරය පිළිබඳව දීර්ඝ ලෙස පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: විදර්ශනා භාවනාවට සමාධිය උපකාර වන ආකාරය. වර්තමාන මොහොතේ අරමුණුවල කෙලෙස් සිඳලීම සහ මනසායතනයේ පවතින ව්‍යාකූලතා නිරාකරණය කිරීම. සමථ සහ විදර්ශනා යන දෙකම බහුල වශයෙන් ප්‍රගුණ කිරීමේ අවශ්‍යතාව. පංචස්කන්ධය සහ ආයතන අනිච්ච, දු...

ලෞකිකත්වය සහ කෙලෙස් සංසිඳවීම මෙම දේශනාව මගින් ලෞකික ගිහි ජීවිතයේ යථාර්ථය සහ කෙලෙස් සංසිඳුවා ගැනීමේ ක්‍රමවේදය පැහැදිලි කරනු ලබයි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: ලෞකික සැපය සහ ආශ්වාදය නිතර වෙනස් වන සාපේක්ෂ දෙයක් වන බව. අන් අය ලබන සැපසම්පත් දෙස ද්වේෂයෙන් හෝ ඊර්ෂ්‍යාවෙන් නොබලා, ඒවා පූර්ව පුණ්‍ය විපාක ලෙස යථාර්ථවාදීව දැකීමේ වැදගත්කම. නිබ්බේධික පරියාය සූත්‍රයට අනුව කාම, වේදනා, සංඥා, දුක් සහ කර්මයන්ගේ...

නිමිත්තානුසාරී පැවැත්ම බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මානුකූලව නිමිත්තානුසාරී පැවැත්ම, උපාදානය සහ දුක හටගන්නා ආකාරය පිළිබඳව කරනු ලබන ගැඹුරු ධර්ම විශ්ලේෂණයකි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: සිත නිමිත්තානුසාරීව පැවතීම සහ දුක හටගැනීම. නිමිත්ති සහ අනුනිමිත්ති යනු මොනවාදැයි හඳුනාගැනීම. විපස්සනාව මගින් නාම සංස්කාරයන්හි ඇති සැබෑ ස්වභාවය දැකීම. අවිද්‍යාව නිසා නිමිති උපාදානය කරගන්නා ආකාරය. චතුරාර්ය සත්‍යය ප්‍...

Understanding Life and Suffering ලෝකය පාලනය කිරීමට නොහැකි බව අවබෝධ කරගැනීම සහ ජීවිතයේ යථාභූත ඥානය ලබාගැනීම පිළිබඳව මෙම ධර්ම දේශනාවේදී පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: දකින මට්ටම සහ හඳුනාගන්නා මට්ටම: ඇසින් යමක් දැකීම පමණක් සිදු වන විට කෙලෙස් උපදින්නේ නැති බවත්, සිතින් එය යම් පුද්ගලයෙකු හෝ වස්තුවක් ලෙස හඳුනාගෙන සංසන්දනය කිරීමට යාමේදී දුක සහ දෝමනස්සය හටගන්නා බවත් පැහැදිලි කිරීම...

නන්දති සහ අභිනන්දති ස්වභාවය හා සිතේ පැවැත්ම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සිතෙහි ඇතිවන නන්දති, අභිනන්දති සහ අභිවදති යන ස්වභාවයන් නිසා සංසාර පැවැත්ම ගොඩනැගෙන ආකාරයත්, බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීමට වෙහෙසෙනවාට වඩා තමාගේ අභ්‍යන්තර චින්තන ධාරාව අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කමත් පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: මල්ලිකා දේවිය සහ පසේනදි කොසොල් රජතුමා අතර සිදුවූ සංවාදය ඇසුරින් සත්ත්වයන් තමාටම වඩාත් ප්‍රිය කරන...

තණ්හාවේ නිරෝධය පිණිස සම්මාදිට්ඨිය වැඩීම උපාදානීය ධර්මයන්හි ආස්වාද අනුපස්සනාවෙන් වෙසෙන තාක් තණ්හාව වර්ධනය වන ආකාරයත්, තණ්හා නිරෝධය පිණිස සම්මාදිට්ඨිය වඩා ගන්නා ආකාරයත් මෙම දේශනාවෙන් පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු: කාමුපාදාන, දිට්ඨුපාදාන, සීලබ්බතුපාදාන සහ අත්තවාදුපාදාන යන චතුර්විධ උපාදානයන්ගේ ස්වභාවය. උපාදානීය ධර්ම ලෙස සළායතනයන් ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය. ආස්වාද අනුපස්සනාවෙන් මිදී...

අවිජ්ජා නීවරණය සහ තණ්හා සංයෝජනය මෙම ධර්ම දේශනාවේදී පූජ්‍ය තලල්ලේ සිරිමහින්ද හිමියන් විසින් සංසාරයේ සත්ත්වයා මුහුණ දෙන ප්‍රධානතම අභියෝගයන් වන අවිජ්ජා නීවරණය සහ තණ්හා සංයෝජනය පිළිබඳව දීර්ඝ ලෙස පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේ අඩංගු ප්‍රධාන කරුණු: බුදුවරයෙකු ලෝකයේ පහළ වීමෙන් පැරණි නගරයක් මතුකර පෙන්වන්නා සේ සසඳමින් යථාර්ථය හෙළිදරව් කිරීම. ලෞකික ජීවිතයේ අභියෝගයන්ට වඩා අවිජ්ජාවෙන් වැසී තණ්හාවෙන් බැඳී සිටීම ප...

ජීවිතය සහ භව නිරෝධය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් පුද්ගල ජීවිතය තුළ භව නිරෝධය සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා උපාදානීය ධර්මයන්හි ආදීනවයන් නුවණින් විමසා බැලීමේ වැදගත්කම පැහැදිලි කරනු ලබයි. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය සහ අධර්මය නිවැරදිව හඳුනාගනිමින් සිත සංසිඳුවා ගැනීම. බුදුරජාණන් වහන්සේ සහ ධර්මය කෙරෙහි සිතෙහි ඉඩ වෙන්කිරීම තුළින් ජීවිතයේ ඇතිවන ආධ්‍යාත්මික වෙනස. සුගතිගාමී වීම පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවන බවත්, චතුර...

පංච නීවරණ හටගන්නා ආකාරය සහ ප්‍රඥාවෙන් ඒවා ප්‍රහීණ කිරීම පංච නීවරණ හටගන්නා ආකාරය, මනසිකාරය සහ ප්‍රඥාව මඟින් නීවරණ ප්‍රහීණ කර සත්‍ය අවබෝධ කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව මෙහිදී සවිස්තරාත්මකව පැහැදිලි කරනු ලැබේ. සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු: අභ්‍යන්තර චිත්ත සන්තානය අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කම. මනසිකාරය (අරමුණ ග්‍රහණය කරගැනීම) සහ ප්‍රඥාව (කෙලෙස් සිඳලීම) අතර වෙනස ගොයම් කැපීමේ උපමාව ඇසුරෙන් පැහැදිලි කිරීම. සළායතන මට්ටමින...

පදුම පුප්ඵ සූත්‍රය සහ තණ්හාව නිරෝධය කිරීම මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් පදුම පුප්ඵ සූත්‍රය පදනම් කරගනිමින් නිවන් මග වඩන පුද්ගලයෙකු සතු විය යුතු සංවේදීතාව සහ තණ්හාව නිරෝධය කිරීමේ ගැඹුරු ධර්ම කරුණු පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: පදුම පුප්ඵ සූත්‍රයේ එන සිදුවීම: නෙළුම් මලක සුවඳ ආඝ්‍රාණය කළ භික්ෂූන් වහන්සේට දේවතාවෙකු විසින් සුවඳ හොරකම ලෙස චෝදනා කිරීම සහ නිවන් මග වඩන්නෙකු කුඩා දෝෂයක් පවා විශ...

ගුණධර්මාවලියම ඔසවා තැබීම බුද්ධ දේශනාව නම්‍යශීලී හා විසඳුම් පූර්ණ මාර්ගයක් බවත්, ශ්‍රාවකයා අතනොහැර විවිධ මට්ටම්වලින් ශික්ෂණයට යොමු කරන ආකාරයත් මෙම දේශනාවේදී පැහැදිලි කෙරේ. ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු: සිත රැකගැනීම තුළින් සියලු ශික්ෂාපද ආරක්ෂා වන ආකාරය දක්වන කථා පුවත. ආනන්ද තෙරුන්ට කාන්තාවන් ඇසුරේදී සිහිය පිහිටුවා ගැනීම පිළිබඳව බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ අවවාද. ලෞකික සම්මා දිට්ඨිය, සීල සම්පත්තිය සහ...

විදර්ශනා ඥානය සහ මාර්ග ඵල අවබෝධය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුද්ධ ශාසනයක ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමට ලැබෙන දුර්ලභ අවස්ථාව, සීල, සමාධි, ප්‍රඥා ගුණධර්ම වර්ධනය කර ගැනීමේ වැදගත්කම සහ විදර්ශනා ඥානය මගින් සත්‍යාවබෝධය කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. ධර්ම මාර්ගයේදී හදිසි නොවී සංසුන්ව කෙලෙස් දුරු කිරීමේ වැදගත්කම. සෝතාපන්න, සකදාගාමී, අනාගාමී සහ අරහත් යන මාර්ග ඵලයන්හිදී කෙලෙස් ආශ්‍රවයන් ප්‍රහීණ වන පිළිවෙළ. අනාගාමී සහ අරහත්...

සංගාරව සූත්‍රය ඇසුරින් නීවරණ ධර්ම පිළිබඳ විග්‍රහයක් අංගුත්තර නිකායේ සංගාරව සූත්‍රය පාදක කරගනිමින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් නීවරණ ධර්මයන්හි ස්වභාවය, ඒවායින් සිත ආවරණය වන ආකාරය සහ සතර සතිපට්ඨාන ධර්මයන්ට අනුව නීවරණ විදර්ශනා කරන ආකාරය විග්‍රහ කෙරේ. මානසිකාරය සහ ප්‍රඥාව මගින් අරමුණුවල කෙලෙස් සිඳින ආකාරය කාමච්ඡන්ද, ව්‍යාපාද, තීනමිද්ධ, උද්ධච්චකුක්කුච්ච සහ විචිකිච්ඡා යන පංච නීවරණ පිටක පොතපතෙහි සහ පටිස...

සංස්කාර සහ අනිච්චතාවය පිළිබඳ ධර්ම දේශනාව 'සබ්බේ සංඛාරා අනිච්චාති' යන ධර්ම පාඨය මුල් කරගනිමින් සංස්කාරයන්ගේ සැබෑ ස්වභාවය සහ විදර්ශනා වඩන ආකාරය පිළිබඳව කරනු ලබන ගැඹුරු ධර්ම දේශනාවකි. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: සංස්කාරයන්ගේ ස්වභාවය සහ ඒවා කර්ම හා විපාක වශයෙන් බෙදී යන ආකාරය. මුතු බෙල්ලාගේ උපමාව ඇසුරින් කෙලෙස් හඳුනා ගැනීම සහ ඒවා නඩත්තු කිරීමේ ආදීනව. අතීත කර්ම, වර්තමාන විපාක (සංස්කාරස්කන්ධය) සහ අන...

නිවන් මගට පිවිසෙන පූර්ව අවශ්‍යතා සහ ආර්ය මාර්ගය මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් නිවන් මාර්ගය වඩා වර්ධනය කරගැනීමට අවශ්‍ය පූර්ව සුදානම සහ ආර්ය මාර්ගයේ ගමන් කරන ආකාරය පියවරෙන් පියවර පැහැදිලි කෙරේ. දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු: ධර්මය දියුණු කරගැනීමට අවශ්‍ය ස්වයන්රී බව සහ ඉවසීම (කකචූපම සූත්‍රය ඇසුරින්). අල්පේච්ඡතාවය, දූතාංග අල්පේච්ඡතාවය සහ අධිගම අල්පේච්ඡතාවය. කර්ම කර්මඵල අදහා ගනිමින් ලැබෙන දෙයින් සතුටු වීම (සන...

සැම සැපයම සිතියා විමසා බලන්නේ කෙසේද? මෙම දේශනාව මගින් සසඳා බලමින් තම සිත, කය, වේදනා සහ සංස්කාර විමසා බලන ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු: අවබෝධය උදෙසා උදෑසන සිටම ඇති කරගත යුතු ප්‍රතිවේක්ෂණ සිත. ලෝකයා සංයෝගයට කැමති වුවත් ධර්මය පවතින්නේ වියෝගය පිණිස බව වටහා ගැනීම. තමාගේම සවිඤ්ඤාණික කය, වේදනාව සහ සිතේ ස්වභාවය විමසා බැලීම. සුනක්ඛත්ත හිමියන්ගේ පුවත ඇසුරින් බුද්ධ ශාසනයට අඟිල්ල දිගු...

අනුමාන ඥානය, ධර්ම ඥානය සහ ප්‍රත්‍යක්ෂ ඥානය අනුමාන ඥානය, ධර්ම ඥානය, ප්‍රත්‍යක්ෂ ඥානය සහ අන්වය ඥානය යන කරුණු ඔස්සේ නිවන් මග වඩන ආකාරය පිළිබඳව කරනු ලබන ගැඹුරු ධර්ම දේශනාවකි. අනුමාන ඥානය මත පිහිටා ඇතිවන ශ්‍රද්ධාව සහ එහි ස්වභාවය. ධර්ම ඥානය තුළින් පටිච්ච සමුප්පාදය අවබෝධ කරගැනීම. ප්‍රඥාව මගින් ප්‍රත්‍යක්ෂ ඥානය සහ අන්වය ඥානය ගොඩනගා ගන්නා ආකාරය. කම්ම, විපාක සහ කිලේස ආවරණ හඳුනාගෙන විදර්ශනා වඩා නිවන් මග පූර්...