جهان آرمانی | پادکستی دربارۀ فلسفه، کتاب صوتی و شعر فارسی | با نیما شهسواری

در بخش دوم کتاب صوتی «مرداب»، دوربینِ نیما شهسواری روی شخصیت بیژن زوم می‌کند. مردی که مغازه‌اش را «قبر» خود می‌داند و هر روز فشارِ آن را حس می‌کند. روایتی تلخ از استحاله جوانی پرشور به پیرمردی فرتوت که حتی طعم قورمه‌سبزی هم برایش تکراری است. جایی که پیری نه با سن، بلکه با «تکرار» سنجیده می‌شود. آیا راهی برای فرار از این چرخه دوار وجود دارد؟ تحلیل کامل و نسخه صوتی در پرتال جهان آرمانی: https://idea...

در قسمت نهم از ویژه‌برنامه «شناخت اسلام» در پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری به یکی از تناقضات بزرگ دین اسلام می‌پردازد: «کار در اسلام». چرا در کتابی که مدعی هدایت بشر تا ابدیت است، حتی یک آیه در باب کار، تولید و کشاورزی وجود ندارد؟ نیما شهسواری در این اپیزود، از تبدیل «کار» به «غزوه» (راهزنی) در صدر اسلام و ترویج نظام کارخانه برده‌داری توسط محمد می‌گوید. تحلیلی بر اینکه چگونه مال مفت و غارتگری،...

«وطنم و تنم را پاره‌پاره کرد؛ تلخیِ مرگ را به جانم روانه کرد.» پادکست «وتن» از مجموعه سبوعیت، فریادِ خسته‌یِ تمامِ کسانی است که به جرمِ «تفاوت در مهر»، از خانه و خاک رانده شده‌اند. نیما شهسواری در این اثر، دوروییِ جهانی را افشا می‌کند که گاه با شلاق و سنگ (در وطن) و گاه با ترحم و «بیمار‌انگاری» (در غربت)، تنِ آدمی را به بند می‌کشد. «وتن» داستانِ گذار از آوارگی به اقتدار است؛ جایی که انسان درمی‌یاب...

آیا می‌توان ساختمانی را که پیِ آن بر «تبعیض و دگماتیسم» بنا شده، با تغییر رنگ پنجره‌ها اصلاح کرد؟ در قسمت نوزدهم پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری به کالبدشکافی مفهوم «انقلاب» می‌پردازد. او با شجاعت مرز میان اصلاح‌طلبی و انقلابی‌گری را ترسیم کرده و تبیین می‌کند که چرا در مواجهه با نظامی که در «اصول» با کرامت انسانی و حقوق بشر در تضاد است، راهی جز دگرگونی بنیادین (انقلاب) باقی نمی‌ماند. محورهای کلی...

"رویای آزادی" شعر و کلام نیما شهسواری  چشمانت ببندا به رؤیای من جهانی پر آزادی و شور تن جهانی که صاحب همه میهن‌اند همه غرق صلح و رهائین تن‌اند به رؤیای من گوش دار آی حال تو انسان و انسان دگر باد جای جهانی قضا محترم بر رها نه کشتار و قربان رها باد ماه جهانی که کشتن تو حیوان گناه جهانی که اشرف ندارد خدا جهانی که فاقد زِ میدان رزم نه گاوی در آن بین و انسان به رزم جهانی که در آن همه لایق آزاد بود...

در بخش اول کتاب صوتی «مرداب»، به دنیای مریم قدم می‌گذاریم؛ زنی که در قلبِ یک زندگیِ به‌ظاهر آرام، در مردابِ تکرار و تنهایی دست‌وپا می‌زند. نیما شهسواری در این اثر، با نگاهی موشکافانه به واکاویِ «تنهایی در جمع» می‌پردازد. جایی که آپارتمان‌ها سلولِ زندان‌اند و شوهر، ناخواسته نقشِ زندانبان را ایفا می‌کند. داستانی از بغض‌های فروخورده، سیگارهای پنهانی و آینه‌هایی که پیری را به رخ می‌کشند. قسمت اول را ه...

در قسمت هشتم از ویژه‌برنامه «شناخت اسلام» در پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری به تشریح ساختار سیاسی و اجتماعی «کشورهای اسلامی» می‌پردازد. در این اپیزود، تقسیم‌بندی سه‌گانه‌ای از حکومت‌های مذهبی ارائه می‌شود؛ از رادیکالیسم مطلق تا لاییسیته صوری. چرا خروجی تمام این ساختارها، فارغ از میزان انعطاف، به انسداد آزادی و عقب‌ماندگی ختم می‌شود؟ برای شنیدن این تحلیل عمیق و دسترسی به آرشیو آثار، کتب و اشعار...

«رئیسِ اینجا کیست؟ همه ما!» پادکست «ما» از مجموعه سبوعیت، روایتِ خبرنگاری است که برای کشفِ رازِ موفق‌ترین کارخانه‌ی شهر، قدم به مکانی می‌گذارد که هیچ رده‌بندی و رئیسی ندارد. نیما شهسواری در این اثر، کلیشه‌های مدیریتی را در هم می‌شکند و نشان می‌دهد که چگونه «برابری» و «آزادی»، نه تنها مانعِ پیشرفت نیستند، بلکه موتورِ محرکِ رشدِ واقعی‌اند. این داستان، فراخوانی است برای آنکه آرزوهایمان را از دستِ «صا...

آیا برای اجرای عدالت، باید چشمی را در ازای چشمی دیگر کور کرد؟ یا این آغازِ نابیناییِ تمام جهان است؟ در قسمت هجدهم پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری به یکی از جدی‌ترین چالش‌های اخلاقی و سیاسیِ دوران ما می‌پردازد: «انتقام». او با تفکیک دقیق میان «دفاع مشروع» (واکنش در لحظه هجوم) و «انتقام» (واکنش کینه‌توزانه پس از واقعه)، هشدار می‌دهد که انتقام، نه راهی برای رهایی، بلکه چرخه‌ای بیمار است که ما را در...

"جهل دین" شعر و کلام نیما شهسواری  کتاب خدا دست آن کودکی ورق می‌زند حصر در مسلکی سرآغاز و یزدان به رحمان رحیم و بطنش به قاسم ستمگرترین زِ بین همه آیه‌ها درد و کین خدا بیند و مرگ بر کافرین تجاوز جماع کودکان خون و خین و زید و کنیز عایشه جهل دین همه ذهن، او دیده پر شرم شاه و شمشیر دژخیم شده آن گواه یکی سوره از قتل و کشتار کرد به قربان حیوان و بر خار کرد و گفتار از قطع آن دست و پا و دزدی که دستش برید...

در قسمت پایانی کتاب صوتی «دمحمحیسم»، دایره‌ی زندگیِ پسرک نجار به نقطه‌ی صفر می‌رسد. او که از فقر به تختِ پادشاهی رسید، حالا در میانِ حرم‌سرای خود و در چنبره‌ی پیرسالی، با حقیقتِ مرگ روبرو می‌شود. نیما شهسواری در این بخش، میراثی را واکاوی می‌کند که فراتر از مرگِ یک انسان، هزاران سال بر گرده‌ی تاریخ سنگینی خواهد کرد. قوانینی که با یک پلک زدنِ پسرک، جهان را به میدانِ سر بریدن و سنگسار بدل ساخت. آیا ا...

در قسمت هفتم از ویژه‌برنامه «شناخت اسلام»، نیما شهسواری به ریشه لغوی و فلسفی واژه «اسلام» می‌پردازد: تسلیم بودن. این اپیزود، کالبدشکافیِ فرآیندی است که انسان را از یک موجود صاحب خرد و یاغی، به یک «عبد» و «فرمانبردار» محض تبدیل می‌کند. در این قسمت می‌شنوید: - اسلام یعنی تسلیم: چگونه بندگی خدا، راه را برای بردگی در برابر حاکمان زمینی هموار می‌کند؟ - تضاد توحید با برابری: چرا مفهوم «خداوند برتر» نیاز...

«انقلاب هدف نیست، وسیله است؛ هدف، تولدِ جان‌های بیدار است.» پادکست «لعن کین» اثر نیما شهسواری، واکاویِ عمیقی است در مفهومِ پیروزی و شکست. این داستان، روایتِ انقلابی است که میانِ دو راهیِ «انتقام» و «ایمان به آزادی» ایستاده است. نویسنده هشدار می‌دهد که اگر میوه‌ی درختِ انتقام، کینه باشد، چرخه‌یِ سبوعیت هرگز متوقف نخواهد شد. «لعن کین» فراخوانی است برای پایان دادن به دورانِ «سلب» و آغازِ عصرِ «ایجاب»...

آیا فرزندآوری صرفاً یک حق طبیعی است یا یک مسئولیت سنگین اخلاقی که نیاز به صلاحیت دارد؟ در قسمت هفدهم پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری با نگاهی تیزبین، تناقض بزرگ دنیای مدرن را به چالش می‌کشد: چرا برای ساده‌ترین شغل‌ها نیاز به مدرک و تخصص است، اما برای وارد کردن یک «جان» به این جهان، تنها بلوغ جنسی کافی تلقی می‌شود؟ محورهای تکان‌دهنده این اپیزود: - نقد نگاه غریزی به بقای نسل و لزوم جایگزینی آن با...

«بشکن وهم و چنین کوچک و خود دانستن...» در اثر «دست به دعا» از کتاب «طغیان»، نیما شهسواری با نگاهی عمیق و منتقدانه، بر لایه پنهان انفعال بشری در برابر ستم پرده برمی‌دارد. این اثر فراتر از یک شعر، مانیفستی است برای خروج از پیله‌ی «دعا و سکوت» و ورود به میدان «آگاهی و پیکار». آیا ما با دست‌های بسته به انتظار معجزه نشسته‌ایم یا با اراده‌ای پولادین در پی تغییر سرنوشت جهانیم؟ شنیدن و مطالعه نسخه کامل در...

در بخش هفتم کتاب صوتی «دمحمحیسم»، فقر و تنگدستی، فرزند خدا را به سوی راهکار جدیدی می‌کشاند: غزوه‌ها و غارتِ کاروان‌ها. نیما شهسواری در این قسمت، چهره‌ی عریانِ قدرتی را ترسیم می‌کند که برای بقای خود، دزدی را «فدیه» و کشتار را «جهاد» می‌نامد. جایی که نان با خونِ انسان پخته می‌شود و پسرک میانِ حرم‌سرای عظیمش، غرق در وحی و لذت، به قیامتی می‌اندیشد که در آن منتقدان از پستان و بیضه آویزان خواهند شد. نسخ...

در قسمت ششم از ویژه‌برنامه «شناخت اسلام»، نیما شهسواری نقاب از چهره معاد و دنیای پس از مرگ در اسلام برمی‌دارد. تصویری که نه بر پایه عدالت، بلکه بر ستون‌های «شهوت» و «شکنجه» بنا شده است. در این قسمت به مباحث زیر پرداخته می‌شود: - بهشت؛ آرزوهای یک قبیله بیابان‌گرد: چرا نهرهای شیر و عسل و سایه درختان، غایت آرزوی بهشت اسلامی است؟ - حوریان هفتاد متری و غلامان جنسی: تحلیل نگاه اروتیک و کالاگونه به انسان...

«دردی که در تن دارم، تنها دارایی من است؛ چرا که لذتم را دیگری تصاحب کرد.» پادکست «چرک» از مجموعه سبوعیت، روایتی است عریان از تقابلِ «لذتِ تصاحب‌گر» و «رنجِ برده‌وار». نیما شهسواری در این اثر، جامعه‌ای را به تصویر می‌کشد که در آن نظامِ حاکم، از شکارچیانِ زنان، قهرمان می‌سازد و از زنانِ دردمند، فاحشه. «چرک» داستانِ زنی است که برای مالکیت بر تنِ خویش، تاوانِ خونی می‌دهد و مردی که در آغوشِ «طهارتِ درو...

عشق؛ پرتکرارترین واژه‌ی تاریخ که زیر آوار «اوهام آسمانی» و «ابتذال مادی» دفن شده است. در قسمت شانزدهم پادکست «به نام جان»، نیما شهسواری از عشقی می‌گوید که نه در آسمان‌هاست و نه در غریزه خلاصه می‌شود. او عشق را یک «سلوک زمینی» می‌بیند که تبلور آن در رابطه، ازخودگذشتگی و مهر تجلی می‌یابد. در این گفتار، با نگاهی صریح به نقد دو جریان می‌پردازیم که عشق راستین را لگدمال کرده‌اند: جریانی که آن را غیرقابل...

«او جان خودش جسم و تن و داد به حراج / تا سیر شود طفل صغیرش بر این باج...» در اثر تکان‌دهنده‌ی «زن» از مجموعه «قیام»، نیما شهسواری به عمقِ فاجعه‌ای می‌رود که در آن فقر، شرافت را به مسلخ می‌برد. این شعر، روایتی است از زنی که برای نانِ فرزندانش، تن به باجی سنگین می‌دهد و مردانی که در لوایِ مذهب و تزویر، این بیداد را جشن می‌گیرند. فریادی علیه دنیایِ پستی که در آن جانِ زن، بازیچه‌یِ شهوتِ «فرزندانِ خدا...

در بخش ششم کتاب صوتی «دمحمحیسم»، فرزند خدا بر تخت سلطنت تکیه می‌زند اما سایه‌ی وحشت و شریعت بر سرزمین گسترده می‌شود. نیما شهسواری در این قسمت، تلخ‌ترین جنبه‌های قدرت مطلق را به تصویر می‌کشد؛ از حلال شمردن خون مخالفان و غارت اموال به نام غنیمت، تا وضع قوانینی که مرزهای انسانیت را جابجا می‌کند. جایی که عشق به لذت‌جویی و شهوت، در پوشش وحی الهی تطهیر می‌شود. آیا این فرجامِ همان پسری است که در غار به د...

در قسمت پنجم از ویژه‌برنامه «شناخت اسلام»، نیما شهسواری به سراغ زیربنای حقوقی اسلام یعنی «قانون و مجازات» می‌رود. قوانینی که ریشه در سنت‌های بدوی سامی و یهودی دارند و با گذشت ۱۴۰۰ سال، همچنان بر طبل «پاک کردن صورت‌مساله» می‌کوبند. در این قسمت به پرسش‌های زیر پاسخ داده می‌شود: - ریشه‌های یهودی قوانین اسلامی: از ده فرمان موسی تا قصاص قرآنی. - شریعت در برابر عرف: چرا قوانین اسلامی برخلاف قوانین جهانی...

در فردای پیروزی، ما با چه چهره‌ای به جهان نگاه خواهیم کرد؟ چهره‌ای خشمگین که به دنبال طناب دار است یا چهره‌ای دادگر که ایمان به جان را پاس می‌دارد؟ نیما شهسواری در قسمت ۲۳ پادکست «به نام جان» مطرح می‌کند: - چرا «ایمان جمعی» تنها موتور محرک واقعی برای جذب قشر خاکستری است؟ - نقد «انقلابِ کینه»: چرا نباید چرخه خشونت ۵۷ را تکرار کنیم؟ - مخالفت با اعدام و قصاص: چرا هیچ «اما» و «اگر»ی در لغو اعدام پذیرف...

در این قسمت سرنوشت‌ساز، نیما شهسواری از «ایمان به جان» می‌گوید؛ ایمانی که نه در آسمان‌ها، بلکه در حرمتِ حیات و برابری تمام جانداران ریشه دارد. در این اپیزود می‌شنویم: - آزادی به مثابه اختیار: چرا هرجا پای جبر در میان باشد، آزادی مرده است؟ - برابری جان‌ها: از نقد «اشرف مخلوقات» بودن انسان تا لزوم گیاه‌خواری و منع آزار. - ساختار سیاسی آرمانی: چطور قدرت را تخصیص دهیم تا از بت‌سازی و «خداسازی» از رهبر...

در قسمت بیست و یکم از ویژه‌برنامه انقلاب ایران، نیما شهسواری به سراغ سخت‌ترین و در عین حال حیاتی‌ترین رکنِ یک انقلابِ اصیل می‌رود: «قبول دیگران». انقلابی که نتواند مخالفان دیروز و بی تفاوت‌های امروز را در خود جای دهد، به بن‌بستِ تفرقه خواهد رسید. در این اپیزود عمیق و شنیدنی می‌آموزیم: - تعریف انقلاب به مثابه دگرگونی ارزش‌ها: وقتی ارزش‌های کهن به ضد‌ارزش مبدل می‌شوند. - چرا هدف اصلی آگاهی‌رسانی، نه...