Leefwêreld van die Gestremde

Is epilepsie 'n gestremdheid? Wat is die kriteria vir die toestand indien dit wel ‘n gestremdheid is? Wat kan gedoen word om die werksplek meer toeganklikheid te maak vir persone met epilepsie? Ons betree ook die leefwêreld van ‘n groep kwadrupleë in Durbanville. Hulle werk hard om die huis waar hulle woon volhoubaar te bestuur.

Oktober is geestesgesondheid-bewusmakingsmaad. Ons vind meer uit van die hantering, bemagtiging en gereedmaak vir die arbeidmark van persone wat leef met geestesgesondheidsuitdagings. Ons het ook wenke oor hoe die gemeenskap betrokke kan raak by instansies wat omsien na mense met gestremdhede.

Ons vind meer uit van die werk van ’n ortotis en prostotis. Die ouers van Suid-Afrika se wêreldberoemde swemkampioen gesels oor haar pad tot dusver. Hulle Downsindroom-dogter, Minka, het reeds ses wêreldrekonds op haar kerfstok!

Ons vind meer uit oor rugmurgbeserings, en wat die fisiese rehabilitasie van pasiënte behels. Tyrone Harding gebruik deesdae ‘n rolstoel, maar hy kyk na die positiewe en fokus op wat hy kan doen. Luan Swanepoel leef met Downsindroom, en bly ook soos Tyrone postitief oor die lewe. Hy is een van die bestuurslede van Downsindroom SA. Ons luister na hulle inspirende boodskappe.

Ons vind meer uit van Ukhula, ‘n lewensvaardigheidsprogram wat fokus op speel en leer vir kinders met gestremdhede. Oktober is Downsindroom-bewusmakingsmaand.

Ons vind meer uit van die Intersektorale Globale Aksieplan vir Neurologiese Toestande van die Wêreld Gesondheidsorganisasie. Dit is 'n inisiatief ter ondersteuning van mense met epilepsie en ander neurologiese toestande. En, ‘n ma deel die lief en leed om ‘n kind met ‘n gestremdheid groot te maak.

In die tweede en laaste deel van ons reeks oor toeganklikheid, fokus ons op kantoorspasies en vergaderlokale. Wêreld-Alzheimersdag word op 21 September herdenk. Wat is die tekens en simptone? Wat is die verskil tussen gewone verouderingsvergeetagtigheid en Alzheimers?

In die eerste deel van 'n kort reeks oor hoe om omgewings, dienste, programme en produkte toeganklik te maak vir alle persone met gestremdhede, fokus ons op parkeerareas, ingange en ontvangslokale. En ons hoor hoe dowe leerders horende laerskoolleerders help om in gebaretaal te gesels.

Daar is belangrike navorsingsnuus gedeel by 'n konferensie aar die fokus op outisme geval het. September is wêreldwyd Alzheimers bewusmakingsmaand. Ons hoor van verskeie projekte in dié verband.

Ons kyk na die tekort aan dienste vir persone met gestremdhede in die Bo-Karoo in die Noord-Kaap. ‘n Doktorale student vertel van haar studie wat handel oor ouer word. Die uitdagings is baie dieselfde as om met ‘n gestremdheid te leef.

Ons vind meer uit van ‘n inisiatief waar mense hulle stories vir mekaar vertel. Mense ontmoet mekaar wat nie normaalweg nie met mekaar in hierdie soort gesprekke sou tree nie. ‘n Boesmanvrou wat as toergids vir mense van haar kultuur vertel, praat oor hoe sy haar skielik in die wêreld van ‘n persoon met ‘n gestremdheid bevind, in ‘n gemeenskap wat nie juis sensitief of bekend is met mense met gest...

Wat is die verskil tussen ortotika en prostetika? Wat is die oorsake van die verskilllende vorme van amputasies? Ons fokus ook op die rol van Downsindroom SA, en van die suksesse en pogings tot ‘n inklusiewe gemeenskap.

Hoe kan volwassenes met ‘n intellektuele gestremdheid tot volle potensiaal ontwikkel in beskermde omstandighede? Dr. Magdie van Heerden gee raad aan families wat met die werklikhede en praktiese implikasies van intellektuele gestremdhede gekonfronteer word. Ons fokus ook op bewustheid van die praktiese uitdagings van mense met Downsindroom. Daar is pogings om jong kinders te sensitiseer en ontvank...

‘n Voormalige Mej. Doof SA vertel van die voordele om sowel gebaretaal as gesproke taal te praat. Sy het op haar 17de verjaardag haar kogliêre inplanting ontvang, en vertel van die mooiste woord wat sy eerste gehoor het. Ons hoor ook van vyf vriende se eiesoortige pelgrimsreis in die Wes-Kaap. Hulle stap honderde kilometer om geld in te samel vir kwesbare kinders en kinders met gestremdhede.

‘n Pop is internasionaal bekendgestel met die doel om bewusmaking te skep vir blinde persone, wat wit kieries as hulpmiddel gebruik. Daar is al geruime tyd ‘n pop in ‘n rolstoel en een met prostese op die winkelrakke. Wat staan jou te doen as jou gidshond toegang tot ‘n openbare spasie geweier word. Kom hoor meer van gidshonde en die fasiliteerders wat hulle oplei as dienshonde.

Louine Griessel en Estrellita Geldenhuys vertel van die Wes-Kaapse Vereniging vir en van Persone met Gestremdhede se ondersteuning aan ondernemeings in Malmesbury in die Swartland. Mariana Kriel van Solidariteit Helpende Hand vertel van die kwesbare groepe na wie hulle omsien.

Louine Griessel vertel van die Wes-Kaapse Vereniging van en vir Persone met Gestremdhede se uitreik na landelike gebiede. Hulle ondersteun ondernemings en persone met gestremdhede op verskeie maniere, om beter werksgeleenthede in die landelike gebiede te verseker. Ons hoor van ‘n suksesstorie van ’n hoofstroomskool, waar kinders met leergestremdhede en spesiale behoeftes geïntergreer word en vaard...

Charlotte Scott-Mentz vertel van die aanpassings wat hulle tydens Covid moes maak om haar intellektueel gestremde suster te kon ondersteun. Sy help om vir ses volwassenes met gestremdhede dagsorg te bied. Marilyn Nicolaison moes op 45 haar lewe dramaties aanpas ná ‘n hartaanval, beroerte en meervoudige sklerose, wat haar as 'n rolstoelafhanklike gelaat het. Wat is van haar moeilikste uitdagings?

Fanie du Toit praat met dr. Ben Greyling oor ‘n basiese kennis van genetika. Dit kan ouers help en toerus om die oorsaak van hulle kind se gestremdheid beter te verstaan en verwerk. En, op die laaste Sondag van Jeugmaand fokus ons op jongmense met gestremdhede en hulle spesiale leeruitdagings.

Dr Ben Greyling verduidelik die basiese beginsels van genetika, en gee interessante inligting oor menswees. Dis alles om ouers te help om die oorsaak van hulle kind se gestremdheid beter te verstaan, en die prognose te kan verwerk. Hy verduidelik hoe sterk die invloed van die omgewing is, en hoe dit kan lei tot sindrome en gevolglike gestremdheid. Die 2023 SA Sportvrou van die Jaar vir mense met g...

Ons vind meer uit van klagtes wat by die Menseregtekommmissie ingedien is oor die ontoeganklikheid van skole vir kinders met gestremdhede in die Noord-Kaap. Die Nasionale Instituut vir Dowes vier vanjaar 143 jaar van dienslewering aan persone wat doof is, sowel as meervoudige gestremde volwassenes en bejaarde dowes. Die idee van so ‘n nie-regeringsorganisasie is meer as ‘n eeu gelede gebore terwyl...

Kobus Marais se dogter is gebore met intellektuele, serebrale en neurologiese gestremdhede. Sy is doof, het ‘n siggestremdheid en kry epileptiese aanvalle. Hy vertel hoe hulle as gesin dit ervaar en mekaar ondersteun. Lané Croucamp is verantwoordelik vir die tegniese versorging van Leefwêreld van die Gestremde. Sy is siggestremd, en vertel hoe sy haar werk gedoen kry.

Oudioloog Deon Ceronio beantwoord vrae oor tinnitus. Hy verduidelik watter metodes gebruik kan word om beter met ’n suising in die ore te kan saamleef. Hy gee ook terugvoer oor ‘n internasionale kongres oor tinnitus, wat in Kaapstad plaasgevind het. Suid-Afrikaners het laasweek weer hulle kruisies getrek in ‘n nasionale algemene verkiesing. Ons hoor uit verskeie oorde hoe persone met gestremdhede...

Wat is die impak van gehoorverlies as dit later in die lewe gebeur? Hoe beïnvloed die ontkenning van gehoorverlies die persoon en ander mense? Wat is die belastingvoordeel wat jy kan eis vir ‘n persoon wat leef met ‘n gestremdheid?

Wat is universele toeganklikheid? Wat is die doel daarvan? Watter prosesse word gevolg vir toeganklikheidsevaluering van geboue, dienste, produkte en programme? JOB-ABLED is in 2023 as naaswenner aangewys vir organisasies wat sosiale innovering gebruik om die lewe van gestremde Suid-Afrikaner te verbeter. Dié nieregeringsorganisasie glo dat die program ‘n beter toekoms kan skep vir persone met ges...