Yeditepe Fatih Dergisi

Balat, birçok şair ve yazara ilham kaynağı olmayı başarmış bir semt. Aynı zamanda da birçok sanatçıya ev sahipliği yapmış. Tarihi yarımadanın birçok muhitinde şahit olduğumuz bu zenginliği birbirinden ayrı ele almak sanırım çok doğru olmaz. Semtler sanatçılara, sanatçılar da semtlere kalıcı izler bırakmayı başarmışlardır. 1874 yılında İstanbul’u ziyaret eden Edmondo de Amicis’in, İstanbul’u anlatt...

Altın Boynuz Haliç’in boynunda, sıralı mücevherler gibi Fener, Balat ve Ayvansaray İstanbul’un gizli hazineleri… Fetihten hemen sonra yoğun olarak azınlık vatandaşların yaşadığı bu semtlerde, yıllar geçtikçe çeşitlilik artmış ve Müslüman, Hristiyan ve Yahudi tebaanın yan yana ibadet edebildikleri, beraber yaşayabildikleri bir kültür mozaiği oluşmuştur. Özellikle Bizans döneminden kalan eserlerin,...

SANATIN SEMTİ: BALAT Fatma Karaca Meşe SPOT: Asırlardır farklı inançlara ev sahipliği yapan, tarihî evleri, renkli sokakları ve birbirinden farklı kültürlerin bıraktığı tarihi eserlerle kendine hayran bırakan Balat’ın farklı bir yüzüyle tanışmaya ne dersiniz? Giriş yazısı: Fotoğrafçıların uğrak yeri, antikacıların gözdesi, turistlerin vazgeçilmezi olan Balat; son zamanlarda sanat etkinlikleri, gal...

Balat sokaklarında dolaşmak, kafelerinde oturup birkaç bardak çay içmek herhâlde İstanbul’u gezen biri için hayattan zevk almanın en kolay yollarından biri olsa gerek. Çünkü Balat sadece bugünü değil, dünü de misafirlerine gösteren, bunu yaparken de zorlanmayan bir semt. Bunun nedeni kentin en eski yerleşim yerlerinden biri olması muhtemelen. Yüz yıllarca farklı din ve milletlerden insanlara ev sa...

Balat bir dönem İstanbul’un Müslüman, Hıristiyan (Rum ve Ermeni) ve Musevi topluluklarının bir arada yaşadığı en renkli semtlerinden biridir. Balat adının kökeni konusunda çeşitli görüşler mevcuttur. Bazı araştırmacılar bu ismin Rumca saray anlamına gelen “Palation” kelimesinden türetildiğini, bu semtin hemen gerisinde yer alan yamaçta bulunan Blaherna Sarayı’na yakınlığı dolayısıyla bu adla anıld...

Renkli mimarisi, dar sokakları ve kültürel çeşitliliğiyle bizleri cezbeden bir semt burası… 19. yüzyıldan günümüze kadar korunmuş Haliç kıyısındaki bu evler, üzerinde bulunan levhalar sayesinde tarihi ile ilgili önemli bilgiler veriyor. Balat’taki kültürel çeşitliliğin evler üzerine bıraktığı farklı izleri Sanat Tarihçisi Hayri Fehmi anlattı.

Ki  bir  şehr  var  âlemde  meşhûr Ki  dirler  ana  Sıtanbul-ı  ma‘mûr Orada  vaz‘  idüp ol  şehr-bânı Deniz  üstine  bünyâd itmiş  anı Bayezid-i Veli devrinde Memluk elçisi olarak geldiği İstanbul’a hayranlığını böyle dile getirmiş İbrahim İbn Bali. Onun gibi nicesini güzelliğine bende eden İstanbul, 5 asır boyunca İslam â...

Yapay zekâ (Artificial intelligence/AI) teknolojileri hayatımızı çepeçevre sarmış durumda, gün geçmiyor ki yeni bir yapay zekâ haberi duymayalım. Yapay zekâ tarafından yazılan senaryolar, yapılan resimler, ameliyatlar, hologram yapay zekâ sanatçıları, metin yazarları yaygınlaşıyor, hatta Japonya’nın Tama şehrinde ilk yapay zekâ belediye başkan adayı bile çıktı. Transhümanizm çalışmaları ile robotl...

Kapalıçarşı, İstanbul’un fethinden itibaren yaklaşık 600 yıldır önemli bir üretim ve ticaret merkezi olarak varlığını sürdürmektedir. Kurucusu Fatih Sultan Mehmed, kuruluş yılı da eski bedestenin inşa tarihi olan 1460 kabul edilir. Ancak çarşı baştan sona tek seferde inşa edilmemiş, Bizans döneminden kalan 48 mx36 m boyutlarındaki iç bedestenin etrafından başlayarak değişik padişahlar döneminde ya...

Burası İstanbul’un kalbi, Kapalıçarşı. Bu yapı kendine has dili, kültürü, hafızasıyla; sokakları, hanları, kapılarıyla başlı başına bir şehir. Dünyanın en kıymetli halıları, renkli kandiller, ışıltılı mücevherler, paha biçilmez antika eşya vitrinin gerisinden göz kırpar, içeri, sırlı bir geçmişin derinliklerinde kaybolup gideceğiniz bir gezintiye davet eder sizi. İstanbul’a düşen herkesin mutlaka...

Nefs-i Stanbul’un, kadim sur içinin tarihî boyunca tek akarsuyu olarak kayıtlara geçen ve doğumu Neolitik çağa kadar uzanan Lycos veya Yenibahçe (Bayrampaşa adıyla da bilinir) deresi 20. yüzyılın ortalarına gelindiğinde tamamen yok oldu. İlk adını Yunan mitolojisinden aşina Poseidon’un oğlu Likus’tan almıştı, Yunancada “kurt” anlamına gelen bu ad Osmanlı döneminde değiştirildi ve şehrin batı duvar...

Sanayici ve 1950 sonrası Türkiye'nin entelektüel ve siyasi mahfillerinin yakın tanıklarından Yurdakul Dağoğlu, aynı zamanda bir hukukçu. Meşhur Marmara Kıraathanesi'nden başlayarak zamanın önde gelen ilim, sanat ve siyaset erbabının sohbetlerinde bulunmuş, onlarla dostluklar kurmuş; kurucuları arasında yer almış, entelektüel birikimini sohbetlerinde dostlarıyla paylaşmış bir çınar. Kendisiyle sur...

Sanatın mecrası her zaman atölyeler, bu iş için kurgulanmış sahne, galeri veya salonlar olmayabilir. Sanat, hayatın akışı içinde kendine daha bağımsız hareket alanları yaratabilir. Sokak bu sıra dışı mecraların başında geliyor. Resim öğretmeni Mahsuma Taştanovna da sanatını icra etmek için kamusal hafızanın mekânı sokakları tercih ediyor. Taştanovna, yaşadığı mekânı güzelleştirme, iz bırakma ve ge...

Mekân duygusunu iyi verebilen, zaman faktörünü iyi kullanabilen filmler, genelde  sinemanın en başarılı örnekleri arasında anılırlar. Gerçekten de mekân bir filmin en temel ögelerindendir. Mekânın, diğer sinematografik ögelerle kurduğu ilişki bize o filmin niteliği hakkında fikir verir. Mekân kullanımı doğal olarak sinemayı başka bir sanatla, mimarlıkla buluşturur. Bu sayede sinemada bir atmo...

İstanbul Açık Şehir, Şehrin Halleri, Herkes Evine Dönmek İster, Kırk Şehir, Türkiye İçin Sırada Ne Var?, İstanbul Masalları

Diriliş davasının öncüsü, edebiyat ve düşünce hayatımızın büyük ve değerli ismi üstat Sezai Karakoç’u 16 Kasım 2021 tarihinde kaybettik. Aziz na’şını 17 Kasım Çarşamba günü ikindi namazını müteakip Şehzadebaşı Külliyesi haziresindeki ebedî istirahatgâhına defnettik. Ülkemizin, tüm İslam âleminin başı sağ olsun. Sezai Karakoç’un hepimizde anlamlı bir karşılığı vardır. Kimi şiirini sever kimi hayata...

Kapalıçarşı… İç içe geçmiş yüzlerce sokağıyla âdeta sınırları içinde küçük, kapalı bir şehir. Kendine özgü alışveriş kuralları ve açık dükkân anlayışıyla, yılda 45 milyon ziyaretçiyi ağırlıyor. Sur içinin geleneksel ticaret bölgesinin tam odağında, Nuruosmaniye ile Bayezid camileri arasındaki geniş alanda yayılan bu abidevi yapı, İstanbul Valiliği, Fatih Belediyesi ve Kapalıçarşı yönetimi arasında...

İstanbul’u ziyaret eden seyyahların neredeyse tamamının yolu Kapalıçarşı’dan geçmiştir. Bazıları çok kısa ziyaretlerde bulunurken bazıları ise çarşıda alışveriş ve ticaretle epey vakit geçirmiş, esnaf ile sohbet ederek çarşının fiziki özelliklerine, buradaki gündelik hayata dair önemli bilgiler derlemişlerdir. Seyyahların Kapalıçarşı’ya olan ilgilerinin daha seyahatlerine başlamadan önce oluştuğu...

2020 Tokyo Paralimpik Oyunları’nda yüzmede 50 metre sırtüstü S5 kategorisinde bronz madalya alarak bu branşta Türkiye’ye tarihinin ilk madalyasını kazandıran 18 yaşındaki Sevilay Öztürk, gösterdiği azim ve kararlılıkla ayakta alkışlanacak bir başarıya imza attı. Madalyalarına yenilerini eklemek isteyen millî sporcumuzun sıradaki hedefi dünya şampiyonasında altına ulaşmak.

DÜN BUGÜN İSTANBUL (3 EYLÜL - 28 KASIM) , CANDEĞER FURTUN (16 EYLÜL 2021 – 17 NİSAN 2022), GÜLSİN ONAY – RESİTAL, İŞİTİN EY YÂRENLER - Yunus Emre, MARK ELİYAHU, 25. İSTANBUL TİYATRO FESTİVALİ, İSTANBUL ULUSLARARASI DENEYSEL FİLM FESTİVALİ (12 KASIM - 16 KASIM), 

Cumhuriyet öncesi ve sonrası kültür, edebiyat hayatımızda önemli bir yer tutan, İstanbul’un semtlerini, hayatını, çarşı ve pazarını, semt ve mahallelerin maruf tiplerini gayet canlı, gayet renkli bir suretle anlatan; şehrin çok kültürlülüğünü, folklorik ögelerini, eğlence kültürünü, mimari estetiğini, etnik yapı ve dinî inanışlardaki kozmopolit yapıyı işlemeyi seven bir İstanbul yazarıdır Osman Ce...

Her şehrin “yemeden olmaz” diyebileceğimiz kendine mahsus bir tadı, yiyeceği illaki vardır. Öyle yiyecekler de vardır ki her şehirde farklı bir tatla karşımıza çıkarlar. İşte bunların en meşhuru: Simit . İzmir’in Gevreği, Rize’nin Kerkelisi, Nevşehir’in Beksimeti… Türkiye’nin dört bir yanından mis gibi envaiçeşit simit kokuları gelir. Zevkleri yarıştırmak doğru olur mu, bilemem ama benim damak ter...

“Şimdilerde altından geçtiğim bütün ağaçlar yapraklarını döküyor. Havada hazan var, yüreğimde hüzün”  diyordu Cemal Süreya sonbahar için. Ancak kimilerine göre hüznün değil, yenilenmenin mevsimi turuncunun hâkimi sonbahar… Resimde, müzikte, edebiyatın her dalında sanatçılara ilham veren sonbaharın sanattaki yansımalarına birlikte bakmaya ne dersiniz?

Diyet üzerine insanların en merak ettiği konuların başında gelir, limonlu su gerçekten yağ yakar mı? Yağ yakması için ılık mı olmalı soğuk mu? Aç karna mı içelim tok karna mı? Hadi cevaplamaya başlayalım. Limonlu su yağları eritmede direkt etki etmez. Yapılan çalışmalar diyette C vitaminini arttırmanın ve egzersiz sırasında alınan C vitamininin yağ yakımını desteklediğini göstermiş. Her ne kadar C...

Kapalıçarşı’da her sokağın belli bir ürüne ayrılması, lonca geleneğine bağlı olarak yaşatılmış ve uygulanmıştır. Mallar, bir mağaza vitrini gibi camlar arkasından gösterilmeden, çıplak gözle görülen bir düzende, bolluk ve zenginlik içinde birbiri ardınca dizilerek alıcıya sunulurdu. Ayrıca, sergilenen eşya sadece raflarda kalmayıp kumaş gibi malzemeler demir çubuklardan aşağı doğru sarkıtılırdı. A...