De Wijsneuzen

In deze vijfenzeventigste aflevering gaan Wessel , Lotte en Linda op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je goed professionaliseren? We blikken terug op een jaar professionaliseren binnen de opleiding Curriculumexpert en bespreken wat professionalisering meer maakt dan het volgen van een losse cursus. Waarom is blijven leren onderdeel van je vakmanschap als docent? Wat vraagt professioneel...

In deze 74ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe ontwrichtend werkt lerend kwalificeren? Samen met Diego Li van ROC Nijmegen duiken we in lerend kwalificeren vanuit de praktijk van het mbo. Wat vraagt deze manier van kijken naar leren, beoordelen en beslissen van studenten, docenten en teams? Waarom schuurt het soms met bestaande roosters, examens en routine...

In deze 73ste aflevering gaan Wessel en Lotte met gasten op zoek naar het antwoord op de vraag: hoe versterk je feedbackgeletterdheid in de praktijk? Feedback is een bekend begrip in het onderwijs, maar de stap van theorie naar praktijk blijft vaak lastig. In deze aflevering bespreken we samen met (voormalig) teaching assistants, Lotte, Casimir en Matty, hoe studenten en docenten meer grip kunnen...

In deze 72e aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe maak je een vakwerkplan dat werkt in de praktijk? Een vakwerkplan is op veel scholen aanwezig, maar wordt in de praktijk lang niet altijd gebruikt als levend document. In deze aflevering bespreken we waarom het vakwerkplan meer moet zijn dan een verantwoordingsdocument, wat er eigenlijk in hoort te staan en hoe...

In deze 71e aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kom je van inzicht naar actie in formatief handelen? Bij formatief handelen gaat veel aandacht naar activiteiten, werkvormen en het ophalen van informatie, maar de vervolgstap wordt vaak vergeten. In deze aflevering bespreken we waarom juist die onderbouwde vervolgactie het verschil maakt voor het leren van leer...

In deze zeventigste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je goed projectgestuurd lesgeven? Projectgestuurd onderwijs klinkt aantrekkelijk: leerlingen en studenten werken aan realistische, betekenisvolle vraagstukken en passen kennis direct toe. Tegelijkertijd vraagt het veel ontwerpwerk, begeleiding en structuur. In deze aflevering bespreken we waarom proj...

In deze 69ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe zorg je ervoor dat lesbezoeken voelen als leren? Vind jij het fijn als mensen je les bezoeken? Vaak vinden we het erg spannend, vooral omdat een lesbezoek doet denken aan een stagebegeleider, werkplekbegeleider of leidinggevende die je 'komt beoordelen'. Een gevoel dat lang kan blijven hangen en dat is jammer,...

In deze 68ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je groepswerk eerlijk beoordelen? We laten leerlingen en studenten graag in groepen werken: samen iets onderzoeken, maken, presenteren, enzovoorts. Vaak erg nuttig en leerzaam, maar qua beoordeling vaak ook een puzzel. Moet iedereen hetzelfde cijfer krijgen of moet er verschil worden aangebracht? En hoe be...

In deze 67ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kunnen we stoppen met kennistoetsen? Kennis wil je toetsen, maar wil je dat altijd doen met kennistoetsen? Waarom willen we kennis vaak los toetsen en is dat wel nodig? In het vo kun je hier vaak bijna niet omheen, maar in hoeverre is dit ook echt nodig in het mbo, hbo en ho? In hoeverre kun je kennis beter ge...

In deze 66ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je reflecteren nuttig maken? Reflecteren, we laten het leerlingen en studenten regelmatig doen, maar hoe nuttig is het? Wellicht heb je er zelf ervaring mee: aan het einde van een periode nog even snel wat verslagen verzinnen en die inleveren zodat je 'reflectie' weer is gedaan. Zéker met AI is dat zo geda...

In deze 65ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je nieuwsgierigheid stimuleren? Hoe nieuwsgierig ben jij? En je leerlingen en studenten? Nieuwsgierigheid wordt ook wel omschreven als ‘de motor achter het leren’; eenzelfde gevoel als honger, zo blijkt ook uit hersenscans. Het is de wil om de kloof te dichten tussen wat je al weet en nog niet weet. Waarom...

In deze 64ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je boven de methode staan? De methode is niet het curriculum . Het is een hulpmiddel, dat je kunt gebruiken in het curriculum. Toch worden methodes in het vo en mbo vaak wel gezien als hét curriculum. Het gevolg? Een overvol lesprogramma en te weinig kennis over wat moet en mag. Het is belangrijk om als do...

In deze 63ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je succescriteria goed inzetten? Succescriteria, beoordelingscriteria, indicatoren, enzovoorts. Vaak zichtbaar in een rubric of ander soort beoordelingsformulier. Bedoeld om duidelijkheid te bieden aan leerlingen en studenten, maar regelmatig worden ze een checklist waarbij de criteria een eigen leven gaan...

In deze 62ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je aan de slag gaan met de nieuwe kerndoelen? Een nieuw jaar, nieuwe kerndoelen! Recent zijn de nieuwe, definitieve conceptkerndoelen gepresenteerd en deze zullen vanaf 2026 en 2027 ingaan voor alle po en vo scholen. Dat werd hoog tijd, want de huidige set komt alweer uit 2006. De nieuwe kerndoelen zijn da...

In deze 61ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je betekenisvol leren ontwerpen? Leerstof wel kunnen reproduceren, maar dit ook snel weer vergeten en eigenlijk ook niet écht begrijpen. Herkenbaar bij je leerlingen of studenten? Niet vreemd: we willen vaak ontzettend graag kennis overdragen in een relatief korte tijd. Het probleem is dan vaak: leren word...

In deze 60ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je leerstijlen ondersteunen? Gebruik jij graag afbeeldingen of icoontjes bij het leren? Dan ben je vast visueel-ruimtelijk ingesteld... of zijn we dat eigenlijk allemaal, omdat onze hersenen zo werken? Leerstijlen oftewel de meervoudige intelligenties: een onderwijsmythe die keer op keer weer naar boven ko...

In deze 59ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe herken en versterk je het leren leren? “Ik heb het wel geleerd, maar op de toets wist ik het niet meer.” Herlezen, arceren en samenvatten: manieren van leren die goed vullen, maar lang niet altijd leerzaam zijn. Hoe leer je leerlingen en studenten nu wel goed te leren? Wat leer je ze dan? Waarom is dit belangr...

In deze 58ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe bereik je saturatie? Hoeveel datapunten is voldoende? Bij lerend kwalificeren en programmatisch toetsen werk je toe naar het nemen van een beslissing. Je wilt dan ‘saturatie’ hebben — oftewel: voldoende informatie om een betrouwbare beslissing te nemen. Dit doe je aan de hand van datapunten Maar hoeveel heb je...

In deze 57ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je als docent een coachende rol aannemen? We willen graag dat leerlingen en studenten actief leren oftewel aan het denken worden gezet. Dit vraagt om het aannemen van een coachende rol… maar ben je dan coach of docent? Wat bedoelen we nu precies met coachen? Waarom is dit waardevol voor het leerproces? En...

In deze 56ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je aan de basisvaardigheden werken? De basisvaardigheden zijn nu officieel ingevoerd. Sinds dit schooljaar dien je in het po, vo en mbo met je leerlingen of studenten te werken aan de basisvaardigheden. Zo zal ook de inspectie deze standaard basisvaardigheden beoordelen bij hun bezoeken aan scholen en ople...

In deze 55ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je als docent bijdragen aan feedbackgeletterdheid? Feedbackgeletterdheid. Het lijkt de laatste jaren wel een toverwoord. Niet gek, als je bedenkt dat feedback één van de meeste bepalende factoren is van een goed leerproces. Het is dan belangrijk dat je als leerling of student (of collega) goed kunt omgaan...

In deze 54ste aflevering gaan Wessel en Lotte op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe bouw je vanaf het begin een sterke relatie met je klas op? Een goede relatie met je klas één van de meest bepalende factoren voor het leren, blijkt uit diverse onderzoeken. Het zorgt bij je leerlingen of studenten voor meer motivatie én een hoger leerrendement. In de eerst 'gouden' weken kun je hiervoor de bas...

In deze 53ste aflevering gaan Wessel en Linda op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe geef je effectief instructie aan een beginner of een expert? Is het beter om directe instructie te geven of leerlingen en studenten meer zelfstandig met vraagstukken aan de slag te laten gaan? Oftewel kun je beter convergeren of divergeren? Hierover is regelmatig discussie in het onderwijs. Soms wordt daarbij...

In deze 52ste aflevering gaan Wessel en Linda op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kom je tot een goede brede brugklas? Veel scholen in het voortgezet onderwijs werken met een brede brugklas: een klas waar leerlingen van meerdere niveaus bij elkaar zitten. Dit met als doel om de keuze voor het examenniveau uit te stellen, om zo leerlingen meer kans te geven om zichzelf te ontwikkelen tot het...

In deze 51ste aflevering gaan Wessel en Linda op zoek naar het antwoord op de vraag: Hoe kun je effectief vragen stellen? Hoe zorg je ervoor dat het zweet op de juiste rug staat? Eén van de belangrijkste didactische tips is het stellen van effectieve vragen: vragen die studenten aan het denken zetten. Niet alleen over de leerstof, maar bijvoorbeeld ook over hoe ze het leren aanpakken. En dat is no...