หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

ดูกาย ดูใจบ่อย ๆ ให้เห็นความจริงของกายของใจ เดี๋ยวเราก็ละความเห็นผิดได้ แล้วศีลของเราก็จะดีขึ้นมา ค่อยๆ ฝึกไป อยากเป็นพระโสดาบัน แต่ไม่รักษา ไม่สร้าง ไม่พัฒนาคุณสมบัติของพระโสดาบัน มันก็เป็นไม่ได้ เหมือนถ้าเราอยากเป็นเทวดา เราก็ต้องมีคุณสมบัติของเทวดาก่อน พอมีคุณสมบัติแล้ว เราก็จะได้ไปเป็นเทวดา -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2562 ไฟล์ 620223B ซีดีแผ่นท...

การปฏิบัติธรรมไม่ใช่เรื่องยาก พวกเราสามารถปฏิบัติได้ แต่ที่ปฏิบัติไม่ได้สักที เพราะไม่ปฏิบัติ วัน ๆ มัวแต่สนใจคนอื่น สนใจสิ่งอื่น ไม่สนใจจิตใจตัวเอง ถ้าสนใจจิตใจตัวเอง มันจะไปยากอะไร คอยรู้เท่าทันใจของเราเอง โกรธ เราก็รู้จัก โลภ เราก็รู้จัก ฟุ้งซ่าน หดหู่ รู้จักทั้งนั้น อิจฉา พยาบาท พยาบาทก็โทสะ เวลาพยาบาทใคร ไม่สบายใจ สังเกตใจไปเรื่อย ๆ ทุกคนรู้จัก ทุกคนรู้ได้ แต่ละเลยที่จะรู้ เท่านี้เอง ต่อไปนี้...

พวกเราส่วนใหญ่ วันนี้ยังช่วยสอนไม่ได้ เราต้องสอนตัวเองให้ได้ก่อน หลวงปู่มั่นท่านบอกว่า ฝึกตัวเองดีแล้ว ค่อยฝึกผู้อื่น เพราะฉะนั้น เรียนให้รู้เรื่องก่อน เรียนให้จิตเข้าใจธรรมะจริง ๆ ก่อน ระหว่างจิตเข้าใจธรรมะ กับเราเข้าใจธรรมะ ไม่เหมือนกัน เราเข้าใจธรรมะ มันเข้าใจด้วยสมอง จิตไม่ใช่สมอง ถึงจุดหนึ่ง สมองก็เสื่อม แต่จิตที่ฝึกดีแล้วมันไม่เสื่อมหรอก แก่เฒ่ายังไง สติ สมาธิ ก็ยังทรงตัวอยู่ ปัญญามันแจ่มแจ้...

สิ่งที่หลวงพ่อสอนให้ตรงไปตรงมา พวกเราชอบตีความ ตีความแล้วก็ตามกิเลส มันไม่เข้าเป้าสักที ไม่มีอะไรต้องตีความ ดูกายอย่างที่กายเป็น ดูใจอย่างที่ใจเป็น -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 19 กุมภาพันธ์ 2562 ไฟล์ 620219B ซีดีแผ่นที่ 80

ถ้าเราสะสมกิเลสไว้เยอะ เราก็ต้องสู้หนักหน่อย ถ้ากิเลสน้อย มันก็ไม่ต้องสู้รุนแรง ถ้าสะสมอินทรีย์แก่กล้า โดยเฉพาะปัญญาแก่กล้า จะได้ผลเร็ว เรียกขิปปาภิญญา บรรลุเร็ว บางคนสะสมบารมีมาน้อย สะสมปัญญาน้อย ศรัทธาเยอะ วิริยะเยอะ แต่ปัญญาไม่มาก ก็จะใช้เวลาเยอะ ถ้าเดินด้วยศรัทธา ด้วยวิริยะ ก็ใช้เวลามากหน่อย ถ้าปัญญาแก่กล้า เดินด้วยปัญญาก็ไปได้เร็ว -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม 19 กุมภาพันธ์ 2562...

การจะทำลายกิเลสออกจากใจได้ เครื่องมือที่สำคัญมีสองตัว ตัวที่หนึ่ง คือ สัมมาสติ ตัวที่สอง คือ สัมมาสมาธิ สติเป็นตัวรู้ทัน ว่ามีอะไรเกิดขึ้นในกายในใจ สมาธิเป็นความตั้งมั่นของจิต ซึ่งเป็นคนรู้รูปรู้นาม ฉะนั้นเลยต้องเครื่องมือสองตัว ถ้าสองตัวนี้ย่อลงมารวมกัน จะเป็นประโยคที่หลวงพ่อสอนอยู่เรื่อย ๆ ว่าให้พวกเรามีสติรู้กาย รู้ใจ ตามความเป็นจริง ด้วยจิตที่ตั้งมั่นและปานกลาง "ด้วยจิตที่ตั้งมั่นและเป็นกลาง"...

ความอยากเกิดขึ้นทีไร ความทุกข์เกิดขึ้นทุกที ความอยากเกิดทั้งวัน ความดิ้นรนของใจก็เกิดทั้งวัน ความทุกข์ก็เกิดทั้งวัน ผู้มีสติ มีปัญญาเห็นตามความเป็นจริง จะเบื่อ ชีวิตนี้ไม่มีอะไรเลย มีแต่ความกระเพื่อมไหวของจิต ไม่ว่าอารมณ์จะดี จะวิเศษแค่ไหน ก็ทำให้จิตกระเพื่อมไหว -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 16 กุมภาพันธ์ 2562 ไฟล์ 620216 ซีดีแผ่นที่ 80

การบริกรรม ไม่ใช่เพื่อบังคับจิต บริกรรม ไม่ทำให้ใครแน่นหรอก ความโลภของเราที่อยากจะดี มันทำให้แน่น กิเลสต่างหากที่ทำให้แน่น คำบริกรรมไม่ทำให้แน่น อย่างถ้าเราบริกรรมเป็นเครื่องอยู่ของจิต พุทโธ พุทโธ พุทโธไป จิตหนีไปคิด รู้ทัน จิตสงบ รู้ทัน จิตฟุ้งซ่าน รู้ทัน อย่างนี้จะไม่แน่น แต่ถ้าพุทโธ พุทโธ พุทโธ จิตจะต้องสงบ แน่นแน่นอน เพราะเราทำด้วยความโลภ -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 10 ก...

ชีวิตในภาพรวมนั้น สั้นลงตลอดเวลา ลดลง ๆ ตลอดเวลา ไม่ใช่ของที่ควรจะประมาท ไม่ใช่ของที่ควรจะเพลิดเพลิน หลงโลก เรากำลังตายอยู่ตลอดเวลา อายุสั้นลงทุกลมหายใจเข้าออกอยู่แล้ว เพราะฉะนั้น ไม่ควรจะประมาท ควรจะมายกระดับใจของเราให้มันเป็นบุญเป็นกุศลขึ้นมา ยิ่งให้เกิดปัญญาได้พ้นทุกข์ได้ดีที่สุด -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2562 ไฟล์ 620210A ซีดีแผ่นที่ 80

ศาสนาพุทธตอบอยู่เรื่องเดียว ว่าทำยังไงจะไม่ทุกข์ ต้องการแค่นี้เอง มีชีวิตอยู่โดยไม่มีความทุกข์ มันดีไหม ถึงเปลือกนอกจะนับถือศาสนาอื่น แต่ถ้ารู้ศาสตร์ของพระพุทธเจ้าแล้ว มันไม่ทุกข์หรอก คำสอนของพระพุทธเจ้า ศาสนาพุทธเป็นคำตอบโดยตรงเลยว่า เรามีวิธีปฏิบัติยังไง เราจึงจะไม่ทุกข์ เราสามารถพิสูจน์ได้ด้วยตัวเอง ไม่ใช่ต้องเชื่อ -- พระธรรมเทศนาหลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2562...

เฝ้ารู้ เฝ้าดู จนจิตมันมีปัญญา มันรู้เลยว่า ทุกสิ่งที่เกิด ดับทั้งสิ้น คราวนี้ไม่ว่าอะไรจะเกิดขึ้นให้จิตใจเรารับรู้ จิตใจจะไม่หวั่นไหว เพราะจิตใจฉลาดเสียแล้ว รู้ว่าทุกอย่างชั่วคราว ทุกอย่างเกิดแล้วต้องดับ เรื่องที่เสียใจ เกิดแล้วก็ดับ เรื่องที่ดีใจ เกิดแล้วก็ดับ สุข ทุกข์ ดี ชั่ว เกิดแล้วดับทั้งหมดเลย พอเรียนโลกภายในคือจิตใจของเราสำเร็จแล้ว เวลาเราไปรู้โลกภายนอก มันก็ไม่มีอะไร เพราะอย่างนั้น เข้าใ...

เราเห็นร่างกายมันอยู่ส่วนหนึ่ง เขาทำอะไร เขาทำมาที่ร่างกายได้ แต่มันทำเข้ามาที่จิตไม่ได้ พระพุทธเจ้าถึงสอนบอกว่า จิตที่ฝึกดีแล้ว นำความสุขมาให้ เราอยู่ตรงไหน เราก็มีความสุขอยู่ตรงนั้นได้ ไม่ใช่ว่าต้องอยู่ที่วัด ต้องอยู่ที่กุฏิของเราเอง ถึงจะมีความสุข ในยามคับขัน ยามจำเป็น อยู่ตรงไหนก็มีความสุข ร่างกายจะเจ็บป่วยขนาดไหน จิตใจก็ยังสงบสุขอยู่ การฝึกกรรมฐาน มันช่วยเราได้มาก -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช...

กรรมดีจะเกิดขึ้น เมื่อจิตของเราดี จิตจะดี ถ้ามีสติ ถ้าจิตไม่มีสติ จิตไม่ดีหรอก เพราะฉะนั้น พยายามมีสติอยู่ตลอดเวลา วิธีช่วยให้จิตมีสติอยู่ตลอดก็คือ ทำกรรมฐานไว้สักอย่างหนึ่ง แล้วค่อยรู้เท่าทัน เวลาจิตมันหลงไปคิด -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม ศรีราชา วันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2562 ไฟล์ 620202B ซีดีแผ่นที่ 80

"ในสภาวะที่ย่ำแย่ กรรมฐานที่เหมาะที่สุด คือการดูจิตของตัวเอง" จิตใจดูง่าย มันเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา อากาศเป็นพิษ จิตใจก็ยังเป็นปกติ จิตใจไม่ได้ถูกพิษด้วย ไม่ว่าอะไรจะเกิดขึ้น จิตใจมันเป็นตัวรู้ มันไม่ได้ถูกกระทบกระเทือนเพราะรูป เพราะเสียง เพราะกลิ่น เพราะรส เพราะสัมผัส ไม่เหมือนร่างกาย ถูกกระทบจนทรุดโทรมไป ถ้าเราค่อยๆ ฝึกจิตไปให้เป็นผู้รู้ ผู้ดู ไม่ว่าอะไรเกิดขึ้น จิตใจจะเบิกบานอยู่ได้ ในขณะที่ร่างกา...

หลวงปู่มั่นบอก ดูกายเพื่อให้เห็นจิต ไม่ใช่ดูกาย เพื่อเฝ้าอยู่ที่กาย ถ้าดูกาย จิตมีกำลังขึ้น ก็จะเห็นจิตได้ ดูจิตเพื่ออะไร ดูจิตเพื่อให้เห็นธรรม ดูกายเพื่อให้เห็นจิต ดูจิตเพื่อให้เห็นธรรม -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรท 27 ม.ค. 2562 ไฟล์ 620127 ซีดีแผ่นที่ 80

ถ้าอยากได้มรรคได้ผล ฝึกจิตให้ดี ไม่มีอะไรที่จะเป็นที่รองรับธรรมะได้เหมือนกับตัวจิต จิตที่จะรับธรรมะได้ ต้องทรงสมาธิอยู่ ... นิ่งและก็ตั้งมั่นอยู่ อันนี้ถึงจะรับธรรมะได้ การฝึกให้นิ่ง ก็คือทำอารัมณูปนิชฌาน ฝึกสมาธิให้จิตสงบ ความตั้งมั่น เกิดจากการฝึกลักขณูปนิชฌาน ฝึกให้จิตตั้งมั่น พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 20 มกราคม 2562 ไฟล์ 620120B ซีดีแผ่นที่ 80

เรามาหัดพุทโธ พอมันลืมพุทโธ มันไปคิดเรื่องอื่น เราจำได้แล้ว ต่อไป พอมันไปคิดเรื่องอื่น แล้วรู้ ๆ เราจะรู้จักสภาวะที่หลงไปคิด พอเราจำสภาวะที่หลงคิดได้แล้ว พอจิตหลงคิดปุ๊บ สติจะเกิดเอง สติเกิดจากการที่จิตจำสภาวะได้แม่น สภาวะที่เราจะเรียนรู้ คือสภาวะหลงคิด จะเรียนง่าย ก็คิดอะไรไว้สักอย่างหนึ่งก่อน ตั้งใจคิดไว้ -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 20 มกราคม 2562 ไฟล์ 620120A ซีดีแผ่นที่...

คุณสมบัติของจิตผู้รู้นั้นมีมาก มีลหุตา ความเบา มีมุทุตา ความนุ่มนวลอ่อนโยน มีปาคุญญตา ความคล่องแคล่วว่องไว มีคำกัมมัญญตา ความควรแก่การงาน ไม่เฉื่อย มีอุชุกตา ซื่อตรงในการรู้อารมณ์ รู้ซื่อ ๆ รู้แล้วไม่หลงยินดี รู้แล้วไม่หลงยินร้าย ก่อนจะรู้ ไม่ได้อยากรู้ ระหว่างรู้ ไม่ถลำลงไปรู้ เมื่อรู้แล้ว เป็นกลาง ไม่ยินดียินร้าย อย่างนี้ เรียกว่ารู้อย่างซื่อตรง มีอะไรมาให้รู้ ก็รู้อันนั้น ไม่ต้องเที่ยวแสวงหา พอ...

การปฏิบัติไม่ยาก การเรียนรู้กายเรียนรู้ใจตัวเอง ไม่ใช่เรื่องยาก มันยากเฉพาะคนไม่ปฏิบัติ มีกายก็ไม่รู้กาย มีใจก็ไม่รู้ใจ แค่นั้นเอง สำหรับหลวงพ่อ หลวงปู่บอกให้ดูจิต บางคน หลวงปู่ก็ให้ดูกาย ดูกายก็ใช้ได้ ดูจิตก็ใช้ได้ เหมือนกัน ดูความรู้สึกก็ใช้ได้ ถ้าดูจิต จะรู้เท่าทันความรู้สึกที่เกิดร่วมกับจิต กับรู้เท่าทันพฤติกรรมของจิต ที่วิ่งไปทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ดูไปเรื่อย ๆ ถึงวันหนึ่ง ก็รู้แจ้งเห็นจริ...

ชาวพุทธเรา เราจะไม่ได้ฝึกสมถกรรมฐาน แค่ให้จิตสงบ การฝึกกรรมฐานนั้น ฝึกไปเพื่อเตรียมความพร้อมให้จิต เพื่อจะเจริญปัญญา งานหลักของเรา คือการเจริญปัญญา งานหลักของเรา ไม่ใช่การทำความสงบ ต้องแยกให้ออก งานหลักจริง ๆ คือการเจริญปัญญา หรือการทำวิปัสสนากรรมฐาน อันนี้เป็นหลักสูตรเฉพาะของพระพุทธศาสนา ไม่มีในคำสอนที่อื่น -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 13 มกราคม 2562 ไฟล์ 620113 ซีดีแผ่นที่...

พวกเราบางคน ชอบเอาเรื่องที่นี่มาเล่าที่โน่น เอาเรื่องที่โน่นมาเล่าที่นี่ พวกเจ้าความคิดเจ้าความเห็น ไอ้นี่ไม่ถูก ไอ้นั่นไม่ดี กูดีอยู่คนเดียว จนสุดท้ายไม่มีใครคบ จำไว้ อย่าไปยุ่งกับคนอื่น ดูของเราไว้ เรายังมีกิเลส เราไม่ใช่คนดี ต้องดูอย่างนี้ ไม่งั้นเราจะดีกว่าเขา เราเด่นกว่าเขา ไม่ดี มันจะทำให้เราตกต่ำไป ต้องสู้ แล้วต่อไปคนจะรักเราเยอะกว่านี้ -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 12...

จุดสำคัญก็คือ พวกเราเรียนรู้ทาง ไม่ใช่เรียนรู้ปลายทาง ปลายทาง เรารู้แค่ว่า เราจะมุ่งไปสู่ความดับสนิทแห่งทุกข์ เราจะต้องพ้นจากทุกข์สิ้นเชิง นี่คือปลายทาง วิธีการปฏิบัติ อันนี้พระพุทธเจ้าสอนเรา ก็คือ การพัฒนาจิตเรื่อย ๆ ไปจนกระทั่งถึงจุดที่สิ้นตัณหา ถ้าตราบใดที่ใจยังมีตัณหา ยังมีความอยาก ใจจะมีความดิ้นรน ปรุงแต่ง ใจยังมีความทุกข์อยู่ บางทีท่านพูดถึงนิพพานว่า เป็นสภาวะที่สิ้นตัณหา -- พระธรรมเทศนาหลวง...

เส้นทางที่จะไปสู่ความบริสุทธิ์หลุดพ้น เริ่มมาจาก การเห็นรูปนามตามความเป็นจริง เห็นกายอย่างที่กายเป็น เห็นใจอย่างที่ใจเป็น มันเป็นยังไง มันเป็นไตรลักษณ์ ... เพราะเห็นตามความเป็นจริง จึงเบื่อหน่าย ความจริงคือไตรลักษณ์ และไตรลักษณ์แสดงอยู่ที่รูป ที่นามเท่านั้น ไม่แสดงอยู่ที่อื่น -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ 6 มกราคม 2562 ไฟล์ 620106B ซีดีแผ่นที่ 80

ความยากที่สุดของการปฏิบัติ อยู่ตรงที่การฝึกจิตให้พร้อมสำหรับการเจริญปัญญา จิตที่ไม่มีคุณภาพ ทู่ซี้ไปเดินปัญญา ไม่ได้ผลหรอก เหนื่อยเปล่า ๆ เพราะอย่างนั้น เราฝึกให้มีระเบียบแบบแผน ถ้าเราเป็นฆราวาส ก็รักษาศีล ๕ เอาไว้ให้ดี แล้วก็ฝึกจิตของเราให้มันอยู่กับเนื้อกับตัว โดยไม่เจตนา ให้มันอยู่กับเนื้อกับตัว ไม่ร่อนเร่ไป -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๖ มกราคม ๒๕๖๒ ไฟล์ 630106A ซีดีแผ่นท...

เรียนให้ได้จิตของเราก่อน เพราะจิตนั้นเป็นจุดสำคัญของการปฏิบัติ จิตจะชั่วหรือจะดี เราจะชั่วหรือเราจะดี อยู่ที่จิต จะสุขจะทุกข์ ก็อยู่ที่จิต จะบรรลุมรรคผล หรือจะไปลงนรก ก็เพราะจิต จิตเป็นตัวจำแนกเราด้วยกรรม จิตทำกรรมแบบไหน ก็พาเราไปทางนั้น หลวงปู่มั่นสอนว่าได้จิตคือได้ธรรมะ เสียจิตไปก็เสียธรรมะไป เพราะอย่างนั้น ฝึกให้ได้จิตมา -- หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม วันที่ ๕ มกราคม ๒๕๖๒ ไฟล์ 6201...