Historia BEZ KITU
Historia BEZ KITU
Popularnonaukowy kanał o historii najnowszej prowadzony przez historyków i nauczycieli. Jesteśmy grupą historyków, nauczycieli, edukatorów i osób, którym zwyczajnie zależy na przekazywaniu wiedzy o przeszłości uwzględniający różne punkty widzenia i zgodny z regułami warsztatu historycznego. Zamierzamy oddawać głos profesjonalnym, uznanym historykom odpowiedzialnie analizującym przeszłe wydarzenia. Chcemy tworzyć alternatywę zarówno wobec usłużnej wobec władzy historiografii d
Autore
Historia BEZ KITU
Categoria
Sito del podcast
Ultimo episodio
8 lug 2026
Dove ascoltare?
I podcast nell'app Replaio Radio In arrivoI podcast stanno per arrivare nell'app. Installala ora e scopri per primo un modo tutto nuovo di vivere i podcast
Episodi
Wrocław w cieniu swastyki. Dr Joanna Hytrek-Hryciuk 09.07.2025 59:45
Przedwojenny Wrocław był miastem typowo niemieckim. Niewielki odsetek jego mieszkańców stanowili Żydzi, Polacy, a także Czesi. Do czasu przejęcia władzy przez nazistów w latach trzydziestych Breslau bardzo podupadł. Niemcy z niego raczej wyjeżdżali na zachód w poszukiwaniu pracy i lepszych warunków życia. Później dzięki programom interwencyjnym i socjalnym zaczął lepiej prosperować. Od czasu wprow...
Okopy, marynarka i imperium: Brytyjskie oblicze Wielkiej Wojny. Prof. Jacek Tebinka 02.07.2025 1:38:21
#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl
Gdzie kończyła się Polska. Polesie i polska polityka wschodnia. Prof. Piotr Cichoracki 25.06.2025 1:09:30
Województwo poleskie – najmniej zurbanizowana i najsłabiej zaludniona jednostka administracyjna w II RP – zostało utworzone w lutym 1921 r., jeszcze przed zakończeniem wojny polsko-bolszewickiej. Sytuacja narodowościowa na Polesiu była wyjątkowo złożona. Obok siebie, nie bez wzajemnych uprzedzeń i konfliktów, żyli Białorusini, Ukraińcy, Polacy, Żydzi, a także spora grupa określająca się mianem „tu...
W cieniu gruźlicy i biedy. Medyczny dramat II Rzeczypospolitej. Dr Rafał Halik 18.06.2025 1:07:17
Mimo niesprzyjających warunków w dwudziestoleciu międzywojennym, w Polsce dokonywał się powolny postęp w zakresie ochrony zdrowia. Dzięki szczepieniom w 1937 r. wyeliminowano ospę. Wprowadzono również szczepienia na gruźlicę i zredukowano znacznie zapadalność na choroby zakaźne. Wydłużyła się oczekiwana długości życia, czemu towarzyszyło zjawisko występowania chorób przewlekłych. Podwoiła się licz...
Komunizm w wydaniu rumuńskim. Epoka Gheorghiu-Deja 1945-1965, Prof. Błażej Brzostek 11.06.2025 1:46:54
Po II wojnie światowej Rumunia znalazła się wśród państw bloku wschodniego. W przeciwieństwie do Polski nie doświadczyła ani ogromnych zniszczeń wojennych, ani jej elity bardzo nie ucierpiały. Słaba i nieliczna w dwudziestoleciu międzywojennym partia komunistyczna, w ciągu kilku lat znacznie rozbudowała swoje szeregi. Od 1944 do 1965 r. najważniejszą osobą w państwie był Gheorghe Gheorghiu-Dej. Do...
Jerzy Giedroyć i „Kultura” paryska. Prof. Sławomir Łukasiewicz 04.06.2025 1:08:32
Jerzy Giedroyć urodził się na początku XX w. w Mińsku, pod zaborem rosyjskim, w rodzinie książęcej. Kształcił się w Moskwie, Mińsku, a następnie w Warszawie. W młodości związał się z takimi czasopismami jak „Myśl Mocarstwowa”, „Bunt Młodych” i „Polityka”. Ich tytuły odzwierciedlały jego aktualne poglądy i ich ewolucję. Przed II wojną światową pracował w kilku ministerstwach, a po jej wybuchu przed...
Operacja Market Garden. Dr Jan Szkudliński 28.05.2025 58:04
We wrześniu 1944 r. alianci rozpoczęli operację o kryptonimie „Market Garden”. Przeszła ona do historii jako największy desant wojsk spadochronowych w czasie II wojny światowej. Obok żołnierzy brytyjskich, amerykańskich i kanadyjskich brała w niej udział 1 Samodzielna Brygada Spadochronowa dowodzona przez gen. Stanisława Sosabowskiego. Celem operacji było zajęcie Zagłębia Ruhry – zaplecza przemysł...
Obca ziemia, nowy dom. Dolny Śląsk po 1945 roku. Prof. Małgorzata Ruchniewicz 21.05.2025 1:44:55
Po II wojnie światowej Polsce nadano nowy kształt terytorialny. Utraciła ziemie na wschód od linii Curzona, a jako rekompensatę otrzymała tereny na północy i zachodzie, należące dotychczas do Niemiec. Decyzje w tej sprawie latem 1945 r. zapadły na konferencji w Poczdamie. Podjęli je przedstawiciele tzw. Wielkiej Trójki. Odnośnie do granicy zachodniej nie zdołano podpisać odrębnego traktatu pokojow...
Polsko-Niemiecka Komisja Podręcznikowa. Prof. Robert Traba 14.05.2025 1:04:43
Układ graniczny między PRL a RFN z grudnia 1970 r., wpłynął na ocieplenie relacji obu państw. Otworzył drogę do powstania w 1972 r., pod patronatem komisji UNESCO, Polsko-Niemieckiej Komisji Podręcznikowej złożonej z geografów i historyków. W 2018 r. do tego grona dołączyli nauczyciele. Co dwa lata komisja organizowała konferencje naukowe. Ponadto wydawała zalecenia odnośnie do sposobu opisywania...
Polityka ustępstw mocarstw zachodnich wobec poczynań Hitlera. Pro. Piotr M. Majewski 07.05.2025 1:17:07
Polityka appeasementu – ustępstw wobec III Rzeszy, dążącej do rewizji porządku wersalskiego – przypadła na drugą połowę lat trzydziestych XX w. Różne czynniki złożyły się na brak reakcji państw Zachodu na jawne łamanie od 1935 r. przez Adolfa Hitlera kolejnych punktów traktatu kończącego I wojnę światową. Zachód w żaden sposób nie sprzeciwił się wprowadzeniu w 1935 r. służby wojskowej w III Rzeszy...
Węgry po 1989 r. Od komunizmu do demokracji nieliberalnej. Dr Dominik Héjj 30.04.2025 1:19:21
Wychodzenie Węgier z komunistycznej dyktatury miało nieco inną dynamikę niż w Polsce. To w latach osiemdziesiątych w kręgach opozycyjnych zaczęła się kariera polityczna obecnego premiera Węgier – Viktora Orbána. Należał on do ścisłego grona założycieli w 1988 r. Fideszu – Stowarzyszenia Młodych Demokratów. Od pierwszych demokratycznych wyborów parlamentarnych w 1990 r. Viktor Orbán, jak i jego par...
Prace archeologiczna na Westerplatte. Filip Kuczma 23.04.2025 45:12
Od 2016 r. na terenie byłej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte prowadzone są prace archeologiczne. W trakcie kilkuletnich wykopalisk odnaleziono ponad 80 tys. przedmiotów związanych z historią tego miejsca, zlokalizowano relikty budynków funkcjonujących kiedyś na półwyspie, a także pochówki dziewięciu z szesnastu żołnierzy poległych i zamordowanych. Badania archeologiczne terenu Weste...
Festung Breslau 1945. Agonia ostatniego bastionu III Rzeszy. Prof. Tomasz Głowiński 16.04.2025 1:17:48
Latem 1944 r., gdy front zbliżał się do przedwojennych granic Rzeszy, Wrocław planowano przekształcić w twierdzę. Początkowo przygotowania koncentrowały się na gromadzeniu zapasów żywności i organizowaniu odpowiedniej sieci szpitali polowych. Powołano także pod broń mężczyzn w wieku pozapoborowym (Volksstrurm). Garnizon okazał się dobrze przygotowany do obrony. Sowieci do granic miasta doszli w ko...
Polska pod rządami Władysława Gomułki. Czasy nadziei i rozczarowania. Prof. Paweł Machcewicz 09.04.2025 1:06:22
W październiku 1956 r. Władysław Gomułka – oskarżony w 1948 r. o tzw. odchylenie prawicowo-nacjonalistyczne, a następnie więziony – wrócił na szczyty władzy w Polsce. Stało się to w dramatycznych okolicznościach szerzących się w kraju protestów, którym towarzyszyły hasła niepodległościowe, antysowieckie i antyrosyjskie. Jako I sekretarz KC PZPR próbował zapanować nad nastrojami społecznymi i przyw...
Śmiałe ambicje, szara rzeczywistość. Z dziejów polskich ambicji olimpijskich. Dr Kamil Potrzuski 02.04.2025 48:10
Zarówno w XX, jak i XXI w. Polska urządzała zawody sportowe o randze europejskiej i światowej. Poza zasięgiem jej możliwości nadal jednak pozostaje olimpiada. W latach dwudziestych XX w. przedstawiciele polskiego ruchu olimpijskiego propagowali koncepcję Igrzysk Środkowoeuropejskich. Niestety, nie znalazła ona uznania wśród większości członków Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego. Przy okazji t...
W ogniu zarazy. Walka z grypą hiszpanką i tyfusem u progu II RP. Łukasz Mieszkowski 26.03.2025 1:12:17
Epidemia grypy hiszpanki w latach 1918–1920 była największym kryzysem zdrowotnym w dziejach ludzkości. Szacuje się, że w tym czasie mogło umrzeć nawet 100 mln ludzi. W Polsce życie straciło od 150 do 300 tys. osób. Zdaniem rozmówcy prawdopodobnie nie było jednego miejsca, w którym aktywował się wirus, ale równocześnie działo się to w kilku regionach świata. Wiele czynników przyczyniło się do jego...
Obrona Poczty Polskiej w Gdańsku. Dr Jan Szkudliński 19.03.2025 46:03
Prawo do własnej organizacji pocztowej w Wolnym Mieście Gdańsku przyznano Polsce w postanowieniach traktatu wersalskiego i późniejszych umowach. Przez całe dwudziestolecie międzywojenne polska organizacja pocztowa była źródłem konfliktu. Gdańscy Niemcy uważali, że istnienie placówki z własną siedzibą, przyjmującą interesantów stanowi przekroczenie polskich uprawnień. Polskie przygotowania do wybuc...
Rumunia w czasie II wojny światowej. Od dyktatury do komunizmu. Prof. Błażej Brzostek 12.03.2025 1:23:51
Począwszy od końca lat trzydziestych do początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku w Rumunii jedna dyktatura ustępowała miejsca innej. W 1938 r. król Karol II w wyniku wewnętrznego przewrotu wprowadził w kraju rządy dyktatorskie pod hasłem ratowania królestwa, w obliczu destabilizujących je czynników. W czasie II wojny światowej władzę sprawował reżim Iona Antonescu, który zmusił dotychczasowego kr...
Litwa wobec wyzwań przeszłości. Dominik Wilczewski 05.03.2025 51:02
Litwa w świadomości Polaków funkcjonuje głównie przez pryzmat edukacji szkolnej, zarówno historycznej, jak i literackiej. Niejednokrotnie przedstawia ona naszego północno-wschodniego sąsiada w sposób wyidealizowany i nie do końca oddaje, to czym Litwa była naprawdę. Z kolei Litwini, kiedy patrzą na swoją przeszłość wskazują na jej wyjątkowość i odmienność, a zrazem podkreślają związki z Europą. W...
Polska Partia Socjalistyczna. Okres międzywojenny, Prof. Andrzej Friszke 26.02.2025 1:16:10
Polska Parta Socjalistyczna na mapie politycznej II RP była jedną z ważniejszych sił. Co prawda, nigdy nie osiągnęła ani liczebności, ani poparcia na jakie mogły liczyć Narodowa Demokracja czy partie chłopskie, ale z jej szeregów wyszło wielu wybitnych działaczy, którzy odegrali znaczącą rolę nie tylko przed drugą wojną światowa, lecz także w jej trakcie. Socjaliści, choć wiele ich łączyło z komun...
KL Stutthof - studium przypadku. Dr Marcin Owsiński 19.02.2025 1:16:10
Obóz w Stutthofie istniał 2077 dni. Niemcy uruchomili go 2 września 1939 r., kiedy przywieziono pierwszych 150 więźniów – głównie Polaków i Żydów. Jego lokalizacja w trudno dostępnym terenie, otoczonym z trzech stron lasem, a także wrogo nastawiona niemiecka ludność, uniemożliwiała praktycznie ucieczkę. Od 1942 r. Stutthof funkcjonował jako obóz koncentracyjny. Wybudowano w nim krematorium, a w 19...
Z dziejów polskiego himalaizmu. od klątwy bogini Kali do czasów "Lodowych Wojowników". Prof. Andrzej Paczkowski 12.02.2025 1:30:57
Początki polskiego alpinizmu i himalaizmu sięgają dwudziestolecia międzywojennego. Pierwsza czteroosobowa ekspedycja w Himalaje wyruszyła latem 1939 r. z zamiarem zdobycia siedmiotysięcznika Nanda Devi East. Zakończyła się ona jednak dla polskiej ekipy tragicznie – dwóch jej członków zginęło w lawinie po zdobyciu szczytu. Pozostali wrócili do Polski, ale obaj zginęli w latach czterdziestych w niew...
Kondycja społeczna Niemców po katastrofie II wojny światowej. Prof. Magdalena Saryusz-Wolska. 05.02.2025 48:09
W latach 1945–1949, zanim powstały dwa państwa niemieckie, zostały zbudowane podwaliny nowego porządku politycznego, społecznego i kulturowego, którego wiele elementów widać we współczesnych Niemczech. Proces denazyfikacji przyniósł tylko połowiczne rezultaty. W realiach rodzącej się zimnej wojny i nadchodzącego – jak się wydawało – konfliktu z ZSRR alianci zachodni zdali sobie sprawę, że potrzebu...
Hiszpania po wojnie domowej. Od dyktatury do demokracji. Prof. Paweł Machcewicz 29.01.2025 44:51
Po trwającej trzy lata wojnie domowej Hiszpania była poważnie zniszczona i wykrwawiona. Strat osobowych po jej zakończeniu dopełniały surowe represje stosowane przez reżim gen. Francisco Franco wobec przegranej strony republikańskiej (lewicowej) – m. in. wykonano co najmniej 50 tys. egzekucji, a ok. 300 tys. osób przebywało w więzieniach. Przejście od dyktatury do demokracji było możliwe dopiero p...
Złamanie kodu Enigmy. Jak dokonano niemożliwego. Pan Mateusz Jasik 22.01.2025 1:08:05
Sukces polskich kryptologów współpracujących z wywiadem francuskim, którzy złamali szyfr Enigmy, wynikał z wcześniejszych doświadczeń – wyniesionych m.in. ze służby w armiach państwach zaborczych. Dzięki przypadkowi polski wywiad w 1929 r. zapoznał się z handlową wersję Enigmy, gdy przesyłka z nią utknęła na warszawskim lotnisku Okęcie. Do pierwszego złamania szyfru Enigmy doszło na przełomie 1932...
Podcast simili
Replaio non è un editore di podcast; i nomi dei programmi, le copertine e l'audio appartengono ai rispettivi autori e vengono distribuiti tramite feed RSS pubblici