Kroniki paryskie

Wiedeń nie potrzebuje niczego udowadniać. Miasto tworzyło swoją kulturę przez stulecia: od Habsburgów, przez secesję i wielkich mistrzów malarstwa, po Freuda, kawiarnie, muzykę i codzienne rytuały wiedeńczyków. Naszą przewodniczką jest Kara Becker – dziennikarka, autorka podcastów i osoba, która Wiedeń zna zarówno z perspektywy domu rodzinnego, jak i z perspektywy miłośniczki kultury. Opowiad...

Zaklinacz żelaza, genialny inżynier, który potrafił dokonać niemożliwego. Jego górująca nad Paryżem wieża jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych budynków świata. Symbolem miasta świateł, który w ciągu roku odwiedza około siedem milionów turystów. Ale przecież nie od razu spotkała się z uznaniem. Przeciwko jej powstaniu protestowali najwięksi artyści. Guy de Maupassant utrzymywał przecież, że „P...

Christian Dior. Słynny projektant, kreator marzeń, krawiec snów, który w najczarniejszym dla Paryża momencie rzucił na miasto światło. Cecil Beaton twierdził, że już samo nazwisko Dior – w języku francuskim połączenie słów „Bóg” i „złoto” – było skazane na sukces. Ubierał największe gwiazdy i koronowane głowy swoich czasów. Marlena Dietrich powiedziała jasno: „No Dior, no Dietrich”, gdy wielki Alf...

Jedno z najważniejszych wydarzeń urbanistycznych w historii – jak i dlaczego Paryż stał się jednym z najpiękniejszych, najnowocześniejszych i najbardziej podziwianych miast świata. To nie wydarzyłoby się, gdyby nie baron Georges-Eugène Haussmann, który w połowie XIX wieku zrównał miasto z ziemią. Zburzono prawie 20 tys. budynków, wybudowano 30 tys. nowych. Miasto zaprojektowano na nowo. Jak wygląd...

Edith Piaf. We Francji stała się legendą, na świecie symbolem Francji. Królowa francuskiej piosenki, „wróbelek" o wyjątkowo silnym głosie i równie niezłomnym charakterze. Jej życiem była scena, największą miłością publiczność. Mierzyła zaledwie 147 cm, napisała ponad 80 piosenek, miała mieć 50. kochanków. Z życia czerpała pełnymi garściami, nie myśląc o tym, że kiedyś będzie musiała za to zapłacić...

Architekci mody, mistrzowie awangardy, czarne kruki – japońscy projektanci, którzy w Paryżu przełomu lat 70. i 80. XX wieku dokonali prawdziwej rewolucji, na głowie stawiając dotychczasowy system i konwenanse. Ich wizja odzieży wstrząsnęła Francją. Krytycy początkowo nazywali ją „Post-Hiroshima” albo po prostu „zaniedbaną”. Czym się wyróżniali Kenzo Takada, Issey Miyake, Yohji Yamamoto i Rei Kawak...

La belle époque, piękna epoka, czyli okres rozkwitu, postępu i stosunkowego spokoju. Moment, w którym rozwój był nie do zatrzymania. Po przebudowie Paryż stał się zupełnie nowym, innym miastem. Wynalazki z dnia na dzień zmieniały codzienności jego mieszkańców. Powstały telefon, radio, autochrom, samochód i samolot. To wspaniałe czasy dla kultury, bo narodziła się wtedy kinematografia, rozkwitał ka...

Przeszywający błękit oczu w twarzy anioła, za którą kryje się prawdziwie diabelska dusza. Alain Delon – ikona francuskiego kina, którego Paryż pożegnał 24 sierpnia 2024 roku. Łobuz, uwodziciel, gangster, archetyp współczesnego filmowego amanta. W latach 60. XX wieku uznawany za najprzystojniejszego mężczyznę na świecie, pod którego drzwiami spały zakochane w nim kobiety. M...

Brigitte Bardot – ikona kina i mody. Także tej plażowej, bo przecież to właśnie ona rozsławiła dwuczęściowe bikini, które nosiła przed kamerą, nawet gdy zostało to potępione przez Watykan. Simone de Beauvoir mówiła, że jest uosobieniem kobiecej emancypacji. Kobiety na całym świecie chciały wyglądać i poruszać się jak ona. Okrzyknięta symbolem seksu, której słynny taniec na stole w filmie „I Bóg st...

W Wersalu naprawdę toczyła się gra o tron. Spiskowano, intrygowano, romansowano. Ale jak naprawdę wyglądało życie na dworze, które przypominało reality show? I jacy byli jego najsłynniejsi mieszkańcy, w tym Ludwik XIV i Maria Antonina, ostatnia królowa Francji? I co byli w stanie zrobić, by przetrwać? Przygotowując odcinek, korzystałam z następujących źródeł:​ „Maria Antonina” Stefan Zweig, tłum....

La Nouvelle Vague to ruch, który zrewolucjonizował film i modę. Kino absolutnie buntownicze, eksperymentalne, artystyczne, zrywające ze wszystkimi panującymi dotychczas regułami. Stworzone na przełomie lat 50. i 60. XX wieku przez i dla młodych ludzi. – Fotografia jest prawdą, film jest nią 24 razy na sekundę – podkreślali Jean-Luc Godard, François Truffaut, Agnès Varda czy Claude Chabrol, którzy...

W drugim odcinku podcastu Kasia Ciejka rozmawia z Karą Becker o historii Zakopanego, o czasach zaborów i Młodej Polski, o kulturze kawiarnianej, o bohemie, która przypominała tę paryską, o artystach kształtujących oblicze tego miejsca. A wszystko to okraszone anegdotami i mało znanymi ciekawostkami. Magazyn „Vogue Polska Travel” dostępny jest przez całe wakacje jako dodatek do głównego wydania „Vo...

Françoise Hardy – szansonistka, kompozytorka, aktorka, ikona muzyki i mody, symbol paryskiego szyku. W 2023 roku magazyn „Rolling Stone” umieścił ją na liście 200 najlepszych wokalistów wszech czasów. Była na niej jedyną Francuzką. Zachwycali się nia Mick Jagger i David Bowie, Bob Dylan pisał o niej wiersze, a podczas jednego z paryskich koncertów przerwał występ, podkreślając, że nie będzie go ko...

Uosobienie dekadencji. Marinetti twierdził, że jest prawdziwą futurystką, Gabriele D’Annunzio podkreślał, że nie można było obok niej przejść obojętnie. Sama chciała być żywym dziełem sztuki. Na portretach uwiecznili ją Giovanni Boldini, Erté, Kees van Dongen, Giacomo Balla, Man Ray czy Cecil Beaton. W paryskim Ritzu mówiono, że spaceruje hotelowymi korytarzami jak zjawa. Na wysadzanych kosztownoś...

Dlaczego to właśnie stolica Francji kojarzy się z modą i branżą luksusową? Kto sprawił, że Paryż zasłynął z wysokiego krawiectwa? Przyglądamy się trzem postaciom – kochającemu przepych i wystawne życie królowi Ludwikowi XIV, ministrze mody Marii Antoniny, Rose Bertin oraz Anglikowi, Charlesowi Frederickowi Worthowi, założycielowi pierwszego paryskiego domu mody. Przygotowując odcinek, korzyst...

O życiu wiem niewiele, o filmie wszystko – mówiła Romy Schneider, która karierę zaczęła jako nastolatka. Trylogia o Sissi Ernsta Marischki przyniosła jej międzynarodową sławę, tytuł najlepiej opłacanej niemieckojęzycznej aktorki lat 50. i łatkę grzecznej wiedeńskiej dziewczynki. Wizerunek, z którym za wszelką cenę chciała zerwać. Ruszyła więc do Paryża, który odmienił jej karierę i życie. Najwięks...

Dzielnica Montparnasse – epicentrum życia towarzyskiego i artystycznego początku XX wieku – jest kojarzona z takimi postaciami, jak Amadeo Modigliani, Chaim Soutine, Tsuguharu Foujita, Moïse Kisling czy Ossip Zadkine. To tu spędzali czas na osiedlach artystów, w przydymionych kawiarniach na Carrefour Vavin i zatłoczonych lokalach, gdzie słuchano jazzu i tańczono charlestona. Wśród ich gości ówczes...

Bądź realistą, żądaj niemożliwego, czyli Paryż końca lat 60. i romantyzowane przez kulturę i modę studenckie strajki maja 1968 roku, które oprócz rewolucji politycznej, przyniosły też tę obyczajową i seksualną. Moment, w którym Miasto Świateł stanęło w miejscu, a na ulicach zapanowała absolutna wolność i… chaos. Z milionów gardeł wykrzykiwano równościowe hasła, z wyrwanych drzew i znaków drogowych...

Wojna wielkich projektantów i Paryż lat 60. i 70. XX wieku. Yves Saint Laurent to jeden z ostatnich wielkich krawców, a Karl Lagerfeld – mistrz wizerunku, który zmienił to, jak świat postrzega projektantów. Wbrew pozorom, mieli ze sobą o wiele więcej wspólnego, niż sami chcieliby przyznać. Piękno było ich credo, glamour ich religią, moda ich terytorium. Po pierwszym spotkaniu w 1954 roku zostali p...

Muzy wielkich artystów, osobowości dekadenckiego Paryża, kobiety, które rządziły miastem przełomu XIX i XX wieku. Były na językach wszystkich i na pierwszych stronach gazet. Kim były Kiki de Montparnasse, Virginie Amélie Gautreau (Madame X) i Victorine Meurent? Które z nich kąpały się w arszeniku albo nacierały powieki rtęcią? Nie mówiąc już o tym, co wkraplały sobie do oczu, by te wydawały się by...

Beatnicy – genialne pokolenie literatów, buntownicy awangardowego ruchu artystycznego. Ekscentryczni, niepoprawni, błyskotliwi. W beretach, czarnych stylizacjach, bluzkach w paski i powyciąganych swetrach – ich charakterystyczny styl, podobnie jak twórczość, stały w kontrze do konsumpcjonizmu i materializmu. Allen Ginsberg, William S. Burroughs, Gregory Corso – cenzurowani w Stanach, upragnioną wo...

Na przełomie XIX i XX wieku Montmartre było miejscem, gdzie dozwolone było absolutnie wszystko. Gdzie dzień mieszał się z nocą, a ulice zdobiły sztalugi największych artystów – Picassa, Modiglianiego, Renoira, Van Gogha czy Toulouse-Lautreca, nazywanego duszą dzielnicy. Moulin Rouge, Chat Noir, Bateau-Lavoir, czyli miejsca, które były świadkami największych wydarzeń tamtych czasów. Który malarz mi...

Przez paryską prasę nazywana angielską różą, laleczką, baby doll. Jane Birkin, ikona francuskiego kina i piosenki, ukształtowała styl, który dzisiaj nazywamy „paryskim szykiem”. Ale jaka naprawdę była jedna z najsłynniejszych mieszkanek Miasta Świateł, której dom mody Hermès dedykował kultową torbę Birkin? (Wartość tego modelu sięga dzisiaj 1,5 miliona złotych). Dlaczego Jane pewnego wieczoru rzuc...

Ernest Hemingway twierdził, że w hotelu Ritz wszystko jest możliwe. Marcel Proust i Coco Chanel nazywali go swoim domem, a Sophia Loren podkreślała, że to najbardziej romantyczne miejsce świata. Od końca XIX wieku można tu było spotkać największe nazwiska sztuki, mody, kina, ale też… gepardy, pumy czy węże. Jego założyciel César Ritz robił wszystko, by zaspokoić zachcianki gości, nawet te najbardz...

Dlaczego paryżanie spędzają tyle czasu w kawiarniach? Dlaczego stały się miejscem spotkań artystów? Który ze słynnych myślicieli miał osobistą linię telefoniczną zainstalowaną w Café de Flore? Który pisarz pił 40 filiżanek kawy dziennie? W której paryskiej kawiarni bywała Maria Antonina? Od pierwszego zderzenia Francuzów z kawą na wersalskim dworze Ludwika XIV, przez szalone lata 20...