Wat blijft

Pierre Kartner, alias Vader Abraham, was altijd op zoek naar de volgende hit. Het kleine café aan de haven en Het Smurfenlied brachten hem wereldfaam. Veel minder mensen weten dat hij aan het begin van zijn carrière schunnige nummers maakte als onderdeel van het duo Venus en Penis. Kartner had twee kanten: de serieuze songwriter én de carnavaleske artiest. Ondanks zijn succes bleef hij een leven l...

Als interviewer was Clairy Polak geliefd, bewonderd maar ook gevreesd. Haarscherp wist ze zin van onzin te scheiden, dikwijls met een nauwelijks verhulde glimlach en licht spottende ogen. ‘Ze kon een kwestie helemaal afpellen,’ vertelt collega Jeroen Pauw. ‘Als een politicus wollige taal gebruikte, prikte zij daar feilloos doorheen. Met humor, een frons, en een betoverende blik erbij.’ Clairy Pola...

Fotograaf Erwin Olaf wilde dat zijn werk na zijn dood op een goede plek te zien zou zijn. Dat is gelukt: zijn ‘Hope Portrait 5’ hing als eerste foto ooit in de eregalerij van het Rijksmuseum. Maar ondanks dat hij grote internationale bekendheid verwierf, zijn werk tot Nederlands erfgoed werd benoemd en hij hoffotograaf was, bleef Erwin Olaf ook altijd onzeker.   Botte Jellema volgt zijn spoor teru...

Adriana Valkenburg (1894) was in de jaren twintig en dertig van de 20e eeuw een van de kopstukken van de Amsterdamse penoze. Vanwege haar extreme onbetrouwbaarheid kreeg zij in de onderwereld de bijnaam ‘Jeanne de Leugenaarster’. Bij de politie stond zij te boek als het ‘gevaarlijkste wijf’ van de stad. Klanten werden in haar bordelen stelselmatig beroofd. In de Tweede Wereldoorlog werd Valkenburg...

Een gouden schaatsmedaille op de Olympische Spelen, dat was het ultieme doel voor Stien Kaiser. Het lukte haar in 1972, op 33-jarige leeftijd, als bekroning van een imposante schaatscarrière waar ze keihard voor moest werken. Stien Kaiser was een pionier in het vrouwenschaatsen. Ze was de eerste vrouwelijke Nederlandse wereldkampioen allround, reed negen wereldrecords en doorbrak de hegemonie van...

Hoeveel kanten had Mata Hari, de beruchtste verleidster van de 20e eeuw? De Friese Margaretha Zelle veroverde vele harten met haar dansen. Tot de Fransen haar in 1917 beschuldigden van spionage en executeerden. Journalisten Jessica Voeten en Angela Dekker schreven een biografie over Mata Hari. Bij Wat blijft gaat Lara Billie Rense in gesprek met Jessica Voeten. Verder in #WatBlijft vannacht: de we...

Shoarma met friet, tomaat, gesmolten kaas, sla, sambal en knoflooksaus. Oftewel: de kapsalon. Deze wereldberoemde snack werd bedacht door kapper Tati Gomes. Hoewel vrienden hem aanspoorden om geld te verdienen aan de snack, vond hij zelf de eeuwige roem voldoende. Tati Gomes had een kapperszaak in Rotterdam. Het was een plek waar iedereen zich familie voelde. Ook speelde hij in verschillende Kaapv...

‘De koningin van de bijrol’, zo noemde Wimie Wilhelm zichzelf. Ze speelde in theatergezelschappen als het Noord Nederlands Toneel en Bos Theaterproducties. Ze vertolkte rollen in bioscoopfilms als Zwartbroek, Kruimeltje en het Oscar-winnende Antonia. En bij het grote publiek werd ze bekend als Els Peeters in de populaire serie Baantjer.  De laatste jaren was ze vooral regisseur van cabaretiers als...

In Wat blijft spreekt Lara Billie Rense over Theo Thijssen met historicus en journalist Peter-Paul de Baar. Hij schreef de biografie Theo Thijssen: schrijver, schoolmeester, socialist. Over de schepper van Kees de Jongen, die ook geliefd leraar was, vakbondsman én tweede kamerlid. En die zo goed in het hoofd van kinderen wist te kijken.  Verder in Wat blijft: Hanneke Groenteman over regisseur en p...

In Wat blijft deze aflevering een uitgebreid gesprek over Theo Thijssen, leraar en schrijver van het legendatische Kees de Jongen. Dit boek maakt hem, een eeuw later, nog altijd een bekend schrijven. Journalist en historicus Peter-Paul de Baar schreef de biografie 'Theo Thijssen: schrijver, schoolmeester, socialist' en spreekt over het leven en werk van Thijssen met Lara Billie Rense.  Verder in W...

In Wat blijft uitgebreid aandacht voor de opvallende cabaretière Adèle Bloemendaal aan de hand van het boek Aaah! Dèle dat Jacques Klöters over haar schreef. Klöters werkte jarenlang samen met Bloemendaal samen en voerde uitgebreide intiemen gesprekken met haar aan haar keukentafel over seks, geld, misdaad en ouder worden. Niet zelden monden die gesprekken uit in liedjes en conferences in haar pro...

In 2024 is het 150 jaar geleden dat de Tweede Kamer het ‘kinderwetje’ aannam, de eerste sociale wet van Nederland. Het bezorgde indiener Samuel van Houten (1837-1930) een plek in de geschiedenisboeken. Maar Van Houten, grote vernieuwer van het liberalisme en ‘politiek moordenaar’ van staatsman Thorbecke, was meer dan zijn kinderwet. Twintig jaar lang was hij de belangrijkste voorvechter van kiesre...

Toen begin jaren ‘90 de oorlog in Joegoslavië uitbrak, ontvluchtte schrijver en literatuurwetenschapper Dubravka Ugrešić haar land. Ze streek neer in Nederland maar heeft hier nooit echt kunnen wortelen. Ze bleef zich een vluchteling voelen. Ugrešić vermengde het persoonlijke met het politieke en schreef over nationalisme, ontheemding en ze maakte zich hard voor het recht van schrijvers om zich ni...

Muziek doorkrijgen van Liszt en Brahms, het is bijna niemand gegund. Bijna, want de Britse Rosemary Brown wel. Tussen het koken, de kinderen naar school brengen en soapseries kijken door, componeerde ze muziek die haar werd opgedragen door grootse musici uit het verleden. Waarom wist ze niet en de waardering bleef helaas ook uit. Vrouwkje Tuinman maakte een podcast over haar. Ze gaat erover in ges...

Fotograaf Céline van Balen vond lachen een vorm van zelfbescherming, van jezelf niet laten zien. En als zij ergens naar op zoek was, was het de persoon achter het masker. In de jaren ‘90 maakte ze een bliksemcarrière in de fotografie. Ze viel op met haar portretten van zwervers en krakers. Maar hoewel fotograferen haar gelukkig maakte, besloot ze in 2004 de kunstwereld de rug toe te keren. Ze kon...

De Amsterdamse zakenman Piet van Eeghen speelde een cruciale rol bij de modernisering van Amsterdam in de negentiende eeuw. Zo nam hij het initiatief tot sociale woningbouw - in een tijd waarin de meeste stadsbewoners nog in krotten leefden - en maakte zich sterk voor de opvang van prostituees en ‘verwilderde’ jongeren. Ook bouwde hij het destijds hypermoderne Prinsengrachtziekenhuis, legde het Vo...

Vragen stellen was de tweede natuur van Kunststof presentatrice Jellie Brouwer. Meer dan twintig jaar sprak ze op de radio met gasten uit de cultuur en mediawereld. Maar ook als het rode lampje van de studio uitging, bleef ze nieuwsgierig naar de mensen in haar omgeving. Over verlies, ziekte en rouw waar ze in haar eigen leven mee te maken kreeg, sprak ze niet in het openbaar. Liever bond ze een g...

Hoe leid je je leven in goede banen, als je vanaf je puberteit wereldroemd bent? Britney Spears was 16 toen ze haar eerste wereldhit Baby, one more time scoorde, en werd al gauw een popdiva. De paparazzi deed uitvoerig verslag van haar problemen: ze scheidde van de vader van haar twee kinderen, verloor haar voogdij en kwam in de problemen. Nu is er een autobiografie, met haar eigen verhaal. Caroli...

De artsen gaven haar niet meer dan zes jaar, nadat ze met een dwarslaesie ter wereld was gekomen. En de pastoor adviseerde haar ouders om het invalide kind maar dood te laten gaan. Petra Jorissen wilde leven, normaal leven. Het waren maatschappelijke obstakels die dat haar bemoeilijkte, niet zozeer haar gebroken rug. Ze streed tegen het medelijden dat een lichamelijk mankement oproept: ‘zielig, hu...

Welke offers ben je bereid te brengen voor activisme en geëngageerde kunst? De dissidente kunstenaar Ai Weiwei is in zijn geboorteland China niet welkom. Hij werd geboren in 1957, en groeide deels op in een werkkamp met een vader die net zo opstanding was als hij zelf. Lara Billie Rense gaat in gesprek over zijn leven en werk, met curator Joris Westerink van Kunsthal Rotterdam. Verder in Wat blijf...

“Wat wil je hiermee zeggen?” vroeg regisseur en cabaretier Fred Florusse vaak om vakgenoten te scherpen tijdens repetities. “Hij was de ideale startmotor”, vertelt Jack Spijkerman, voor hemzelf maar ook voor artiesten als Paul de Leeuw en Karin Bloemen. Florusse werd bekend als lid van Don Quishocking, de cabaretgroep die in de jaren zeventig van de twintigste eeuw furore maakte in Nederland met m...

Op 16 oktober 2020 werd in Frankrijk leraar Samuel Paty vermoord. Hij werd onthoofd, omdat hij in zijn klas cartoons had laten zien van de profeet Mohammed. De moord maakt veel los, niet alleen in Frankrijk, maar ook in Nederland. Stine Jensen geeft zelf les en is aangedaan door de moord. Zou dit haar ook kunnen gebeuren? En moet ze haar manier van lesgeven aanpassen, maar wil ze dat wel? Ze maakt...

In Wat blijft aandacht voor de Frans-Joodse filosofe, politiek activist en schrijver Simone Weil (1909-1943). Haar korte leven oogt als een verzameling van tegenstellingen. Een pacifiste die dienst nam in de Spaanse Burgeroorlog, een heilige die weigerde gedoopt te worden, een Joodse die niets moest hebben van het jodendom, een atheïstische filosoof die mystica werd, een linkse activist die het wo...

Bescheiden noemde ze zichzelf 'boodschappenmeisje van het verzet’, maar in feite was ze een bevlogen strijdster voor gerechtigheid en menselijkheid. Met haar stalen zenuwen en onschuldige meisjesgezicht smokkelde Joke Folmer tijdens de oorlog ruim driehonderd mensen de grens over, onder wie 120 geallieerde piloten. In april 1944, twintig jaar oud, werd ze gearresteerd en ter dood veroordeeld, waar...

Soms zijn stippen niet alleen een leuk patroon op een feesthoed, maar existentieler. Voor de Japanse kunstenaar Yayoi Kusama werken de polkadots helend. Ze werd er wereldberoemd mee. Kusama schildert de stippen, om haar moeilijke jeugd te verwerken. In Stedelijk Museum Schiedam wordt dit najaar de Nederlandse jaren van Kusama belicht, vooral haar rol als pionier, feminist en cultheldin in de jaren...