Goede Gesprekken

Wat is dat, engagement? Hoe verhoud ik mij tot de ander? Adriaan van Dis (Bergen, 1946) werkt in zijn nieuwe, intrigerende roman "In het buitengebied" dit soort vragen uit. Hij lijkt een man van de wereld, die met gemak de media bespeelt, maar trekt zich in werkelijkheid het liefst terug in afzondering. In een vijftal portretten schetst Van Dis vooral ook zijn eigen duistere kanten. See omnystudio...

Goos Blok (Rotterdam, 1926) is overtuigd pacifist. Dat komt niet doordat hij als jongen van dertien het bombardement van Rotterdam heeft meegemaakt. Nee, de oorlog was een avontuur, hij kwam er ongeschonden doorheen. Maar tijdens de dekolonisatieoorlog met Indonesië (1945-1949) nam hij deel aan gewelddadigheden waar hij zich tot op heden diep over schaamt. See omnystudio.com/listener for privacy i...

Ras bestaat niet. Het is een sociaal construct, dat nodig is geweest om de slavenhandel en het kolonialisme een ideologische legitimering te geven. Als zodanig speelt het al eeuwen een zeer pijnlijke rol in het leven van mensen van kleur. De witte mens ziet dat niet. Actrice Anousha Nzume (Moskou, 1970) houdt hem een confronterende spiegel voor in haar boek Hallo witte mensen. See omnystudio.com/l...

Je krijgt er geen les in. Terwijl vrijwel iedereen ermee te maken heeft: opvoeden. Hoe doe je dat in een individualistische tijd? Moet je ervoor zorgen dat kinderen zich later staande kunnen houden in de wereld? Voor de filosofe Daan Roovers (1970) is dat te mager. In haar prikkelende essay Mensen maken zet zij er een oud ideaal tegenover: Bildung. Menswording. See omnystudio.com/listener for priv...

Spinvis, alias Erik de Jong (Spijkenisse, 1961), presenteert een nieuwe cd: Trein, vuur, dageraad. Weer een verzameling poëtische en melancholieke liedjes waar het goed toeven is, als in een mooi landschap. Met veel open plekken en een zekere raadselachtigheid. Ik sprak Spinvis in december, toen hij de laatste hand legde aan zijn nieuwe album en tegelijk bezig was met zijn Jaaroverzicht. Een gespr...

China is in korte tijd uitgegroeid tot wereldmacht. Een speler om rekening mee te houden. Toch tasten we over de intenties van het immense rijk in het duister. Wat wil China? Volgens Garrie van Pinxteren (1958), die er jarenlang woonde als correspondent, wil China niet de wereld veroveren, maar er zijn andere redenen tot zorg. De staat ontwikkelt een totalitaire greep op haar burgers. See omnystud...

Er zijn veel kinderen en jongeren onder de vluchtelingen. Soms komen ze samen met hun familie, niet zelden zijn ze moederziel alleen. Mashad Bani-Aman (Teheran, 1972) uit Iran was zo’n kind. Tussen zijn 14de en 17de zat hij in Turkije en was hij volledig op zichzelf aangewezen. Inmiddels is hij consultant, bij een bedrijf dat hoog op de Amsterdamse Zuidas zetelt. Portret van een vluchteling. See o...

Theunis Piersma (Hemelum, 1958) is een gelauwerde bioloog die internationale reputatie geniet als trekvogelexpert. Hij volgt het spoor van kanoeten, grutto’s en zwaluwen over de hele wereld. Waarom maken die vogels, die soms wel 17.000 kilometer afleggen, het zichzelf zo moeilijk? Het is niet hun genetische code. Voedsel en gevaar zijn beslissend. Gesprek met een bevlogen wetenschapper die het nie...

Jelle Stekelenburg (1966) is van huis uit tropenarts en gynaecoloog; hij werd vorige maand in Groningen benoemd tot bijzonder hoogleraar Internationale aspecten van reproductieve geneeskunde. Van zijn oratie maakte hij een aanklacht. Hij noemde de moeder- en kindersterfte in de wereld een schandaal. Jaarlijks sterven er 300.000 vrouwen ten gevolge van de zwangerschap, en maar liefst 6 miljoen baby...

Tomas Sedlacek maakte als 13-jarige jongen de val van het communisme mee. Op zijn 24ste werd hij adviseur van Vaclav Havel, de schrijver die president van Tsjechië werd. Hij brak internationaal door met zijn boek 'De economie van goed en kwaad'. De economen hebben het voor het zeggen. Met hun rekenmodellen en wiskundige formules geven zij richting aan het politieke en maatschappelijke debat. Maar...

Op haar vijftiende koos Nawal Mustafa (Mogadishu, 1985) bewust voor de islam. Nu beschouwt de moslima zich als geëmancipeerd, sterker nog, als feministe. Zij nam onlangs stelling in het debat over de islam met een opiniestuk in NRC Handelsblad, getiteld ‘Gesluierde vrouwen zijn geen willoze wezens.’ Volgens haar is het tijd om op te houden met het dehumaniseren en criminaliseren van moslims. See o...

Alles verandert. Het is een waarheid als een koe. Maar in 2016 lijkt de hele bodem onder het vertrouwde te zijn weggeslagen. En waar vind je dan houvast? Nou, misschien wel in de enigszins wankele en melancholische liedjes van Spinvis, alias Erik de Jong, gelauwerde popmusicus (Spijkenisse, 1961). Hij presenteerde in Utrecht zijn persoonlijke jaaroverzicht als een feestelijk ritueel. Een gesprek o...

Het is tijd om de grondslagen van onze maatschappij op een fundamentele manier te bevragen. Die stelling ontvouwt Dyab Abou Jahjah (1971), een Libanees-Vlaamse publicist in zijn essay Pleidooi voor radicalisering. Het boek werd al aangevallen voordat het geschreven was. Nu het verschenen is blijkt het een felle aanklacht tegen het systeem van macht dat de wereld beheerst, die hij een barbaarse moo...

Farida Moultmar (Tanger, Marokko) heeft een lange weg afgelegd om te komen waar ze nu is: hoofd coupeuses van het WijkAtelier in Rotterdam-Zuid. Daar deelt ze alles wat ze heeft en werkt ze aan een nieuwe manier van samenleven. Zo is ze lid van de Afrikaanderwijk Coöperatie, en is ze ervan overtuigd dat het doel van ons bestaan is om iets moois achter te laten voor de volgende generaties. See omny...

Harpist Remy van Kesteren (Zeist, 1989) kreeg dit jaar de Nederlandse Muziekprijs, de hoogste onderscheiding voor een klassiek geschoolde musicus. Hij deed (kort) mee aan Wie is de Mol?, bracht een cd uit waarop hij zich voor het eerst als componist laat gelden, en organiseerde voor de vierde keer zijn eigen harpfestival. Een gesprek met een harpist op zoek naar vrijheid. See omnystudio.com/listen...

Bas Heijne (Nijmegen, 1960) publiceerde onlangs een essay, Onbehagen, waarin hij met een essay van Freud in de hand onze huidige cultuur op de sofa legt. Het gaat tegenwoordig vooral om de belofte dat je als individu geen rekening hoeft te houden met de realiteit, dat wil zeggen de samenleving, de anderen. Daarom wordt de noodzaak van een verhaal dat mensen aan elkaar bindt des te prangender: opro...

Nicolaas Matsier (Krommenie, 1945) is een gereputeerde schrijver. Hij vertaalde Alice in Wonderland, las de bijbel op zijn literaire merites, en ontvouwde schitterende jeugdherinneringen in Gesloten huis. Nu debuteert hij als dichter met de bundel Druppel. Een bibliofiele uitgave in 55 exemplaren. Over de schoonheid van het ambacht en existentiële ervaringen. See omnystudio.com/listener for privac...

Eric de Vroedt(1972, Nieuwerkerk aan de IJssel) is de nieuwe artistiek leider van Het Nationale Theater, waarin de Koninklijke Schouwburg, Het Nationale Toneel en het Theater aan het Spui gaan fuseren. Er gaat een nieuwe wind waaien in Den Haag. Het theater wordt politiek en de schouwburg moet een gemeenschapshuis worden, waar de adem van onze eigen tijd voelbaar is. See omnystudio.com/listener fo...

Minke Tromp (Deventer, 1980) is filosoof en organisatiedeskundige. Ze pleit voor veel meer reflectie en denkruimte, om organisaties beter te laten draaien. Nu heeft ze een website gelanceerd, succesparadox.nl, over het fenomeen dat er steeds minder plaats is voor reflectie naarmate je hoger in de hiërarchie komt, terwijl het belang ervan juist toeneemt. Een verhelderend gesprek over filosofie als...

Richard Keldoulis (Sydney, 1963)kwam vroeg in de jaren 90 naar Amsterdam, vanwege de lokroep van de vrijheid. Nergens anders ter wereld zijn homo's zo vrij. Tegelijk waren het de jaren van de aidsepidemie die zorgde voor enorme angst. Hij sloot zich aan bij Gala, en zet zich sindsdien in voor de zichtbaarheid van homoseksualiteit. Bijvoorbeeld als dragqueen Jennifer Hopelezz. See omnystudio.com/li...

Gert Hekma (Bedum, 1951) geldt als groot kenner van de geschiedenis van de homoseksualiteit. Wat hij waarneemt is een kentering: homoseksualiteit wordt tegenwoordig steeds meer belicht in termen van identiteit, en steeds minder van seksualiteit. Daar schuilt een gevaar in: dat we niet zo goed weten hoe we met de seksuele praktijk - in al zijn diversiteit - om moeten gaan. See omnystudio.com/listen...

Broeder Dieleman (Axel, 1976) is een eigenzinnige muzikant uit Zeeuws-Vlaanderen. Met behulp van geluiden, de klank van stemmen en eigengemaakte liedjes roept hij de sfeer van het landschap van zijn jeugd op in "Uut de bron". Nu maakt hij weer zoiets over het Kleinpolderplein bij Rotterdam, een van de allerdrukste verkeersknooppunten van Nederland. Ook van die plek maakt hij een verhaal. See omnys...

Frank Keizer (Leeuwarden, 1987) debuteerde dit jaar als dichter met de bundel Onder normale omstandigheden. Als overtuigd marxist geeft hij zijn visie op het neoliberale tijdperk als een permanente strijd van allen tegen allen. Een opmerkelijke nieuwe stem in de literatuur. Hij spreekt in poëtische termen over onzekerheid en uitbuiting en roept de vraag op: “Hoe organiseren wij elkaar?” See omnyst...

Henry Mentink (1953) is de idealistische oprichter van MyWheels, de eerste organisatie voor gedeeld autogebruik. Op zijn 63ste is hij een nieuw avontuur begonnen. In het oude Veerhuis van Varik, een eeuwenoud dorpje in de Betuwe, wil hij een centrum creëren waar de nieuwe economie daadwerkelijk gestalte krijgt. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Rebekka de Wit (1985)is schrijfster en theatermaakster. In haar eerste roman, de tragikomedie 'We komen nog één wonder tekort', ontvouwt ze het idee voor een zogeheten Afhankelijkheidsverklaring. Om te onderstrepen dat we met alles en iedereen verbonden zijn. Ze is ervan overtuigd dat de ontvankelijkheid groeit voor dit nieuwe idee van individualiteit. See omnystudio.com/listener for privacy infor...