Radboud Reflects, verdiepende lezingen

Kunst en muziek kunnen mensen met de ziekte van Parkinson helpen. Wat kan parkinson ons leren over hoe gezondheid in elkaar zit? Moeten we anders gaan kijken naar wat goede gezondheidszorg is? Moet de Museumkaart in het basispakket van de zorgverzekeraars? Is meer kunst dé oplossing om de zorg in Nederland betaalbaar te houden? Leer van neuroloog Bas Bloem en kunstadviseur Esther Vossen over parki...

Hoe wordt bepaald of een demonstratie mag doorgaan, beperkt wordt of helemaal wordt beëindigd? Van anti-azc-protesten tot klimaatactivisten op de snelweg: zowel het recht om te demonstreren zelf als het ingrijpen bij protesten, haalt regelmatig het nieuws. Waar ligt de grens tussen het handhaven van de openbare orde en het inperken van grondrechten? En is er een verschuiving gaande in die afweging...

[English follows Dutch] Wat is bewustzijn? Hoe komen onze gevoelens, gedachten en ervaringen tot stand? Bewustzijn is waar ons ‘zelf’ zit. Toch blijft ons bewustzijn een groot mysterie. De bekende journalist en bestsellerauteur Michael Pollan vraagt zich in zijn nieuwe boek af hoe je op een wetenschappelijke manier het ongrijpbare bewustzijn kunt onderzoeken. Hij ging te rade bij totaal verschille...

Het symbool van een machtige leider? Julius Caesar, natuurlijk. En van militaire kracht? Het Romeinse leger. Zoek je een toonbeeld van een groot rijk? Dan kun je niet om het Romeinse Rijk heen. En wil je waarschuwen voor verval? Ook dan kom je uit bij het Romeinse Rijk. Als politici de geschiedenis erbij halen om een boodschap kracht bij te zetten, belanden ze opvallend vaak in de oudheid—met het...

Hoe werkt politieke macht? Voor welke dilemma’s stonden de vormers van Europa en welke lessen kunnen we hieruit trekken? Bij de vorming van Europa na de Tweede Wereldoorlog waren er enorme uitdagingen: er heerste diepe verdeeldheid, de democratie stond overal onder grote druk en de economie piepte en kraakte. Grote thema’s die nu ook nog steeds spelen. Schrijver Geert Mak verdiepte zich in zijn ni...

[ENG follows NL} Wat gebeurt er precies in de Straat van Hormuz, en hoe heeft de situatie zo kunnen escaleren? Na de Israëlisch Amerikaanse aanval op Iran heeft Iran de Straat van Hormuz – een cruciale zeeroute voor mondiale oliescheepvaart – feitelijk afgesloten. Wat zijn de geopolitieke gevolgen van de huidige situatie? En in hoeverre is de wereldeconomie werkelijk afhankelijk van deze smalle do...

[NL volgt ENG] Imagine that suddenly half of the books in the library have disappeared. Titles like The Diary of Anne Frank and 1984 are suddenly labeled dangerous works and can no longer be sold or lent out. This is the reality in some American states. The documentary The Librarians shows how librarians in the US are fighting for free access to knowledge and books. Llisten to librarian Marjolein...

Stereotypen en vooroordelen zijn, helaas, van alle tijden. Dat blijkt maar weer eens uit het nieuwe boek van theoloog Matthijs den Dulk, die onderzoek deed naar het gebruik van etnische stereotypen in de brieven van de apostel Paulus. Wat voor soort vooroordelen waren dat, en hoe hebben die doorgewerkt in hoe er vanuit het christendom werd gekeken naar minderheden? En was Paulus niet de man van ‘i...

[ENG follows NL] In het weekend van 28 februari 2026 hebben de VS en Israël aanvallen uitgevoerd op Iran en ayatollah Khamenei gedood. Het Iraanse regime reageerde door landen in het Midden-Oosten die bondgenoten zijn van de VS aan te vallen. Wat zullen de gevolgen zijn? Wat betekent dit voor de Iraanse bevolking, die onlangs de protesten tegen het regime nieuw leven heeft ingeblazen? En hoe zal d...

[NL volgt ENG] What can we learn from the Van Halen brothers when we are searching for our own place in life? The brothers Eddie and Alex van Halen, who grew up in Nijmegen, left for the US with high expectations, but were soon disappointed. Their story shows how creativity and music can make you resilient and lead to great music. Listen to Americanists Frank Mehring, Peter van der Heiden and Mich...

Hoe moeten we reageren op de opkomst van AI aan onze universiteit? AI tools beloven de manier waarop we lesgeven, leren, onderzoek doen en ons werk organiseren ingrijpend te veranderen. Tegelijkertijd roepen deze ontwikkelingen belangrijke vragen op: verzwakt AI ons vermogen om kritisch te denken? Hoe verhoudt het zich tot kernwaarden zoals academische vrijheid en persoonlijke ontwikkeling? En hoe...

De ene mythe is de andere niet, maar toch komen dezelfde thema's door alle culturen en door alle tijden heen terug. Waarom vertellen mensen zo graag verhalen aan elkaar? En wat hebben we aan mythes en sagen? Religiewetenschapper Arjan Sterken vertelt waarom we nu niet meer in kabouters geloven, maar weer wel in aliens. En waarom wilde hij geen séance houden in een kerk? De voertaal is Engels. Over...

Wat gebeurt er met je brein als je ouder wordt? We associëren ouderdom vaak met achteruitgang en vergeetachtigheid. Maar in het brein van een ouder iemand ligt ook veel meer kennis opgeslagen dan in het brein van iemand die net om de hoek komt kijken. Bovendien zijn de ouderen van nu veel actiever en zelfredzamer dan een paar decennia geleden. Wat zijn de belangrijkste veranderingen in het veroude...

Wat doet het met je om te moeten vluchten of onderduiken, alleen om wie je bent? Bert Woudstra overleefde als Joods jongetje de Tweede wereldoorlog door onder te duiken. Veel van zijn familie werd vermoord. Leila Prnjavorac werd geboren in Joegoslavië, nu Bosnië. Toen daar in 1992 de oorlog uitbrak, vluchtten zij en haar familie naar Nederland. Vele jaren later ontmoetten ze elkaar, en delen ze ge...

Wat zijn de belangrijkste punten in het coalitieakkoord van D66, CDA en VVD? En hoe gaat dit akkoord uitwerken, gezien het minderheidskabinet? Leer van historicus Ronald Kroeze en politicoloog Andrej Zaslove over de inhoud van het coalitieakkoord, hoe een minderheidskabinet werkt, en wat dit betekent voor de toekomst van het land. Wat betekent het nieuwe coalitieakkoord? | Actualiteitencollege met...

Wat als we niet de enigen zijn in het heelal? Wat zou dat betekenen voor ons wereldbeeld? De ontdekking van talloze planeten buiten ons zonnestelsel maakt deze vragen relevant. Luister naar dit theatercollege door sterrenkundige Marijke Haverkorn samen met jazztrio TRIFID en ga mee op een fascinerende reis door het universum. “Hallo, is daar iemand?” De zoektocht naar buitenaards leven | Theaterco...

De wereld is de afgelopen honderd jaar een stuk minder ongelijk geworden, maar er is nog genoeg ruimte voor verbetering. Beseffen we ons eigenlijk wel hoe goed we het in Nederland hebben, en wat betekent ongelijkheid in Nederland versus ongelijkheid op een ander continent? Gaat ongelijkheid ooit verdwijnen, of blijft het oneindig de afstand tussen ons allemaal vergroten? Econoom André van Hoorn zi...

[NL follows ENG] In Iran, 2026 started with massive protests against the regime of ayatollah Ali Khamenei. Thousands of protesters were killed in the streets by state forces. Which events have led to the eruption of the enormous protests? How has the repression of these protests turned so violent and reached such a lethal scale? And what will be the future of Iran? Listen to a conversation between...

Wat is een authentieke relatie, en kan deze ontstaan uit een kunstmatige basis? En wat maakt een familie? Leer van filosoof Cees Leijenhorst en denk verder over het aangaan van relaties met andere. Wat is een authentieke relatie, en kan deze ontstaan uit een kunstmatige basis? En wat maakt een familie? Leer van filosoof Cees Leijenhorst en denk verder over het aangaan van relaties met andere. | Ma...

[NL volgt ENG] How can the classical elements—fire, water, air, and earth—help us grapple with loss in an era of climate change? In her latest book Beyond Elemental Loss, philosopher Marjolein Oele observes how shifting elements, such as unusual weather, polluted air and sudden wildfires, can leave us feeling disoriented. Drawing on indigenous knowledge, as well as great thinkers such as Elinor Os...

Kijk een politiek debat, en de kans is groot dat er allerlei retorische trucjes langskomen om je te overtuigen. Hoe herken je dit en hoe zorg je ervoor dat je niet wordt meegesleurd? In politieke debatten lopen de emoties soms hoog op, en neemt men het met de feiten niet altijd even nauw. Wat maakt nu de ene politicus overtuigender dan de andere? Is de rol van emoties in het politieke debat gegroe...

Een opdracht voor ChatGPT kost vijftien keer meer stroom dan een zoekopdracht in Google. Het commando aan Siri waarmee je je lamp uitdoet kost net zo veel stroom als diezelfde lamp een uur laten branden. We zijn ons steeds bewuster van de impact van vliegreizen en vleesconsumptie, maar ons datagebruik lijkt een blinde vlek. Vooral AI is nogal een energieslurper. Bernard van Gastel houdt zich bezig...

Following the kidnapping of Venezuelan President Maduro, Trump has set his sights on Greenland. He says he will not shy away from military force... What should we expect? What does this say about Trump's global plans? Is this the harbinger of a new era in which world powers divide the world into spheres of influence? Is this the end of NATO? Learn from political scientist Bertjan Verbeek and histo...

Het werk van George Orwell is weer schrikbarend actueel. Welke lessen biedt Orwell in het huidige tijdperk van sturende algoritmes, deepfakes en AI-gegenereerde content; waarin echt en nep steeds moeilijker te onderscheiden zijn, en de democratie in veel landen onder druk staat? Leer van ethicus Marcel Becker hoe de indringende documentaire Orwell: 2+2=5 het verleden verbindt met ons heden, waar h...

Je wilt ergens bij horen. Omdat het gezellig is en omdat je vrienden nodig hebt, dat snappen we allemaal wel. Maar waarom wil je bij iets groots, vaags en ingebeelds horen, zoals een religie, een stad of een natie als Nederland? Luister naar historicus Adriaan Duiveman die betoogt dat we onderdeel willen zijn van een gemeenschap met een geschiedenis en met een toekomst. Over de spreker Adriaan Dui...