BNR Nieuwsradio

FactGurus | BNR

News NL ↓ 204 episodes

Uitspraken, beloftes en voorspellingen vliegen je om de oren. In de FactGurus-podcast gaan we op zoek naar aantoonbare feiten achter een uitspraak met als doel de vraag "klopt dit wel?" te beantwoorden. Host: Frank Leeman.

Author

BNR Nieuwsradio

Category

News

Podcast website

www.bnr.nl

Latest episode

Jul 7, 2026

Where to listen?

Podcasts in the app Replaio Radio Coming soon

Podcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts

Get it on Google Play Install for free Android 5M+ downloads · 4.8 rating iOS soon

Episodes

Nee, een kerncentrale is niet kleiner dan een IKEA. 14.06.2024

Wetenschapsjournalist Arnout Jaspers beweert dat het geen probleem zou moeten zijn om een plek te vinden voor kerncentrales in Nederland, omdat ze niet groter zijn dan een gemiddelde IKEA.  Feiten over de Grootte van Kerncentrales Uit een e-mail van Mark van Bourgoundien van de ANVS (Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming) blijkt echter dat Jaspers’ bewering niet klopt. Het ruimte...

Zijn er meer natuurrampen? Of vooral meer data? 04.06.2024

Er wordt vaak beweerd dat er een toename is van natuurrampen, zoals noodweer, overstromingen en bosbranden, en dat deze toename wordt toegeschreven aan klimaatverandering. Dit wordt genoemd in de context van stijgende verzekeringspremies en in nieuwsartikelen zoals bij Business AM en Nieuwsblad . Belangrijkste Database De belangrijkste bron voor data over natuurrampen is EM-DAT, de database van he...

Maakt de EU 5 pagina's aan regelgeving per dag? 28.05.2024

Er wordt veel geschreven over de regelgeving in Europa, zo beweerde Ingrid Thijssen van VNO-NCW begin dit jaar dat er elke dag vijf pagina’s aan nieuwe regelgeving bijkomt in de EU.  Dimiter Toshkov, universitair hoofddocent aan de Universiteit Leiden en expert in Europese integratie en beleid, legt uit dat de EU vrij transparant is en dat het eenvoudig is om het aantal gepubliceerde beleidsdocume...

Een asiel opt-out voor Nederland is extreem onwaarschijnlijk. 21.05.2024

De term "opt-out" is weer terug in het Nederlandse politieke discours, dankzij het hoofdlijnenakkoord. VVD-politicus en voormalig minister Henk Kamp benadrukte in een uitzending van OP1 het belang van een opt-out voor Nederland. Caroline van der Plas voegde hier in Buitenhof aan toe dat Nederland sterker moet optreden binnen de EU. Een opt-out, waarbij een lidstaat van de Europese Unie niet verpli...

Tank je bij kou meer benzine door het uitzettingscoëfficiënt? 08.05.2024

Vorige week publiceerde het AD 7 tips om brandstof te besparen. Volgens het AD moeten we onder andere vroeg tanken om door de koele lucht meer benzine te krijgen per liter, achter een vrachtwagen rijden, terwijl we schoenen met dunne zolen dragen. Aan het eind van de rit achteruit in de schaduw parkeren om verdamping van benzine te voorkomen, én we moeten onze auto goed schoonhouden. Hoeveel zin h...

De huren in Amsterdam zijn niet het hoogste van Europa. 30.04.2024

Amsterdam zou de duurste stad van Europa zijn met een (mediaan) huurprijs van 2275 euro. Maar ook andere Nederlandse steden als Rotterdam en Den Haag zouden de top van Europa aanvoeren. Dit concludeerde een onderzoek van verhuurplatform HousingAnywhere begin dit jaar. Het onderzoek legt de nadruk op gemeubileerde woningen met een tijdelijk karakter, wat niet representatief is voor de volledige huu...

Het AD; 15% van de jongeren loopt gevaar bij cryptohandel, klopt dat? 17.04.2024

Het Algemeen Dagblad (AD) bracht vorige week dinsdag een alarmerend artikel onder de titel "Waakhond waarschuwt jongeren voor cryptohandel; 15% komt in de problemen bij waardedaling." Het artikel belichtte de groeiende trend onder jongeren om te handelen in cryptocurrencies en de mogelijke risico's die daarmee gepaard gaan. De waarschuwing kwam voort uit recente bevindingen van de Autoriteit Finan...

Stelen hackers je gezicht of vingerafdruk ongemerkt uit je smartphone? 11.04.2024

Afgelopen weekend publiceerde De Telegraaf een alarmerend artikel met de titel 'Hackers kopiëren je gezicht en plunderen je bankrekening', waarin wordt gewaarschuwd voor een nieuwe vorm van cybercriminaliteit. Volgens het artikel hebben cybercriminelen een verontrustende methode ontwikkeld om geld te stelen door gezichten van telefoongebruikers te kopiëren en zo toegang te krijgen tot hun bankreke...

2% Inflatie: Het Toevallige Goudlokje van de Economie? 26.03.2024

Inflatie is de laatste tijd veel in het nieuws geweest, altijd in de context dat de inflatie te hoog is. Van eieren tot huurprijzen, alles stijgt, en wanneer iemand het over inflatie heeft, is lager altijd beter. Zoals velen weten, heeft de Federal Reserve, de centrale bank van de Verenigde Staten, sinds 2012 een officieel streefcijfer van 2% voor inflatie. Waar komt dit getal eigenlijk vandaan, e...

Maakt AI korte metten met gender neutraliteit? 27.02.2024

Op Wynia's Week wordt aandacht besteed aan een artikel van Arnout Jaspers over een recent onderzoek waarbij een neuraal netwerk op basis van MRI-scans in 90% van de gevallen kon bepalen of hersenen van mannen of vrouwen waren. Jaspers koppelt dit aan de gender discussie die vaak de ‘woke agenda’ wordt genoemd. Wat zegt het onderzoek, bewijst het de cruciale rol van geslacht als een biologische ond...

De asiel-kletskoek van minister Yesilgöz 20.02.2024

VVD leider en demissionair minister van Justitie&Veiligheid, Dilan Yesilgöz, beweerde tijdens de aanloop naar de verkiezingen  in 2023 dat het probleem van nareis-op-nareis in asielzaken schier oneindig lijkt. De specifieke uitspraak luidde: "Nareis op nareis op nareis, en zo gaat dat maar door" Eerdere conclusies van fact checks, waaronder een BNR fact check, wezen op overdrijving, maar met e...

Zit de gemiddelde gedetineerde minder dan drie maanden? 13.02.2024

In het debat over de begroting van justitie en veiligheid op 7 februari beweerde D66-kamerlid Joost Sneller dat 50% van de gedetineerden in Nederland minder dan een maand vastzit. Hij noemde zelfs 75% korter dan drie maanden.    Het CBS (Centraal Bureau voor de Statistiek) houdt dergelijke gegevens bij. Om een context te geven, in 2021 zaten bijna 30.000 mensen vast, en in de afgelopen 15 jaar is...

Gaat het stiekem eigenlijk heel goed met Noordpool-ijs? 06.02.2024

Al een tijd circuleert op sociale media een bericht dat beweert dat het ijs op de Noordpool stiekem 'heel goed' gaat, met als onderbouwing een grafiek die een toename van het Arctische zee-ijs suggereert. Om de (ijskoude)feiten te achterhalen, hebben we gesproken met Maarten Loonen, een gerenommeerde poolbioloog verbonden aan het Arctisch Centrum van de Rijksuniversiteit Groningen. See omnystudio....

Lezen WiFi stations op vliegvelden met je mee? 30.01.2024

Een 18-jarige Engelse student ging in 2022 met een groep vrienden op vakantie en stuurde als grap via Snapchat naar zijn reisgenoten dat hij van de Taliban was en hun vliegtuig ging opblazen. Een uur later, tijdens de vlucht, zag hij vanuit zijn raampje twee straaljagers naast het vliegtuig hangen en zat na de landing twee dagen in verhoor. Na een slopend juridisch traject van anderhalf jaar is hi...

Factcheck; stoten ziekenhuizen evenveel CO2 uit als Tata Steel? 23.01.2024

Deze bewering, afkomstig uit een artikel in het Parool van januari dit jaar, en eerder al te lezen in het AD, en bij BNR. De ziekenhuiscijfers in de berichtgeving zijn gebaseerd op een rapport van het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu). Voor de emissiecijfers van Tata Steel verwijst RTL Nieuws naar milieuclub Urgenda, die op hun beurt gebruikmaakt van de cijfers van de Nederlands...

Elektrische auto's milieuvriendelijk na 90.000 km, of toch eerder? 09.01.2024

Een recent Duits onderzoek uitgevoerd door de Verein Deutscher Ingenieure (VDI), de grootste ingenieursvereniging in West-Europa, concludeert dat het omslagpunt waarop elektrische auto's minder CO2 uitstoten dan traditionele auto's met een verbrandingsmotor pas wordt bereikt na het afleggen van 90.000 kilometer. De bevindingen van dit onderzoek, dat recentelijk in Dagblad van het Noorden te vinden...

Vernieuwde snacks: Gezonder of 'Healthwashing' met de Nutri-Score? 12.12.2023

In grofweg vergelijkbare artikelen op Linda.nl en het AD werd geschreven over de vernieuwde Dorito's. Deze snack heeft nu een groengekleurde Nutri-Score met de letter 'B'. Dit dankzij een verlaging van 25% van het zoutgehalte. De artikelen benadrukken dat chips met Nutri-Score 'B' als gezonder worden mogen beschouwd vanwege deze verandering. Maar hoe gezond is gezonder eigelijk? Met de jaarwisseli...

Het onbepaalde einde van het huurcontract voor bepaalde tijd. 06.12.2023

Dat tech water gebruikt is geen nieuws. Maar toch was het nieuws de afgelopen weken dat ChatGPT water nodig had om de taalmodellen van het systeem te trainen. Hoe verhoudt 700.000 liter zich tot andere gebruikers? En hoe ziet het onderzoek eruit?   Het einde van het huurcontract voor bepaalde tijd is in aantocht. Op internet en in de media zijn echter meerdere data te vinden wanneer de inwerkingtr...

Blue Zones; hoe ouder, hoe frauder. 28.11.2023

Onderzoekers hebben zich al lange tijd laten fascineren door de levensduur van bewoners van Okinawa, een klein Japans eiland, ook onderwerp van het boek de Ikigai uit 2016. Hun hoge levensverwachting zou komen door een dieet rijk aan groenten, een actieve levensstijl en een gevoel van doelgerichtheid. Echter suggereert een recente studie van de universiteit van Oxford dat onnauwkeurigheden bij het...

Ligt de bouw stil door stikstof? 31.10.2023

Bij het college tour lijsttrekkersdebat bracht Frans Timmermans het probleem van stagnerende bouwprojecten door stikstofbeperkingen ter sprake. Tijdens het debat werd hij gecorrigeerd door Caroline van der Plas, die zei: "Dat klopt niet." Jan Rouwendal, hoogleraar vastgoedeconomie aan de VU, heeft onderzoek uitgevoerd naar de CBS-cijfers in relatie tot momenten waarop rechtspraak invloed kan hebbe...

Fake news op de voorpagina van het Parool, en; zijn 80% van de supermarktproducten ongezond? 24.10.2023

Er was veel ophef over de berichtgeving rondom het al-Ahli Arab ziekenhuis. Drie publicaties, waaronder de New York Times en Het Parool, plaatsten misleidende foto's van een ander gebied in Gaza en suggereerden dat het ziekenhuis was gebombardeerd. Een Spaanse krant ging zelfs nog een stap verder. Ook in deze factgurus; zijn 80% van de producten in de supermarkt ongezond? Hoe ziet dit onderzoek er...

De Europese Commissie verspreidde fake news, en; Israëls invloed op kraanwater overdreven? 17.10.2023

Afgelopen week veel berichtgeving over de drinkwatertoevoer naar Gaza, die door Israël is of was afgesloten. Zondag meldde de NOS nog dat "ondanks dat Israël de watertoevoer weer zou hebben hervat, er nog steeds geen water uit de kraan komt in Gaza". Drinkwater in Gaza komt uit drie bronnen: ontziltingsinstallaties, grondwater en import via Israël. Welk deel van de totale toevoer heeft Israel acti...

Hoe beroerd scoort onze gezondheidszorg op ranglijsten? 05.10.2023

Fleur Agema klaagde tijdens het Tweede Kamerdebat op 26 september over de erbarmelijke zorg in Nederland. Maar hoe beroerd scoren we eigenlijk op wereldwijde ranglijsten? Bij WNL op zondag werd gepraat over de veranderingen die Elon Musk doorvoerde in de manier waarop gebruikers hun content te zien krijgen, nadat hij Twitter overnam. Na zijn aantreden werd de nieuws feed namelijk op algoritmische...

Zijn snelweg blokkades legaal volgens het Europees Hof? 27.09.2023

De afgelopen week heeft Extinction Rebellion voor de 17e opeenvolgende dag wegen geblokkeerd als onderdeel van hun protest tegen financiële steun aan fossiele brandstoffen door de overheid. Dit omvat alle financiële regelingen die het gebruik van fossiele brandstoffen goedkoper maken. Eerder dit jaar en vorig jaar hebben ze al meerdere keren de snelweg bij Den Haag geblokkeerd, wat leidde tot hond...

Eén vluchteling toelaten leidt tot oneindig nareizen aldus de VVD. Klopt dat? 12.09.2023

Met de Tweede Kamerverkiezingen slechts elf weken verwijderd, heeft de VVD haar partijprogramma gepresenteerd, waarin migratie een belangrijk thema is. Volgens de nieuwe VVD-lijsttrekker, Dilan Yeşilgöz, is er nog steeds geen grip op migratie. Bij Goeiemorgen Nederland op WNL geeft ze een voorbeeld van een kettingreactie van familiehereniging die volgt op asielverlening; "Je komt hiernaartoe, je k...

Listen to the FactGurus | BNR podcast in Replaio

Radio and podcasts in one app - free, with no sign-up. Install today and do not miss the launch

Get it on Google Play

Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.