ایران و انقلاب - تاریخ شفاهی انقلاب‌های ایران

در صد و هجدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت اتحاد روحانیون مخالفی می‌پردازیم که بدون اشتراک عقیده به مبارزه با شاه پرداختند. روحانیون به چه دلیلی دچار تفرقه و چند دستگی شدند؟ چه اتفاقاتی افتاد که روحانیون به جریان آیت الله خمینی پیوستند و پذیرفتند ایشون رو به عنوان رهبر قبول کنند؟ این اتحاد چه پیامدی برای کسانی داشت که به آیت الله خمینی پیوستند؟ عاقبت این افراد بعد از انقلاب 57 چه بود؟ &...

در صد و هفدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت داستان علی شریعتی، بنی‌صدر، قطب زاده و سایر اعضای کنفدراسیون دانشجویان ایرانی و نهضت ازادی می‌پردازیم. چطور دانشجویان ایرانی با تشکیل یک کنفدراسیون در خارج از ایران کار تشکیلاتی انقلاب 1357 را سازماندهی کردند. آشنایی با خط و ربط فکری اعضای این کنفدراسیون و نهضت آزادی بیشتر آشنا می‌شویم. اعضای اصلی نهضت آزادی، مهندس بازرگان، آیت الله طالقانی، ید...

در صد و شانزدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت داستان احزاب سیاسی مخالف محمدرضا شاه پرداخته و سرگذشت جبهه ملی از تشکیل به عنوان ائتلاف تا تغییر به یک حزب سیاسی بررسی می کنیم. بیشتر رهبرهای جبهه ملی که توی سال 1332 دستگیر شده بودند، توی شهریور سال 1333 آزاد می‌شوند. این رهبران آزاد شده یا از ایران مهاجرت می‌کنند و با سیاست کاری ندارند یا ازدور اخبار آن را دنبال می‌کردند. اما بعضی از رهبران...

در صد و پانزدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت داستان احزاب سیاسی مخالف محمدرضا شاه پرداخته و دلایل افول قدرت حزب توده را بررسی می کنیم. در اپیزود قبل روایت داستان حزب رستاخیر تا وقایع سال 1356 روایت کردیم. اما حالا باید مخالفان محمدرضا شاه را بهتر بشناسیم و از این اپیزود سراغ احزاب مخالف شاه و به طور مشخص بررسی دلایل افول قدرت حزب توده می‌پردازیم. 4 عامل اصلی برای افول حزب توده بعد از کو...

در صد و چهاردهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت داستان حزب رستاخیز از تشکیل تا پایان سلطنت پهلوی و نظر محمدرضاشاه درباره این حزب می‌پردازیم. در اپیزود قبل گفتیم محمدرضا شاه بس از سال 1343، با انحلال حزب ملیون، حزب ایران نوین را پایه‌گذاری کرد و نخست وزیران بعدی یعنی منصور و هویدا از این حزب انتخاب شدند. تا اینکه حزب رستاخیز در سال 1353 تاسیس شد. اما توی این اپیزود می‌بینیم حزب رستاخیز بجای...

در صد و سیزدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت استراتژی سیاسی محمدرضا شاه پس از کودتای مرداد سال 1332 می‌پردازیم. در اپیزود قبل گفتیم محمدرضا شاه همانند پدر خودش، حکومت خود را بر 3 پایه بروکراسی اداری، ارتش و و دربار استوار کرد. اما محمدرضا شاه در سال 1354 یک پایه جدید برای حکومت خود ایجاد کرد. ساختار جدید سیاسی محمدرضا شاه حکومت براساس یک حزب واحد دولتی بود. محمدرضا شاه ابتدا در سال 1342...

در صد و دوازدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت علت شکست قیام 15 خرداد از نگاه جان فوران می‌پردازیم. داستان از طرح اصلاحات ارزی در سال 1339 شروع می‌شود. اما در ادامه ارائه لایحه ایالتی و ولایتی با مخالفت شدید روحانیون مواجه شد. حق رای زنان و حذف دین اسلام و سوگند به قرآن برای منتخبان مجلس از دلایل اصلی این مخالفت بود. از طرفی روحانیون با اصلاحات ارزی مخالف بودند. چرا که زمین‌های زیادی از م...

در صدویازدهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت ساختار سیاسی ایران در دوران محمدرضا شاه و پس از کودتای سال 1332 می‌پردازیم. توسعه سیاسی به سنجه‌ها مختلفی وابسته هست. ساختار سیاسی حکومت محمدرضا شاه بعد از کودتای سال 1332  تفاوتی با دوران رضاشاه نداشت. حاکمیت بر اساس 3 ستون اصلی استوار بود. اول ارتش، دوم دربار و سوم بروکراسی قدرتمند. این درحالی بود که رضاشاه هم با تکیه بر ارتش نتوانست از سلطنت...

در صدودهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به تحلیل قیام 15 خرداد می‌پردازیم. چرا قیام 15 خرداد در جامعه رخ داد و چه عواملی باعث این قیام شد؟ آیا واقعا اقدامات محمدرضا شاه در انقلاب سفید بیهوده بود و دلیل وقوع نهضت خرداد ماه در سال 1342 شد؟ چرا این نهضت به یک انقلاب موفق تبدیل نشد؟ چرا برنده وقایع 15 خرداد صرفا شاه بود؟ انقلاب سال 57 به دلیل وقوع نهضت سال 42 بود؟ با بررسی نظریه‌های مختلف انقلاب به س...

در صدونهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت توسعه اجتماعی اقتصادی طی سال 1342 تا 1356 می‌پردازیم. بعد از وقایع انقلاب سفید، آیت الله خمینی با استفاده از موضوعاتی که مردم را عصبانی می‌کرد سخنرانی‌های خود را آغاز کرد. او در ابتدا از تغییر حکومت سخنی نگفت و شاه را نصیحت کرد. در خرداد سال 1342 آیت الله خمینی علیه علم و شاه سخنرانی کرد. همین امر سبب دستگیری و تبعید او به ترکیه شد. توسعه اجتماعی ا...

در صدوهشتمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت رخدادهایی می‌پردازیم که دلیل شکل گیری انقلاب سفید را بررسی کرده و در ادامه این رویداد از نظر موفقیت و شکست بررسی خواهد شد. با کمک لینک‌های زیر از ما حمایت مالی کنید: از طریق حامی باش از طریق تتر  ارسال پیام و ارتباط با ما: آدرس ایمیل: rapdaco@gmail.com تلگرام : https://t.me/iranvaenqelab پیامک به شماره موبایل 09030817544 آدرس کانال ما در شبکه‌های...

در صدوهفتمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت بحران اقتصادی سال 1338، اصلاحات ارضی و نخست وزیری علی امینی می‌پردازیم. در سال برداشتی 1338-1339 دولت با افت شدید تولید گندم مواجه می‌شود. از طرف دیگه برنامه توسعه بلندپروازانه دولت و همچنین تامین هزینه ارتش دولت در کنار کافی نبودن درآمدهای نفتی، باعث کسری بودجه شدید دولت می‌شود. شریف امامی نمی‌تواند درخواست امریکا برای کمک مالی را فراهم کند، پس م...

در صدوششمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت رخدادهایی که منجر به تثبیت قدرت محمدرضا شاه پس از کودتا شد می‌پردازیم. پس از کودتا شاه دولت را با کمک 150 میلیون دلاری امریکا نجات می‌دهد. از طرف دیگه تمام احزاب مخالف سلطنت را با قانون مرام اشتراکی سال 110 منحل کرد. شاه با حل مساله نفت با دولت انگلیس، درآمد نفتی دولت را پس از یک دوره تحریم افزایش می‌دهد. انتخابات مجلس را شاه با کمک استاندارا و شهر...

در صدوپنجمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب نگاهی به راهی که آمدیم می‌کنیم و چشم انداز ادامه راه پادکست را باهم مرور می‌کنیم. از مسیری که با دوران قاجار شروع شد و تا میانه راه پادکست ایران و انقلاب به کودتای مرداد سال 1332 رسیدیم. این پادکست همزمان با جنبش مردم ایران که با کشته شدن خانم امینی هم‌زمان شده بود، به عنوان مسولیت اجتماعی شروع شد. ما دنبال پاسخ به این سوال بودیم که جنبش‌های مردمی در ایران...

در صدویکمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به تحلیل جان فوران از ملی شدن نفت و کودتا برمبنای کتاب یک قرن انقلاب در ایران می‌پردازیم. جان فوران ابتدا به تحلیل حزب توده، محافظه‌کاران ایرانی و سیاستمداران انگلیسی را می‌پردازد. سپس به مقالات و نگاه دانشگاهیان به این کنش اجتماعی پرداخته و در نهایت تحلیل خود را نگارش کرده است. فوران در مقدمه تحلیل خود اهداف جنبش ملی شدن نفت و مشروطه را باهم مقایسه و ارزش‌...

در یکصدمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به موضوع صنعت نفتی که ملی نشد و روایت روزهای بعد از کودتا می‌پردازیم. یه نماینده سوسیالیست هند یه مقاله می‌نویسد و رخدادهای کودتا را در آن به قدری شفاف روایت می‌کند که وزارت خارجه انگلستان به سیاسیون داخلی مطالعه آن را توصیه می‌کند. اما این موضوع در زمانی رخ می‌دهد که روزنامه‌های انگلستان کودتا را نتیجه کنش اجتماعی مردم می‌دانند. مناقشه نفتی ایران در سال 133...

در نودو نهمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب داستان شورش نافرجام 24 مرداد و کودتای 28 مرداد روایت می‌کنیم. شب 24 تیرماه 3 گروه طبق نقشه به سمت اهداف حرکت می‌کنند. گروه دوم فقط موفق می‌شه که فاطمی، حق شناس و زیرک زاده را دستگیری می‌کنند. اما سرهنگ نصیری مهره اصلی کودتا، جلوی خانه مصدق با سرهنگ ممتاز و 3 تانک و نیروی نظامی مواجه می‌شود. پس سرهنگ نصیری با با دستور مصدق زندانی می‌شود. اما ویلبر از بهم خ...

در نودو هشتمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب نقشه کودتای 28 مرداد از طراحی تا شیوه اجرا را روایت می‌کنیم. نقشه کودتا در پایان فروردین توی واشنگتن طراحی می‌شه. نقشه کودتا در اوایل اردیبهشت در پایگاه نظامی بریتانیا بررسی می‌کنند. در نهایت این طرح در 21 تیرماه  به امضای آیزنهاور و چرچیل می‌رسه. دفاتر مدیریت کودتا در تهران و واشنگتن برپا می‌شه و فرماندهی کودتا به روزرولت می‌رسه. حالا برای رسمیت دادن به...

نودو هفتمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به تاثیر آمریکا، کاشانی، نخبه‌های سیاسی، اوباش و تحریم اقتصادی در کودتا می‌پردازیم. آمریکایی‌ها با اصل 4 و 3 ماموریت نظامی به صورت کامل جایگزین انگلیسی‌ها در ایران شده بودند. در واقع امریکایی‌ها برنامه جاسوسی و نفوذ خودشون رو از طریق این برنامه جلو می‌بردند. امریکا و انگلیس هم‌زمان ایران را تحت فشار اقتصادی می‌گذارند تا دولت تحت فشار عموم مردم قرار بگیرد. ا...

نودوششمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت تشکیل پازل قدرت کودتای مرداد سال 1332 می‌پردازد. انگلیس در 5 مسیر مختلف برای اجرای کودتا آماده می‌شود. منابع انسانی کودتا با لانسلوت پایمان، سرهنگ جفری ویلر و افراد مشابه چیده شدند. دومین عامل بریتانیا یه شبکه مخفی در ارتش ایران بود که تاثیر زیادی در کودتا داشتند. سومین ابزار این پازل یه شبکه غیر نظامی به رهبری  برادر رشدیان بودند. چهارمین عامل سفارت...

نودوپنجمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت دومین انقلاب موفق ایرانیان یعنی قیام 30 تیر سال 1330 می‌پردازد. مجلس طرح ویژه 6ماهه مصدق برای بررسی تحریم‌ها را به تاخیر می‌اندازد. رای به کابینه هم توسط مجلس سنا به تعویق می‌افتد. اما مصدق که به وضوح کارشکنی همه را می‌بیند تلاش می‌کند تا وزیرجنگ را خودش به جای شاه انتخاب کند. امامی و علا پیگیر نخست وزیری قوام بودند و کاشانی به خاطر حکم دستگیری سال...

نودوچهارمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت رخدادهای مرتبط با حضور مصدق در سازمان ملل می‌پردازد. مصدق در سازمان ملل بیشتر به جنبه سیاسی ماجرا می‌پردازد و به خاطر بدحالی ادامه سخنرانی خود را به صالح می‌سپارد. او سازمان ملل را فاقد صلاحیت برای رسیدگی به این مناقشه می‌داند. در ادامه عنوان می‌کند که اگر ایران کشتی‌های خود را در رودهای انگلستان مستقر کرده بود اتهام انگلستان را قبول می‌کردم. اما چ...

نودوسومین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت ماموریت هریمن و استوکس برای حل مناقشه نفتی در ایران می‌پردازد. در قسمت ابتدایی میگیم برای هریمن در ایران چه مسائلی پیش میاد. هریمن تلاش میکنه تا به مصدق پیچیدگی‌های صنت نفت را آموزش بدهد. اما مصدق به سوال اصلی خود باز می‌گشت. کنترل تولید و فروش نفت ایران دست چه کسی است؟ مصدق کار هریمن و لوی رو فریبکارانه می‌دونست. با حضور هریمن در تهران گریدی استعفا...

نودودومین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت رخدادهای مربوط به پرونده مناقشه نفت ایران در دادگاه لاهه می‌پردازد. ابتدا ما ماجرای شکایت انگلستان از ایران در دادگاه لاهه را روایت می‌کنیم. در این واقعه، ایران هیچ وقت این دادگاه را برای حل این مناقشه به رسمیت نشناخت. اما بعد از 2سال دادگاه به نفع ایران حکم رو صادر می‌کنه. انگلستان با یک تحریم اقتصادی همه جانبه علیه ایران توی همه جبهه‌های اقتصادی به...

نودویکمین اپیزود پادکست ایران و انقلاب به روایت فضای مذاکرات نفتی ایران و انگلیس می‌پردازد. بریتانیا و انگلیس جریان رسانه‌ای خودشون علیه مصدق و تیم مذاکرات را شروع کردند. برتانیا به BBC و سایر رسانه‌ها خوراک خبری علیه مصدق و تیم مذاکره کننده داد. اونا مصدق رو فردی مکار و ترسو و خشن معرفی کردند که آداب مذاکره کردن را نمی‌دانست. اما این تخریب‌ها اثر خودش رو گذاشت تا جایی که طرفداران مصدق هم از او ان...