Więcej świata

Wybory w Stanach Zjednoczonych coraz bliżej. Kto je wygra? Kamala Harris czy Donald Trump? - Szanse obojga kandydatów są 50 na 50. To jest bardzo wyrównany wyścig - mówi w Programie 1 Polskiego Radia Marek Wałkuski, korespondent Polskiego Radia w Waszyngtonie.

Protestujący Gruzini zbierają się przed parlamentem w Tbilisi. Gruzińska opozycja zarzuca partii rządzącej - Gruzińskiemu Marzeniu - sfałszowanie wyborów parlamentarnych. Oczekuje się, że prezydent Salome Zurabiszwili wraz z przedstawicielami partii opozycyjnych przemówi do społeczeństwa.

W sobotę w Gruzji odbędą się wybory parlamentarne. Rządząca partia mówi, że Gruzini wybiorą między wojną a pokojem, opozycja - że między Unią Europejską a Rosją.

Budowa własnego systemu płatności z pominięciem dolara to jeden z elementów deklaracji, którą państwa BRICS podpisały podczas szczytu w Kazaniu. Czy dedolaryzacja światowej gospodarki jest możliwa? Jakie jest zainteresowanie tym pomysłem? 

- Takie działania są prowadzone z kilku powodów. Jednym z nich jest odciągnięcie uwagi Zachodu od kwestii wojny na Ukrainie - powiedział w audycji "Więcej świata" dr Jakub Olchowski z Instytutu Europy Środkowej w Lublinie.

Już za 2 tygodnie, 5 listopada, odbędą się wybory prezydenckie w USA. Kto je wygra: Kamala Harris Czy Donald Trump? - Sondaże są tylko sugestią, że różnica między kandydatami jest tak niewielka, że nie będziemy mogli wskazać, kto będzie prezydentem - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Wojciech Kwiatkowski z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.

Przywódca Hamasu Jahja Sinwar "był przeszkodą" na drodze do zawieszenia broni - stwierdził szef unijnej dyplomacji Josep Borrell, odnosząc się do doniesień o zabiciu Sinwara. Prezydent USA Joe Biden pogratulował Izraelowi skutecznej operacji, z kolei wspierający Hamas Iran zapewnił, że śmierć lidera ugrupowania "wzmocni ducha oporu". Czy zatem jest szansa na stabilizację sytuacji w Strefie Gazy?

Unijny szczyt w Brukseli został zdominowany przez temat migracji. Wszystko w związku z zapowiedziami polskiego premiera dotyczącymi zawieszenia prawa do azylu oraz w związku z otwarciem przez Włochy punktów recepcyjnych w Albanii. 

ONZ donosi, że jedna osoba na 11 osób na świecie doświadcza braku wystarczającej ilości pożywienia. Na tragiczne skutki głodu narażone są przede wszystkim dzieci, których zdrowie i życie znajduje się w stanie bezpośredniego zagrożenia przez niedobory żywieniowe. 

Król Karol III już niebawem odwiedzi Australię. Wizyta budzi kontrowersje, bo w tym kraju coraz głośniejszy jest ruch republikański i mówi się o zerwaniu unii personalnej z Wielką Brytanią. - W grudniu 2023 roku zwolennicy republiki stanowili 54 proc. - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Marcin Wrona z Instytutu Sobieskiego. Ilu Australijczyków obecnie popiera monarchię?

W sprawie rozwiązań zawartych w Strategii Migracyjnej premier Donald Tusk powołał się na przykład Finlandii. Jak napisał, "Czasowe zawieszenie wniosków azylowych wprowadzono w maju w Finlandii. Jest odpowiedzią na wojnę hybrydową wypowiedzianą całej Unii". Jak dokładnie wyglądają wprowadzone tam rozwiązania i jakie dały rezultaty? 

Książka Boba Woodwarda "War" jeszcze przed premierą wywołuje spore zamieszanie na scenie politycznej w USA. Opisano w niej m.in. relacje Trump - Putin. - Trudno dziennikarza z tak długim stażem podejrzewać, że to sobie wymyślił - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Maciej Turek z Uniwersytetu Jagiellońskiego. O co chodzi?

W ubiegłym roku karę śmierci wykonano w szesnastu krajach świata, a liczba egzekucji była najwyższa od prawie dekady, wynika z danych Amnesty International. 1153 egzekucje to o 30 proc. niż w roku 2022. 

Przewodnicząca Komisji Europejskiej podczas sesji europarlamentu w Strasburgu ostro skrytykowała Węgry. Przemówienie Ursuli von der Leyen wielokrotnie przerywane było oklaskami, a sam Viktor Orban zarzuty nazwał "tanią, absurdalną propagandą". 

Czy Amerykanie tuż przed wyborami prezydenckimi interesują się konfliktami na Bliskim Wschodzie i Ukrainie? - Polityka zagraniczna obecnie także odgrywa dosyć dużą rolę, ale nie jest decydująca - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Tomasz Płudowski z Akademii Ekonomiczno-Humanistycznej w Warszawie. Kto na tym zyska, Harris czy Trump?

Mija rok od ataku na Izrael przeprowadzonego przez terrorystów z Hamasu. Zginęło wówczas ok. 1200 osób, głównie cywilów, a 250 zostało uprowadzonych. W odwecie Izrael rozpoczął wielomiesięczną kampanię militarną w Strefie Gazy, w wyniku której - według szacunków - zginęło ponad 41 tys. osób.

Prezydent Ekwadoru, Daniel Noboa ogłosił 60-dniowy stan wyjątkowy w stolicy kraju, Quito oraz w sześciu z dwudziestu czterech prowincji z powodu narastającej przemocy ze strony uzbrojonych gangów narkotykowych. Szef państwa podkreślił, że fala przemocy "przybrała rozmiary wewnętrznego konfliktu zbrojnego". To nie jedyny kraj, który jest nękany przez kartele narkotykowe.

Chorwaccy żołnierze nie wezmą udziału w natowskiej misji wsparcia Ukrainy. Zgody na takie działanie nie wyraził prezydent Chorwacji Zoran Milanović.

Wojska izraelskie wkroczyły do Libanu. - Izraelskie władze podkreślały od kilku miesięcy, że taki scenariusz jest bardzo możliwy, jeśli Hezbollah nie zaprzestanie ataków rakietowych na terytorium Izraela - mówi w Programie 1 Polskiego Radia Michał Wojnarowicz z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.

Po zabójstwie lidera Hezbollahu Hassana Nasrallaha, na Bliskim Wschodzie zaobserwować można eskalację napięcia. W ciągu kilku tygodni izraelskie siły zbrojne zabiły ok. 30 wyższych rangą dowódców libańskiego Hezbollahu. Jaki wpływ wydarzenia te mogą mieć na sytuację w Europie i w Polsce? O tym Łukasz Walewski rozmawiał z ekspertem. 

Najnowsze badanie PMI dla Niemiec przeprowadzone przez S&P Global na zlecenie Hamburg Commercial Bank, wskazuje na pogłębiające się problemy największej gospodarki strefy euro. Według raportu aktywność gospodarcza w Niemczech spadła we wrześniu w najszybszym tempie od siedmiu miesięcy. 

W przestrzeni publicznej coraz częściej pojawiają się informacje, że Kuba pogrąża się w kryzysie gospodarczym za którym idzie bieda i gwałtowny wzrost przestępczości która wymyka się spod kontroli. Czy obawy te mają odbicie w rzeczywistości? I jak aktualna sytuacja ma się do słów Fidela Castro, który przez wiele lat powtarzał, że Kuba to "najbezpieczniejszy kraj świata"? 

Afryka Zachodnia to region, w którym w ostatnim czasie przejmują wspierane przez Rosję junty wojskowe. Z terenów tych wycofały się zachodnie siły, rośnie więc liczba ataków terrorystycznych. Strach przed niebezpieczeństwem napędza migrację do Europy.

Nowy szef MSW Francji Bruno Retailleau zapowiedział, że jego resort będzie miał trzy priorytety. "Po pierwsze - przywrócenie porządku, po drugie - przywrócenie porządku i po trzecie - przywrócenie porządku" - oświadczył. Jego zdaniem właśnie porządek jest warunkiem wolności. 

Na bardzo wielu rzekach w Europie środkowej sytuacja jest trudna. Do krajów z zagrożeniem powodziowym dołączają Niemcy, gdzie rośnie poziom wody w Łabie. Ta rzeka z kolei ma swoje źródła w Czechach, w tamtejszej części Karkonoszy.