رادیو جامعه (پادکست اجتماعی)

«پیکر فرهاد» (۱۳۸۱)، «فریدون سه پسر داشت» (۱۳۸۲)، «ذوب‌شده» (۱۳۸۸)، «تماما مخصوص» (۱۳۸۹) و «نام تمام مردگان یحیی است» (۱۳۹۷) رمان‌هایی‌اند که عباس معروفی طی سال‌های تبعید نوشت. پنج مجموعه داستان، هفت نمایشنامه، دو مجموعه شعر و انبوهی مقاله و یادداشت کارنامه‌ای پربار برای معروفی ساخته‌اند. اما در سال‌های اخیر، بیماری به جنگ این نویسنده پرتلاش آمد. وقتی خبر ابتلای او به سرطان منتشر شد، علاقه‌مندانش...

از بررسی اخبار و اظهارنظرهای کارشناس‌ها می‌شود دریافت که وضعیت فعلی، فقط ناشی از خشکسالی نیست، بلکه ناشی از خشکاندن کشور است.

عثمان محمدپرست میان اهالی هنر به عثمان خوافی مشهور است؛ او با بسیاری از آن‌ها از جمله شهرام ناظری، سیما بینا و محمدرضا شجریان همکاری هنری داشت و به گفته خود، برای این همکاری‌، تعدادی پرده به پرده‌های دوتار افزود. عثمان محمدپرست علاوه بر موسیقی، در دو فیلم سینمایی هم ایفای نقش کرد. فیلم سینمایی «گفت زیر سلطه من آیید» به نویسندگی و کارگردانی داریوش ارجمند و فیلم سینمایی «فردا» به کارگردانی ناکایاما...

الوین تافلر، نویسنده و آینده‌پژوه آمریکایی، در دهه‌های پایانی قرن بیستم تلاش می‌کرد مناسبات قدرت در قرن و هزاره بعدی را پیش‌بینی کند. مهم‌ترین اثر او «موج سوم» نام دارد که در سال ۱۹۸۰ منتشر شد. او در این کتاب، درباره عصر اطلاعات می‌نویسد: «سپیده‌دم تمدن جدید تنها حقیقت بزرگ و واقعی عمر ما است.» با این حال حتی خود تافلر هم باور نمی‌کرد که این سپیده‌دم خیلی سریع‌تر از تصور او، به نیمروز برسد غروب کن...

عراق، سوریه و ترکیه با سدسازی و مصرف بیش از حد آب در بخش کشاورزی نه تنها به سرزمین‌های خود که به ایران و ایرانی‌ها نیز صدمه می‌زنند. خشک شدن نخل‌های خوزستان، بالا رفتن میزان آلودگی و کاهش توان خودپالایی اروندرود و البته ریزگردها، تعدادی از عواقب شناخته شده این فعالیت‌هاست.

وقتی ابراهیم رئیسی در انتخابات فرمایشی سال ۱۴۰۰ به ریاست‌جمهوری ایران رسانده شد، یکی از اولین نکاتی که مورد توجه ناظران قرار گرفت، پیشینه قضایی او بود؛ رئیسی از آغاز تشکیل جمهوری اسلامی جزو چهره‌های نظام قضایی آن بود و در برپا کردن دستگاه قتل و سرکوب رژیم نقش ایفا کرده بود. او در سال ۶۷ عضو «هیئت مرگ» بود که هزاران زندانی سیاسی را قتل عام کرد و در سال‌های اخیر، رئیس قوه قضاییه‌ای شد که به دلیل جنا...

پزشک ۷۱ ساله مصری که در فهرست تحت تعقیب‌ترین تروریست‌های جهان بود، یک‌شنبه، سی و یکم ژوئیه، با استفاده از موشک شش تیغه هلفایر در حمله پهپادی آمریکا در شهر کابل کشته شد. الظواهری از طراحان حمله مرگبار ۱۱ سپتامبر بر مرکز تجارت جهانی بود که حدود ۳ هزار کشته برجا گذاشت. او در همراهی با اسامه بن لادن، این حمله را از افغانستانِ زیر سلطه ملا عمر طراحی کرد. ملا عمر، بنیان‌گذار و رهبر پیشین طالبان، از اسام...

اما چرا سیل که می‌توانست رحمت باشد، آبخوان‌ها یا همان سفره‌های زیرزمینی را تغذیه کند، جلوی فرونشست زمین را بگیرد و از هجوم ریزگردها بکاهد امروز تبدیل شده است به یک فاجعه جبران‌ناپذیر؟

کدام یک از ماست که یادش نیاید ، خانه های قدیمی که از هرم گرمای تابستان پشت پنجره حصیر می کشیدیم تا آفتاب داخل خانه نتابد . حصیرهایی که روی آنها آب می پاشیدیم تا حیاط خانه خنک شود و ظرفهای شربت و یخ داخل کاسه سکنجبین که یا در لیوانهای پر از یخ می ریختیم و می نوشیدیم یا برگ سبز کاهویی را آغشته به آن می کردیم و با گفتگویی با اطرافیان که از گرمای تابستان هم گرمتر بود، در دهان می گذاشتیم.

هیئت قضاتِ دادگاه استکهلم در روز پنجشنبه، ۶ آبان ۱۴۰۰، به شکایت دو تن از شاکیانِ پروندهٔ حمید نوری، متهم به مشارکت در کشتار دسته‌جمعی زندانی‌های سیاسی در تابستان ۱۳۶۷، گوش فرا داد. هر دو شاکی، در روزهای سیاهِ «کشتار بزرگ»، برادران‌شان را در زندان گوهردشت از دست داده بودند؛ زندانی، که به‌قول دادستان پرونده، در مرداد و شهریور ۱۳۶۷ به یک «کارخانه کشتار» شباهت داشت و حمید نوری نیز در آن زمان جزو گردان...

نه یارانه‌های معیشتی فایده‌ای داشت، نه برنامه‌های یکساله دولت ابراهیم رئیسی برای کنترل تورم. سال ۱۴۰۱ را باید سال فروپاشی معیشت مردم ایران دانست، سالی که در سه ماهه نخست گرانی‌ها چنان عرصه را بر شهروندان تنگ کرده است که برای بقا، هر روز ناچارند بخشی از هزینه‌های جاری خود را حذف کنند. حالا دیگر بحث خانواده‌ها بر سر خرید برنج مرغوب ایرانی نیست. با رسیدن قیمت برنج‌های هندی و پاکستانی به کیلویی ۴۰ تا...

جمهوری اسلامی ایران، در کنار کشورهایی مانند چین و روسیه، از بزرگ‌ترین سازمان‌دهندگان تروریسم مجازی و سایبری است و از آن علیه شهروندان و مخالفان سیاسی‌اش در ایران و جهان استفاده می‌کند. تروریسم در فضای اینترنت به‌معنای حملات برنامه‌ریزی‌شده با اهداف سیاسی علیه اشخاص، داده‌ها و اطلاعات و برنامه‌های نرم‌افزاری و تحریف حقایق است که زمینه‌ساز انواع خشونت، تهدید، محدودسازی و ترورند. درحالی‌که مقام‌های ج...

هجدهم آبان ۱۳۹۸، یکی از دست اندرکاران کشتار بزرگ سال ۱۳۶۷ در خاک سوئد بازداشت شد. دادستانی این کشور، با استناد به مدارک متقن، حمید نوری، ملقب به حمید عباسی را جزو سازمان¬دهنده¬های فرایند کشتار در زندان گوهردشت شناسایی کرده است. حمید اشتری، از شاهدهای دادگاه استکهلم و فردی که ایرج مصداقی را در به دام انداختن حمید نوری کمک کرد، در توضیح فرایند بازداشت دادیار سابق زندان‌های اوین و گوهردشت چنین می‌گوی...

«ضربه روحی ناشی از ترس و شوکی که به آدم وارد می‌شود تا مدت‌ها موجب ترس و اضطراب می‌شود» ؛جمله‌ای که بسیاری از قربانیان سرقت می‌گویند.قربانیان گوشی‌قاپی در تهران تجربیاتی کمابیش یکسان دارند. شوک ابتدایی لحظه سرقت چیزی نیست که تا مدت‌ها توان فراموش کردنش را داشته باشند. موبایل‌دزدی یا گوشی‌قاپی مسئله‌ای‌ است که در دو سه سال اخیر شدت بیشتری گرفته و روش‌های سرقت نیز متفاوت شده است. اگر روزگاری پلیس مد...

کوچ از لحظه‌ای آغاز می‌شود که ناچار به حرکت در مسیری نامعلوم می‌شوی. اما این رفتن وقتی درک می‌شود که می‌شنوی: «یه نفس راحت بکشید، از خاک وطن گذشتید!» جمله‌ای که معنای دقیق گم شدن در دنیای بی‌کسی است! معنای کوچ و مهاجرت یکی نیست. کوچ اجبار است، اما مهاجرت تصمیم است. کوچ می‌کنی چون ناچاری، اما مهاجرت می‌کنی چون به دنبال انتخابی بهتری. وقتی از شهرت، از کشورت، از کنار خانواده‌ات کوچ می‌کنی، یعنی همه چ...

بحران گرسنگی و فقر گسترده در افغانستان، بیش از هر گروه دیگری، به کودکان آسیب می‌زند. در شش ماه گذشته، با از دست رفتن میلیون‌ها فرصت شغلی، میلیون‌ها نفر که زندگی متوسطی داشتند به جمع گرسنگان و نیازمندان زیر خط فقر پیوستند. با مسلط شدن طالبان بر افغانستان، شیرازه و نظمی که در اقتصاد جامعه افغانستان تازه‌ شکل گرفته بود از هم پاشید و میزان فقر و گرسنگی، از دورافتاده‌ترین روستاها تا مرکزی‌ترین نقطه پای...

فروپاشی سریع دولت جمهوری اسلامی افغانستان که در پی خروج نیرو های خارجی از آن کشور اتفاق افتاد، به فروپاشی بزرگ اجتماعی و اقتصادی در افغانستان منجر شد. آشوب صبح روز ۲۴ مرداد ۱۴۰۰ شهر کابل را شاید جز افسران رده‌بالای امنیتی و مقام‌های سیاسی، هیچ‌کس دیگری پیش‌بینی نمی‌کرد. با وجود اینکه بسیاری از شهرها به تصرف طالبان درآمده بودند، کابل با حضور ده‌ها هزار نیروی مسلح آموزش‌دیده و نیروهای خارجی مستقر در...

امارات متحده عربی امروز کشوری ثروتمند، مدرن و توسعه‌یافته است که شهروندانش از رفاه اقتصادی و اجتماعی بالایی برخوردارند. درآمد سرانه شهروندان اماراتی، بر اساس آمار صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی، بیش از ۷۰ هزار دلار در سال است و از این لحاظ، این کشور مقام هشتم جهان را دارد. همه این‌ها در حالی است که ۵۰ سال پیش‌، امارات متحده عربی، مانند اکثر کشورهای همسایه‌اش، درگیر فقر و توسعه‌نیافتگی بود و بیش...

در حالی که مهاجرت ایرانیان به خارج از کشور از طریق کار و تحصیل کاهش یافته، مهاجرت از طریق پناهجویی افزایش داشته است. مدیر رصدخانه مهاجرت ایران در این زمینه می‌گوید: «مقصد بیشتر افراد در این نوع مهاجرت، اروپا و از مسیر ترکیه است.» بنا بر گزارش «رصدخانه مهاجرت ایران»، در سال ۲۰۲۰، جمعیت مهاجران ایرانی نسبت به سال ۱۹۹۰ حدود چهار برابر شده و میزان مهاجرت ایرانیان در چهار سال گذشته رشدی سه برابری داشته...

این روزها در کنار بحران اقتصادی، بیکاری و گرسنگی، زندگی معمولی زنان افغانستان، از اشتغال تا نوع پوشش و حتی تفریح و سرگرمی، دستخوش تغییر شده است. بانی این تغییر نه‌ فقط طالبان بلکه بخشی از شهروندان‌ افغان‌اند، کسانی که قبل از بازگشت طالبان به قدرت، به هر دلیلی، جرات واکنش مستقیم به اشتغال، سرگرمی و نوع پوشش زنان را نداشتند. اما اکنون، به‌دلیل همسویی فکری، کنار طالبان و در صف مخالفان آزادی‌های زنان...

گزارش میدانی از وضعیت کمپ‌ پناهجویان در شمال فرانسه پس از حادثه غم‌انگیز غرق شدن قایق در کانال مانش در پی حادثه مرگبار غرق یک قایق حامل مهاجران غیرقانونی در کانال مانش، که به مرگ ٣١ نفر منجر شد، شمال فرانسه در کانون توجه رسانەها قرار گرفت. در این حادثه، ۱۷ مرد، ۷ زن و ۳ کودک جان خود را از دست دادند. غرق این قایق، که یکی از مرگبارترین حادثه‌ها در کانال مانش بوده، حساسیت افکار عمومی و رسانه‌ها در فر...

۱۷ آبان ۱۳۹۸، خبر دستگیری حمید نوری منتشر شد، نامی که تا پیش از آن، برای بسیاری شناخته‌شده نبود. حمید نوری، از عاملان کشتار زندانیان سیاسی در دهه ۶۰، در فرودگاه استکهلم سوئد غافلگیر و بازداشت شد. او که با نام مستعار حمید عباسی، کارمند قوه قضاییه بود، متهم است که در سال ۶۷، در زندان گوهردشت کرج، در کشتار زندانیان سیاسی مشارکت داشته است. از زمانی که حمید نوری به دام افتاد، بار دیگر زخم کهنه کشتارهای...

دادگاه بین‌المللی مردمی آبان برای بررسی جنبه‌های مختلف سرکوب معترضان ایرانی در جریان اعتراض‌های آبان ۹۸، در شهر لندن برگزار شد. این دادگاه مردمی که از ۱۹ آبان آغاز شد و به‌مدت پنج ‌روز ادامه داشت، با ابتکار سه سازمان مدنی «عدالت برای ایران»، «حقوق بشر ایران» و «با هم علیه مجازات اعدام»، برای پیگیری دادخواهی خانواده‌های قربانیان برپا شد. در این دادگاه، به جرایم و نقش ۱۵ مقام بلندپایه جمهوری اسلامی...

اگر تصاویر تقلای افغان‌ها برای فرار از کشور و آویزان شدنشان از بال‌های هواپیماهای نظامی آمریکا در فرودگاه کابل و آن محشری که در پی ورود طالبان به آن شهر برپا شد، در رسانه‌ها منتشر نمی‌شدند، شاید جهان میزان نفرت و ترس مردم افغانستان از طالبان را درک نمی‌کرد. مردمی که به ارتش ۳۰۰ هزار نفری دل بسته بودند با فرار رئیس‌جمهوری متهم به فساد، در حالی غافلگیر شدند که همه مرزها به رویشان بسته شده بود. در رو...

وضعیت اقتصادی لبنان در پی بحران گسترده مالی سال ۲۰۱۹ و از بین رفتن ذخایر ارزی این کشور، نابسامان است. افت شدید ارزش پول ملی در کنار خلاء سیاسی و گسترش فساد اقتصادی بیش از سه چهارم مردم لبنان را با شرایط بسیار سخت معیشتی مواجه کرده است. در این میان، وضعیت بازار تولید و توزیع نیز باعث شده است قشر متوسط و ضعیف این کشور دچار بحران عمیق معیشتی شوند. در ماه‌های اخیر، با افزایش قیمت سوخت، اوضاع در این کش...