Piknik Naukowy

Polskie badaczki przetłumaczyły na angielski XVI-wieczny manuskrypt etiopskiego mnicha. Tekst rzuca nowe światło na islamizację Starej Dongoli - dawnej stolicy chrześcijańskiego królestwa Makurii w dzisiejszym Sudanie. Jak wyglądał świat średniowiecznego Sudanu w czasach wielkich zmian religijnych i kulturowych?

Badania w Polsce, które przeprowadza zespół warszawskich naukowców udowadniają, że jest to możliwe. Muzeoterapia to świadome wykorzystanie pozytywnego wpływu kontaktu ze sztuką na dobrostan psychiczny, fizyczny, duchowy i społeczny człowieka. Kontakt ten może łagodzić skutki stresu, poprawiać jakość życia, sprzyjać rekonwalescencji. Przebywanie w muzeum, oderwanie się od codziennych sytuacji, posz...

Naukowcy z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu opracowali innowacyjną szklarnię, a w zasadzie cieplarnię bąbelkową, która zapewni wzrost plonu i pomoże zmniejszyć ilość wykorzystanej energii. Posłużą do tego... bańki mydlane.

Rusza projekt "Uczenie się przez całe życie" powalający na dofinansowanie studiów dla dorosłych. Chodzi o to, żeby szkoły wyższe stworzyły krótkie, praktyczne i elastyczne kursy oraz szkolenia dla osób dorosłych - dokładnie takie, jakich potrzebuje dzisiejszy rynek pracy. Jakie warunki trzeba spełnić? Gościni: Anna Marciniak z Narodowego Centrum Badań Rozwoju.

Już w najbliższą sobotę na PGE Narodowym odbędzie się 29. Piknik Naukowy Polskiego Radia i Centrum Nauki Kopernik. Ta największa impreza popularnonaukowa w Europie wraca z hasłem "Z życia wzięte”, które idealnie oddaje jej ducha - wszystko, co nas otacza na co dzień, może stać się fascynującym laboratorium.

To znalezisko sprzed... 38 milionów lat. Archeolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego odnaleźli fragment żuchwy prehistorycznego walenia. Znaleziono go w kopalni bursztynu niedaleko Lubartowa. To pierwsze potwierdzone znalezisko z okresu eoceńskiego z terenu Polski. Odkrycie dowodzi, że obok olbrzymich drapieżników istniały także gatunki przypominające rozmiarem dzisiejsze delfiny.

Naukowcy z SGGW - w międzynarodowej współpracy - pracują nad biodegradowalnym filtrem do mikroplastku. Filtr przyciąga cząsteczki plastiku PET i można go zastosować w każdym zbiorniku wodnym...

W dzisiejszym odcinku podejmujemy temat sztuki zapominania. Dlaczego nasze mózgi zostały tak ukształtowane aby móc zapominać i co by nam groziło, gdybyśmy chcieli wszystko zapamiętywać?

Bocian biały to symbol szczęścia, płodności oraz mądrości. Od stuleci zagrody gospodarzy, posiadające na swoich dachach gniazda bocianów, wzbudzały u sąsiadów zazdrość i były wyznacznikiem szczęścia jakie spotykało zamieszkujących je ludzi. Jednak populacji bocianów w Polsce nie przybywa - dlaczego tak jest?

Internet obiecywał nam wolność treści. A jednak, za to co w nim widzimy odpowiadają, w dużej mierze coraz bardziej skomplikowane algorytmy. Na ile my - użytkownicy, jesteśmy świadomi mechanizmów ich odziaływania. Tematem zajęli się polscy naukowcy...

Wynalazek lubelskich inżynierów może pomóc niejednemu kierowcy auta na LPG. To może oznaczać koniec z problemem uruchomienia silnika przy niskich temperaturach. Produkt zdobył wiele wyróżnień i nagród w dziedzinie nowoczesnych technologii. Został również opatentowany. Zespół uczelni pracuje również nad inteligentnymi magazynami energii, które optymalizują przepływ energii w przemyśle.

Badaniem procesów jakie zachodzą przed wypowiedzeniem słowa zajęli się naukowcy z Politechniki Gdańskiej.  W ułamku sekundy przed przypomnieniem sobie prostego słowa, takiego jak "jabłko" czy "dom", w mózgu zachodzą bardzo złożone procesy. Badania prof. Michała Kucewicza z Politechniki Gdańskiej pokazały, że ok. 300 milisekund przed wypowiedzeniem słowa dochodzi do gwałtownego wzrostu zsynchronizo...

Od języków obcych po trudne fizyczne teorie. Procesowi skutecznej nauki przyjrzeli się polscy badacze. Wnioski? W procesie zapamiętywanie kluczową rolę odgrywają trzy strategie... Jakie to strategie? Wyjaśnia psycholożka - dr Ewa Butowska-Buczyńska.

Bakterie to nie tylko patogeny wywołujące choroby. To także maleńkie fabryki, które można zaprogramować do produkcji cennych substancji. Dziś opowiadamy o dwóch naukowczyniach z Politechniki Warszawskiej - które genetycznie modyfikują bakterie.

Polscy naukowcy bliżej stworzenia nowej terapii jednego z najgroźniejszych nowotworów. Badacze z Politechniki Krakowskiej, Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie oraz Instytutu Immunologii i Terapii Doświadczalnej Polskiej Akademii Nauk opracowali i zbadali związek chemiczny, który może się okazać panaceum na raka jelita grubego. Szczegóły - Monika Suszek.

Polscy naukowcy udowodnili, że w materiałach zaawansowanych możemy grać w światowej lidze. Tworzymy nowatorskie i przełomowe rozwiązania. Opowiadamy o takim przyszłościowym wynalazku opowiemy. Powstał w zakamarkach laboratorium na Politechnice Lubelskiej. Inżynierowie stworzyli specjalną piankę - kompozyt który zainstalowany przy silniku lub pod karoserią samochodu może zwiększyć bezpieczeństwo w...

Studentki i studenci Politechniki Lubelskiej zaprojektowali "marsjańską szklarnię", w której będą rosły ziemniaki, sałata, fasola i buraki - i to wszystko w temperaturze minus 63 stopnie, bez kropli naturalnej wody. A jak to wszystko działa?

NASA informuje, że załogowa misja kosmiczna w ramach programu Artemis będzie opóźniona o miesiąc. Opóźnienie wynika z problemów technicznych. To jednak nie kończy marzeń o powrocie na Srebrny Glob! Przybliżamy cela i wyzwania w kolejnej misji księżycowej.

Biolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego zbadali mrowiska rudych mrówek leśnych. Wnioski są zaskakujące: mrowisko to nie tylko świat mrówek, również lokatorów na gapę takich jak grzyby pleśniowe. A po co i dlaczego grzyby gnieżdżą się w mrowiskach i jaką korzyść mają z tego mrówki?

Doktorant Politechniki Warszawskiej stworzył rewolucyjny rower suwnicowy. Pomysł na pojazd, który łączy cechy roweru, samochodu i siłowni, powstał w odpowiedzi na problemy z... dojazdem na uczelnię.

W Pikniku Naukowym o pracy bioarcheologów, którzy zbadali inkaskie mumie dzięki zastosowaniu tomografii komputerowej. Badania rzucają nowe światło na rolę mumii w życiu duchowym inkaskich plemion.

Studenci Politechniki Wrocławskiej skonstruowali drona wodnego służącego do monitorowania jakości wody, w tym - wykrywania stężeń substancji niebezpiecznych dla roślin i zwierząt oraz mapowanie różnic temperatur.

Obrazy, które oglądamy w mediach społecznościowych i na stronach internetowych, wywierają zaskakujący wpływ na sposób, w jaki postrzegamy świat. A wszystko to zależy od "karmienia" algorytmów AI odpowiednimi treściami. Czasami bywa i tak, że treści stereotypują. Jakie wyzwania czekają przed modelami językowymi?

Pod koniec XVIII wieku w Europie krążyła publikacja, w której dowodzono, że Polacy pochodzą od... orangutanów i są najdzikszym narodem na świecie. Tę książeczkę napisał Francuz Louis de Kermorvand, a jego "dzieło" - "Orangutan Europy czyli Polak takim jakim jest", zostało nawet wyróżnione w 1779 roku Nagrodą Nauk Przyrodniczych i przez wiele kolejnych lat tezy w nim zawarte były rozpowszechniane i...

Styczeń 2026 to miesiąc Jowisza - największa planeta Układu Słonecznego staje się najjaśniejszym obiektem na nocnym niebie... oczywiście po Księżycu. Co jeszcze czeka nas w 2026? Opowiada Rafał Grabiański z portalu astronomicznego Urania.