Prawda czasu i prawda ekranu

Po blisko 25 latach wracamy do starożytnego Rzymu, ale takiego, jakim go widzi Ridley Scott. "Gladiator II" właśnie zawitał na ekranach kin. Film opowiada historię Lucjusza (Paul Mascal), znanego z pierwszej części syna Lucylli (Connie Nielsen). Mężczyzna staje się gladiatorem należącym do przebiegłego Makrynusa (Denzel Washington). Obraz jest wierny złotej zasadzie Hollywood, że druga część musi...

"Gladiator", superprodukcja Ridleya Scotta z 2000 roku doprowadziła do renesansu kina spod znaku miecza i sandałów. Mimo upływu niemal ćwierćwiecza od premiery, nadal cieszy się niesłabnącą popularnością, czego dowodem jest to, że już wkrótce na ekranach kin zagości film "Gladiator II". Co jest prawdą, a co fikcją w filmie? Czy Maximus był postacią historyczną? Jak zginął Kommodus? Czy Marek Aurel...

Drugi sezon antologicznego serialu platformy Netflix pt. "Potwory" przybliża historię jednego z najgłośniejszych morderstw przełomu lat 80. i 90. Produkcja przedstawia makabryczne okoliczności zabicia Jose i Kitty Menendezów przez ich synów Lyle'a i Erika, włączając w to rzekome molestowanie seksualne, jakiego wobec braci dopuścił się ich ojciec. Ale czy wszystko, co widzimy na ekranie jest prawdą...

O tym filmie sam ubiegający się o fotel prezydencki Donald Trump napisał: "To smutne, że szumowiny takie jak ludzie zaangażowani w to - miejmy nadzieję - nieudane przedsięwzięcie mogą mówić i robić, co chcą, aby zaszkodzić ruchowi politycznemu, który jest znacznie większy niż ktokolwiek z nas". "Wybraniec" w reżyserii Alego Abbasiego i wg scenariusza Gabe’a Shermana, z popisowymi rolami Sebastiana...

Jest jedynym polskim bokserem, który zdobył złote medale olimpijskie na dwóch kolejnych igrzyskach. Jerzy Kulej, bo o nim mowa, stoczył 348 pojedynków bokserskich i ani razu nie leżał na deskach. Ale to też człowiek o barwnym, choć nie zawsze szczęśliwym, życiu prywatnym. I właśnie na tej prywatnej sferze biografii mistrza i jego żony - Heleny - skupia się film Xawerego Żuławskiego "Kulej. Dwie st...

Uniwersum Batmana ma już 85 lat i nadal jest żywotne, o czym świadczy chociażby to, że na ekranach kin obejrzeć możemy właśnie film „Joker: Folie à deux”, a w serwisach streamingowych króluje serial "Pingwin". Ekranizacje przygód Mrocznego Rycerza powstają już od ponad 80 lat, a twórcy zdają sobie sprawę, że dzięki postaci zakapturzonego mściciela z Gotham City można sporo powiedzieć o kondycji sp...

Bitwa rozegrana między garstką spartańskich wojowników pod wodzą króla Leonidasa,  a olbrzymią armią perskiego króla królów Kserksesa na kolejne stulecia stała się symbolem beznadziejnej, ale heroicznej walki ze znacznie potężniejszym wrogiem. Do mitu bitwy pod Termopilami, rozegranej w 480 roku p.n.e., nawiązuje film "300", będący jednocześnie ekranizacją komiksu Franka Millera. Obraz zyskał stat...

"1920 Bitwa warszawska" Jerzego Hoffmana to twór, który spokojnie możemy nazwać typowym polskim filmem historycznym: w tle dzieją się wielkie wydarzenia, ale na pierwszym planie musi znaleźć się historia miłosna. Twórcy filmu zadbali jednak o to, by w obrazie pojawiło się wiele historycznych elementów związanych z 18. decydującą bitwą świata. Nie wszystkie są jednak przedstawione zgodnie z tym, ja...

Serial "Those About to Die" zabiera widzów do starożytnego Rzymu - do świata brutalnego sportu i brutalnej polityki. Zaglądamy do pałacu cesarza Wespazjana (Anthony Hopkins), w którym rywalizują jego synowie - Tytus i Domicjan. Schodzimy też do mrocznych zaułków, gdzie rządzi Tenax (Iwan Rheon). Co z tego, co zobaczymy na ekranie jest prawdą, a co fikcją? Na to pytanie odpowiada historyk starożytn...

"Zabierz mnie na Księżyc" ze Scarlett Johansson i Chaningiem Tatumem w rolach głównych to całkiem zabawna komedia romantyczna. Pod względem gatunkowym wszystko się tutaj zgadza: mamy dwoje atrakcyjnych ludzi, którzy przezwyciężają konflikt osobowości w drodze do osiągnięcia wspólnego celu, po drodze pojawia się rzecz jasna perypetia, która wystawi na próbę ich rodzące się uczucie,  ale w finale do...

Film "Krzyżacy" Aleksandra Forda z 1960 roku, na podstawie prozy Henryka Sienkiewicza, to pierwsza powojenna polska superprodukcja. 15-minutowa sekwencja batalistyczna, z udziałem 1000 statystów i 350 koni nadal robi wrażenie. Ale na ile ekranowa bitwa odpowiada temu, co o walkach pod Grunwaldem wiemy dziś, a w tej materii, co ciekawe, sporo przez lata się zmieniało. Opowiadają o tym prof. Marek A...

Na pierwszy rzut oka wydaje się, że z serialem "Tatuażysta z Auschwitz" wszystko powinno być w porządku. Przecież mamy do czynienia z relacją ocalałego z Holokaustu. Ale nie mniej istotne jest to, kto zasiada po drugiej stronie, kto słucha, spisuje, a później ekranizuje tę relację. W serialu sporo jest wydarzeń, które nie mogły mieć miejsca i które są niekiedy skandalicznymi kłamstwami. O nich roz...

17 czerwca premiera 2. sezonu "Rodu smoka" na podstawie prozy George'a R.R. Martina. Sam Martin podczas wystąpienia na panelu w ramach San Diego Comic Con przyznawał się do historycznych inspiracji: "»Grę o tron« zainspirowała Wojna Dwóch Róż. »Ród smoka« jest oparty na wcześniejszych wydarzeniach z dziejów Anglii – podkradałem dość swobodnie z okresu zwanego Anarchią". I właśnie o tym, jak bardzo...

Szpiegowski serial "Sympatyk", nakręcony na podstawie nagrodzonej Pulitzerem książki Viet Thanh Nguyena pod tym samym tytułem, to solidny thriller i zarazem ostra satyra na rasizm wobec społeczności azjatyckiej w Stanach Zjednoczonych. Dodatkowym atutem produkcji jest popisowa aktorska woltyżerka Roberta Downeya Jr., który wciela się w tym serialu w kilka postaci. Historia bezimiennego protagonist...

Brytyjski aktywista Nicholas Winton (starszego Wintona gra Anthony Hopkins, młodszego - Johnny Flynn) tuż przed II wojną światową zorganizował wywózkę żydowskich dzieci z Pragi. W ten sposób jemu i jego współpracownikom udało się uratować przed Holokaustem 669 żydowskich dzieci. Historia ujrzała światło dzienne ponownie w latach 80., kiedy Winton ponownie spotkał się z uratowanymi dziećmi. 31 maja...

Film "Kos" przedstawia historię Tadeusza Kościuszki w tarantinowsko-westernowej poetyce. To wariacja na temat chwil poprzedzających wybuch insurekcji, na tle której rozgrywa się dramat młodego chłopa, będącego jednocześnie szlacheckim bękartem. Czy jednak wszystko, co zobaczymy na ekranie jest fikcją? A może twórcy filmu odrobili lekcję historii. O to zapytałem prof. Piotra Ugniewskiego, historyka...

Tematem filmu jest rywalizacja dwóch prawdziwych wielkich koncernów spożywczych – Kellog’s i Post – która osiąga swój punkt krytyczny w postaci wyścigu o stworzenie nowego produktu – słodkiego ciastka śniadaniowego. Cała produkcja jest skrzyżowaniem najdłuższej reklamy płatków w historii z listem miłosnym Jerry’ego Seinfelda do lat dzieciństwa, które w jego przypadku przypadły na początek lat 60.,...

Film „Przysięga Ireny” opowiada historię kobiety, która ukrywała kilkanaścioro Żydów w willi majora Wehrmachtu, a gdy to wyszło na jaw zgodziła się zostać jego kochanką, by uratować swoich podopiecznych. Tą kobietą była Polka, Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata - Irena Gut. Czy jednak w rzeczywistości wydarzenia te przebiegały tak, jak zostało to pokazane w filmie?

W filmie „Czerwone maki” scenarzysta i reżyser Krzysztof Łukaszewicz mierzy się z jednym z najważniejszych współczesnych polskich mitów. Bitwa o Monte Cassino, bohaterska, ale też krwawa i tragiczna, jeśli spojrzymy na kontekst losów Polski w II wojnie światowej, zdaje się być dla twórcy pretekstem do snucia opowieści - tak przerażająco aktualnej – o postawach wobec dramatu wojny. Ale co jest praw...

Film Jonathana Glazera "Strefa interesów"  nagrodzony dwoma Oscarami – za najlepszy dźwięk i w kategorii najlepszego filmu międzynarodowego – ukazuje tragedię Holocaustu z niespodziewanej perspektywy. Kamera śledzi bowiem życie codzienne rodziny komendanta największego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i obozu śmierci Auschwitz-Birkenau. Czy rodzina Rudolfa Hoessa naprawdę mieszka...

Serial "Szōgun", który w Polsce oglądać można na platformie Disney + bije rekordy popularności na całym świecie i cieszy się przychylną opinią krytyków. Nie brakuje głosów, że adaptacja książki Jamesa Clavella o tym samym tytule i jednocześnie remake niezwykle popularnego serialu z lat 80. to najlepsza produkcja tego roku. Akcja serii rozgrywa się u progu XVII wieku w Japonii, a osią fabuły jest w...

"Biała odwaga" to film, który jeszcze przed premierą wywoływał spore kontrowersje. Od obrazu odciął się Instytut Pamięci Narodowej, którego pracownik – doktor Dawid Golik – miał początkowo pełnić funkcję konsultanta historycznego scenariusza. Marcin Koszałka podjął w swoim dziele trudny temat postaw mieszkańców Podhala podczas II wojny światowej, a zwłaszcza budzącą do dziś emocje sprawę Goralenvo...