Maffe Meesterwerken

In deze aflevering duiken Paul en Cathelijne in het leven van een wereldvrouw aan de hand van het Portret van Tonia Stieltjes van Jan Sluijters (ca. 1920). Een vrouw die opstond tegen onderdrukking en zich ontwikkelde van dienstbode tot vakbondsleider, van model tot muze, van onbekende tot icoon. Hoe veranderde een enkel portret de manier waarop wij kijken naar vrouwen, macht en vrouwen met macht?...

Naast het portret van Jozef Blok (1882) door Vincent van Gogh duikt Cathelijne in het leven van haar betovergrootvader. Samen met hoofdconservator van het Van Gogh Musuem Edwin Becker en Nederlands taalhistoricus en journalist Ewoud Sanders neemt ze je mee in de bijzondere relatie tussen Van Gogh en Blok. Waar komt de naam Boekenjood vandaan? En hoe is het werk tot stand gekomen? 🖼️Dit kunstwerk i...

Vanuit de kamer van de directeur van Singer Laren nemen Paul en Cathelijne je mee in de geschiedenis van het museum. Wat zegt de aanwezigheid van mevrouw Pieters op het schilderij Mrs. Pieters with Mr. and Mrs. Singer in the Garden of Villa De Wilde Zwanen (1911-1915) over de bijzondere band tussen het echtpaar Singer en de kunstenaars die zij om zich heen verzamelden?  En wat was de rol van Anna...

Rechtstreeks vanuit Singer Laren, bij het Zelfportret met de rode baret (1881) van Jan Toorop, nemen Paul en Cathelijne je mee in de eindeloze zoektocht van een kunstenaar die nooit stilstaat. Een leven dat begon op Java, explodeerde in Brussel en Parijs en eindigde in een rooms-katholieke kerk. Hoe verschillen Toorops vlammende ogen op het zelfportret van 1881 van het portret dat hij precies dert...

In deze aflevering duikt Cathelijne in het huiveringwekkende schilderij Saturn Devouring His Son van Francisco Goya. Een werk dat ooit in Goya’s eetkamer hing, geschilderd puur voor zichzelf, maar dat nu dagelijks bezoekers trekt in het Prado in Madrid. Waarom schilderde Goya zoiets gruwelijks voor zijn eigen ogen? Wat vertellen die angstige ogen van Saturnus, terwijl hij zijn kind verslindt? En w...

Deze week duikt Paul niet in één kunstwerk, maar in een set van zes middeleeuwse wandtapijten: De dame en de eenhoorn (1484-1500).  Wat betekenen de mysterieuze vrouw, de leeuw en de eenhoorn die op elk tapijt verschijnen?  Terwijl die figuren herkenbaar zijn, blijft de reeks zelf omgeven door raadsels. Wat is de ontstaansgeschiedenis van de werken? En vooral: wat is de betekenis van het zesde kle...

Vanaf het NPO Luister Podcast Festival 2026 duiken Paul en Cathelijne in het verhaal achter de absolute Utrechtse queen: Nijntje. Aan de hand van het bronzen standbeeld van Marc Bruna (1994) nemen ze je mee in het leven en de erfenis van zijn vader, Dick Bruna, de geestelijke vader van dit beroemde konijn. Welke details verwerkte Bruna in zijn illustraties en op welke manier zorgde hij ervoor dat...

Een heerlijk nieuw meesterwerk, vanaf het NPO Luister Podcastfestival 2026. Een visser keert terug van zee. Zijn vrouw is dood. Twee kinderen wachten bij het graf. En dit tafereel, groot als een veldslag, zwaar als een smartlap, hing in 1856 in een museumzaal en liet niemand onbewogen. In deze aflevering neemt Paul je mee naar Langs Moeders Graf van Jozef Israëls: het schilderij dat zijn maker bij...

Een onopgemaakt bed. Lege wodkaflesjes. Bloedvlekken op het kussen. In 1998 werd My Bed van Tracey Emin weggelachen als viezigheid, en later verkocht voor meer dan 2,5 miljoen pond. In deze aflevering neemt Cathelijne je mee naar het meest intieme kunstwerk van de twintigste eeuw. Waarom raakte een onopgemaakt bed een heel land zo diep? En wat zegt het over ons dat we schaamte liever verstoppen da...

Wie vermoordde Marat met het mes in de badkamer? In deze aflevering nemen Paul en Cathelijne je mee naar een crime scene in de tijd van de Franse Revolutie, aan de hand van De dood van Marat van Jacques-Louis David (1793). Waarom veroorzaakte de moord op Marat zo’n revolutionaire opschudding? En waarom hangt een schilderij dat raakt aan de kern van wat Frankrijk is, niet in Frankrijk? 🖼️Dit kunstw...

Paul en Cathelijne duiken deze week in het portret van Mary Shelley. Iemand wiens werk we allemaal kennen. Deze onschuldig ogende vrouw bedacht namelijk een van 's werelds bekendste horroriconen: Frankenstein. Hoe liet Mary zich op haar achttiende inspireren door de wetenschap? En waarom bracht ze het griezelige meesterwerk aanvankelijk anoniem uit? 🖼️Dit kunstwerk is hier te zien (https://www.npg...

In deze aflevering duiken Paul en Cathelijne in het verhaal achter misschien wel het beroemdste schilderij van de Verenigde Staten. Wie zijn die twee figuren echt? Man en vrouw of vader en dochter? En belangrijker: waarom voelden inwoners van Iowa zich zó beledigd dat er een protestgolf ontstond? We bespreken hoe een ogenschijnlijk klein schilderij uitgroeide tot nationaal symbool. Eerst verguisd...

Vandaag geen kelderstudio, maar een eettafel vol luiers, koud geworden koffie en groot nieuws: dit jaar trekken Paul en Cathelijne het land door voor opnames in musea. Maar eerst: Parijs. Midden in de stad, op de Place des Pyramides, schittert ze in goud: Jeanne d’Arc te paard. Een iconisch ruiterstandbeeld uit 1874 van Emmanuel Frémiet. Monumentaal, glanzend, onaantastbaar. Maar wat vieren we hie...

Een aflevering over een gezicht dat al 3400 jaar blijft terugkijken. Paul en Cathelijne duiken in het verhaal achter het wereldberoemde borstbeeld van Nefertiti: koningin, machtsfactor en schoonheidsicoon. Wie was deze vrouw echt, waarom werd ze bijna gelijkwaardig aan de farao afgebeeld en hoe kan het dat haar portret vandaag de dag in Berlijn staat, tot grote woede van Egypte? Van religieuze rev...

Een zeer speciale aflevering vandaag, vanaf de roze wolk van kersverse moeder Cathelijne. Behalve de familie uitbreiding gaat het natuurlijk ook veel over kunst; er komt een luisteraarsvraag binnen van acteur Anna Drijver, en Paul en Cathelijne duiken in het mysterieuze verhaal achter het zelfportret van Catharina van Hemessen.  🖼️Dit kunstwerk is hier te zien (https://en.wikipedia.org/wiki/Self-P...

In deze aflevering bespreken Cathelijne en Paul het schilderij De Dam te Amsterdam (ca. 1896 – 1898) van George Hendrik Breitner. Geen zonnig stadsgezicht, maar een realistische regenachtige Dam vol paarden, trams en mensen. Breitner schilderde de stad niet mooier dan ze was, maar echter. Fotografie hielp hem daarbij, iets wat toen nog radicaal was in de schilderkunst. Wat zegt deze grauwe Dam ove...

In deze aflevering duiken Paul en Cathelijne in het Zelfportret van Louise Hollandine van de Palts (ca. 1650 –1670). Een prinses met een duidelijke passie voor schilderen. Ze koos uiteindelijk voor een carrière als kunstenaar maar waarom mocht dat eigenlijk niet binnen het koningshuis? Ook veranderde Louise van religie, iets wat niet bepaald werd gewaardeerd. Waarom niet? Was het slechts een schil...

In deze aflevering bespreken Paul en Cathelijne een klein schilderij van Johannes Bosboom: Kerkinterieur met figuren (1856). Op het eerste gezicht lijkt het een kerkelijk tafereel, maar achter dit kleine schilderij schuilt een veel groter verhaal: dat van Willem van Oranje. Zelf is hij afwezig op het schilderij, maar toch zou je kunnen spreken van een portret. Een aflevering vol suggestie en waaro...

In de eerste aflevering van het nieuwe jaar duiken Paul en Cathelijne in het werk van Lee Miller. Zij maakte een van de meest iconische foto’s uit de twintigste eeuw: Lee Miller in Hitler’s bathtub (1945). Paul en Cathelijne nemen je mee in het ongelooflijke leven van de fotograaf, van Vogue-model tot oorlogsfotograaf, van surrealistische muze tot frontlinie getuige. Haar werk bracht de gruwel van...

De laatste aflevering van het jaar! In deze aflevering duiken Paul en Cathelijne in het werk de Hertogin van Alba in het wit (1795) van Francisco de Goya. De hertogin was rijk, eigenzinnig en onderwerp van meerdere portretten door Goya. Van statig in het wit gekleed tot serieus in het zwart tot een controversieel naaktportret. Wie was deze vrouw? Een aflevering vol hofintriges, roddels en een bijz...

In deze speciale kerstaflevering duiken Paul en Cathelijne in het schilderij De aanbidding van de koningen (1520–1525) van Jan Mostaert. Ze nemen je mee in het eeuwenoude kerstverhaal van de geboorte van Jezus Christus. De koningen komen langs met opvallende kraamcadeaus: goud, wierook en mirre. Maar waarom juist deze geschenken? En hoe voorspelt en vertelt Mostaert het hele leven van Jezus in één...

In deze aflevering duiken Paul en Cathelijne in het verhaal achter het beeld van Prinses Marianne (1983) gemaakt door Marian Gobius in Voorburg. Prinses Marianne werd gezien als dé partyprinses van de Oranjes, maar waarom? Marianne werd gezien als iemand die een tikje rebels was maar waarom was dat eigenlijk? De roddel gaat dat in de zogeheten Prinsessenboom mannen naakt naar de top klommen, maar...

In deze aflevering bespreken Paul en Cathelijne het schilderij IJsvermaak (c. 1610) van Hendrick Avercamp, een beroemd winters tafereel in Nederland. Het werk is een echt zoekplaatje. Hoe langer je kijkt, hoe meer bizarre details je ontdekt. Van schaatsers tot blote billen en mannen plassend tegen een boot. Maar achter dit vrolijke tafereel schuilt ook een tragisch tijdsbeeld van de Kleine IJstijd...

In deze afleveringen nemen Paul en Cathelijne je mee in het zelfportret van Brancusi met zijn hondje Polair (1921-1925). Brancusi groeide op in Roemenië maar ging te voet naar Parijs. Waarom deed hij dat? Zijn atelier was voor veel mensen een bijzondere plek maar waarom was zijn atelier nou zo bijzonder? En wat voor invloed had hondje Polair op het leven van Brancusi?  🖼️Dit kunstwerk is hier te z...

Vandaag duiken Paul en Cathelijne in het werk Nighthawks (1942) van Edward Hopper. Het is een van de beroemdste schilderijen van Amerika. Hopper portretteert een eenzaam diner op de late avond in New York. Maar waarom speelde eenzaamheid een rol in het diner? Heeft het diner zelf ooit bestaan of is het diner verzonnen? Het beeld maakt nog steeds veel emoties los. Maar waarom? En hoe heeft Edward H...