Sözdələn

"Su və dəvətikanı" elmi nağılı Elmi nağılın müəllifi tarix üzrə elmlər doktoru, biologiya üzrə fəlsəfə doktoru, professor Fərid Ələkbərlidir. "Azərbaycan İnternəşnl" ("Azerbaijan International") jurnalında dərc olunan bu elmi nağılın mətn tərtibatçısı Arzu Ağayeva, veb-dizayneri isə Fəridə Sadıxovadır. Azərbaycan dilini yaşatmaq və ana dilimizdə faydalı, maarifləndiri...

İndi "Sözdələn"də söhbət vaxtıdır. İsti yay günündə təsadüfi qarşılaşan iki köhnə dost söhbət edir. Bu söhbət vaxtı zamanın insanları necə dəyişdirdiyi aydın şəkildə üzə çıxır. Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin "Söhbət" əsəri dövrün ictimai həyatını və insan xarakterlərini sadə, lakin təsirli bir görüş üzərindən təqdim edir. Yazıçı keçmişdə özünü güclü sayan, insanlara yuxarıdan bax...

"Sözdələn"in bugünkü mövzusu Səməd Niknamın "İntihar" hekayəsidir. Səməd Niknam 1963-cü ildə Güney Azərbaycanın Ərdəbil bölgəsinin Cabıllı kəndində anadan olub. İbtidai məktəbi doğulduğu kənddə bitirib. Ərdəbildə Şah Abbas adına orta məktəbdə təhsilini davam etdirib. 1988-1994-cü illərdə Azərbaycan Dövlət Tibb Universitetinin müalicə-profilaktika fakültəsində təhsil almışdır. 1...

Aqşin Ağkəmərli - Dondurmaçı Bu dəfə "Sözdələn"də bu hekayəni sənə danışıram. Aqşin Ağkəmərli 1960-cı ildə Güney Azərbaycanın Şəbüstər mahalının İskəmər kəndində anadan olmuşdur. Kiçik yaşlarından ailəsi ilə birlikdə Tehrana köçmüş və orta məktəbi burada bitirmişdir. 1996-cı ildə Tehrandakı Milli Universitetin tibb fakültəsini stomatologiya ixtisası üzrə bitirmiş, bir müddət Kərəc, Talağ...

"Sözdələn" Mir Cəlal Paşayevin "İclas qurusu" satirik-yumoristik hekayəsi ilə davam edir. Hekayənin tənqid obyekti, demək olar ki, şəxsi həyatı olmayan, bütün gün işdən danışan, həyatını işə həsr edən adamlardır. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və ana dilimizdə faydalı, maarifləndirici məzmunların daha çox olması üçün layihənin "YouTube" kanalına abunə ol, bildirişləri...

"Şəkərbura, paxlava  Bəzək verir xonçaya Bahar necə yaraşır Azərbaycana" Hələ biri də var. "Novruz gəlir, yaz gəlir, bir əlində saz gəlir..." Yox, indi şeir deməyəcəyəm, mahnı oxumayacağam. "Sözdələn"də sənə Novruz bayramından danışacağam. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və ana dilimizdə faydalı, maarifləndirici məzmunların daha çox olması üçün layihənin "YouTube&q...

Bəh-bəh, texnologiya inkişaf etdi, dedik canımız dincələr, taksi sifarişi bir barmaq toxunuşu qədər asanlaşar. Amma sən saydığını say, gör bizim bəzi taksi sürücüləri nə sayır. Bakıda taksi çağırmaq artıq sadəcə bir xidmət deyil, həm də əsəb, səbr və bəxt imtahanına çevrilib. Düzünü desəm, heç regionlardan çox da xəbərim yoxdur, hərçənd ki iki-üç dəfə paytaxtdan kənarda taksi sifariş vermişəm. Pay...

"Sözdələn"də Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev tərəfindən 1911-ci ildə yazılmış bu kiçik həcmli səhnə əsərini sənə danışıram. Bu komediyada yazıçı cəmiyyətdəki nadanlıq, savadsızlıq və müxtəlif mənasız vəziyyətləri yumorla göstərir. Əsərin qəhrəmanları  Həsən — kababçı Zərbəli — şagirdi İbrahimbəy — çinovnik Vəli, Hüseyn — artistlər Mirzə Mahmud — "İftira" qəzetinin mühərriri Salman,...

"Düşüm bir dənə siqaret alım, gəlirəm." Bu cümləni bundan sonra deyəndə bir neçə dəfə düşünəcəksən. Çünki indi sənə siqaret haqqında elə faktları deyəcəyəm ki, bir də o tüstüyə yaxın getməyəcəksən. "Sözdələn"də siqaretin insanı necə sakitcə öldürdüyünü sənə danışıram. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və ana dilimizdə faydalı, maarifləndirici məzmunların daha çox olması üçün layihə...

"Sözdələn"in bugünkü mövzusu Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin "Pristav və oğru" hekayəsidir. Hekayə çar dövrü idarəçiliyinin ədalətsiz və riyakarlıqla dolu simasını satirik dillə açıb göstərir. Əsərdə hakim mövqedə duran pristavla aciz bir oğrunun qarşıdurması vasitəsilə cəmiyyətin mənəvi eybəcərlikləri ifşa olunur. Zahirdə haqq-ədalət keşikçisi kimi görünən məmurun daxilən necə çü...

Bütün ilboyu yedik-içdik, doyduq, daha bəsdir. Düzünü desəm, doymağımıza da əmin deyiləm. İndi bir az fasilə vermək, bədənimizi, ruhumuzu təmizləmək vaxtıdır. İndi "Sözdələn"də oruc tutmaq və onun faydalarından danışmaq vaxtıdır. "Tüpürcəyimi udsam, orucum pozularmı?", "Yatsam, tullansam, durub şıllaq atsam, orucum pozularmı?" kimi suallara cavab tapmırıq. Orucun insa...

"BÖYÜK QARDAŞ SƏNİ İZLƏYİR" Çoxumuza tanış olan bu ifadə necə də qəribə, təhlükəli, qarışıq hislər saçan cümlədir. "Sözdələn" Corc Oruelin "1984" romanı ilə davam edir. Roman totalitarizmin və insan azadlığının məhvinin ən qüdrətli bədii təsvirlərindən biri hesab olunur. Corc Oruel bu əsəri yazarkən Sovet İttifaqındakı stalinizmdən və Nasist Almaniyasından ilhamlanmış...

Siyasət niyə vacibdir? Siyasət sadəcə televizorda danışan kostyumlu adamlar deyil, bizim gündəlik həyatımızı formalaşdıran qərarlar toplusudur. Aldığımız çörəyin qiymətindən tutmuş uşaqlarımızın təhsilinə qədər hər şey siyasi sistemin necə qurulmasından asılıdır. Səhər tıxacda, basabasda işə gedib, axşam əzilmiş pomidor kimi evə gəlmək də siyasətin nəticəsidir. Dünyada hələ də bir-birindən fərqlən...

"Bir kərə yüksələn bayraq bir daha enməz!" Dilimizdə əzbər olan bu şüarın müəllifi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qurucularından biri olan Məhəmməd Əmin Rəsulzadədir. Azərbaycan Respublikası həmin Cümhuriyyətin varisi hesab olunur. Rəsulzadə 31 yanvar 1884-cü ildə Bakının Novxanı kəndində doğulub. Adam bu cümləni oxuyanda "doğum günün mübarək, bəy" demək istəyir. "Sözdələ...

Bu gün "Sözdələn"də beynimizin ən sirli və ən "yaramaz" qonağı haqqında sənə danışıram. Adı dopamin olan kiçik, lakin güclü bir molekul. Onu çox vaxt "xoşbəxtlik hormonu" adlandırırlar, amma bu, bir az ədalətsizlikdir. Çünki dopamin sadəcə xoşbəxtlik gətirmir, daha çox o xoşbəxtliyin axtarışı ilə məşğuldur. İstinad: https://brainfacts.org 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq...

Normadan çox yeyəndə depressiyaya düşürsən? Bəs bağırsağın ikinci beyin olduğunu bilirsən? "Sözdələn"də bu mövzuda yazılmış məqaləni sənə danışıram. "BBC News" (Bi-Bi-Si Nyuz) yayım şirkətinin veb-saytında yayımlanan bu məqalə redaktə edilərək yığcam formaya salınıb. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və ana dilimizdə faydalı, maarifləndirici məzmunların daha çox olması üçün layihən...

Bilirəm ki, bu dəqiqə oturub, hər dəfə şəkil paylaşanda instaqramın necə işlədiyini düşünürsən. Sənə də, mənə də, elə çoxumuza maraqlıdır ki, instaqramda şəkil bəyənəndə, "Paylaş" düyməsinə basanda, şərh yazanda nə baş verir. Gəl, bu gün də bu məsələni "Sözdələn"də həll edək. İndi sənə Nigar adlı bir qızın instaqramda şəkil paylaşandan sonra texniki olaraq səhnəarxası nələrin b...

Yağışlı günlərin birində ayağımız dizə qədər suya batanda istər-istəməz yadıma tarixin tozlu, amma quru səhifələri düşdü. Sən demə, min illər əvvəl yaşayan o "geridəqalmış" dediyimiz əcdadlarımız yağış suyu və tullantıların axıdılması üçün saxsı borular düzəldib, kanalizasiya sistemləri qurublar. Amma indi? Dünya Marsa su axtarmağa gedəndə biz hələ də küçənin ortasında balıqçılıq öyrənir...

Dünya yeni ili qarşılamağa hazırlaşır. Şəhərlər işıq saçır, vitrinlər bəzədilir, uşaqlar həyəcanla hədiyyə siyahıları tutur. Amma dünyanın elə bir nöqtəsi var ki, orada uşaqların "hədiyyə" anlayışı tamamilə başqadır. Onlar Şaxta Babadan bahalı oyuncaqlar, planşetlər istəmirlər. Onların arzuları bizim üçün adi, onlar üçün isə əlçatmaz olan şeylərdir: İsti bir ev, bir tikə çörək, məktəbə g...

Gəl, indi sənə "Sözdələn"də bizim bu ovçu Qasımdan danışım. Bu Qasım hara gedirsə, orada özünü cəsur və mahir ovçu kimi göstərməyə çalışır, lakin söylədikləri getdikcə həqiqi görünmür. Bir qış gecəsində kənd adamları bir araya gəlib, ovçu Qasımın şişirdilmiş ov əhvalatlarını dinləyir. Qasım uydurma söhbətlər danışdıqca yalan dalınca yalan gəlir, camaat da buna gülür. Əbdürrəhim bəy Haqve...

Bu gün qumar mövzusu çoxlarına sadəcə əyləncə kimi görünür, amma hər kəs üçün belə deyil. Bəzi insanlar üçün oyunlar zamanla nəzarətdən çıxaraq ciddi bir problemə çevrilir. Elm isə göstərir ki, qumarın təsiri təkcə davranışlarda deyil, beyində də öz izini buraxır.  "Sözdələn"in bu buraxılışında qumar asılılığının necə formalaşdığını və beynə necə təsir etdiyini sənə danışıram. Buraxılışd...

"Sözdələn"in ötən buraxılışlarının birində XX əsr İran ədəbiyyatının, xüsusilə də Azərbaycan ədəbi dairələrinin ən təsirli simalarından biri hesab olunan Qulamhüseyn Səidinin yaradıcılığına müraciət etmişdim. Təbrizli yazıçı Gövhər Murad təxəllüsü ilə dram əsərləri yazıb və qırxdan çox kitab nəşr etdirib. Onun ən məşhur əsərlərindən biri olan "Bəyəl yas tutanları" toplusundakı...

Bir rəsm qalereyasına daxil olursan… Divarlarda əsərlər, və hər əsərin yanında kiçik bir lövhə: müəllifin adı, əsərin adı, ili və s. Bu yazılar bizə sənətkarın düşüncəsini hiss etməyə, onun dünyasına daxil olmağa kömək edir. Amma indi təsəvvür et — hər lövhədə sadəcə bir cümlə yazılıb: “Süni intellekt tərəfindən yaradılıb.” Bu səssiz cümlə bir sual doğurur: İncəsənət artıq kimindir — insanınmı, yo...

Hər birimiz həyatımızı dəyişmək istəyirik. Bəzən daha sağlam olmaq, bəzən daha məhsuldar yaşamaq, bəzən də sadəcə özümüzü bir az daha yaxşı hiss etmək. Amma bu dəyişikliklər haradan başlayır? Bu dəfə "Sözdələn"də müəllifi amerikalı yazıçı Ceyms Klir olan "Atomik vərdişlər" (Atomic Habits) kitabının məzmununu sənə danışıram. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və bu dildə faydalı məzm...

"Sözdələn"də gərginlikdən azad ol və daxili sükutunu tap. 🔔 Azərbaycan dilini yaşatmaq və bu dildə faydalı məzmunların daha çox olması üçün layihənin "YouTube" kanalına abunə ol, bildirişləri aç və hər kəslə paylaş: https://youtube.com/@Sozdelen 👍 💬 Buraxılışı bəyəndinsə, "Bəyən" düyməsinə basmağı, fikrini "Şərhlər" bölməsində bildirməyi unutma 😊 💚 &quo...