ZiekteBeelden

Vonne van der meer heeft onderhand een imposant oeuvre bij elkaar geschreven. Van origine theatermaakster is zij als schrijfster bekend geworden door haar eilandverhalen die zich op Vlieland afspelen. Daarna publiceerde zij regelmatig nieuwe verhalen en romans, waaronder Winter in Glosterhuis (2015) en Letselschade (2022), die ook interessant zijn vanuit ons medisch-literair perspectief. Recent ve...

Hij geldt nog steeds als een van de grootste schrijvers die Nederland heeft voortgebracht en toch dreigt hij ten onrechte enigszins in de vergetelheid te geraken: Simon Vestdijk - in 1898 in Harlingen geboren, overleden in 1971. Schepper van een omvangrijk oeuvre van romans, essays en poëzie en opgeleid als arts. Maar na een aantal keren in verschillende artsenpraktijken te hebben waargenomen en k...

Er is altijd een goede reden om het over Thomas Mann (1875-1955) te hebben. Hij is immers de schepper van een imposant oeuvre waarin niet zelden ziekte een markant motief is. Denk onder meer aan De Buddenbrooks (1901), De Toverberg (1924) en Doctor Faustus (1947) die tot de absolute top van de romankunst behoren of aan de novelle De Dood in Venetië (1912). Maar er zijn nu ook twee actuele aanleidi...

Sander Kollaard raakte in een vroeg stadium betrokken bij de essaybundel van Melani Reumer. Hij werd al snel enthousiast over de originele invalshoeken die Reumer op de meest uiteenlopende zaken te bieden heeft. Die zaken cirkelen allemaal in meer of iets mindere mate om het (zwemmende) lichaam. Presentatie : Henriëtte van der Horst Montage : Tamar Oderwald Muziek : Corrie van Binsbergen Reacties...

Oktober is de maand van de geschiedenis. Thema dit jaar: “Lichaam en Geest”. Waarom is – ook in de geneeskunde- het onderscheid tussen beide zo hardnekkig? En hoe krijgt het lichaam eigenlijk de geest? Met wie kun je dat beter bespreken dan met schrijver, arts en filosoof Bert Keizer. Hij schreef er diverse boeken over, meest recent Het raadsel van de geest. Een filosofisch onderzoek , waarin hij...

Lise Delabie schreef de roman Millefeuille , die eind Augustus 2026 verscheen. In de roman schrijft ze over een miskraam en een daar op volgend fertilisatieproces. Alle up en downs die daarmee verbonden zijn komen aan de orde. Hoewel haar eigen ervaring de basis vormde, is de ervaring in een roman veranderd, met bespiegelingen die verwijzen naar de Japanse kunstenares Yayoi Kusama en de Orpheus en...

Op 30 September verschijnt het derde nummer dit jaar van ons online tijdschrift, het Nederlands Tijdschrift voor Literatuur en Geneeskunde . Het onderwerp is arts en dictatuur. We bespreken de inhoud van dit nummer met de hoofdredacteur, Koos Neuvel, en één van de auteurs, Wouter van Ewijk. Wouter schreef een essay over de roman Het oogappeltje van dokter Josef, van Zyta Rudzka. Koos heeft een ess...

In Sanatoriumkind richt schrijver en onderzoeker Inge Mutsaers de schijnwerper op de kinderen die in de jaren vijftig vanwege tuberculose vaak jarenlang in sanatoria verbleven. Het hardvochtige regime dat daar heerste heeft zijn sporen nagelaten in hun levens. Haar vader behoorde tot deze ‘vergeten groep’. Aan de hand van archieven, persoonlijke getuigenissen en gesprekken met experts onderzoekt z...

Arthur Schnitzler was een Oostenrijkse arts-schrijver aan het eind van de 19e en het begin van de twintigste eeuw. Hij is de auteur van vele novellen en toneelstukken die niet zelden schandaleus werden gevonden in het conservatieve, maar tegelijkertijd sprankelende Wenen. We bespreken Arthur Schnitzler en zijn werk in drie podcasts met John Jansen van Galen en de Nederlandse vertaler van Schnitzle...

Poëzie moet gehoord worden. Daarom heeft Alice van Gorp een aantal gedichten ingesproken die op gezette tijden in een podcast zullen worden opgenomen. Deze keer leest zij gedichten van Vasalis, Lars Gustafsson en Eva Gerlach en bespreekt zij die gedichten met Arko Oderwald. Presentatie : Arko Oderwald Montage : Tamar Oderwald Redactie : Henk Maassen en Arko Oderwald Muziek : Corrie van Binsbergen

Drie dichtbundels schreef M. Vasalis, pseudoniem van Margaretha Drooglever Fortuyn-Leenmans (1909-1998). Na 1954 viel ze stil – er verscheen alleen postuum nog een bundel met nagelaten werk. Toch is ze tot op de dag van vandaag een van de meest gelezen en geprezen Nederlandse dichters. Het grootste deel van haar werkzame bestaan was ze actief als kinderpsychiater. Ze had een diepe band met veel va...

David van den Akker heeft in het verleden regelmatig bijgedragen aan de activiteiten van de stichting literatuur en geneeskunde. Voor zijn overlijden schreef hij een roman, die nu ook voor iedereen leesbaar is. Saskia Poiesz verzorgde de uitgave en in deze podcast bespreken we met haar en Chris Keulemans waarom deze roman zo bijzonder is. De hoofdpersoon is een man die weet dat hij gaat sterven, m...

Poëzie moet gehoord worden. Daarom heeft Alice van Gorp een aantal gedichten ingesproken die op gezette tijden in een podcast zullen worden opgenomen. Deze keer leest zij gedichten van Gerrit Achterberg en Anne Sexton en bespreekt zij die gedichten met Arko Oderwald. Presentatie : Arko Oderwald Montage : Tamar Oderwald Redactie : Henk Maassen en Arko Oderwald Muziek : Corrie van Binsbergen

Corrie van Binsbergen is componist en gitarist. Zij heeft vele programma's gemaakt met schrijvers en dichters, waarin muziek en tekst samenkwamen. De bekendste van die programma's zijn de voorstellingen met Toon Tellegen, met verhalen over zijn jeugd, poëzie en natuurlijk de dierenverhalen. Corrie vertelt hoe Toon en het wisselend Toonkwartet te werk gingen. Hoewel de tournees zijn afgelop...

Dichter Ingmar Heytze en arts en poëziekenner Coes Delprat buigen zich in deze aflevering over de poëzie van Toon Tellegen (1941), die jarenlang als huisarts werkte en daarnaast uitgroeide tot een van de meest eigenzinnige stemmen in de Nederlandse literatuur. Ingmar en Coes bespreken hun favoriete gedichten en staan ook kort stil bij Tellegens veelgelezen dierenverhalen, die voor generaties lezer...

Rodante van der Waal is vroedvrouw en gepromoveerd filosofe. Over de combinatie filosofie-vroedvrouw publiceerde zij een bewerking van haar proefschrift. En nu heeft zij zich ook als dichter ontpopt met de dichtbundel Op navelhoogte: De kans . Het gaat niet alleen over geboorte in deze bundel, maar ook over abortus en over politiek systemen, om er maar een paar te noemen. Rodante gaat in deze podc...

Hanneke van Laarhoven is hoofd van de afdeling Medische Oncologie van AmsterdamUMC, maar tevens gepromoveerd theologe. Dat maakt haar bij uitstek geschikt om mee te praten over de herziene versie van De keizer aller ziektes, de biografie van kanker van Siddhartha Mukherjee, oorspronkelijk verschenen in 2010. In 2025 verscheen deze herziene versie met vier nieuwe hoofdstukken. Daar was reden voor,...

Minke Douwesz, schrijversnaam van psychiater Greet Kuipers, heeft een grote affiniteit met de arts-schrijver Anton Tsjechov (1860 - 1904), vooral bekend door zijn toneelstukken en korte verhalen, die doordrenkt zijn met de melancholische Russische volksaard. In deze podcast vertelt zij aan Henk Maassen en Arko Oderwald over Tsjechov en over wat haar zo aantrekt in zijn werk. Presentatie : Henk Maa...

Werken in de gezondheidszorg is niet altijd makkelijk. Minke Douwesz (pseudoniem van Greet Kuipers) liet dat al zien in haar eerste twee romans Strikt en Weg . In haar roman Het laatste voorjaar is de hoofdrol weggelegd voor een lerares Duits, Ese, die het ook niet makkelijk heeft. Ook in het onderwijs hebben managers het voor het zeggen gekregen en daarnaast speelt er ook nog persoonlijk leed. Es...

Lieke Marsman werd al snel als een groot talent beschouwd. Ze studeerde af als filosofe en maakte naam als dichter. Toen ze ernstig ziek werd kon het haast niet anders dat ze daar in haar werk aandacht aan ging besteden. Onlangs overleed zij op 35 jarige leeftijd. In deze podcast bespreken Arko Oderwald, Alice van Gorp en Koos Neuvel het poëtische, essayistische en autobiografische werk van Lieke...

Charlie Toorop is een beroemde Nederlandse schilder(es) die in de voetsporen van haar vader, Jan Toorop, trad. Recent was er een overzichtstentoonstelling van haar in het Kröller-Muller museum, waar ook haar schilderijen van psychiatrische patiënten hingen. Ze had, behalve landschappen, een voorkeur voor portretten, onder andere van 'eenvoudige' mensen. Recent verscheen er een biografie va...

Belcampo (1902 -1990), pseudoniem van de arts Herman Pieter Schönfeld Wichers, verwierf faam als auteur van fantastische verhalen, waarin hij over bizarre werkelijkheden schrijft alsof ze volkomen normaal zijn en in zichzelf logisch. In 2024 verscheen de biografie van deze unieke figuur in de Nederlandse literatuur: Groots en Onbekommerd. Leven en werk van Belcampo , geschreven door Nico Keuning....

In tegenstelling tot Rutger Kopland verenigde Leo Vroman zijn biologische perspectief met een poëtisch perspectief op het leven, en dan gaan we nog voorbij aan zijn tekentalent. Atte Jongstra heeft het leven van Leo Vroman beschreven in zijn onlangs verschenen kloeke biografie. We praten in deze podcast over deze bijzondere dichter en onderzoeker van onder andere de stolling van bloed. Atte Jongst...

Voor de tweede keer gaan emeritus hoogleraar huisartsgeneeskunde Henriëtte van der Horst en de Zuid-Afrikaanse emeritus hoogleraar geestelijke zorg Johan Bouwer in gesprek over het werk van Antjie Krog (1952). En opnieuw horen we ook de stem van Krog zelf. In deze aflevering staat haar vloeiend geformuleerde, directe en vaak provocerende poëzie centraal, met bijzondere aandacht voor de bundel Lijf...

Thema’s die steeds terugkeren in het werk van de Zuid-Afrikaanse dichter Antjie Krog (1952) zijn haar verbondenheid met haar vaderland en haar worsteling met de ongelijkheid in Zuid-Afrika, maar ook het vrouw-zijn, het moederschap en het ouder worden. Hoe leef je in een gepolariseerde, gefragmenteerde en ontregelde samenleving? Hoe blijf je mens in een land als Zuid-Afrika? En wat bepaalt uiteinde...