Scheppingsdrift

Tussen religie en wetenschap heeft het altijd geknetterd. De twee hebben innig samengewerkt maar kunnen ook keihard botsen. En tot op de dag van vandaag hebben ze onverwacht veel met elkaar gemeen. In de laatste stop van onze Museumtour doen we het Catharijneconvent aan, voor de tentoonstelling Schepping van de wetenschap. Te gast is cabaretier, liedschrijver én wiskundige Jan Beuving. En Jan is c...

Als je de waarheid spreekt, ben je je leven niet altijd zeker. Dat geldt voor profeten en voor kunstenaars. Ze kunnen confronteren, provoceren, de status quo bevragen. En dat wordt ze lang niet altijd in dank afgenomen. Welke macht heeft kunst? Hoe schud je de gevestigde orde op? En hoe zorg je dat je koers houdt, als je enorme tegenstand op je weg vindt? In de tweede stop van de museumtour van Sc...

Visioenen – “het zien van personen, zaken etc. die op een natuurlijke manier niet te zien zijn”. Maar hoe spreek je over wat op een natuurlijke manier niet te zien is? Scheppingsdrift is bezig met een museumtour. Ab, Alain, Allard en Lieke doen drie bijzondere tentoonstellingen aan op het snijvlak van Bijbel en kunst. Deze keer zijn ze in Uden, in Museum Krona, bij de tentoonstelling Aan de rand v...

Wat is dat, de geest krijgen? De een ziet dat er een nieuwe wereld open daar; de ander zegt dat er te veel gedronken is. Eerst zit je angstig bij elkaar, je durft niet eens naar buiten, tot je opeens juist niet meer stil kan blijven zitten en je eruit móét. Pinksteren zet een schokgolf in gang, die tot de uithoeken van de wereld leidde en tot op de dag van vandaag doorgaat. Maar wat gebeurde daar...

Hoe vier je afwezigheid? Hemelvaart prijkt daarom bij de meeste mensen niet bovenaan het lijstje van favoriete feestdagen. Jezus vertrekt van de aarde en de leerlingen blijven verweesd achter. Is dat iets om te vieren? Ze blijven turen naar een lege hemel, iets dat voor veel moderne mensen herkenbaar is. Hoe kunnen we Hemelvaart meer op waarde schatten? Niet door het te zien als een "los eindje" i...

Het is een soort matroesjka. Zo'n houten pop, waar een kleiner houten poppetje in zit, waar weer een kleiner poppetje in zit... Wekelijks wordt wereldwijd door miljoenen christenen de eucharistie of avondmaal gevierd, dat een herbeleven is van het Laatste Avondmaal zoals Jezus dat vierde met zijn leerlingen. Dat op zijn beurt weer een herbeleven was van het Joodse Pesachfeest. En vervolgens is er...

Profeten zijn serieuze mensen, maar Jona is een parodie op een profeet. Hij wil niet, is schijnheilig en wil niet de redding, maar de ondergang van zijn publiek. In deze aflevering van Scheppingsdrift geen heldenverhaal, maar een klucht. Over een mislukte held, die toch een mythische status krijgt, want uiteindelijk wordt Jona als een Christus avant la lettre beschouwd. Lieke heeft een werk mee da...

Het is een verhaal dat zelfs een kleuter gelijk snapt: je moet je naaste helpen, net als de Barmhartige Samaritaan. Maar er zit veel meer in deze parabel van Jezus dan je in eerste instantie denkt. Het gaat over het overbruggen van verschillen en ook over de vraag wie uiteindelijk nou wie helpt. Allard heeft een boek bij zich met maar liefst drie keer een Barmhartige Samaritaan bevat. Lieke gaat i...

Een vrouw aan de rand van de samenleving, betrokken bij duistere zaakjes, die zich ontpopt tot stammoeder van Jezus. In deze aflevering van Scheppingsdrift staat Rachab centraal. Ze helpt twee spionnen ontsnappen uit haar woonplaats Jericho, door ze uit haar café annex bordeel te laten ontsnappen en in ruil daarvoor redt ze haar eigen leven en dat van haar familie. Een heldenverhaal of toch ook ee...

We zien hem veel rondom de Kerst - naast het ezeltje, in de kerststal - maar we weten maar weinig van hem: Jozef, de man van Maria. Beschermheilige van het gezinsleven, maar een klassieke vader was hij niet. Hij was een bonusvader in een samengesteld gezin. En hij vertoont opvallende parallellen met zijn naamgenoot de oudtestamentische Jozef (je weet wel, die van de Technicolor Dreamcoat). In de e...

De Bijbel is een verzameling boeken die over het algemeen geschreven is door mannen, voor mannen, over mannen. Op Moederdag kijken Ab, Alain, Allard en Lieke naar moeders en de Bijbel. Dan verwacht je misschien in eerste instantie dat het alleen over dienstbare, nederige vrouwen gaat, maar er zijn ook heel andere moeders te vinden. Strijdende moeders, opstandige moeders, vrouwen die moeder worden...

Als er een onderwerp is, dat ons als Scheppingsdrift op het lijf geschreven staat, is het wel gospel. Bijbel en kunst raken elkaar. Rechtstreeks vanuit Museum Catharijneconvent hebben we het over prachtige muziek. Over hoe met de Bijbel in de hand onderdrukking, uitsluiting en uitbuiting plaatsvindt. Maar ook hoe kunst en de Bijbel juist bijdragen aan bevrijding, emancipatie en levensvreugde.  Naa...

Vuur, engelen, trompetten, een draak, de ruiters van de Apocalyps, de hoer van Babylon en het hemelse Jeruzalem. En op de troon een geslacht lam. In deze laatste aflevering van het seizoen bespreken we het Bijbelboek dat leest als een bad trip: de Openbaring van Johannes, ook wel de Apocalyps. Veel mensen hebben in de loop van de eeuwen lopen speuren naar aanwijzingen wanneer dit alles gaat gebeur...

Na Kain en Abel, opnieuw een broedertwist in de Bijbel. En deze begint zelfs al in de baarmoeder. Esau wordt als eerste geboren en maar zijn broertje Jakob geeft zich niet zo snel gewonnen. Bij de geboorte houdt hij zijn broers hiel al vast, later wordt hij een hielenlichter. In deze aflevering van Scheppingsdrift bedrog (waarbij misbruik gemaakt wordt van hongerklop en slechtziendheid), een visio...

Ongelovige Thomas. Niemand in de Bijbel heeft zo onlosmakelijk een bijvoeglijk naamwoord aan zich verbonden. Maar is het wel terecht dat Thomas’ wens om na de opstanding de wonden van Christus te voelen als ongeloof wordt gezien? Laat Thomas niet juist zien dat een Jezus zonder wonden onecht en onnavolgbaar is? Kortom, is Thomas niet juist volhardende Thomas? Ab had een zware middag, want om de ee...

Rode oortjes in de podcaststudio, want in deze aflevering gaat het over erotische liefdespoëzie. Teksten waarvan je je kan afvragen: wat doen ze in vredesnaam in de Bijbel? Misschien gaat het eigenlijk over de relatie tussen God en mens? Je hebt wat creativiteit nodig om ze zo te lezen. Maar deze spirituele manier van lezen heeft er wel voor gezorgd dat het überhaupt nog in de Bijbel staat. Duidel...

De navel van Paulus is geschreven door P.C. Hooft-prijs-winnaar Arnon Grunberg en tot stand gekomen dankzij de Vermeulen Brauckman Stichting. Het verhaal is geïnspireerd op het Bijbelverhaal van Paulus in Efeze, te vinden in Handelingen 19. In de aflevering van Scheppingsdrift over Paulus wordt verhaal besproken. Je vindt de aflevering in deze podcastfeed.

Een man die eerst fanatiek tégen Jezus en zijn volgelingen streed en vervolgens de meest invloedrijke christen werd: Paulus. Bekend van zijn zendingsreizen door het Middellandse zeegebied en van de vele brieven die onder zijn naam in de Bijbel staan. Wat dreef deze apostel, dat hij zo onuitputtelijk de wereld rondtrok, met gevaar voor eigen leven? Ooit was hij een farizeeër in hart en nieren, is h...

Vandaag een sprookjesachtig verhaal: een dronken koning, een wonderschone koningin, een echte booswicht en een geruststellend eind goed al goed. Maar ook: een genocide, een verziekte machocultuur en uitbuiting van vrouwen. Deze aflevering duiken we in het verhaal van Esther. Allard heeft een boek mee dat Esther koppelt aan de holocaust en de vraag oproept: moet je nou wel of niet buigen als je daa...

In het begin schiep God de hemel en de aarde en als climax zet hij de mens als kroon op zijn schepping. Dat is een mooi compliment, maar kan er ook voor zorgen dat je de rest van natuur als een decor gaat beschouwen. Als de mens de maat van alle dingen is, als enige naar Gods beeld gemaakt, dan kun je al het andere als gebruiksvoorwerpen gaan beschouwen. In deze aflevering van Scheppingsdrift staa...

Het is een ware evergreen: het verhaal van de verloren zoon. Zoals dat gaat met evergreens heeft dat twee kanten. Enerzijds kan het wat afgezaagd worden; anderzijds is het niet voor niets een evergreen. Een opstandige zoon die de wijde wereld in trekt, er lekker op los leeft, maar uiteindelijk berooid en met de staart tussen de benen weer thuiskomt. In plaats van verwijten, wordt hij met open arme...

Twee vrouwen, die door het noodlot aan elkaar verbonden worden. En in plaats van dat ze ieder voor zich gaan, kiezen ze voor elkaar. In deze aflevering van Scheppingsdrift duiken Ab, Alain, Allard en Lieke in het verhaal van Ruth. Een verhaal dat voldoet aan de Bechdel-test, iets dat maar van weinig films in de IMDB Top 250 gezegd kan worden. Het gaat over de prachtige belofte die Ruth uitspreekt...

Het is het belangrijkste verhaal in de Hebreeuwse Bijbel: de Uittocht uit Egypte, oftewel de Exodus. Het bevat enkele van de greatest hits uit de Bijbel: o.a. de tien plagen en Mozes die de Rode Zee splijt. Maar naast het spektakel is het perspectief dat het verhaal kiest uniek. Niet de onderdrukkers, maar de verdrukten, de totslaafgemaakten die bevrijd worden, staan centraal. Ook festival Musica...

In deze bonusaflevering van Schepppingsdrift duiken we in het thema “vrouwen in de Bijbel”. In de afgelopen twee seizoenen hebben we al vaker besproken hoe vrouwen geportretteerd worden in de Bijbel. Met een vluchtige blik lijkt het alsof er maar twee soorten vrouwen bestaan: heilige maagden en gevaarlijke verleidsters. Maar spreekt de Bijbel wel zo zwart wit? Op welke manier reflecteert kunst hie...

In deze laatste reguliere aflevering van dit seizoen gaat het over Petrus, de rots waarop Christus volgens de Bijbel zijn kerk gebouwd heeft. Maar Petrus is toch ook de man die meermaals de plank volledig misslaat en Jezus zelf tot driemaal toe verloochent, door hem in de steek te laten rondom de kruisiging en drie keer te zeggen dat hij niet bij Jezus hoort. Is dat nou een goede rots om op te bou...