คำสอนพระมงคลเทพมุนี หลวงพ่อวัดปากน้ำ

ธรรมในพระพุทธศาสนามีอยู่ ๕ ดวง ถ้าว่าจะกล่าวถึงองค์ มี ๑๐ ทสหงฺเคหิ สมนฺนาคโต อรหาติ วุจฺจตีติ ผู้ใดมาตามพร้อมแล้วด้วยองค์ ๑๐ ผู้นั้นเป็นพระอรหันต์ องค์ ๑๐ คืออะไร สัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปโป สัมมาวาจา สัมมากัมมันโต สัมมาอาชีโว สัมมาวายาโม สัมมาสติ สัมมาสมาธิ นี่องค์ ๘ แล้ว นี่ ๘ องค์แล้ว สัมมาญาณัง เป็นองค์ที่ ๙ สัมมาวิมุตติ เป็นองค์ที่ ๑๐ นี่มี ๑๐ อย่างนี้ เมื่อผู้ใดมาตามพร้อมแล้วด้วยองค์ ๑๐ ผู้นั้...

กัณฑ์ที่ ๑๘ สมาธิเบื้องต่ำและสมาธิเบื้องสูง - https://www.dhammaindex.papalove.net/candasaro/10860/?hilite=สมาธิโดยปริยาย

ส่วนสมาธิในทางปฏิบัติเป็นไฉน ในทางปฏิบัติละ ก็มีรสมีชาติดีนัก สมาธิในทางปฏิบัติว่าโดยปริยายเบื้องต่ำ เบื้องสูงแบบเดียวกัน อริยสาวกในธรรมวินัยของพระตถาคตเจ้านี้ นี่สมาธิในทางปฏิบัติ กระทำอารมณ์ทั้ง ๖ รูปารมณ์ สัททารมณ์ รสารมณ์ คันธารมณ์ โผฏฐัพพารมณ์ ธรรมารมณ์ ไม่ให้ติด กับจิต หลุดจากจิตทีเดียว เหลือแต่จิตล้วนๆ ไม่มีอารมณ์เข้าไปแตะทีเดียว เหมือนอะไร เหมือนคนที่เวลานอนจะใกล้หลับ เมื่อยังไม่หลับมีอารม...

สมาธิโดยปริยายเบื้องต่ำถือเอาความตามพระบาลีนี้ว่า อิธ อริยสาวโก แปลว่า พระอริยสาวกในพระธรรมวินัย โวสฺสคฺคารมฺมณํ กริตฺวา กระทำให้ปราศจากอารมณ์ รูปารมณ์ สัททารมณ์ คันธารมณ์ รสารมณ์ โผฏฐัพพารมณ์ ธรรมารมณ์ อารมณ์ทั้ง ๖ ไม่ได้เกี่ยวแก่ใจเลย เรียกว่าปราศจากอารมณ์ ลภติ สมาธึ นั่นแหละสมาธิละ ได้สมาธิในความตั้งมั่น ลภติ จิตฺตสฺเสกคฺคตนฺติ ได้ซึ่งความที่แห่งจิตเป็นหนึ่ง หรือได้ความที่แห่งจิตเป็นธรรมชาติหนึ...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง

ศีลของภิกษุเป็นอปริยันตปาริสุทธิศีลทีเดียว ศีลไม่มีที่สุด ในวิสุทธิมรรคแสดงไว้ ศีลมี ๓ ล้านกว่าสิกขาบท ศีลของภิกษุจบพระวินัยปิฎกเป็นศีลของภิกษุน่ะ มากมายนัก เพราะเหตุนั้น ภิกฺขุ สีลวา ภิกษุเป็นผู้มีศีลน่ะ มีจริงนะ มีทั้งหมดทีเดียว แต่นี้ท่านจำแนกแยกย่นลงไป ปาติโมกฺขสํวรสํวุโต วิหรติ ผู้สำรวมในพระปาติโมกข์ เว้นข้อที่พระพุทธเจ้าห้าม ทำตามที่พระองค์ทรงอนุญาตอยู่ นี้น้อยนิดเดียว ขึ้นสู่พระปาติโมกข์นี้...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง ศีล   ๕ เป็นเหฏฐิมศีล ศีล ๘ ที่เรารักษาวันนี้เป็นเหฏฐิมศีลไหมล่ะ ไม่เป็นเหฏฐิมศีล   เป็นอดิเรกศีล ศีลสูงกว่าศีล ๕ ขึ้นไป สำคัญอยู่ข้อไหน ศีล ๘ น่ะ ที่   ยกขึ้นเป็นอดิเรกศีลขึ้นไปน่ะ สำคัญในข้อวิกาลโภช นัจจคีตะมาลา อุจจา ชาตรูปะ   คือเว้นจากบริโภคอาหารในเวลาวิกาล การบริโภคอาหารเป็นอย่างไรหรือ   การบริโภคอาหารนั้น...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง สุรา ทั้ง ๔ สิกขาบทนั่นแหละ   ถ้าเว้นสุราไม่ได้ตัวเดียว หมดละลายหมด สุราเป็นตัวสำคัญ   สุราเป็นเจ้าโขลงทีเดียว เป็นเจ้าหมู่ทีเดียว เจ้าหมู่เจ้าหมวดของศีล ทั้ง ๕   นี่แหละ สุราเป็นเจ้าหมู่ทีเดียว ยกออกไปเสีย ยกสุราออกเป็นเจ้าหมู่เสีย   เหลืออีก ๔ สุราบังคับได้ทุกข้อทุกสิกขาบท เหตุฉะนั้นต้องงดสุราให้ขาด   ถ้างดสุร...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง มุสาวาท   มุสาวาทก็ให้เดือดร้อนอยู่ ถ้าว่ากล่าวจริงๆ กันเสีย ไม่พลั้งเผลอละก็   ไม่เดือดร้อน ถ้าว่าอำพรางกันเสีย ต้องพูดกันหลายคำ ต้องทำสัญญา ถ้าเลิกมุสาฯ   กันหมดทั้งประเทศเสีย คำเดียวเท่านั้นแหละ สบายกันหมดทั้งประเทศทีเดียว อ้าย   มุสาฯ นี่ร้ายกาจนัก ให้โทษมาก กล่าวคำเท็จไม่จริง ท่านกล่าวหลักไว้ อตถํ วตฺถุ   เ...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง ข้อที่ ๓   ประพฤติผิดล่วงกามทั้งหลาย การประพฤติผิดล่วงกามทั้งหลายน่ะ   ทำมรรคต่อมรรคให้ถึงกัน ยืนยันใกล้ๆ อย่างนี้ ทำมรรคต่อมรรคให้ถึงกัน   อาการที่ทำมรรคต่อมรรคให้ถึงกันน่ะ เป็นอันผิดในกามทั้งหลาย   ล่วงล้ำประเวณีชั่วช้าลามก ปรกติ ที่ลับต้องล่วงไม่ได้ ที่ลับลมบังลมอยู่ข้างใน   ถ้าล่วงล้ำเข้าไปเช่นนั้นเท่าเส้นผม...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง ส่วนอทินนาทานล่ะ   วัดปากน้ำเราก็ยังใช้ไม่ใคร่ได้นะ ดูข้าวของอะไรเล็กๆ น้อยๆ ก็เผลอกันไม่ใคร่ได้   หายกันเป็นควันไปทีเดียว ดูๆ ก็เป็นช่องขโมยทีเดียว นี่ร้ายกาจนักทีเดียว   จะมีศีลอย่างไรกัน ถ้ามีศีลแล้วของเหล่านี้ไม่ต้องเอื้อเฟื้อ ไม่ต้องห่วงใย   ลักกันเป็นไม่มี ไม่ใช่แต่ลักฝ่ายเดียว ฉ้อโกงกันเป็นไม่มี   อทินนาท...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง สัตว์ที่เป็นอยู่ปรากฏไปไหนไปได้   กระดุกกระดิกได้ หรือมีชีวิตเป็นอยู่กระดุกกระดิกไม่ได้ เช่น สัตว์เกิดในฟองไข่   ยังไม่ออกตัว อยู่ในฟองไข่ดิ้นไม่ได้ ไม่มีตัวดิ้น   นี่ก็เป็นกำเนิดของสัตว์เหมือนกัน ที่เรียกว่า ปาณาติบาต   ฆ่าสัตว์เหล่านี้ไม่ได้เลย ฆ่าแล้วด้วยเจตนานะ ศีลขาดทีเดียว   รู้ว่าสัตว์มีชีวิตเป็นอยู่ เมื่...

กัณฑ์๑๗ ศีลเบื้องต่ำ และศีลเบื้องสูง คำที่เรียกว่าสัตว์น่ะ   ผู้ข้องอยู่ในภพ แปลว่าผู้ข้องอยู่ ลคฺคตีติ แปลว่าข้องอยู่   สัตว์ที่ข้องอยู่มีกำเนิดถึง ๔ คือ อัณฑชะ สังเสทชะ ชลาพุชะ อุปปาติกะ นี่กำเนิด   ๔    อัณฑชะ สัตว์ที่เกิดด้วยฟองไข่ สัตว์ชนิดอะไรไม่ว่าที่เกิดด้วยฟองไข่แล้วก็ฟัก   เป็นตัวอีกหนหนึ่ง เรียกว่าอัณฑชะทั้งนั้น นี่เราก็ระวังยากนะ ไ...

จาก รวมพระธรรมเทศนาพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) กัณฑ์ที่ ๑๖ เรื่อง ปัจฉิมวาจา

อธิศีล เป็นอย่างไร?   อยู่ที่ไหน?  นี่ตรงนี้เราต้องเข้าใจ  วัดปากน้ำทั้งหญิงและชาย   ทั้งภิกษุ สามเณร อุบาสก อุบาสิกา    เขาเข้าถึง อธิศีล อธิจิต อธิปัญญา เป็นพื้นเชียว มีมากนักตั้ง ๑๐๐  ที่เราบริสุทธิ์กาย   บริสุทธิ์วาจาน่ะนั่นเป็นแค่ศีลนะ ศีลบริสุทธิ์เป็น    แต่ศีลบริสุทธิ์  เราบริสุทธิ์เจตนานั่น ก็เป็นแต่เจตนาศีลนะ...

ใครเป็นคนไม่ประมาทในสากลโลก?  เมื่อครั้ง   พระศาสดาสัมมาสัมพุทธเจ้ายังมีพระชนม์อยู่    พระบรมศาสดาเป็นผู้ไม่ประมาท  พระอรหัตทั้งหลายที่ได้บรรลุอรหัตแล้ว เป็นผู้ไม่ประมาท ก็ได้แก่    พระพุทธเจ้า พระอรหันต์น่ะซิ เป็นผู้ไม่ประมาท นั่นอย่างสูง   อย่างเด็ดขาด    ไม่ประมาทแท้ ๆ ถ้าจะลดส่วนกว่านั้นลงไป  พระอนาคาก็ไม่ประมาทตาม...

รอยเท้าของสัตว์หมดทั้งสากลโลกจะเป็นสี่เท้าสองเท้าไม่เข้าใจต้อง    ประชุมลงในรอยเท้าช้าง รอยเท้าช้างน่ะเป็นของใหญ่กว่ารอยเท้าสัตว์อื่น    หมดทั้งสิ้น ฉันใดก็ดี  ธรรมทั้งหลายที่เป็นกุศลที่ดีน่ะ หมดทั้งสกลพุทธศาสนาหมดทั้ง    พระไตรปิฎกทั้งหลาย ที่เป็นกุศลนั่น   ย่อมมีความไม่ประมาทเป็นมูลรากนั่นแน่  อปฺปมาทมูลกา   มีความไม่ประม...

ความประมาทน่ะ คือ   อะไรทำให้ประมาทล่ะ?  สุราซิ ความเมาซิ ทำให้ประมาท   ความเมานั่นแหละ  ถ้าว่าไปขลุกขลุ่ยกับมันนัก   ไปคุ้นเคยกับมันหนักเข้าละก็ มันทำให้    เสียคนน่ะ ไม่รู้จักพ่อจักแม่ พี่ป้าน้าอา ปู่ย่าตายาย ว่าต่ำ ๆ สูง ๆ   นี่เพราะมันเมา  อ้ายเมาสุราน่ะมีเวลาสร่างน่ะ   อ้ายเมาอีกอย่างหนึ่งล่ะ อ้ายนั่น   ...

ความประมาทน่ะ คือ เผลอไป  ความไม่ประมาทน่ะ คือ   ความไม่เผลอ ไม่เผลอละใจจดใจจ่อที    เดียวนั่น อธิศีล อธิจิต อธิปัญญา นี่เรียกว่าผู้ไม่ประมาท  ท่านจึงได้อุปมาไว้ ไม่ประมาท   ไม่เผลอด้วยอะไร?  ไม่ประมาท   ไม่เผลอในความเสื่อมไปในข้างต้น ในปัจฉิมวาจา ไม่    ประมาทไม่เผลอในความเสื่อมไป นึกถึงความเสื่อมอยู่เสมอ ให้เจอความ  ...

ความเสื่อมอันนี้แหละมีอยู่    กับใครบ้าง! หมด เราท่านทั้งหลาย ทั้งคฤหัสถ์ บรรพชิต หญิงชาย   เด็กเล็กผู้    ใหญ่ไม่ว่า เสื่อมทีละนิด ทีละนิด ทีละนิด  เหมือนกับนาฬิกาเดินเหมือนกันทุกคน  ติณชาติ พฤกษชาติ รุกขชาติ   วัลลิชาติ ใด ๆ ไม่เหลือเลย  ในกำเนิดทั้ง ๔ สังเสทชะ อัณฑชะ   ชลาพุชะ โอปปาติกะ  อัณฑชะ สัตว์เกิดด้วยฟองไข่ &...

ความเสื่อมน่ะจะนึกที่ไหน?  นึกถึงในตัวของเรานี่   อัตภาพร่างกายนี้ ไม่คงที่เลย  ตั้งแต่คลอดจากครรภ์มารดาก็เสื่อมเรื่อยไป เสื่อมไปตามหน้าที่    เสื่อมขึ้นเสื่อมลง เสื่อมขึ้น ก็เจริญขึ้นเป็นลำดับไป   พอเต็มอายุก็เสื่อมลง    เรื่อยไป เสื่อมไม่มีหยุดเลย เสื่อมเรื่อย  เมื่อเสื่อมเป็นดังนี้ละก็   สิ่งทั้งสิ้นหมดทั้งสากลโลก  ...

สมเด็จพระบรมศาสดาไว้อาลัยให้แก่เราท่านทั้งหลาย ให้เป็นเครื่อง ประจำใจของเราท่านทั้งหลายทุกถ้วนหน้า เรียกว่า ปัจฉิมวาจา พระองค์ทรง รับสั่งพระวาจานี้แล้วหับพระโอษฐ์ไม่ทรงรับสั่งต่อไป        พระวาจาอันนี้เป็นที่ตรึงใจของหญิงชายในโลกทุกถ้วนหน้า ทั้ง คฤหัสถ์ บรรพชิต สมเด็จพระบรมสามิสสัมมาสัมพุทธเจ้า ไว้อาลัยให้แก่เรา ท่านทั้งหลายในเรื่อง เวยฺญธรรม ของสังขารทั้งหลาย อา...

จาก รวมพระธรรมเทศนาพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) กัณฑ์ที่ ๑๕ เรื่อง ติลักขณาทิคาถา

จาก รวมพระธรรมเทศนาพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) กัณฑ์ที่ ๑๕ เรื่อง ติลักขณาทิคาถา

จาก รวมพระธรรมเทศนาพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) กัณฑ์ที่ ๑๕ เรื่อง ติลักขณาทิคาถา