ار.اف.ای / RFI
تاریخ تازهها
رویدادهای روز که خمیرمایۀ «اخبارِ» رسانه ها را تشکیل می دهند، فراوان ریشه در گذشته دارند و گاه بیش از آنکه حاصل گریز ناگهانی احوال روز باشند، نتیجۀ دیگرگون شدن هر چند کُند، اما ژرف و پایدار روزگاری دراز مدت اند. «تاریخ تازهها» بر گذشتۀ رخدادهای روز می نگرد و در این نظر و گذر پیشینۀ چرخشهای کنونی را باز می نماید.
Where to listen?
Podcasts in the app Replaio Radio Coming soonPodcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts
Episodes
اُپوزیسیون جمهوری اسلامی در بوتۀ نقد 07.07.2026 10:06
در ماه ژوئن سال ۲۰۲۵ در گرماگرم جنگ دوازده روزه، یسرائیل کاتْز، وزیر دفاع اسرائیل، اعلام کرد : «نمیتوان اجازه داد علی خامنهای به حیات خود ادامه دهد». در آن جنگ، ترامپ نیز از احتمال «تغییر رژیم» در ایران سخن گفت. اما سپس، اسرائیل را از کشتن خامنهای برحذر داشت. در آن زمان بیشتر رهبران کشورهای غربی کشتن خامنهای را کاری غیرمسئولانه و خطرناک میدانستند و بعضی از آنان میگفتند ترور او ممکن است به جن...
شکاف میان آمریکا و اسرائیل پس از امضای تفاهمنامه با ایران 30.06.2026 10:35
پس از امضای تفاهمنامه میان ایالات متحد آمریکا و ایران در ۱۸ ژوئن (۲۸ خرداد ۱۴۰۵) درگیریهایی میان دو کشور روی داد اما به جنگ تمامعیار نینجامید. با امضای این تفاهمنامه، دو کشور برای یک دورۀ ۶۰ روزه آتشبس اعلام کردند تا نمایندگانشان بتوانند به میز مذاکره برگردند و دربارۀ موضوعهای مهمی مانند برنامۀ هستهای ایران و مسائل منطقهای به توافق برسند. بسیاری از کارشناسان امضای این تفاهمنامه را نشانۀ ش...
مارک بلوک، میهندوست و مورخ نامدار، در آرامگاه مشاهیر فرانسه میآرامد 23.06.2026 9:46
امروز سهشنبه ۲۳ ژوئن ۲۰۲۶ مارک بلوک، مورخ نامدار و مبارز تسلیمناپذیر «نهضت مقاومت ملی فرانسه» هشتاد و دو سال پس از اعدام او به دست نازیهای آلمان به پانتئون راه خواهد یافت. از این پس، این مورخ و کارشناس تاریخ قرون وسطی که زندگی خود را وقف خدمت به فرانسه کرد به همراه همسر و دستیارش، سیمون ویدال، در آرامگاه بزرگان فرانسه خواهد آرمید. او در سال ۱۹۱۴ با عنوان گروهبان در هنگ ۲۷۲ پیاده نظام فرانسه اسل...
آیا ترامپ بدعهدی کرد و نتانیاهو را در برابر ایران تنها گذاشت؟ 16.06.2026 11:09
امضای تفاهمنامه میان ایران و ایالات متحد آمریکا برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگۀ هرمز، در اسرائیل ناامیدی و تلخکامی شدیدی برانگیخته است. به نوشتۀ روزنامۀ اسرائیلی «معاریو»، به ما وعدۀ پیروزی کامل داده بودند و ما امروز با یک فاجعۀ تمام عیار روبه رو هستیم. یکی از تحلیلگران رادیو ارتش نیز تفاهمنامه را «شکست راهبردی» توصیف کرد. مقامهای نظامی اسرائیل معتقدند که رئیسجمهور ایالات متحد آمریکا ب...
چرا ترامپ برای رسیدن به توافق با ایران عجله دارد؟ 09.06.2026 11:32
در روزهای اخیر تنش در خلیج فارس دوباره بالا گرفت. یکشنبه هفتم ژوئن، ایران در واکنش به نقض آتشبس در لبنان چندین موشک به سوی اسرائیل شلیک کرد و اسرائیل نیز شبانه به چند نقطه در ایران حملۀ هوایی کرد. این تبادل آتش میان دو کشور در حالی انجام میگیرد که دولت ترامپ همچنان میکوشد به توافقی با ایران دست یابد. چند ساعت پس از شليک موشکهای بالستیک ايران به شمال اسرائيل، رئیس جمهوری آمریکا در گفتوگو با...
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران و اصطلاح ساختگی تمدن یهودی- مسیحی 02.06.2026 11:40
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، جنگ روایتها و گفتمانها نیز هست. چندی پیش بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، گفت: امروز سربازان اسرائیل در غزه و لبنان و ایران هم برای دفاع از دولت یهود میجنگند و هم برای پاسداری از آنچه تمدن در برابر بربریت مینامیم. این نبرد تنها به اسرائیل مربوط نمیشود، بلکه نبردی است مشترک برضد کسانی که آنها را بربر مینامیم. هدف این نبرد تنها حفظ اسرائیل نیست، بلکه دفاع از...
توافق احتمالی آمریکا با ایران و بیاعتنایی ترامپ به نگرانیهای نتانیاهو 26.05.2026 10:03
توافقی که قرار است میان ایالات متحد آمریکا و ایران امضا شود، گویا در نهایت به جنگی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه با جمهوری اسلامی ایران آغاز کردند، پایان خواهد داد. اما در گام نخست، میباید به بازگشایی تنگۀ هرمز بینجامد. برای امضای این توافق، ترامپ با چندین رهبر و میانجی منطقهای از جمله عربستان سعودی، امارات متحد عربی، قطر، پاکستان، ترکیه، مصر، اردن و بحرین رایزنی کرده است. او همچنین جداگانه با...
چگونه اپوزیسیون جمهوری اسلامی مردم را به فراموشی سپرد و به آمریکا و اسرائیل روی آورد؟ 19.05.2026 9:44
یکشنبۀ گذشته ۱۷ ماه مه ۲۰۲۶ برابر با ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ خورشیدی، گروههایی از ایرانیان در برابر کنگرۀ آمریکا در واشنگتن برضد جمهوری اسلامی تظاهرات و راهپیمایی کردند. به گزارش وبگاه «سیمای آزادی، تلویزیون ملی ایران»، در این تظاهرات که زیر عنوان «تظاهرات ایران آزاد» برگزار شد، «تظاهرکنندگان با محکوم کردن جنایتهای جمهوری اسلامی پشتیبانی خود را از شورای ملی مقاومت و سازمان مجاهدین خلق ایران اعلام کردن...
ترامپ در تنگۀ هرمز گیر کرده است 12.05.2026 10:39
عصر یکشنبه دهم مارس، دونالد ترامپ در شبکۀ اجتماعی «تروث سوشال» نوشت : پاسخ ایران به پیشنهاد آمریکا برای پایان دادن به جنگ «کاملاً ناپذیرفتنی» است. او چند ساعت پیش از آن با لحنی تهدید آمیز گفته بود: «آنان دیگر مدتها نخواهند خندید». رئیس جمهور آمریکا در مصاحبهای که اوایل هفتۀ گذشته ضبط شده بود و روز یکشنبه پخش شد، مدعی شد که ایالات متحد تنها «دو هفتۀ دیگر» برای دستیابی به تمام هدفهای نظامی خود در...
تنگۀ هرمز، شاهرگ تمدن صنعتی و اهرمی استراتژیک در دست ایران 05.05.2026 10:33
پس از حملۀ اسرائیل و آمریکا به ایران در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ تنگۀ هرمز به نیرومندترین سلاحِ استراتژیک در دست سپاه پاسداران و به پاشنۀ آشیل ایالات متحد آمریکا در جنگ با ایران تبدیل شد. این تنگه دومین تنگۀ پُر رفت و آمد بینالمللی و یکی از مهمترین گذرگاههای آبیِ استراتژیکی در جهان است. کارشناسانِ ژئوپلیتیک آن را یکی از شاهرگهای اصلی تمدن صنعتی میدانند. پیش از جنگ، ۲۵ تا ۳۰ درصد از نفت و بیش از ۲۰ درصد...
دشواری خروج آبرومندانۀ ترامپ از جنگ کنونی با ایران 28.04.2026 10:56
سهشنبۀ گذشته ۲۱ آوریل، دونالد ترامپ پس از دیدار با نزدیکترین مشاورانش در کاخ سفید اعلام کرد که ایالات متحد آمریکا تا زمانی که ایران پیشنهادی ارائه نکرده و مذاکرات به نتیجهای نرسیده، از حملۀ دوباره به آن کشور خودداری خواهد کرد. به گفتۀ بسیاری از کارشناسان، ترامپ این تصمیم یکجانبه را برای تمدید آتشبس در واکنش به بیعملی رهبران ایران گرفته است. چند ساعت پیش از اعلام این تصمیم، معاون او، جی. دی. و...
نابود کردن هدفمند آثار تاریخی و زیرساختهای حیاتی ایران در جنگ کنونی 21.04.2026 9:40
ویران کردن هدفمند وسازمانیافتۀ ساختمانها، پُلها، کارخانهها، فرودگاهها و به طورکلی زیرساختهای حیاتی یک کشور و نیز بمباران میراث تاریخی و فرهنگی یک ملت، شهرکُشی (به انگلیسی «اوربیساید») نامیده میشود. تخریب موزهها، دانشگاهها، بیمارستانها، آزمایشگاهها، کتابخانهها، پژوهشگاهها و دیگر نهادهایی از این دست، با هدف نابودی حافظۀ جمعی، اندوختۀ علمی و دانش فنی و پزشکی یک ملت انجام میگیرد. به طور...
چگونه ایرانیها به خدمت موساد درآمدند؟ 14.04.2026 10:56
بدون همکاری ایرانیانی که به خدمت موساد درآمدند، عملیات سنجیدۀ نظامی و ترورهای هدفمند دولت اسرائیل چه در جنگ دوازده روزه و چه در جنگ کنونی ممکن نبود. اسرائیلیها ترورهای هدفمندشان را در ایران در ۱۶ ژانویۀ ۲۰۰۷ با کشتن اردشیر حسین پور آغاز کردند. او استادیار دانشگاه و کارشناسِ الکترومغناطیس بود و در تأسیسات هستهای ایران کار میکرد. در ۲ فوریۀ ۲۰۰۷ شرکت معتبرِ «استاتفوُر» که یک شرکتِ اطلاعاتیِ خصوصی...
آیا هدف بعدی اسرائیل پس از شکست احتمالی ایران، ترکیه خواهد بود؟ 07.04.2026 10:50
پیش از حملۀ نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، ترکیه همراه با چند کشور دیگر منطقه کوشیدند رئیس جمهور آمریکا را از به راه انداختن این جنگ منصرف کنند. هنگامی که جنگ آغاز شد، دولت ترکیه بیدرنگ آن را محکوم کرد و دربارۀ پیامدهای آن ازجمله بیثبات شدن بیش از پیش منطقه هشدار داد. با این حال، از هرگونه همسویی با ایران پرهیز کرد و از گفتن اینکه ایران نیز سهمی در برافروختن آتش جنگ دارد، خودد...
حملۀ نظامی خارجی به سرنگونی جمهوری اسلامی نینجامید، اما ایران را ویران کرد 31.03.2026 12:10
جنگی که اسرائیل و آمریکا در ۲۸ فوریه (۹ اسفند ۱۴۰۴) با هدف نابودی جمهوری اسلامی ایران آغاز کردند، هنوز به نتیجۀ مطلوب آن دو دولت نینجامیده است. مسئولان بلندپایۀ ایالات متحد آمریکا بارها مدعی شده اند که تواناییهای بالستیک ایران را به کل نابود کرده اند. اما بسیاری از رسانههای معتبر جهان و کارشناسان نظامی بینالمللی، چنین ادعاهایی را ناسازگار با واقعیتهای میدانی میدانند. روز شنبه (۲۸ مارس برابر ب...
چرا جمهوری اسلامی ایران تسلیم نمیشود؟ 24.03.2026 10:36
جنگ کنونی اسرائیل و آمریکا با جمهوری اسلامی ایران با حملات هوایی به اقامتگاه رسمی و محل کار رهبر جمهوری اسلامی که به آن «بیت رهبری» میگفتند، آغاز شد. فرض این بود که با حذف ناگهانیِ علی خامنهای پایههای قدرت فروخواهد ریخت. اما چنین نشد. سرچشمۀ این پنداشت نادرست تجربۀ سقوط نظامهای سیاسی در لیبی پس از کشته شدن معمر قذافی و در سوریه پس از فرار بشار اسد بود. گمان میرفت در ایران نیز مانند لیبی و سو...
خیزش دیماه ۱۴۰۴، پیشدرآمد جنگ و گسست کامل از جنبش زن، زندگی، آزادی 17.03.2026 11:51
پس از خیزش دیماه ۱۴۰۴ و به خون کشیده شدن آن به دست نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی، شماری از فعالان و جریانهای سیاسی بهویژه سازمانهای مدافع حقوق و آزادیهای زنان، به برجسته کردن و ستودن ویژگیهای بیهمتای جنبشِ «زن، زندگی، آزادی» پرداختند و از اهمیت دستاوردهای تاریخی آن برای آیندۀ ایران بهویژه زنان کشور سخن گفتند. در حالی که بسیاری از مدافعان خیزش دیماه ۱۴۰۴، جنبش «زن، زندگی، آزادی» را جنبشی پا...
ابهامها و سایه روشنهای جنگ کنونی آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی ایران 10.03.2026 11:17
با کشته شدن علی خامنهای و شمار چشمگیری از فرماندهان نظامی جمهوری اسلامی در همان روز نخستِ جنگ، بیشتر کارشناسان احتمال میدادند که نیروهای آمریکایی و اسرائیلی در زمانی کوتاه و به گونهای برقآسا نیروهای مسلح جمهوری اسلامی را زمینگیر خواهند کرد. اما چنین نشد. جنگ همچنان ادامه دارد و به یقین نمیتوان گفت چه زمانی پایان خواهد یافت. البته، با توجه به برتری نظامی آمریکا و اسرائیل، بسیاری از کارشناسان...
تصمیمگیرندگان اصلی در ایران کنونی کیستند؟ 03.03.2026 10:16
پس از کشته شدن علی خامنهای در حملۀ هوایی آمریکا و اسرائیل در روز شنبه ۲۸ فوریه، جمهوری اسلامی روز یکشنبه اول مارس با تشکیل شورایی به نام «شورای موقت رهبری»، نخستین گام را برای انتقال قدرت در ایران برداشت. اعضای این شورا، مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، غلامحسین محسنی اژهای، رئیس قوه قضائیه، و علیرضا اعرافی، عضو فقهای شورای نگهبان و نایب رئیس دوم در مجلس خبرگان رهبری، هستند. تشکیل چنین شورایی در قانو...
بیاعتنا به نگرانیها، ترامپ تصمیم خود را دربارۀ ایران گرفته است 24.02.2026 11:16
رئیس جمهور آمریکا چند بار گفته است اگر مذاکرات کنونی با جمهوری اسلامی به شکست بینجامد و توافق هستهای، چنان که باب میل اوست، انجام نگیرد، به ایران حملۀ نظامی خواهد کرد. استقرار نیروی دریایی و هوایی آمریکا در پشت مرزهای آبی ایران نشانۀ آمادگی نظامی ایالات متحد برای حمله به جمهوری اسلامی است. با این حال، ترامپ دربارۀ هدفهای مشخص این حملۀ احتمالی و به طور کلی دربارۀ سرنوشت جمهوری اسلامی پس از حملۀ ن...
تلاش جمهوری اسلامی برای اغوای ترامپ 17.02.2026 10:54
امروز سهشنبه ۱۷ فوریه ۲۰۲۶ عباس عراقچی به همراه چند کارشناس مسائل هستهای ایران برای دومین بار با استیو ویتکاف و جَرِد کوشنر، فرستادگان رئیس جمهور آمریکا، در ژنو مذاکره کرد. دور اول مذاکرات در ۶ فوریه در مسقط، پایتخت عمان، برگزار شده بود. روز یکشنبه معاون وزیر امور خارجه ایران گفت که اگر آمریکا تحریمها برضد اقتصاد ایران را لغو کند، تهران آماده است دربارۀ ذخایر اورانیوم غنیشده با غلظت بالا مصالح...
آیا هنوز میتوان به وعدههای ترامپ امید بست؟ 10.02.2026 12:52
تظاهرات اعتراضی دی ماه ۱۴۰۴ که با فراخوانهای شاهزاده رضا پهلوی و به پشتگرمی سازمان اطلاعات و عملیات ویژۀ دولت اسرائیل روز به روز پرشورتر و بیپرواتر میشد وارد پنجمین روز خود شده بود که دونالد ترامپ اعلام کرد: اگر رژیم ایران طبق معمول به تظاهرات مسالمتآمیز شلیک کند و معترضان را بکشد، ایالات متحد آمریکا به کمک آنان خواهد شتافت. ما آمادۀ مداخله هستیم. رئیس جمهور آمریکا سپس پا فراتر گذاشت و ایرانی...
آیا جمهوری اسلامی میتواند به خواستههای ترامپ تن دردهد؟ 03.02.2026 10:45
کشتار دهها هزار جوان بیدفاع کشور به دست نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی، بسیاری را در جهان از جمله در کشورهای غربی شگفتزده و اندوهگین کرده است. بیشتر کارشناسان و ناظران بینالمللی و ایرانی بر این عقیده اند که جمهوری اسلامی با به خون کشیدن تظاهرات اعتراضی دیماه ۱۴۰۴ باقیماندۀ رشتههای پیوند خود را با جامعۀ ایران گسست. حتی در میان کارگزاران پیشین رژیم نیز کم نیستند کسانی که از این کشتار بیسابقه ب...
ترامپ به دنبال چیست، تغییر رژیم یا مجازات آن؟ 27.01.2026 9:45
شبح مداخلۀ نظامی آمریکا در ایران رهبران جمهوری اسلامی را به هراس افکنده است. در گرماگرم جنبش انقلابی جوانان، ترامپ با لحنی تند جمهوری اسلامی را تهدید کرد و گفت: همۀ گزینهها روی میز است. او بامداد روز سهشنبه ۱۳ ژانویه در شبکۀ اجتماعی «تروث سوشال» خطاب به «میهندوستان ایرانی» نوشت: «به تظاهرات ادامه دهید و کنترل نهادهای خود را در دست بگیرید. نام قاتلان و عاملان سرکوب را یادداشت کنید؛ آنان بهای سنگ...
Similar podcasts
Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.