WPodcast

Czy potrafimy spojrzeć na Niemcy inaczej niż przez pryzmat II wojny światowej? Czy umiemy odrzucić stereotypy i zobaczyć w Niemcach i Niemkach ofiary ideologii? Jak działa mechanizm wyparcia oraz w jaki sposób przepracować traumę, oswoić wstyd i żyć dalej z trudnym dziedzictwem? O tym, jak doszło do tego, że Niemcy w demokratycznych wyborach wybrali konserwatywną partię NSDAP i w znakomitej większ...

Rumunia to jedyny kraj, który po upadku Związku Radzieckiego rozstrzelał swojego dyktatora. Co skłoniło Rumunów i Rumunki do tego kroku? Jak obywatele i obywatelki tego kraju radzą sobie z traumą czasów komunistycznych? I dlaczego niektórzy z nich wspominają okres terroru z nostalgią? W jaki sposób Rumunki i Rumuni poradzili sobie z konsekwencjami dekretu 770, który od 1966 do 1989 roku praktyczni...

Czy fikcja może dać więcej do myślenia niż reportaż? Co łączy Wschód z Zachodem? Jak się trzyma patriarchat i z jakimi niewypowiedzianymi traumami mierzą się Turcy i Turczynki? Wreszcie, co współczesna Turcja chce zamieść pod dywan? O silnych kobietach, roli rodziny, tabu i duchowości Stasia Budzisz rozmawiam z Anną Wilczyńską z Salam Lab. Anna jest arabistką, publicystką i autorką reportaży z kra...

Pisanie powieści to czynność intymna, tak przynajmniej mówią pisarze. Ale w jakim stopniu może być przyjemnością albo swego rodzaju tajemnicą? Na ile ważna jest opowieść, a na ile konstrukcja? Jak się tworzy bohatera i czy akcja powieści może zaskoczyć swojego twórcę? O procesie pisania, mówieniu smutnej prawdy o ludziach i zapożyczaniu motywów, myśli i wątków od innych autorów Stasia Budzisz rozm...

A może tak pojechać na wakacje do Norwegii albo do Szwecji, a może do Finlandii? A jeśli już, to co tam robić? Czy kraje nordyckie to tylko zima, nuda i cisza? A może kryją coś jeszcze? Jak to jest z kontaktami międzyludzkimi i co robią obywatele i obywatelki Szwecji, Norwegii czy Finlandii w wolnym czasie? Czym różnią się od siebie kos, lagom i sisu? Co łączy wszystkie te trzy kraje? Co jest ich...

Czy zwierzęta trzeba leczyć za wszelką cenę? Czym różni się weterynarz od lekarza weterynarii, co go wkurza, co gryzie i czemu się dziwi? Będzie też o tematach tabu: kupie i pasożytach, które – wierzcie mi państwo – nie dotyczą tylko zwierząt, a bywają bardzo niebezpieczne. Nawet dla życia. I o magicznych rytuałach, które do dziś spotyka się na wsi. Z Łukaszem Łebkiem, lekarzem weterynarii, autore...

Tak, dziś będzie na wesoło. Na wesoło, bo Wydawnictwo Poznańskie obchodzi swoje 65. urodziny. A to nie przelewki. Będzie więc grill, muzyka i śpiew. No dobra, śpiewać nie będziemy, za to tańczyć jak najbardziej. W nieformalnej atmosferze Stasia Budzisz zadała pytanie pracownicom i pracownikom WP o ich pierwszy dzień w pracy. Niektórych zapytała też o najgorszy. Sprawdźcie, co powiedzieli!

Jaka jest sytuacja osób nieheteronormatywnych w Gruzji? Jaki wpływ na społeczeństwo ma Autokefaliczna Gruzińska Cerkiew Prawosławna? Kto podsyca homofobię w Gruzinach i Gruzinkach? O tym, co wydarzyło się na początku lipca 2021 roku na ulicach stolicy Gruzji, kto za to odpowiada i jaka była reakcja świata. O Gruzji bez fikcji i przyjemnych obrazków. Tym razem Stasia Budzisz opowiada o sytuacji osó...

Jak opowiadać o przyrodzie i naszej planecie bez naiwnego optymizmu? Jak przedstawiać trudne rzeczy bez naukowego zadęcia i nie robić z nauki czegoś ekskluzywnego? Co możemy zrobić, by wpłynąć na los naszej planety? Te pytania Stasia Budzisz zadaje narratorce opowieści o przyrodzie – Kamili Kielar. Kamila jest specjalistką od północnej przyrody i niedźwiedzi. Samotnie szukała niedźwiedzi-duchów, p...

Ile kosztuje promocja książki w internecie? Jak wyjść poza bańkę czytelników i czytelniczek i trafić do tych, którzy nie czytają wcale? Czy hasło „nie czytasz, nie idę z Tobą do łóżka” jest skuteczne? Dlaczego to dobrze, kiedy książki nie każdemu się podobają? Na czym polega praca instagramerów, youtuberek i książkowych tiktokerów? Co czeka książkowy marketing w Polsce? Stasia Budzisz do rozmowy z...

Czy łatwo jest założyć swoje państwo? Czy powinniśmy, jako potencjalni przyszli królowie i królowe albo prezydenci i prezydentki, pomyśleć o ludności, suwerenności albo zdolnościach do wchodzenia w stosunki międzynarodowe? A może wystarczy idea i terra nullius? Kim są królowie, którzy mieszkają w blokach, albo prezydenci jeżdżący dacią duster? Te pytania Stasia Budzisz zada autorowi reportażu o „T...

Ile jesteśmy w stanie powiedzieć o sobie w obcym języku? Jak język wpływa na odbiór rzeczywistości i jak bardzo jest w stanie pokazać nierówności? O hegemonii niektórych języków, kłopotach z komunikacją i filtrze kulturowym Stasia Budzisz będzie rozmawiać z tłumaczem literatury fińskiej i anglojęzycznej – Sebastianem Musielakiem. Sebastian jest członkiem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, przetłu...

Co kryje się za określeniami typu: narodowosocjalistyczna psychiatria, pozytywna eugenika czy akcja T4? Jakie skutki niosła za sobą wprowadzona w 1933 roku ustawa o ochronie przed potomstwem dziedzicznie chorym? Do czego doprowadziła chęć stworzenia hegemonicznego społeczeństwa? Jaką rolę w rozwoju nazistowskich Niemiec odegrały znane i lubiane po dziś dzień marki? I czy tylko Żydów, Cyganów i Sło...

Mówi się, że praca reportera jest najciekawszą robotą na świecie. Że można jej pozazdrościć. I że każdy by tak chciał. Mówi się też, że pisanie to jedno z najbardziej samotnych zajęć w życiu. W tej rozmowie odsłaniamy kuchnię naszej pracy. Rozprawiamy o relacjach z bohaterkami i bohaterami naszych tekstów, które nie zawsze są takie, jak wyobraża sobie to każda ze stron. Mówimy o chwilach miłych, m...

W prima aprilis 1975 roku na przedmieściach Waszyngtonu przepadają dwie dziewczynki. Szuka ich policja, rodzina i całe miasto. Stany Zjednoczone obiega informacja o tajemniczym zaginięciu, ale po czasie bezskutecznych poszukiwań sprawa trafia do Archiwum X. Nierozwiązana. Po 38 latach wraca do niej detektyw Dave Davis i gdy przegląda akta, natrafia na pominięty dokument. Ostatni trop. Czy istnieje...

Do 1903 roku do litra coca-coli dodawano 230 miligramów kokainy. Zapobiegała złemu samopoczuciu i wywoływała euforię. Aby wyleczyć morfinistę z nałogu na początku XX stulecia podawano mu heroinę. Tę samą stosowano jako środek na ból głowy i kaszel dla dzieci. Generalnie, wstającym z kolan Niemcom i Niemkom metamfetaminę aplikowano w postaci tabletek oraz czekoladek, które – w porównaniu z kofeiną...

Czy klasyka literatury dziecięcej: Tuwim, Brzechwa, Grimm, Andersen się zestarzała i potrzebujemy unowocześnienia? Co to znaczy, że książka jest „dobra dla dzieci”? Nowy imprint Zygzaki to propozycja dla starszych, młodszych i dorosłych, która stawia na różnorodność, bliskość, inspirację i wyobraźnię. O tym, czy Polacy czytają dzieciom i czym literatura dla dorosłych różni się od dziecięcej Stasia...

Statystyczny polski więzień jest mężczyzną, który najczęściej odbywa karę pozbawienia wolności za kradzież z włamaniem. Spędza za kratkami od trzech do pięciu lat. Na Kubie mieszka ponad 11 milionów obywateli i obywatelek – czy ich wszystkich można nazwać więźniami, a samą wyspę więzieniem? Jakie są punkty styczne między życiem w pudle a życiem na karaibskiej wyspie po 1959 roku? Jak to jest trafi...

Jak to jest przekładać powieść teoretycznie nieprzekładalną: trzymać się norm czy puścić wodze fantazji? Czy warto tłumaczyć książki, które wytrącają z równowagi i jak pisać o ludziach z wrażliwością i szacunkiem? Jak dobrać sposób mówienia do bohatera/bohaterki, czyli do czego posuwa się tłumacz(ka) w pracy? I o tym, w jaki sposób przyzwyczaić czytelników i czytelniczki do stosowania neutratywów....

Czy założyciel sekty Świątynia Ludu, Jim Jones, jest winien samobójstwa czy raczej zabójstwa blisko tysiąca osób? Jak to się stało, że lekarz, który nie cieszył się dobrą opinią wśród pacjentów, zdołał tak wpłynąć na opinię publiczną, że doprowadził do ogólnoświatowego kryzysu szczepionkowego? O tym, jakimi ludźmi są charyzmatyczni przywódcy i jakie są ich motywacje, a także o roli reportera i dzi...

„To kobietom nie przystoi”. „Ubierz się bardziej przyzwoicie”. „Bądź bardziej kobieca”. Która z kobiet nie słyszała takiego zdania choćby raz w życiu? Powstają więc pytania: czy istnieją rzeczy albo zachowania, które nie przystoją kobiecie? Czy są zawody, których kobiety wykonywać nie powinny? O akcji #metoo, dziennikarskim śledztwie, które doprowadziło do więzienia Harveya Weinsteina, i o tym, co...

Jak to jest, że najdłuższa epoka najczęściej kojarzy się z ciemnotą i apodyktycznym chrześcijaństwem? Dlaczego często myślimy o niej w kategoriach nudy? O tym, czym żyło średniowiecze, jaką rolę zajmowały zwierzęta i co elektryzowało społeczność. A także o namiętnościach, jedzeniu, inności, wymiarze sprawiedliwości, dziewicach i seksie. O wszystkim tym, co nas łączy. Gośćmi Stasi Budzisz są mediew...

Gdyby nas oskórowano, okazałoby się, że nasza powłoka mierzy jakieś dwa metry kwadratowe. Trzyma wszystko to, co nosimy w sobie. Skóra jest zawsze na pierwszej linii frontu i często gości pod mikroskopami patomorfologów i patomorfolożek. Tak więc o skórze, medycznych metaforach i patomorfologicznej kuchni. A także o języku współczesnej medycyny, feminatywach i popularyzacji nauki. Zahaczymy też o...

Syndrom oszustki, brak wiary we własne możliwości i umiejętności – w zasadzie każda kobieta zmierzyła się z tym choćby raz w życiu. Skąd się to bierze? Dlaczego boimy się, nie chcemy albo nie godzimy się na używanie żeńskich form w polszczyźnie, które są dla niej przecież naturalne? Polki wywalczyły sobie prawa wyborcze w 1918 roku, Szwajcarki w 1971, choć do lat 90. XX wieku nie zawsze mogły decy...

Ile wspólnego mają ze sobą Turcy, Ormianie i Bułgarzy? Na ile Turcy odcinają się od Imperium Osmańskiego i jak podchodzą do ludobójstwa Ormian? Co współcześni Bułgarzy myślą o procesie odrodzeniowym i przymusowej bułgaryzacji Turków za czasów Żiwkowa? Stasia Budzisz rozmawia ze swoją gościnią Magdą Genow o trudnym sąsiedztwie i amnezji historycznej, wzorcach rodem z Imperium Osmańskiego, kuchni i...