Ο Μεγάλος Αστρολάβος

Έχουμε ντύσει τον θάνατο με μαύρο χρώμα αλλά ίσως τα πράγματα να είναι μαύρα μόνο γι'αυτούς που μένουν. Σε άλλους πολιτισμούς, παλιότερα και στον δικό μας, όταν φεύγει η ψυχή, γιορτάζεται ως η απελευθέρωση της και η ένωση της με το μεγάλο Ένα. Γι'αυτό επιλέχθηκε το ίδιο εύθυμο και απαλό τραγούδι όπως στο 4ο επεισόδιο της σειράς. Καλό καλοκαίρι σε όλες, όλα, όλους, ραντεβού κάτω απ'τον...

Το σημερινό δημοτικό τραγούδι, ανήκει στα Γνωμικά τραγούδια. Γνωμικά "Με τη δημοτική ποίηση  ο λαός ζωντανεύει τη στιγμή, το γεγονός, ρωτά και αναρωτιέται, εκφράζει και γνωματεύει. Το δημοτικό τραγούδι λειτούργησε για αιώνες ως μέσο εκπαίδευσης για πλήθος λαού, που το είχε ως μοναδικό τρόπο να εκφραστεί, αλλά και να γνωρίσει και να διδαχτεί από τη συσσωρευμένη σοφία του συνόλου. “Το ποιητικό σύστη...

Τι να κάνει ο άνθρωπος όταν δε μπορεί να μοιραστεί το συναίσθημα του με κανένα πλάσμα και με κανένα στοιχείο της φύσης; Είμαστε πλάσματα που λέμε ιστορίες, που μοιραζόμαστε αυτά που νιώθουμε ελπίζοντας κάποιος να μας ακούσει ή ακόμα καλύτερα, να μας καταλάβει. Όπως είχε πει ο Τζων Στάινμπεκ: « Είμαστε ζώα μοναχικά. Όλη μας τη ζωή παλεύουμε για λίγο λιγότερη μοναξιά. Και μια από τις πανάρχαιες μεθό...

Το σημερινό δημοτικό τραγούδι, ανήκει στα Τραγούδια της Αγάπης. "Ο έρως, ο υπέρ πάν άλλο συναίσθημα παλλόμενος και αντηχών εις τας παράλογάς, επικρατεί και πληροί εξ ολοκλήρου τα τραγούδια της αγάπης. Βλέπεις εις αυτά συνειλεγμένα ως εις ευώδεις ανθοδέσμας, ως εις αρμονικούς στεφάνους, τα ευγενέστατα άνθητης ερωτικής ποιήσεως". (P. Ε. PAVOLINI) Και κατά τον Νικόλαο Πολίτη: [Το συναίσθημα του πόνου...

Τι να πούμε για τον θάνατο; Έρχεται για όλους μας κι αυτό συνήθως μας τρομάζει. Υπήρχε η ανάγκη να του δώσουμε μορφή, να του δώσουμε ανθρώπινα χαρακτηριστικά ενδεχομένως για να μπορέσουμε να τον καταλάβουμε ή για να μην τον φοβόμαστε τόσο πολύ. Στο σημερινό επεισόδιο ο θάνατος με τη μορφή του Χάρου, είναι καβαλάρης στο μαύρο του άλογο κι είναι τόσο αδυσώπητος που μέχρι και η ίδια του η μάνα προειδ...

Το σημέρινο δημοτικό ανήκει στις Παραλογές. Πόσο όμορφη η σύνδεση της εσωτερικής κατάστασης της κόρης με τον υλικό κόσμο. Ο πόνος και το τραγούδι της είναι ικανά να γκρεμίσουν το γιεφύρι, να σταματήσουν το ποτάμι και να δημιουργήσουν μια ρωγμή στον υλικό και τον κόσμο των πνευμάτων ώστε να φανερωθεί το Στοιχειό του ποταμού. Οι άνθρωποι εκείνης της εποχής με τους ρυθμούς του τότε είχαν μια βαθιά σχ...

Ένα από τα πιο σκοτεινά μας δημοτικά τραγούδια. Ενώ απολαμβάνω το μυθικό στοιχείο αυτού του τραγουδιού, μου αρέσει παράλληλα να το κάνω αναγωγή σε κάτι συμβολικό. Μου αρέσει να βλέπω το στοιχειό ως σύμβολο για τις φαντασιώσεις του μυαλού μας. Σκέψεις και φαντασιώσεις οι οποίες μας εγκλωβίζουν και μας κρατούν στο σκοτάδι και μας παίζουν διάφορα παιχνίδια. Στοιχειό = ⁠φάντασμα⁠ ,  ⁠πνεύμα⁠  ή άλλο ...

Παραδοσιακό τραγούδι που με τον τίτλο ''Η ξενιτιά'' , είναι καταγεγραμμένο στην συλλογή Ελληνικών δημοτικών τραγουδιών του Arnold Passow ''Popularia carmina graeciae recentioris'' που δημοσίευσε στη Λειψία το 1860. (Γερμανός λόγιος και καθηγητης φιλολογιας [1829 - 1870]) Music by Music by  Ashot Danielyan  from  Pixabay Sad Ballerina Waltz Ashot-Danielyan-Composer Music by  music_for_video  from ...

Το σημερινό επεισόδιο είναι αφιερωμένο στον φίλο μας Βαγγέλη Βενιέρη που έφυγε απότομα στα 34 του χρόνια. Δεν ξέρω αν υπάρχει κάτι μετά από εδώ, αλλά ξέρω ότι ο κόσμος αυτός έχασε μια από τις πιο τρυφερές και όμορφες ψυχές που έχουν περιπλανηθεί εδώ. Η ομορφιά που έβλεπε στα πράγματα, το φως και το χαμόγελό του , το δυνατό του το μυαλό, ήταν έμπνευση για όσους τον γνωρίσαμε και τον αγαπήσαμε. Ήταν...

Η Γλυκομηλιά ανήκει στα Τραγούδια της Αγάπης. Όπως γράφει ο P.E. Pavolini " Ο έρως, ο υπέρ παν άλλο συναίσθημα παλλόμενος και αντηχών εις τας παραλογάς, επικρατεί και πληροί εξ ολοκλήρου τα τραγούδια της αγάπης. Βλέπεις εις αυτά συνειλεγμένα ως εις ευώδεις ανθοδέσμας, ως εις αρμονικούς στεφάνους, τα ευγενέστατα άνθη της ερωτικής ποιήσεως." Και πως να μη δοξάζουν οι άνθρωποι τον έρωτα, αυτό το συνα...

Το σημερινό Δημοτικό ανήκει στα Τραγούδια της ξενιτιάς. Η απομάκρυνση του ανθρώπου από την πατρική/μητρική γη γεννά μέσα του και σε εκείνους που τον αποχωρίζονται τη νοσταλγία (νόστος + άλγος), τον πόθο του γυρισμού, τον οποίο εκφράζει με τα τραγούδια. Σε πολλές περιπτώσεις ο άνθρωπος που έφευγε δεν ξαναέβλεπε την οικογένειά του και κάτι που με συγκινούσε πάντα είναι η ετυμολογία της λέξης αντίο π...

«Το ναυτόπουλο» ή «Ο ψυχορραγών ναυτικός» ανήκει στο είδος των δημοτικών τραγουδιών της ξενιτιάς. Πρωταγωνιστής είναι ένας νέος ναυτικός που αρρώστησε βαριά στη διάρκεια ενός ταξιδιού και αφού οδηγήσει το πλοίο σε ένα ήσυχο λιμάνι δίνει οδηγίες στα μέλη του πληρώματος να του φτιάξουν ένα μνήμα για να αναπαυθεί ενώ ζητάει από ένα πουλί να ειδοποιήσει τους δικούς του. Για έναν κατεξοχήν ναυτικό λαό...

Τα Μοιρολόγια (από τις αρχαίες ελληνικές λέξεις μοῖρα + λέγω) ονομάζονται τα λυρικά τραγούδια με θρηνητικό, επαινετικό και εγκωμιαστικό χαρακτήρα, τα οποία εκφράζουν θλίψη και πόνο για το θάνατο ενός προσφιλούς προσώπου, και τραγουδιούνται κατά την πρόθεση ή την κηδεία του. Περιγράφεται η ανθρώπινη μοίρα, ο αποχωρισμός από την οικογένεια και οι αρετές του νεκρού. Το μοιρολόι αποτελεί στην Ελλάδα μ...

Οι  Παραλογές  αποτελούν μία ιδιαίτερη κατηγορία παραδοσιακών τραγουδιών τα οποία εντάσσουν στο περιεχόμενο των τραγουδιών τους διάφορα υπερφυσικά,  παράλογα  και εξωλογικά στοιχεία. Το περιεχόμενό τους είναι συνήθως δραματικό. Οι παραλογές θεωρούνται από πολλούς ως την σημαντικότερη καλλιτεχνική δημιουργία του λαού μας. Αξίζει να αναφερθεί ότι παραλογές συναντιούνται και σε άλλους βαλκανικούς λαο...

Το Δημοτικό "Ανδρούτσος ο πραματευτής" ανήκει σε μια κατηγορία Δημοτικών Τραγουδιών τα οποία ονομάζονται Ακριτικά. Τα ακριτικά τραγούδια είναι τα παλαιότερα ελληνικά δημοτικά τραγούδια που σώζονται και συγγενεύουν με το έμμετρο αφήγημα του 12ου αι., το γνωστό ως «Έπος του Διγενή Ακρίτα». Γενικά, τα ακριτικά τραγούδια διακρίνονται από τα πλούσια χαρακτηριστικά του δημοτικού τραγουδιού και...

Το Δημοτικό "Του μικρού Βλαχόπουλου" ανήκει σε μια κατηγορία Δημοτικών Τραγουδιών τα οποία ονομάζονται Ακριτικά. Ο Κωνσταντίνος ο μικρός που αναφέρεται εδώ εικάζεται ότι είναι ο γιος του Ανδρόνικου που είδαμε στο προηγούμενο επεισόδιο. Τα ακριτικά τραγούδια είναι τα παλαιότερα ελληνικά δημοτικά τραγούδια που σώζονται και συγγενεύουν με το έμμετρο αφήγημα του 12ου αι., το γνωστό ως «Έπος...

"Δημοτικό τραγούδι για το έγκλημα και την τιμωρία μιας σύγχρονης Μήδειας με σαφέστατα στοιχεία τα οποία ανευρίσκονται και στην Ελληνική Μυθολογία με διάφορες παραλλαγές στα ονόματα των ηρώων. Το συκώτι ,κατά τις δοξασίας πολλών λαών ,χρησιμεύει ως μαγικό φάρμακο και είναι έδρα των σωματικών και των ψυχικών δυνάμεων του ανθρώπου." (by netriofron) Σύλληψη, σκηνοθεσία, αφήγηση: Μάνος Ζούρας...

Μου άρεσε η αντίθεση ενός σκοτεινού θέματος που είναι ο θάνατος, με μια πιο ζεστή μουσική. Γιατί ίσως κι ο θάνατος να μην είναι τόσο μαύρος τελικά, ίσως να είναι απλά ένα στάδιο για κάπου αλλού, ποιος ξέρει; Για την ηρωίδα της ιστορίας μας (και για όλους δηλαδή) φαίνεται να ισχύει η νομοτέλεια του ότι δεν υπάρχει επιστροφή. Αφιερωμένο στον ξάδερφό μου τον Παναγιώτη που έφυγε τον Αύγουστο του 2015,...

Η υπερφυσική ιστορία του νεκρού αδελφού, που τον σηκώνουν από το μνήμα οι κατάρες της μάνας, για να εκπληρώσει την υπόσχεση που έδωσε, είχε, όπως μαρτυρούν οι πολλές παραλλαγές, ευρύτατη διάδοση όχι μόνο σε όλο τον ελληνικό χώρο, αλλά και στους βαλκανικούς και τους άλλους λαούς της Ευρώπης. Η προέλευση του τραγουδιού αυτού έχει απασχολήσει πολύ τους μελετητές. Σήμερα όλοι συμφωνούν ότι το τραγούδι...

Οι  Παραλογές  αποτελούν μία ιδιαίτερη κατηγορία παραδοσιακών τραγουδιών τα οποία εντάσσουν στο περιεχόμενο των τραγουδιών τους διάφορα υπερφυσικά,  παράλογα  και εξωλογικά στοιχεία. Το περιεχόμενό τους είναι συνήθως δραματικό. Οι παραλογές θεωρούνται από πολλούς ως την σημαντικότερη καλλιτεχνική δημιουργία του λαού μας. Αξίζει να αναφερθεί ότι παραλογές συναντιούνται και σε άλλους βαλκανικούς λαο...

Γειά σας Με πολλή αγάπη πετάω το μπουκάλι στη θάλασσα με την πρώτη ιστορία αυτού του podcast Η πρώτη ιστορία δεν θα μπορούσε να μην είναι για τον έρωτα και τον θάνατο Εύχομαι να σας συναντήσει και να σας ταξιδέψει Αφιερωμένο στον Παντελή Καψάλη, τον πρώτο μου Δάσκαλο ο οποίος με έφερε σε επαφή με τα Δημοτικά Τραγούδια Σύλληψη, Σκηνοθεσία, Αφήγηση: Μάνος Ζούρας Ακούγονται τα τραγούδια: Inspirationa...