Філасофскія нататкі

У новым выпуску “Філасофскіх нататак” ксёндз Раман Суша знаёміць з думкамі Паўля Тыліха – хрысціянскага філосафа ХХ стагоддзя, які шмат пісаў пра трывогу. Аўтар падкаста тлумачыць, што Тыліх бачыць тры формы трывогі: страх перад смерцю і будучыняй, трывогу пустэчы і страты сэнсу, а таксама трывогу віны. Кожная з іх можа паралізаваць чалавека, але таксама – стаць кропкай росту. Адказам на гэтую ўну...

Чаму часам мы адчуваем, што нас не чуюць, а размовы заходзяць у тупік? Гэты эпізод падската "Філасофскія нататкі" даследуе ідэю Бахціна аб тым, што жыццё па сваёй сутнасці дыялагічнае. Быць — значыць быць для іншага, бо праўду пра сябе немагчыма спасцігнуць у адзіноце, гледзячы ў люстэрка. Яна адкрываецца толькі ў вачах суразмоўцы. Падкаст раскрывае розніцу паміж маналогам, дзе адзін гол...

У гэтым выпуску ксёндз Раман Суша распавядае пра ідэі каталіцкага тэолага ХХ стагоддзя Карла Ранэра. Ранэр казаў, што чалавек – гэта “слухач Слова”, а сапраўдная сутнасць чалавека адкрываецца не ў гаворцы, а ў здольнасці слухаць. І не проста чужыя словы, а тое Слова, якое можа прыйсці нават ад самога Бога. У шуме сучаснага свету, дзе ўсе гавораць, слухаць — гэта самы радыкальны ўчынак, бо слуханне...

У новым выпуску падкаста “Філасофскія нататкі” ксёндз Раман Суша знаёміць з думкамі французскага мысляра ХХ стагоддзя Поля Рыкёра – філосафа і хрысціяніна, які ставіў сабе пытанне: што значыць зразумець самога сябе? Рыкёр падкрэсліваў, што чалавечая тоеснасць – гэта толькі знешні контур, рысы, якія мала змяняюцца. Але сапраўднае вымярэнне асобы – гэта самасць або здольнасць заставацца верным сабе,...

У сваім падкасце ксёндз Раман Суша распавядае пра французскага філосафа Габрыэля Марсэля (1889-1973), які ў 1929 годзе прыняў каталіцтва і стаў вядомым прадстаўніком хрысціянскага экзістэнцыялізму. Марсэль называў сябе "філосафам канкрэтнага", бо імкнуўся, каб яго ідэі датычыліся жывога чалавечага досведу, а не заставаліся абстрактнымі. Галоўная думка Марсэля - падзел жыцця чалавека на д...

Ксёндз Раман Суша ў штотыднёвай рубрыцы "Філасофскія нататкі" працягвае знаёміць слухачоў з мыслярамі ХХ стагоддзя і сёння звяртаецца да постаці яўрэйскага філосафа Марціна Бубера. Бубер паказвае, што чалавек часта хаваецца не столькі ад Бога, колькі ад самога сябе, уцякаючы ў механізмы самападману. Гэтая думка закранае кожнага: можна быць у святыні, маліцца і выконваць абрады, але ўнутр...

У новым выпуску "Філасофскіх нататак" ксёндз Раман Суша распавядае пра канцэпцыю межавых сітуацый у філасофіі Карла Ясперса. Мы ўсе імкнёмся да парадку і стабільнасці, але жыццё часта разбурае нашы звыклыя схемы: хвароба, страта працы, разрыў адносін або смерць блізкага прымушаюць нас выйсці з “панцыра” і шукаць глыбейшы сэнс, адзначае святар. Ясперс паказвае, што перад чалавекам адкрыва...

У новым выпуску падкаста "Філасофскія нататкі" ксёндз Раман Суша запрашае нас у філасофскае падарожжа па думках Марціна Хайдэгера — мысляра, які жыў праз усе буры XX стагоддзя і задаваў самыя глыбокія пытанні пра сутнасць чалавечага існавання. Што адбываецца, калі мы ставім сябе ў цэнтр сусвету? Чаму гуманізм, які меў добрыя намеры, нечакана прывёў да духоўнага крызісу? Аўтар раскрывае п...

У новым выпуску штотыднёвага падкаста "Філасофскія нататкі" ксёндз Раман Суша знаёміць з адной з ключавых ідэй філосафа Льва Карсавіна – паняццем “якаствавання”. Што гэта значыць? Кожны з нас жыве не ў пустэчы. Мы заўсёды скіраваныя да іншых людзей, да свету, да Бога. І вось у гэтых сустрэчах і адносінах мы нібыта “набываем якасць”, якую атрымліваем не толькі ад сябе, але і ад таго, з кі...

У гэтым выпуску падкаста “Філасофскія нататкі” ксёндз Раман Суша знаёміць нас з філосафам і псіхолагам пачатку ХХ стагоддзя Густавам Шпетам, вучнем Эдмунда Гусэрля. Шпет заўважаў, што ў жыцці мы часта не проста перадаём інфармацыю, а будуем сэнсы. І гэтыя сэнсы нараджаюцца ў канкрэтнай культурнай і псіхалагічнай прасторы. Для разумення іншага патрэбна “сацыяльная інтуіцыя” – здольнасць бачыць чала...

Ксёндз Раман Суша запрашаем да роздуму над жыццём і думкай святой Эдыты Штайн – філосафа, кармэліцкай манахіні і святой Каталіцкага Касцёла. Яе шлях ад габрэйскай сям’і праз навуку і навяртанне да манаства быў не толькі духоўным, але і інтэлектуальным падарожжам, якое прынесла багаты плён. Святар прапануе паразважаць пра адну з цэнтральных ідэй яе філасофіі – феномен суадчування (Einfühl...

У гэтым выпуску перадачы “Філасофскія нататкі” ксёндз Раман Суша працягвае разважаць пра сувязі паміж людзьмі і сусветам. Што адбываецца, калі парадак любові, пра які гаворка ішла на мінулым тыдні, парушаецца? Калі замест любові — крыўда, замест спачування — пагарда? Нямецкі філосаф Макс Шэлер называў такую з'яву “рэсентыментам”. Гэта асаблівы стан душы, калі чалавек, не маючы магчымасці адкрыта в...

Ксёндз Раман Суша ў новым выпуску аўдыё-падкаста "Філасофскія нататкі", з уласцівай яму глыбінёй і чуласцю, запрашае нас у захапляльнае інтэлектуальнае падарожжа па філасофіі нямецкага мысляра Макса Шэлера. У гэтым выпуску аўтар разгортвае перад намі канцэпцыю "ordo amoris" – парадку любові, якую яшчэ святы Аўгустын разумеў як неабходнасць любіць у правільнай іерархіі: найперш...

У новым выпуску нашага падкаста ксёндз Раман Суша запрашае зірнуць на свет праз прызму філасофіі Эдмунда Гусэрля — настаўніка святой Эдыты Штайн і аднаго з найвялікшых мысляроў XX стагоддзя. Чаму мы так часта не бачым чалавека, а толькі свае ўяўленні пра яго? Як заслона штодзённых звычак і стэрэатыпаў скажае нашу здольнасць успрымаць рэчаіснасць? Аўтар прыводзіць кранальныя прыклады таго, як адзін...

У гэтым выпуску падкаста "Філасофскія нататкі" ксёндз Раман Суша разважае над тым, што такое сапраўднае сяброўства. Ці дастаткова проста мець супольныя інтарэсы? Ці ёсць нешта глыбейшае, што злучае людзей? З дапамогай байкі Грыгорыя Скаварады "Салавей, Жаўрук і Дрозд" аўтар раскрывае паняцце, якое філосаф называе “састрасьцем”, або па-грэцку – сімпатыя. Гэта слова азначае не пр...

Новы выпуск падкаста “Філасофскія нататкі” прысвечаны постаці Артура Шапенгаўэра – аднаго з самых супярэчлівых філосафаў ХІХ стагоддзя, якога часта называюць песімістам. Але што стаіць за яго поглядамі на чалавека і свет? Чым з’яўляецца тое, што мы называем “голасам сэрца” – праявай любові, інстынкту ці спачування? І як гэта ўсё звязана з хрысціянскім разуменнем чалавека? Ксёндз Раман Суша разважа...

У новым выпуску нашага падкаста ксёндз Раман Суша разважае пра ключавую філасофскую канцэпцыю Адама Сміта – прынцып належнасці (propriety). Даведайцеся, як шатландскі філосаф, вядомы многім толькі як "бацька эканомікі", стварыў унікальную тэорыю маральных пачуццяў, заснаваную на здольнасці чалавека да суперажывання. Падкаст раскрывае глыбокія сувязі паміж сумленнем, грамадствам і маральн...

У новым выпуску падкаста “Філасофскія нататкі” ксёндз Раман Суша запрашае паразважаць пра маральную сувязь паміж людзьмі. На чым яна трымаецца? Ці дастаткова толькі пачуццяў, каб адчуваць, што ёсць дабро і зло? Ці, можа, патрэбна нешта глыбейшае – прынцып, компас ці святло згары? Святар прапануе адправіцца ў філасофскае падарожжа ў Шатландыю XVIII стагоддзя – краіну туманаў, а асабліва на сустрэчу...

У новым выпуску падкасту "Філасофскія нататкі" мы пераносімся ў Візантыю XI стагоддзя, дзе сустракаем незвычайнага мысліцеля – Міхаіла Псела. Манах, філосаф, гісторык і імператарскі дарадца, Псел уздымае пытанні, актуальныя і сёння: чым адрозніваецца сапраўдная духоўнасць ад спробаў маніпуляваць нябачным? Што значыць бачыць пранікліва – не толькі вачыма, але і сэрцам? Ксёндз Раман С...

Вашай увазе новы выпуск духоўна-філасофскага падкаста "Філасофскія нататкі", які вядзе ксёндз Раман Суша. У сённяшнім эпізодзе працягваецца глыбокае даследаванне духоўнай спадчыны святога Базыля Вялікага, прысвечанае тэме клопату ў хрысціянскай традыцыі. Гэта другая частка разважанняў, у якой аўтар разглядае паняцце "мэрімна" (μέριμνα) — клопат — і яго значэнне для духоўнага жы...

Мінулы выпуск быў прысвечаны святому Максіма Вызнаўцу – філосафу і містыку, які бачыў у чалавеку цэлы космас: маленькі сусвет, у якім сустрэліся бачнае і нябачнае, зямное і нябеснае. Максім казаў, што чалавек – гэта сувязь паміж імі. Але ці азначае гэта, што чалавек – адзіны такі злучальны пункт у стварэнні? Няўжо толькі чалавек здольны злучаць і будаваць адзінства? У сённяшняй перадачы ксёндз Рам...

У філасофіі візанційскага манаха святога Максіма Вызнаўцу сустракаецца ідэя, што чалавек – гэта не проста нейкая істота сярод іншых, а мікракосмас, маленькі сусвет, які злучае ў сабе ўсё стварэнне. Як мікракосмас, чалавек змяшчае ў сабе ўсе ўзроўні стварэння: матэрыяльны, жывёльны, рацыянальны і духоўны. Але чалавек не проста змяшчае ўсё гэта: ён пакліканы у сабе ўвесь космас яднаць і праз сябе –...

Новы выпуск духоўна-інтэлектуальнага падкаста ад ксяндза Рамана Сушы прысвечаны працягу разважанняў пра здольнасць чалавечага сэрца бачыць нябачнае – на гэты раз праз прызму філасофіі Эрнста Касірэра. У выпуску аўтар разглядае ўнікальную канцэпцыю "сімпатычнай інтуіцыі" – асаблівага спосабу ўспрымання, калі чалавек бачыць не толькі знешняе, але і ўнутраную сутнасць рэчаў. Касірэр называў...

Што такое распазнанне сэрца і як яму можна вучыцца? У гэтым выпуску перадачы “Філасофскія нататкі” ксёндз Раман Суша звяртаецца да старажытнага вучэння пра фізіягноміку, прыпісанага Псеўда-Арыстоцелю, і разважае пра тое, як унутраны стан чалавека можа праяўляцца ў словах і паставах. Аўтар разважае пра чатыры духоўныя архетыпы, што выяўляюцца ў тым, як чалавек слухае і прамаўляе. Гэтая класіфікацыя...

Гэты выпуск падкаста ад ксяндза Рамана Сушы пра касмічную сімпатыю, узаемасувязь усяго існага і сугучнасць стаічнай філасофіі з вучэннем Папы Францішка. Аўтар раскрывае, як стоікі разумелі сусвет - не проста як набор аб'ектаў, а як жывы арганізм, дзе ўсё ўзаемазвязана. Гэтая ідэя "касмічнай сімпатыі" надзвычай актуальная і сёння: разрыў сувязяў з Богам, прыродай ці іншымі людзьмі непазбе...