Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki

Pogawędnik Filozoficzny

Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium. Pogawędnik redagują pracownicy Instytutu Filozofii UMK: Marcin T. Zdrenka i Adam Grzeliński przy współpracy Piotra Domerackiego, wspierani przez wspólnotę osób zaprzyjaźnionych z toruńską filozofią. Główny motyw graficzny podkastu - Nikodem Pręgowski.  Główny temat muzyczny - Waldemar Bata.  Pomysłodawca nazwy - Stanisław Zdrenka.

Author

Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki

Category

Education

Podcast website

www.filozofia.umk.pl

Latest episode

Jun 30, 2026

Where to listen?

Podcasts in the app Replaio Radio Coming soon

Podcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts

Get it on Google Play Install for free Android 5M+ downloads · 4.8 rating iOS soon

Episodes

O poborowych i służbie zastępczej, czyli filozof wśród ludzi | PF 27 14.09.2020

Zapraszamy na kolejny odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. W poprzednim (odc. 4 pt. "O sprawie królika czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych") Marcin Leźnicki opowiadał o komisji etycznej ds. badań naukowych. Teraz rozmawiamy o Wojewódzkiej Komisji ds. Służby Zastępczej, która zajmowała się poborowymi, odmawiającymi służby wojskowej z uwagi na poglądy m...

O filozofii samotności | PF 26 31.08.2020

Zamknięty w samochodzie (!) Piotr Domeracki opowiada o monoseologii czyli filozofii samotności. Rozmawiamy o odosobnieniu, traktowaniu samotności jako przypadłości i o tym, do czego może się ona nam przydać. Jest to zatem pogawędka cokolwiek paradoksalna. Wcale nie z powodu, że nagrana w samochodzie. Raczej dlatego, że zamiast pasującego do tematu solilokwium, gadamy o samotności we dwóch . Jednak...

O przepytywaniu pytających, czyli odcinek odwrócony | PF 25 17.08.2020

W naszym Pogawędniku niby swobodnie gawędzimy. Jednak tak naprawdę nasi Goście są po prostu brutalnie przepytywani. A przecież dialog powinien być dwustronny. Dlatego tym razem - dzięki pomysłowi Adama Korzusa, znanego Wam z odcinka nr 6 (o kocie w ciemnym pokoju i zmieniającym wszystko niedźwiedziu) - odwracamy role. To pytający do tej pory jest teraz gruntownie badany i nie może się dłużej chowa...

O Ortedze y Gassecie rozmawiamy z Dorotą Leszczyną | PF 24 03.08.2020

Hiszpania. Tak daleko i jednocześnie tak blisko. Kraj o długiej historii i bogatej kulturze, pielęgnujący sny o dawnej potędze. Ale w filozofii wciąż upominający się o swoje, zmagający z naporem wielkich sąsiadów i hegemonią frankofońską czy anglosaską. Brzmi znajomo? Zapraszamy do rozmowy z prof. Dorotą Leszczyną z Uniwersytetu Wrocławskiego o jednym z najwybitniejszych filozofów hiszpańskich - J...

O filozofii w mediach społecznościowych rozmawiamy z Kasią Toczko | PF 23 20.07.2020

Wakacje wakacjami, a gadać i mędrkować wciąż się chce. Tym razem gawędzimy z Kasią Toczko z 3.14PR – znawczynią mediów społecznościowych i fanatyczką języka krańcowej jasności. Zadziwione tą zapowiedzią filozofki (i filozofów) oraz wszystkich niewierzących w tłitery, fejsbuki i tiktoki zapewniamy, że wciąż jest mowa o filozofii. Serio. Srsly.  A dla cierpliwych słuchaczy - bonus. Po rozmowie z Kas...

O Romanie Ingardenie rozmawiamy z prof. Radosławem Kuliniakiem | PF 22 06.07.2020

Tułaczka po kraju, trud gimnazjalnego nauczyciela, kłopoty z habilitacją wstrzymywaną przez władze, a także ciekawe zainteresowania pozafilzoficzne i związki z artystyczną bohemą... Oto mniej znane szczegóły życia Romana Witolda Ingardena (1893-1970). "Pogawędnik filozoficzny" przyłącza się do celebrowania Roku Ingardenowskiego - zapraszamy do wysłuchania wywiadu z Prof. Radosławem Kulin...

O rozumie i jego trzech nowożytnych właścicielach | PF 21 22.06.2020

W miniwykładzie prezentujemy filozofię Johna Locke’a, George’a Berkeleya i Davida Hume’a. Lektura ich pism pokazuje, jak odmiennie pojmowali ludzką rozumność i na jak różne jej ograniczenia wskazywali. Nierzadko też powoływanie się na rozum skrywało praktyczne cele, religijne czy polityczne, które wydawały się im niewątpliwie słuszne. Być może zatem zbyt pochopnie wrzucamy ich wszystkich do jednej...

O estetyce fotografii Jana Bułhaka | PF 20 08.06.2020

Był taki czas w historii fotografii, kiedy twórcy obrazów świetlnych oraz ich odbiorcy  zastanawiali się nad tym, czy uzyskane drogą automatyczną zdjęcie kiedykolwiek będzie można uznać za dzieło sztuki. Okazuje się, że rozważania natury filozoficznej dotyczące fenomenologii i ontologii procesu twórczego doprowadziły wielu myślicieli do potwierdzenia tezy, mówiącej, iż zdjęcie może być obrazem fot...

O filozofii gadają dzieciaki | PF 19 01.06.2020

W Dzień Dziecka i w oczekiwaniu na pierwszy dzień lata oddajemy mikrofon mniej letnim myślicielom. Emilka i Janek gadają o filozofii, czyli o tym, dlaczego rozsądek nie może być chory, powietrze nas przenika a pewna Gośka wolałaby być iluzją.

O studiowaniu dzieł Berkeleya w Jerozolimie | PF 18 25.05.2020

Doktorantka z Uniwersytetu w Jerozolimie, Ofra Drorit Sherefkin postanowiła podjąć zaawansowane studia nad filozofią George'a Berkeleya. Okazało się, że podobnych sobie pasjonatów odnalazła w miejscach równie odległych od Jerozolimy jak irlandzkie Cloyne, gdzie Berkeley był biskupem: w Toruniu, szwedzkim Lund oraz Kanadzie, Teksasie i Japonii. Dlaczego XVIII-wieczny brytyjski empirysta łączy...

O trzech miesiącach nadawania Pogawędnika | PF 17 18.05.2020

Minęły trzy miesiące nadawania naszego podkastu. Czas  na pierwsze podsumowanie i wielkie podziękowania dla naszych słuchaczy. To dzięki Wam nasz początkowo niepoważny projekt się udał i dalej będzie się rozwijał. Rozmawiamy trochę o sobie, ale też o filozofii, Madagaskarze, o tym, czym jest amatorszczyzna i dlaczego ważna jest pasja.

O pozytywach izolacji filozofa w czasie pandemii (Roomet Jakapi z Estonii) | PF 16 11.05.2020

Domykamy cykl wypowiedzi filozofów z różnych zakątków Europy poświęconych pandemii. Po relacji prof. Simone Pollo z Rzymu i miniwykładzie prof. Nigela Dowera z Aberdeen o etyce globalnej w kontekście zarazy oddajemy głos prof. Roometowi Jakapi z Tartu Ülikooli (Uniwersytet Tartu, Estonia). Nasz gość z ironicznym dystansem przekonuje nas, że izolacja filozofa w czasie zarazy ma przynajmniej kilka p...

O nudzie (romantycznej) | PF 15 03.05.2020

Ten odcinek dedykujemy wszystkim znudzonym przedłużającym się przesiadywaniem w domu. Niech Was wszystkich pocieszy myśl, że nuda to nie byle co, ale poważna kwestia filozoficzna. Naszą przewodniczką jest literaturoznawczyni prof. Magdalena Bizior-Dombrowska z Wydziału Humanistycznego UMK w Toruniu, autorka książki " Romantyczna nuda. Wielka nostalgia za niczym ". Rozmawiamy o nudzie, Sł...

On the Pandemic & Global Ethics (Nigel Dower from Scotland) | PF 13 27.04.2020

We continue broadcasting short talks from philosophers from different parts of Europe about the pandemic. After Simone Pollo’s correspondence from Italy (Università Sapienza di Roma) it is time for voice from the north. We present the speech by Nigel Dower from the Aberdeen University, Scotland. Our guest is involved in global ethics, so his talk is pivotal not only from the Scottish point of view...

O pandemii i etyce globalnej (korespondencja Nigela Dowera ze Szkocji) | PF 14 27.04.2020

Kontynuujemy nadawanie wypowiedzi filozofów z różnych części Europy na temat pandemii. Po wypowiedzi Simone Pollo z Włoch (Università Sapienza di Roma) czas na głos z północy: profesora Nigela Dowera z Uniwersytetu w Aberdeen. Nasz gość zajmuje się etyką globalną, dlatego jego głos jest istotny nie tylko w perspektywie szkockiej, ale także europejskiej i światowej. Tłumaczenie opracował Piotr Dome...

O filozofii Witkacego (wróć: Witkiewicza) | PF 12 20.04.2020

Zapraszamy na  pogawędkę o filozofii Stanisława Ignacego Witkiewicza, którego - jako Witkacego - znamy pewnie lepiej jako pisarza, dramtaurga, malarza. Będzie o monadyzmie biologicznym, domniemanym zmurszeniu filozofii, filozofowaniu w pociągu i pierwszym spotkaniu Witkiewicza i Ingardena w ...Toruniu. Naszym przewodnikiem jest dr hab. Maciej Dombrowski z Uniwersytetu Wrocławskiego.

O doktorancie teologii i panu z dziekanatu w jednym | PF 11 13.04.2020

W najnowszym odcinku wracamy do nostalgicznych pogawędek sprzed pandemii i oddajemy głos Michałowi Mikołajczakowi - doktorantowi teologii i jednocześnie pracownikowi dziekanatu Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Porozmawiamy o tym czy rzeczywiście filozofia jest służką filozofii, co pierwotnie znaczyło słowo "liturgia", dlaczego filozofia to nie bombki na choince, ale cała choink...

O zarazie i jej filozoficznych implikacjach (korespondencja Simone Pollo z Włoch) | PF 10 06.04.2020

Nadajemy naszą pierwszą zagraniczną korespondencję: oddajemy głos profesorowi Simone Pollo z Università Sapienza di Roma. Profesor Pollo zajmuje się bioetyką, etyką stosowaną, etyką zwierząt i etyką środowiskową. Nasz gość dzieli się doświadczeniami z europejskiego epicentrum pandemii oraz dołącza do dyskusji o filozofii w czasie zarazy. Wypowiedź Profesora prezentujemy w tłumaczeniu na język pols...

O melancholii Dawida Hume'a, Szkocji i wyślizganym palcu pewnego pomnika | PF 9 30.03.2020

Studiowanie historii filozofii i poglądów Wielkich Filozofów rzadko pozwala nam się do tych postaci tak po ludzku zbliżyć. Często nie zdajemy sobie sprawy, jak wiele wspólnego z nami mają te pomnikowe figury, ile zwykłych ludzkich słabości z nimi współdzielimy. Rozmawiamy o mniej znanym wątku w biografii Dawida Hume'a - epizodzie poważnej melancholii w jaką popadł w młodości, ale także o Szko...

O „próżni sali posiedzeń", czyli krótka historia Harmonijki | PF 8 23.03.2020

Zapraszamy do wysłuchania archiwalnej pogawędki z doktorem socjologii, absolwentką filozofii i przewodniczką turystyczną po Toruniu - Agatą Wesołowską. Tematem wiodącym jest historia "Harmonijki", jak nazywamy w Toruniu siedzibę Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Cichymi bohaterami opowieści są także dwa skarbce, ulica Błotna i próżnia sali posiedzeń.  Rozmowę nagraliśmy przed za...

O filozofii w czasie zarazy | PF 7 15.03.2020

Co prawda, jak powiadał Hegel, sowa Minerwy wylatuje po zmroku (czyli po naszemu "mądry filozof po szkodzie"), to jednak staramy się trzymać rękę na pulsie najaktualniejszych wydarzeń. Dlatego o filozofii w czasie zarazy rozmawiają: Adam Grzeliński, Dawid Wincław, Marcin Zdrenka i Ryszard Michałowski. Za ilustrację służy nam mutacja (!) albo raczej hybryda dwóch klasycznych grafik - graw...

O studiowaniu filozofii, szukaniu kota i odmieniającym wszystko niedźwiedziu | PF 6 09.03.2020

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z nietuzinkowym studentem filozofii  - Adamem Korzusem. Będzie mowa o studiowaniu w Instytucie Filozofii UMK, o Toruniu jako miejscu szczególnym, o szukaniu kota w ciemnym pokoju i pewnym radykalnie odmieniającym życie niedźwiedziu.

O Olimpiadzie Filozoficznej 2019/20 (etap okręgowy) | PF 5 02.03.2020

W sobotę 29 lutego 2020 o godz. 10.00 w Instytucie Filozofii UMK odbyło się spotkanie podsumowujące okręgowy etap Olimpiady Filozoficznej 2019/20. Po zmaganiach regionalnych Komisja zarekomendowała do etapu centralnego pięciu zawodników: Fanciszka Fafińskiego, Aleksandra Krzyżanowskiego, Mayę Ozbayoglu, Zofię Pankowską oraz Piotra Szalejewskiego. To świetna okazja by pogawędzić o idei Olimpiady Fi...

O sprawie królika, czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych | PF 4 27.02.2020

Pierwszy z planowanego cyklu odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. Marcin Leźnicki opowiada o działalności w regionalnej komisji etycznej ds. badań naukowych. Ponieważ rzecz dotyczy najczęściej rozpoznania dobrostanu zwierząt, na których przeprowadza się eksperymenty w naukach biologicznych i medycznych, ten odcinek ilustrujemy królikiem. To, dlaczego ubrany jest w mundur wojsko...

O szukaniu mądrości i jak być „happy do imentu” opowiada Niko Niakas | PF 3 22.02.2020

Gościem Pogawędnika jest przyjaciel toruńskiej filozofii, aktor teatralny Niko Niakas. Rozmawiamy o sztuce aktorskiej i myśleniu oraz poszukujemy wspólnych miejsc teatru i filozofii. Pewnie nie uda się za bardzo zbliżyć obu tych światów, ale za to dowiemy się, jak być szczęśliwym do imentu. Fotografię naszego gościa wykonała Caroline Bach.

Listen to the Pogawędnik Filozoficzny podcast in Replaio

Radio and podcasts in one app - free, with no sign-up. Install today and do not miss the launch

Get it on Google Play

Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.