Radio 1
Voorproevers
Boek, documentaire of podcast? Voorproevers maakt een eigenzinnige keuze uit het non-fictie aanbod. Verwonderd en met open blik interviewen we auteurs of makers over hun werk. Over mens, maatschappij, technologie, geschiedenis,wetenschap, ...
Bezoek zeker de website van de podcast en steun de maker: www.vrt.be
Waar luisteren?
Podcasts in de app Replaio Radio Binnenkort beschikbaarPodcasts komen binnenkort naar de app. Installeer nu en zie als eerste een compleet nieuwe kijk op podcasts
Afleveringen
Het historische verhaal achter onze culinaire klassiekers 14.10.2026 25:53
Iedereen heeft een lievelingsgerecht. En vaak is dat een klassieker, zoals witloof met hesp en kaas. Maar waar komen die culinaire evergreens vandaan? En zijn ze eigenlijk wel zo klassiek? Greet Draye en Yves Segers gingen samen met culinair-historische collega's op zoek naar het verhaal achter vijftig Vlaamse keukenklassiekers. Van Asperges à la flamande tot Zondags ontbijt.
Hoe ontsnappen aan het dwingende schoonheidsideaal? 13.10.2026 30:41
We besteden steeds meer tijd en geld aan ons uiterlijk. Ons schoonheidsideaal wordt steeds dwingender en dat is een probleem voor elk van ons, maar we kunnen er ook iets aan doen. Hoe? Dat lezen we in het boek 'Lelijke mooie wereld' van Giselinde Kuipers. Zij is hoogleraar cultuursociologie en doet al vijftien jaar onderzoek naar schoonheid. Ze schreef dit boek als een manifest. Toen ze ziek werd,...
Wat maakt van Trump een echte machtskunstenaar? 08.10.2026 25:14
Over weinig figuren uit de recente geschiedenis is er zoveel inkt gevloeid als over Donald Trump. Toch voegt Chams Eddine Zaougui, kenner van autoritair leiderschap, er nog een boek aan toe met een eigen invalshoek. Hij zoomt in op de talenten en vaardigheden van een president die, hoewel volgens velen ongeschikt voor het ambt, op vele vlakken wél succesvol is. Wat maakt van Trump een echte machts...
Psychedelica voor een beter leven 07.10.2026 26:08
Psychedelica, doorgaans geassocieerd met feesten, flippen en trippen, worden steeds vaker gebruikt in een therapeutische context. Hoewel vaak nog illegaal, betekent het gecontroleerde gebruik van psychedelica als psilocybine (paddo's), LSD, MDMA en DMT (ayahuasca) voor sommigen een uitweg bij depressie, angststoornissen, trauma of existentieel lijden. Journalist en ervaringsdeskundige Jonas Boel p...
Wat vriendschap zo uniek maakt 06.10.2026 26:24
Beate Völker doet al jaren onderzoek naar vriendschap. Een onderzoeksdomein dat lang een onderschoven kindje leek te zijn, in tegenstelling tot onderzoek naar andere relatievormen. Nochtans zijn vriendschappen uniek en in deze tijden belangrijker dan ooit. Hoe ontstaan vriendschappen? Wat maakt ze duurzaam? Hoeveel vrienden moet je hebben? Wat met vriendschapsverlies? Wat met de invloed van social...
Het verhaal van Ada, een vergeten heldin op een onherbergzaam Noordpooleiland 05.10.2026 25:50
In zijn beeldverhaal 'Ada' neemt Michaël Olbrechts de lezer mee naar een onherbergzaam eiland in de Noordelijke IJszee, Wrangel Island, waar anno 1921 ijsberen, poolvossen en walrussen plots opgeschrikt worden door een expeditieteam met dollartekens in de ogen. Olbrechts geeft met zijn boek ook een stem aan een door de geschiedenis vergeten heldin: Ada Blackjack.
Zwemkampioen, zakenman en verzetsheld: het veelzijdige leven van Martial Van Schelle 01.10.2026 25:00
Kan één mens zowel ondernemer, zwemkampioen, ballonvaarder, soldaat, Amerikaan én Vlaming en verzetsheld tegelijk zijn? Blijkbaar wel, als we Leen Huet mogen geloven. Zij schreef het ongelooflijke verhaal op van Martial Van Schelle, wiens te korte leven tussen 1899 en 1943 nog altijd meer avonturen kent dan de meest avontuurlijke mensen die we kennen.
Wat betekent solidariteit in tijden van afstand? 30.09.2026 25:02
Solidariteit, ooit was het een revolutionair begrip, nu lijkt het veranderd in een leeg moreel cliché. Wat betekent solidariteit vandaag nog? Is solidariteit hetzelfde als broederlijkheid? Is het nog echt als het afdwingbaar of verplicht is? Met wie of wat kan je allemaal solidair zijn? Dat zijn vragen voor René ten Bos. Hij schreef een kleine filosofie van solidariteit.
Keisnijdingen, geslepen neuzen en herbakken hoofden: het denken over zotheid in de late middeleeuwen 29.09.2026 22:12
Psychische problemen zijn uiteraard niet exclusief hedendaags. Al in de late middeleeuwen wist men dat zotheid in het hoofd zat. Of de buik. Of nog elders. En men had zo zijn eigen manieren om die te bestrijden. Op het schilderij 'De keisnijding' van Jeroen Bosch zie je zo'n remedie uitgebeeld. Voor Wendy Wauters was die keisnijding een aanzet om het laatmiddeleeuwse denken over lichaam en geest t...
Een Joodse geschiedenis van het antizionisme 28.09.2026 26:26
In 'Antizionisme. Een Joodse geschiedenis' onthult Benjamin Moser een onderdrukte traditie die het Joodse denken generaties lang heeft gevormd. Aan de hand van kunstenaars, rabbijnen, dichters, advocaten, activisten, journalisten en politici schetst Moser een lijn van Joodse dissidenten die – vaak met ernstige persoonlijke gevolgen – de morele en politieke implicaties van het zionisme onder ogen z...
Vrouwen en vrouwelijkheid in de theatergeschiedenis 24.09.2026 28:40
Nonnen die een eigen taal ontwikkelden om zo toch baanbrekend theater te kunnen maken, mannen die vrouwen speelden en omgekeerd, verhalen die jonge meisjes moesten leren om vooral veel dingen niét te doen. In de podcast 'MAiNSTREAM' van Anke Van Meer en Ella Van Eynde hoor je bijzondere verhalen over vrouwen en vrouwelijkheid in de theatergeschiedenis. Ze praatten met makers en spelers en met thea...
Een jaar niet kunnen slapen en wat dat met je doet 23.09.2026 25:21
Wat als je een jaar niet kan slapen? Wat gebeurt er dan met je hoofd en je lijf en je leven? We lezen het in ‘Het vormeloze ongemak’ van Samantha Harvey, Britse schrijver van het veelvuldig bekroonde ‘In Orbit’. Ze kon een jaar lang niét slapen, wat ze ook probeerde, en al schrijvend vertelt ze dat verhaal en zoekt ze een weg in die slapeloosheid. Annick Ruyts, maakte als 'slapeloze’ ervaringsdesk...
Zeeland: mens, landschap en geschiedenis 22.09.2026 26:03
Zeeland: een dichtbij stuk Nederland voor wie zijn strandvakantie graag wat rustiger heeft, met een uniek landschap en een bewogen geschiedenis. Die héle geschiedenis zit nu in het boek 'Zeeland' van Flip van Doorn. Hij begint bij Krijn, een Neanderthaler en eindigt bij Hedwige, een hertogin die haar naam gaf aan een polder die nu teruggegeven is aan de zee. En daartussen boeren, natuurgodinnen en...
Miles Davis: jazzicoon, badass, inspiratiebron 21.09.2026 21:29
Miles Davis zou dit jaar honderd geworden zijn. Voor Lies Steppe van Klara de gelegenheid om een reeks van negen afleveringen over zijn leven en werk te maken: 'Miles. Badass & Jazzicoon'. Met natuurlijk véél muziek, en elke aflevering een Milesfan, want hij blijft natuurlijk een inspiratiebron in veel domeinen.
Dat is het ding: essays over de belofte van een beter leven 17.09.2026 25:59
Katrin Swartenbroux, bijna veertig, chronisch online, een kind van haar tijd, beschrijft de kleine rituelen en grote verwachtingen van het moderne leven. Een leven waarop we krampachtig grip willen krijgen, terwijl de belangrijkste dingen tussen onze vingers door glippen. Wanneer ben ik een goed mens? Moet ik mijn tijd nuttig en efficiënt doorbrengen? Hoe wapen ik me tegen de chaos van het bestaan...
wOnderland: ondergrondse vondsten en nieuwe inzichten over de middeleeuwen 16.09.2026 23:39
We associëren Ieper met de Eerste Wereldoorlog, maar de stad heeft ook een rijk middeleeuws verleden. Daarvan getuigen ook de vele archeologische vondsten die nu te zien zijn op de expo 'wOnderland' in het Yper Museum. Onderzoeker Hannelore Franck vertelt hoe diverse wetenschappelijke disciplines, van DNA-analyse tot archeobotanie, een nieuw licht laten schijnen op deze vondsten én op het leven in...
Wandelingen op een gifbelt 15.09.2026 23:45
Net buiten Amsterdam ligt een gifbelt, verstopt onder een groot natuurgebied. Als je er rondwandelt, merk je er amper iets van. Maar niet eens zo diep onder de klei en het riet ligt chemisch afval. Schrijfster Bibi Dumon Tak bracht er een hele zomer door, al wandelend en schrijvend. Dat verslag kan je nu lezen in 'Zomer op de gifbelt', een boekje waarin ze zich vragen stelt over de zorg die mensen...
Een Vlaamse stadsbewoner trekt naar Alaska. Hoe is het leven in de echte wildernis? 14.09.2026 28:22
Matthias Declercq, schrijver, journalist, stadsbewoner, gaat op zoek naar een antwoord op een vraag die hem allang bezighoudt: hoe is het leven in de echte wildernis? Hij besluit een dorpsgenote die in de jaren zestig naar Alaska emigreerde op te sporen. Hij belandt in Tanana, een onooglijk dorpje in het geografische hart van de uitgestrekte wildernis, omringd door bossen, bergen en moerassen. Hij...
Lezen jongeren echt niet meer? Het is minder eenduidig dan het lijkt 09.09.2026 26:41
Hoor je die alarmbel? Die rinkelt al een hele tijd in scholen, bibliotheken en de boekenwereld. Jongeren lezen niet meer. Maar klopt dat wel? Literatuurwetenschapper Jeroen Dera deed onderzoek naar ontlezing bij jongeren en schreef er 'De spagaat' over. Wat blijkt: jonge lezers zitten in een spagaat – tussen de wens om te lezen en de werkelijkheid waarin dat niet altijd lukt.
Stemmen in je hoofd. En een nieuwe manier om daar mee om te gaan 07.09.2026 25:12
Tien procent van de mensen hoort stemmen. In haar bekroonde documentaire 'Mijn woord tegen het mijne' filmt Maasja Ooms vijf mensen die met dit fenomeen leven in een therapeutische setting. Een psychiater – die voor ons niet in beeld is – voert een gesprek over, maar ook mét, hun stemmen. 14 september te zien op VRT Canvas en VRT MAX. Op 16 september om 20u kan je online vragen stellen aan de psyc...
Hoe als mens antwoorden op de ellende in de wereld? 03.09.2026 25:40
Kunnen we nog plezier maken op de rand van een vulkaan die op uitbarsten staat? Dat gevoel is ook u vast al eens bekropen. Er is vanalles aan de hand in de wereld, maar hoe moeten we daar als mens mee omgaan? Hoe doen we het goede? Wat is eigenlijk het goede? En wat is een mens? Overschatten we onszelf niet? Filosoof Frank Meester gidst ons, met de hulp van zijn teckel, in zijn boek 'Ook maar een...
Hendrik De Man: visionair of verrader? 02.09.2026 25:31
Hij gaf zijn naam aan het 'Plan De Man', het Plan van de Arbeid dat de socio-economische crisis van de jaren '30 moest aanpakken. Hij was één van de grote denkers van het Europese socialisme. Toch werd hij na de Tweede Wereldoorlog veroordeeld voor collaboratie met de Bezetter. Hoe kan dat? Mieke van Haegendoren schreef de biografie van Hendrik De Man, visionair of verrader?
Waarom lezen soms gevaarlijk is: de geschiedenis van het verboden boek 01.09.2026 23:55
Op een dag was zelfs de lijst met verboden boeken verboden. De geschiedenis van het verboden boek heeft nog meer wonderlijke kronkels en Floris Bernard schreef er een boek over. In 'Lees dit boek niet!' vertelt hij wat lezen zo gevaarlijk maakt, en waarom autoriteiten bang zijn van boeken.
Afdalen in de geschiedenis van de Limburgse steenkoolmijnen 31.08.2026 26:13
In 1992 ging de laatste Limburgse mijn dicht. En zo kwam een einde aan tachtig jaar geschiedenis. Een bewogen geschiedenis van voorspoed en kameraadschap, maar ook van rampen en stakingen. Een migratieverhaal ook. Lien Vande Kerkhof maakte voor Het Belang van Limburg een podcastreeks over de Limburgse mijnen. Ze groef daarvoor ook in haar eigen familiegeschiedenis. Want heeft niet elke Limburger e...
Waarom de stadsduif meer waardering verdient 26.06.2026 24:43
De ratten van de lucht zijn ze. Voederen verboden. Verspreiders van ziektes en ze trekken zwerfvuil aan. Zo kennen velen de (stads)duif. Met dank aan de stadsdiensten die deze mededelingen duchtig verspreiden. Maar het is niet de mening, noch de ervaring van Irwan Droog. Hij schreef het boek 'Duif', dat leest als een pleidooi voor onze gevederde stadgenoot.
Vergelijkbare podcasts
Replaio is geen uitgever van podcasts; namen van shows, covers en audio zijn eigendom van hun makers en worden verspreid via openbare RSS-feeds