Sterre en Planete

Die korrelasie tussen ruimteweer en die weer op Aarde kom dikwels onder die soeklig in Sterre en Planete. 'n Ruimteweerkundige en 'n aardse weerkundige is deel van die span wat deelneem. In ons steromgewing is dit ons son wat die drywer is van alles wat met die planete gebeur. Daar is ook inligting oor 'n Suid-Afrikaanse amateur sterrekundige wat 'n vreemde kolk op Jupiter waargeneem het. Niemand...

In verlede se program het ons gepraat oor VVV's en weerballonne. Nou gee Johan le Roux meer inligting oor ander soort ballone wat deel vorm van Google se Loonprojek. Daar is ook 'n bespreking oor 'n ster wat heeltemal verdwyn het – iets ongewoon. Prof. Matie Hoffman praat vertel waarom Dinsdag 30 Junie Wêreld Asteroïededag genoem word.

Hoewel die annulêre sonsverduistering 'n paar dae gelede in die noordelike halfrond beter gesien is, is daar tog mense in die suide wat foto's van die verskynsel geneem het. Die span praat oor die verduistering en wat annulêr beteken. Antares is een van die reusesterre in die hemelruim, en is tans mooi te sien in die Skerpioen-konstellasie. Die Europese Ruimte-agentskap het daarin geslaag om met b...

Die span kry dikwels vrae oor vreemde voorwerpe wat in die lug gesien word. In die oorgrote meerderheid van die gevalle is dit lensrefraksie wat waargeneem word. 'n Luisteraarsvraag oor die ontstaan van die heelal word beantwoord asook 'n vraag oor of die bekende sterre wat ons kan sien soos Aldebaran, Sirius en Antares almal eksoplanete het.

Wat is die verband tussen sonweer en die weer op aarde? Daar is ook inligting oor 'n pulsar wat deur 'n akresieproses besig is om kragtiger te word. Willie Koorts beantwoord 'n luisteraarsvraag oor hoe vuurpyle dit regkry om regop te bly staan, net voor die lansering.

Ruimte-entoesiaste is steeds gaande oor die lansering van die Dragon-ruimtekapsule na die Internasionale Ruimtestasie. Dr. Japie van Zyl verduidelik hoe fyn die berekeninge moet wees om die kapsule aan die ruimtesasie te laat koppel. Daar is nuus oor Hydrosat se planne om kameras met behulp van 'n ruimteballon te laat toets. Lafras Smit het inligting oor wat in Junie in die ruimte te sien sal wees...

SpaceX en Nasa het gister geskiedenis gemaak toe twee ruimtevaarders in die Dragon-kapsule na die Internasionale Ruimtestasie gelanseer is. Dr. Japie van Zyl, Willie Koorts en prof. Matie Hoffman verduidelik hoekom die sending histories is, en vergelyk hierdie nuwe tegnologie met die pendeltuigtegnologie van die verlede.

Die Voyager-satelliete is steeds onderweg van ons sonnestelsel af, en bevind hulle tans in die heliosfeer. Voyager 2 het onlangs probleme begin gee, en wou nie opdragte wat van die aarde af gestuur is, gehoorsaam nie. Ruimtewetenskaplikes het daarin geslaag om die satelliete, wat sowat 18-miljard kilometer van die aarde af is, weer aan die gang te kry.

'n Sjinese Longmarch-vuurpyl het 'n paar dae gelede onbeheerd na die aarde teruggeval. Die span praat oor die implikasies van so 'n gebeurtenis. Daar word ook gesels oor die gevolge wat die coronavirus vir die ruimtebedryf het, en watter voorsorg die SAAO tref om te sorg dat die teleskope op Sutherland sonder haakplekke funksioneer. Dr. Japie van Zyl gee ook 'n opdatering van sy span se poging om...

Waarom is sommige komete groen? Die span vertel wat moontlik tot die groen kleur aanleiding kan gee. Dit is veral na aanleiding van die groen komeet Swan wat tans in die hemelruim te sien is. Lafras Smit, ons verslaggewer in die Vrystaat, brei ook uit oor waarna mense kan kyk as hulle gedurende die volgende paar weke na die hemelruim kyk.

Een van die konstellasies wat bekend is aan baie mense, is die Suiderkruis. Willie Koorts verduidelik hoe om die kruis in die hemelruim te kry. Dr. Japie van Zyl verduidelik hoe hy vorder met sy twee projekte - die lansering van die Hydrosat-satelliete en die vervaardiging van die Covid-toetsapparaat wat 'n volledige uitslag binne 10 tot 15 minute sal gee. Prof. Matie Hoffman beantwoord 'n luister...

Hoe ver noord moet jy gaan om die Noorderligte mooi te kan sien, en hoe lyk die koue, noordelike sterrehemel van Baffin-eiland in Noord-Kanada? Sam de Beer van Nunavut in Kanada is 'n gereelde luisteraar na Sterre en Planete. Hy vertel van die sterrehemel in sy omgewing. Die span praat ook oor 'n asteroïed wat later vandeesweek naby die aarde verbyflits. En daar is nuwe inligting oor die uitdying...

Waarom is die windspoed op Mars belangrik vir die Mars-helikopter wat met die volgende sending na die rooi planeet met sy dun atmosfeer, gestuur sal word? Dr. Japie van Zyl verduidelik hoe toetse gedoen is met die helikopter om te verseker dat die tuig, wat onlangs aan die Marstuig gekoppel is, na wense funksioneer. Willie Koorts vertel ook van die grootste supernova-uitbarsting wat tot dusver waa...

Een van Sterre en Planete se entoesiaste, Lafras Smit, verskaf elke tweede Sondag van die maand inligting oor waarna mense kan kyk as hulle in die naghemel opkyk. Die span praat ook oor verskillende selfoontoepassings wat mens kan gebruik om na sterre en planete te kyk. Is daar 'n verband tussen die maksimummaan en die minimumson wat ons tans beleef? Die vraag word deur Kobus Olckers uit Amerika b...

Hoe raak iemand soos dr. Japie van Zyl van die Jet Propulsion Laboratoty betrokke by die stryd teen Covid-19? Daar is inligting oor 'n onverklaarbare piek in die teenwoordigheid van metaangas in die atmosfeer. Die span praat oor 'n sending wat daarop gemik is om 'n asteroïede te manuvreer sodat dit nie die aarde tref nie. Dit is die Dart-sending waarin 'n gevorderde ioonmotoraandrywingstelsel gebr...

Hoe spoor 'n mens 'n asteroïede op? Asteroïedejagter, Nic Erasmus van die SAAO beantwoord vrae soos: Kan mens 'n asteroïede met die blote oog sien? Watter rol speel die teleskope op Sutherland om asteroïedes op te spoor?.Daar tans bykans eenmiljoen asteroïedes gekatalogiseer. Nic vertel ook watter soort asteroïede die gevaarlikste is.

Hennie Maas en sy gaste praat onder meer oor die instel van teleskope.

Het jy al gewonder hoe ons ster, die son, klink? Hennie Maas speel die klank vir jou. 'n Luisteraar van Tulbach het navraag gedoen oor 'n baie helder ster wat in die weste skuins bokant die Winterhoekberge gesien is. Sy wil weet wat dit is. En dit lyk ook of een van die Voyager-satelliete, wat tans in die verre diep ruim is, uiteindelik afgeskakel sal word.

Al gehoor van 'n proteïen in die ruimte? Die span vertel van een wat in 'n meteoriet gevind is. Sou dit op lewe elders kan dui? Daar is ook meer inligting oor 'n reuse ontploffing wat miljoene ligjare gelede in die ruimte plaasgevind het. En hulle praat oor 'n nuwe projek waar 'n satelliet opgestuur sal word om ander satelliete te gaan diens.

Een van die sogenaamde vroulike rekenaars, Katherine Johnson, is onlangs in die ouderdom van 101 jaar oorlede. Willie Koorts vertel watter waardevolle werk hierdie vroue in die eerste jare van ruimtevaart by NASA gedoen het. Dr. Japie van Zyl praat oor die trillings wat die Insight-ruimtetuig op Mars waargeneem het. Dit laat die vermoede ontstaan dat die rooi planeet meer aktief is as wat voorheen...

Is die helder voorwerp wat tans in die weste te sien is, die aandster? Dis natuurlik nie 'n ster nie, maar die planeet Venus, wat omtrent so groot soos die aarde is. Die span verduidelik hoe mens weet dat jy na 'n ster of 'n planeet kyk. Daar is ook inligting oor die manewales van die rooi reus, Betelgeuse, wat saam met Rigel aan weerskante van die Orion-groep is, en skynbaar op die punt staan om...

Suid-Afrika se grootste optiese teleskoop, The South African Large Telescope (SALT), moet voortdurend gediens word. Willie Koorts vertel watter herstelwerk tans gedoen word. Kobus Olckers praat oor die pole van die son en planete. En 'n luisteraar het gevra hoe ons weet wat die noord- of suidpool van die son is.

Voyager 2, wat al buite ons sonnestelsel is, het onlangs probleme ondervind. Die satelliet moes toe van die aarde af herstel word. Jy kan hoor hoe dit gedoen is, en dat dit 'n sein 34 uur neem om heen en weer deur die ruimte trek. Daar is meer inligting oor die hardste klank wat op aarde waargeneem is, en dit nie die Saturn-vuurpyle is nie. Prof. Matie Hoffman vertel van 'n studie wat daarop dui d...

Dis nou meer as vyftig jaar gelede dat die kasule van Apollo 1 tydens 'n simulasie aan die brand geslaan het. Dr. Japie van Zyl verduidelik wat fout gegaan het, en hoe 'n gevaarlike onderneming ruimtevaart is. 'n Luisteraar het 'n vraag gevra oor die doeltreffendheid van Lithiumioon-batterye. Die span gesels oor battery-ontwikkeling in die toekoms, en dat superkapasitors die soort batterye kan ver...

Een van die groot ruimteteleskope, die Spitzer, sal eersdaags nie meer funksioneer nie. Willie Koorts praat oor die belangrike werk wat die teleskoop gedoen het. Dit is 'n teleskoop wat in die infrarooibandwydte werk. Daar is ook inligting oor 'n reuse radioteleskoop wat in Sjina in bedryf gestel is. Die Fast-teleskoop is heelwat groter as sy eweknie in Arecibo, Puerto Rico. Daar word ook gepraat...