Humanistisch Verbond
De Gedachtestreep
De Gedachtestreep – Het online boekenprogramma van het Humanistisch Verbond en de denktank Kwintessens. Johan Braeckman duikt in de beste non-fictieboeken van onze tijd en gaat in gesprek met auteurs, evenals met filosofen, historici en wetenschappers uit diverse disciplines. Van urgente hedendaagse vraagstukken tot de wijsheid van tijdloze klassiekers – diepgravend, kritisch en helder. Geen snelle soundbites, maar échte gesprekken over kennis, wetenschap en humanisme. De Gedachtestreep
Author
Humanistisch Verbond
Category
Podcast website
Latest episode
Jun 2, 2026
Where to listen?
Podcasts in the app Replaio Radio Coming soonPodcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts
Episodes
De Gedachtestreep: Heidi Mertes, 'De codekraker' 03.10.2025 1:00:53
Johan Braeckman spreekt met Heidi Mertes, over 'De codekraker' (Spectrum, 2021), het boek van Walter IsaacsonWalter Isaacson vertelt het verhaal van DNA-expert en Nobelprijswinnaar Jennifer DoudnaIn oktober 2020 ontving biochemicus Jennifer Doudna samen met haar collega Emmanuelle Charpentier de Nobelprijs voor de Scheikunde voor hun doorslaggevende bijdrage aan de ontwikkeling van CRISPR-...
De Gedachtestreep: Lieve Thienpont, 'Beschuldigd van gifmoord' 01.10.2025 59:42
Johan Braeckman spreekt met Lieve Thienpont, over 'Beschuldigd van gifmoord' (Houtekiet, 2020).In 2020 kwam euthanasie voor het eerst voor het hof van assisen. De familie van Tine Nys klaagde de euthanasie op basis van psychisch lijden aan. Tijdens het 'euthanasieproces', dat de wereldpers haalde, stonden drie artsen terecht op beschuldiging van gifmoord. In dit boek spreekt psychi...
De Gedachtestreep: Bart Leeuwenburgh, 'Het noodlot van een ketter' 29.09.2025 1:02:41
Johan Braeckman spreekt met Bart Leeuwenburgh, over 'Het noodlot van een ketter' (Uitgeverij Vantilt, 2012). Op 27 juli 1668 hoorde Adriaan Koerbagh in de martelkamer van het Amsterdamse stadhuis dat zijn tong moest worden doorboord, zijn rechterduim moest worden afgehakt, zijn boeken moesten worden verbrand, zijn goederen in beslag moesten worden genomen en dat hij voor dertig jaar in het...
De Gedachtestreep: Bart Koubaa, 'Dansen in tijden van droogte' 26.09.2025 46:58
Johan Braeckman spreekt met Bart Koubaa, over zijn boek 'Dansen in tijden van droogte' (Querido, 2021).'Hoe loopt een mens – de fotograaf – rond in de wereld? Zonder wegenkaart en met een geweten, neem ik aan.'Wanneer zijn vrouw hem een krantenfoto toont van Juma Collins, een levende vogelverschrikker op een rijstveld in de buurt van het Victoriameer, besluit Bart Koubaa op zoek te...
De Gedachtestreep: Brecht Decoene, '9/11' 24.09.2025 1:05:48
Johan Braeckman spreekt met Brecht Decoene, over zijn boek '9/11. 20 jaar complotdenken' (ASP Editions, 2021). De aanslagen van 11 september 2001 veranderden de wereld. Vrijwel onmiddellijk ontstonden er complottheorieën, die de officiële verklaring van de dramatische gebeurtenissen verwierpen. Twintig jaar later oefenen die theorieën nog steeds een grote aantrekkingskracht uit op zeer veel mensen...
De Gedachtestreep: Floris van den Berg, 'Tegen beter weten in' 22.09.2025 57:03
Johan Braeckman spreekt met Floris van den Berg, over zijn boek 'Tegen beter weten in' (Boekscout, 2021). 'Tegen beter weten in' is een overdenking over de naderende ecologische catastrofe. In dit nieuwe werk ziet Floris van den Berg onze huidige en toekomstige ellende onder ogen, met een tweeledig doel. Enerzijds om zijn lezers bewust te maken van de milieuproblemen en hen aan te...
De Gedachtestreep: Dominique Adriaens, 'Evolutie' 19.09.2025 1:08:50
Johan Braeckman spreekt met Dominique Adriaens, over zijn boek 'Evolutie' (Academia Press, 2020). Voor wie aandachtig naar de natuur kijkt, is evolutie het grootste spektakel ter wereld. Maar het helpt om een gids te hebben die je op de complexe schoonheid en de boeiende logica wijst. Dominique Adriaens vertelt het verhaal van de evolutietheorie, van de eerste vage ideeën van vroege natuur...
De Gedachtestreep: Durk Talsma, 'De glazen bol in ons hoofd' 17.09.2025 1:01:21
Johan Braeckman spreekt met Durk Talsma over 'De glazen bol in ons hoofd' (Owl Press, 2021), het boek dat hij schreef samen met Juliette Taquet. Schrik niet: er zit een waarzegger in je hoofd. Op ieder ogenblik probeert ons brein de toekomst te voorspellen en dat is maar goed ook. Anders struikelden we voortdurend over onze eigen voeten, kregen we zelfs het spannendste boek niet uitgelezen...
De Gedachtestreep: Tim Verheyden, 'Het had waar kunnen zijn' 15.09.2025 1:22:06
Johan Braeckman spreekt met Tim Verheyden, over zijn boek 'Het had waar kunnen zijn' (Pelckmans Uitgevers, 2022). De term 'fake news' is sinds Donald Trump niet meer weg te denken. Maar onze maatschappij kampt met een veel complexer probleem dan nepnieuws: desinformatie. In de oorlog tussen Rusland en Oekraïne zijn we allemaal getuige van wat het ultieme doel is van desinformatie:...
De Gedachtestreep: Erno Eskens, 'Denkers en dwalers' 12.09.2025 1:27:13
Johan Braeckman spreekt met Erno Eskens, over zijn boek 'Denkers en dwalers' (ISVW Uitgevers, 2022). 'Ontdek de filosofische traditie van de Lage Landen'In 'Denkers en dwalers' beschrijft Erno Eskens de geschiedenis van de filosofie in de Lage Landen. Hij haalt briljante geesten naar voren, maar heeft ook oog voor klungelaars, dwaallichten en foute denkers. Want ook zij spe...
De Gedachtestreep: Jean Paul Van Bendegem, 'Geraas en geruis' 10.09.2025 1:19:15
Johan Braeckman spreekt met Jean Paul Van Bendegem, over zijn boek 'Geraas en geruis' (VBK - Houtekiet, 2022). We willen het graag perfect hebben maar dat lijkt nooit te lukken. Altijd mankeert er iets. Altijd net niet. Altijd? Werkelijk? Dat is de stelling van dit boek: inderdaad altijd, werkelijk! Het geraas verwijst naar ons zo gebrekkig spreken over de wereld, het geruis naar de voortd...
De Gedachtestreep: Bram Vervliet, 'Waarom we bang zijn' 08.09.2025 1:15:57
Johan Braeckman spreekt met Bram Vervliet, over zijn boek 'Waarom we bang zijn' (Pelckmans Uitgevers, 2022). 'The only thing we have to fear is fear itself.' President Franklin Roosevelt sprak deze legendarische woorden uit in 1933. Bijna een eeuw later zijn ze actueler dan ooit. Het lijkt alsof de mens alsmaar banger wordt – maar is dat echt wel zo?'Vrij van vrees' leven b...
De Gedachtestreep: Wim Distelmans, 'Het levenseinde in eigen regie' 05.09.2025 1:06:55
Johan Braeckman spreekt met Wim Distelmans, over zijn boek 'Het levenseinde in eigen regie' (VBK - Houtekiet, 2022). Wim Distelmans over 20 jaar euthanasiewet, een mijlpaal in de geschiedenis van onze gezondheidszorg2002 was een belangrijk jaar op ethisch vlak. In mei werd de euthanasiewet goedgekeurd door de Kamer van Volksvertegenwoordigers, een maand later volgde de wet op de palliatiev...
De Gedachtestreep: Maarten Schenk, 'De Fake News Files' 03.09.2025 1:03:31
Johan Braeckman spreekt met Maarten Schenk, over zijn boek 'De Fake News Files' (Lannoo, 2022). Down the rabbit hole van desinformatie en complotdenken. In 2015 richtte Maarten Schenk samen met een CNN-journalist en een advocaat het Amerikaanse bedrijf Lead Stories op. Ze traceren in real time wat viraal gaat en zoeken uit wat waar is en wat onzin. In dit boek neemt hij ons mee achter de s...
De Gedachtestreep: Mark Coeckelbergh, 'AI Ethics' 01.09.2025 1:15:38
Johan Braeckman spreekt met Mark Coeckelbergh, over zijn boek 'AI Ethics' (Pelckmans, 2022). Dankzij artificiële intelligentie werkt de zoekmachine van Google, kan Facebook gericht adverteren en kunnen Alexa en Siri hun job doen. Zonder AI geen zelfrijdende auto's, voorspellende ordehandhaving of wapens die autonoom kunnen doden. Deze en andere AI-toepassingen zijn het onderwerp van ee...
De Gedachtestreep: Johan Detraux, 'Het verborgen gevaar' 31.08.2025 1:00:07
Johan Braeckman spreekt met Johan Detraux, over zijn boek 'Het verborgen gevaar' (Borgerhoff & Lamberigts, 2021). Wat is een sekte? Bestaat er zoiets als hersenspoeling? Hoe ronselen sekten hun leden? En wat als het allemaal uit de hand loopt? Is er nog een weg terug? Het zijn vragen die voor de meeste mensen tot de verbeelding spreken en uit een film lijken te komen, maar in België is...
De Gedachtestreep: Michael Vlerick, 'Kritisch en Wetenschappelijk Denken' 29.08.2025 53:25
Johan Braeckman spreekt met Michael Vlerick, over zijn boek 'Kritisch en Wetenschappelijk Denken' (Open Press TiU, 2022). Kritisch denken is een van de grootste lacunes in ons onderwijs. Zin van onzin leren scheiden is van enorm belang in het informatietijdperk waarin we leven. Dit boek helpt je op systematische wijze inzicht te krijgen in en komaf te maken met de belangrijkste denkfouten...
De Gedachtestreep: Henk Nellen, 'Geen vredestichter is zonder tegensprekers' 27.08.2025 1:21:23
Johan Braeckman spreekt met Henk Nellen, over zijn boek 'Geen vredestichter is zonder tegensprekers. Hugo de Groot, geleerde, staatsman, verguisd verzoener' (Athenaeum, 2021). De boekenkist waarin Hugo de Groot (Grotius, 1583-1645) uit Loevestein ontsnapte is spoorloos verdwenen. Dat geldt niet voor zijn intellectuele nalatenschap. Hij was historicus, Neolatijns dichter, briefschrijver, po...
De Gedachtestreep: Tobias Leenaert, 'Naar een vegan wereld' 25.08.2025 1:03:13
Johan Braeckman spreekt met Tobias Leenaert, over zijn boek 'Naar een vegan wereld' (Uitgeverij Noordboek, 2022). Wie een al te idealistisch standpunt inneemt over veganisme, kan snel neigen tot moralisme. Maar drammen werkt niet. Aan de hand van studies en praktijkvoorbeelden laat Tobias Leenaert zien dat een pragmatische aanpak in veel gevallen effectiever is. De kunst is om mensen te ve...
De Gedachtestreep: Thomas Rotthier, 'De wereld red je niet met minder, minder, minder' 22.08.2025 1:21:11
Johan Braeckman spreekt met Thomas Rotthier, over 'De wereld red je niet met minder, minder, minder' (Borgerhoff & Lamberigts, 2022), het boek dat hij schreef samen met Jan Deschoolmeester. Iedereen kent intussen de prangende problemen van onze planeet: het klimaat warmt op, energie wordt duurder, water en grond raken vervuild, de biodiversiteit wordt aangetast en heel veel mensen leve...
De Gedachtestreep: Ann Dooms, 'Wiskunde' 18.08.2025 1:27:42
Johan Braeckman spreekt met Ann Dooms, over haar boek 'Wiskunde. Een wandeling in de wonderlijke wereld van de mathematica' (Borgerhoff & Lamberigts, 2021).Voor een kind staat wiskunde meestal gelijk aan rekenen, terwijl een tiener denkt aan worstelen met driehoeksmeetkunde en vergelijkingen. Volwassenen hebben dan weer vaak het gevoel 'waar was al die wiskunde op school goed voor?'.Wiskunde i...
De Gedachtestreep: Martin Harlaar, 'Ben ik wel woke genoeg?' 15.08.2025 1:10:01
Johan Braeckman spreekt met Martin Harlaar, over zijn boek 'Ben ik wel woke genoeg?' (Gompel&Svacina, 2022).Kriskras trok auteur Martin Harlaar door het Land van Woke, dat hem in toenemende mate voorkwam als een mengeling van Lewis Carrolls 'Alice in Wonderland' en George Orwells '1984'. Soms alleen maar bizar en lachwekkend, vaak ook bedreigend en angstaanjagend. Zijn...
De Gedachtestreep: Alain Van Hiel, 'Links vs Rechts' 11.08.2025 1:21:01
Johan Braeckman spreekt met Alain Van Hiel, over zijn boek 'Links vs Rechts' (Borgerhoff & Lamberigts, 2022).De tegenstellingen tussen linkse en rechtse partijen waren nooit zo groot als vandaag. Betekent dit dan dat gewone burgers met een linkse of rechtse voorkeur ook zo verschillend zijn? Waarom bekeert iemand zich überhaupt tot een ideologie? En waarom moeten we de mens achter de i...
De Gedachtestreep: Margriet van der Heijden, 'Ongekend' 08.08.2025 1:16:05
Johan Braeckman spreekt met Margriet van der Heijden, over haar boek 'Ongekend' (Uitgeverij Nieuwezijds, 2022).Newtons wetten, Einsteins relativiteitstheorie, Schrödingers kat, de Ampère of Mendelejevs periodieke systeem van elementen ... Bijna iedereen kent natuurwetenschappelijke wetten, theorieën of eenheden die naar mannen zijn vernoemd. Maar naar vrouwen? Toch waren ze er al eeuwen: v...
De Gedachtestreep: Geerdt Magiels, 'De kinderen van de rekening' 04.08.2025 1:10:25
Johan Braeckman spreekt met Geerdt Magiels, over zijn boek 'De kinderen van de rekening', met illustraties van Sara Bervoets (Standaard Uitgeverij, 2023).Kinderen groeien en bloeien in een stimulerende omgeving waarin volwassenen veiligheid, aandacht en voeding voor lichaam en geest bieden. Omgekeerd heeft het ontbreken van materiële en mentale middelen een ondermijnende impact op levensve...
Similar podcasts
Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.